ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... Tekstil Tarım İnşaat Petrol Nakliye Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi çiftçilik ile uğraştığını, davalı şirket tarafından davacı şirketin kullandığı ve adına kayıtlı ... tesisat numaralı abonenin bağlı olduğu trafodan sağladığı elektrik enerjisini kaçak olarak tükettiğinden bahisle destek kredisinden, davacıya bildirmeksizin Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı’nın davacı şirketin ... bankasına yatırılmış olan destek kredisinden 240.648,00 TL kesinti yaptığını, davacı şirket tarafından davalı şirkete yapılan başvuruların yanıtsız kalması üzerine ... tarihinde davacı şirketin borçlu olmadığının tespiti ile kaçak kullanım iddiasıyla kesinti yapılan 240.648,000 TL destekleme tutarının yasal faizi ile birlikte ödenmesi talebiyle (İstirdat) arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu ancak anlaşmaya varılamadığını belirterek davacıdan tahsil edilen bedelin şimdilik 10,00 TL'sinin uygulanan en yüksek faiz oranı ile iadesine karar verilmesi hususunda davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının dava dilekçesi hukuki dayanaktan yoksun olduğu gibi sayın mahkemeyi yanıltmaya yönelik ifadelerle dolu olduğunu, cevap dilekçemizin ekinde sunmuş olduğumuz belgelerden ve görüntülerden de anlaşılacağı üzere davacının kaçak elektrik kullandığı tespit edildiğini, hal böyle iken kaçak elektrik tüketimi nedeniyle kendisine tahakkuk ettirilen kaçak tahakkuku ile ek tahakkuk bedelleri yönünden davacı tarafından dava açılmış olması davacının kötü niyetli olduğunun ispatı olduğunu, dava konusu abonelikte müvekkil kurum saha personelleri tarafından yapılan kontrollerde "Abone sahibinin kaçak elektrik kullandığı tespit edilmiştir.' müvekkili şirket personelleri tarafından dava konusu yere ilişkin tutulan Kaçak tutanakları EPDK yönetmeliğinin belirlediği usule uygun eksiksiz ve okunaklı olarak düzenlenmiş, bu sebeple davacının kaçak tutanağına ilişkin iddia ve itirazları yersiz, hukuki dayanaktan yoksun olup sunulan belgeler neticesinde davanın reddi gerektiğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenmesine, karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Dava açmadan önce davacının arabuluculuk yoluna başvurduğu ve Diyarbakır Arabuluculuk Bürosunca ... dosya numarası ile ... tarihinde tarafların anlaşamadığına dair son tutanağın düzenlendiği anlaşılmıştır. Taraflarca dosyaya sunulan deliller incelenmiş, davalı DEDAŞ'tan ... tesisat nolu aboneliğe ilişkin kayıtlar celp edilerek dosya arasına kazandırılmış, davaya konu uyuşmazlığın çözümü bakımından elektrik mühendisi bilirkişiden bilirkişi raporu alınmıştır. Dava, kaçak elektrik kullanımına dayalı tahakkuk ettirilen borçtan dolayı menfi tespit istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı tarafından ... nolu abonelik kapsamında kullanılan sayacın ölçü devresine müdahale ederek elektrik enerjisi kullanıp kullanmadığı, davalı tarafından yapılan tahakkukun yerinde olup olmadığı, buradan varılacak sonuca göre davacının tahakkuk ettirilen borçtan dolayı borçlu olup olmadığına ilişkindir.

Davalı tarafın; davaya konu uyuşmazlığın kaçak elektrik kullanımına dayalı davalı tarafından davacıya tahakkuk ettirilen borçtan dolayı menfi tespit istemine ilişkin olması nedeniyle davalı vekilinin husumet itirazı, aynı hususta açılmış ve görülen başka bir dava olmadığı anlaşılmakla derdestlik itirazı, davanın menfi tespit davası olması nedeniyle hak düşürücü süreye yönelik itirazı, usulüne uygun yapılmış bir yetki itirazı bulunmadığı anlaşılmakla yetki itirazı ve davanın menfi tespit davası olması nedeniyle dava açılmadan önce yapılan bir ödeme bulunmadığından zamanaşımı defi yerinde görülmeyerek işin esasının incelenmesine geçilmiştir.

