. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