Dosyanın incelenmesinde. davacı şirket görevlileri tarafından ... tarihinde ... Tesisat nolu tarımsal sulama grubu elektrik aboneliği ile ilgili olarak ... seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı düzenlendiği, tutanakta "... nolu teknolojik verilere raporuna istinaeden abone engelinden dolayı tanzim edildi" şeklinde kaçak kullanım tutanağı düzenlendiği anlaşılmaktadır.

Dava konusu kaçak tespit tutanağının düzenlendiği tarihte yürürlükte olan Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından hazırlanan ve 30/05/2018 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak aynı tarihte yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin Kaçak ve Usulsüz Elektrik Enerjisi Tüketimi -Kaçak elektrik enerjisi tüketimi halleri başlıklı 42.maddesine göre; "(1) Gerçek veya tüzel kişinin kullanım yerine ilişkin olarak;

a)Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,

b)Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken ayrı bir hat çekmek suretiyle dağıtım sistemine müdahale ederek sayaçtan geçirilmeksizin elektrik enerjisi tüketmesi,

c)Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması mevcutken sayaçlara veya ölçü sistemine müdahale ederek, tüketimin doğru tespit edilmesini engellemek suretiyle, eksik veya hatalı ölçüm yapılması veya hiç ölçülmeden veya yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan geçirilerek, mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi tüketmesi,

ç)Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişinin ilgili mevzuata uygun olarak kestiği elektrik enerjisini, mücbir sebep halleri dışında açması, kaçak elektrik enerjisi tüketimi olarak kabul edilir. Kaçak elektrik enerjisi tespit süreci başlıklı 43.maddesine göre; (1) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri kapsamında doğrudan dağıtım sistemine yapılan müdahalelerde dağıtım sistemine olan bağlantılar ortadan kaldırılır. Kullanım yerinde EK-5’te yer alan kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenir ve kullanım yerinin elektriği kesilir. (2) 42 nci maddenin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamında sayaca müdahale edildiğine ilişkin şüpheye sebep olacak bir bulguya rastlanılması halinde aşağıda belirtilen kaçak tespit süreci başlatılır;

a)Sayaç sökülerek yerine uygun bir sayaç takılmak sureti ile mevcut sayaç incelemeye alınır.

b)Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili EK-6’da yer alan sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir.

c)İnceleme sonucunda sayaca müdahale edilerek tüketimin doğru tespit edilmesinin engellenmesi suretiyle elektrik enerjisinin eksik veya hatalı ölçülerek veya hiç ölçülmeden tüketildiğinin laboratuvar raporu ile tespiti halinde EK-5’te yer alan kaçak tespit tutanağı düzenlenir.

ç)Laboratuvar raporu, kaçak elektrik tespit tutanağı ve ödeme bildirimi beraber tüketiciye bildirilir ve aynı süre içerisinde kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle kullanım yerinin elektriği kesilir. ............. (5) Kaçak elektrik enerjisi tüketiminin tespit edilmesinde, ilgili tüzel kişinin tespitini doğru bulgu ve belgelere dayandırması ve tüketici haklarının ihlal edilmemesi esastır. (6) Bu madde kapsamında düzenlenen kaçak elektrik tüketim faturası en geç 3 iş günü içerisinde tüketiciye gönderilir. (7) Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır ve iletişim bilgilerinin bulunması halinde kalıcı veri saklayıcısıyla da tüketiciler bilgilendirilir. Dağıtım Sistemindeki Kayıpların Azaltılmasına Dair Tedbirler Yönetmeliğinin "Kaçak tespitine ilişkin resmi kurum kayıtları ile teknolojik imkanların kullanılması" başlıklı 14. göre;

MADDE 14 – (1) Yüksek kayıplı şirketlerde; mevsimsel olarak tarımsal sulama amacıyla elektrik tüketilen ve güvenlik nedeniyle kaçak kontrolü yapılamadığı ilgili kurum tarafından belgelendirilen kullanım yerlerinde, elektrik kullanmadan tarımsal ürün üretilemeyeceği resmi kurum yazıları ve kayıtları, teknolojik uygulamalar ile otomasyon sistemi verileri (Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığına ait Çiftçi Kayıt Sistemi ve benzeri) esas alınarak tespit edilen kullanıcılara, 8/5/2014 tarihli ve 28994 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğindeki yerinde tespit şartı aranmaksızın kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlenebilir. Söz konusu tutanağa, güvenlik gerekçesiyle yerinde tespitin yapılamadığına ilişkin ifadenin eklenmesi zorunludur. (2) Birinci fıkra çerçevesinde düzenlenen tutanaklara dayalı olarak tahakkuk ettirilen faturalar, kaçak tespit tutanağı ve tutanağa esas belgelerle birlikte kullanıcılara gönderilir. (3) Kaçak tespit tutanaklarına yapılacak olan itirazlar Şirket tarafından on beş iş günü içerisinde sonuçlandırılır. Bu süre içerisinde sonuçlandırılmayan tutanaklar iptal edilmiş sayılır. (4) Bu madde kapsamında dağıtım şirketi tarafından yapılan her türlü faturalama işlemi, tarımsal sulama uzaktan tespit adı altında muhasebeleştirilir.

Uyuşmazlığın çözümü teknik bilgi ve değerlendirme gerektirdiğinden alınanda uzman bilirkişiden rapor alınmıştır.

Mahkememizce Elektrik Mühendisi bilirkişisinden aldırılan ... tarihli kök rapor ile ... tarihli ek raporda özetle; DEDAŞ tarafından ... Tekstil Tarım İnşaat Petrol Nakliye Hayvancılık Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi adına kayıtlı ... numaralı tarımsal sulama amaçlı elektrik aboneliğine düzenlenen ... tarihli ve ... seri numaralı kaçak elektrik kullanımı tespit tutanağının sayaç ve ölçüm sistemine müdahale edildiğine dair fiili tespit yapılmadığından yönetmeliğin madde 42-1(c) bendine aykırılık teşkil ettiği ve bu madde kapsamında değerlendirilebilmesine dayanak bulunmadığı ve kullanım yerinin elektriğinin kesilmediği, tespitinin doğru bulgu ve belgelere dayandırılmadığı, yapılan tespit ve işlemlerin kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanmadığı dağıtım sistemindeki kayıpların azaltılmasına dair tedbirler yönetmeliğinin 14.maddesine aykırılık teşkil ettiği, bu nedenlerle geçerli olmadığı ve tutanağa bağlı olarak düzenlenen kaçak elektrik tüketim faturasının iptal edilmesi gerektiğinin belirlendiği anlaşılmıştır. Alınan rapor denetlenebilir nitelikte olmakla hükme esas alınmıştır.

Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamından; davalı şirket tarafından düzenlenen kaçak elektrik tutanağının doğru bulgu ve belgelere dayalı olmadığı ve Yönetmeliğin 43. maddesine aykırı düzenlendiği, davacı aboneliğinde sayaç ölçü sistemine müdahale edilerek tüketimin tespitinin engellendiği konusunda hiç bir bulgu bulunmadığı, bu haliyle kaçak elektrik tutanağı mevzuata uygun olarak düzenlenmediğinden davaya konu edilen kaçak kullanım tahakkukununda mevzuata uygun olmadığı ve davacının davaya konu kaçak tutanağı kapsamında herhangi bir borcu bulunmadığının kabulü gerekir. Dava menfi tespit davası olarak açılmıştır. Elde ki dava açıldıktan sonra davalı tarafından davaya konu kaçak elektrik kullanımına dayalı tahakkuk ettirilen bedeller ... bankası tarımsal destekleme hesabından mahsup edilmiş olup, davalıya ödeme miktarların davaya konu faturaya dayalı olarak mı mahsup edildiği noktasında ... tarihli 2 nolu ara karar ise açıklama yapılması için kesin süre verilmiş fakat bu hususa ilişkin davalı vekilince usulüne uygun olarak verilen sürede açıklama yapılmadığı anlaşılmakla, ödenen meblağların davaya konu borç için ödendiği kanaat edilmiştir. Açılan menfi tespit davasında yargılama devam ederken dava konusu edilen kaçak elektrik kullanımına dayalı tahakkuk ettirilen borcun davacı tarafından ödenmiş olması nedeniyle dava kendiliğinden istirdat davasına dönüşmüştür.

Davacı vekili de .. tarihli ıslah dilekçesi ile ödenen 240.638,00 TL'nın istirdadına karar verilmesini istemiştir. Bu halde, davaya konu edilen kaçak elektrik kullanımna dayalı tahakkuk ettirilen bedelden dolayı davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine ve tahakkuk ettirilen bedelin ödenmiş olması nedeniyle istirdat davasına dönüşen davadan dolayı davacı tarafından ödenen bedellerin davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.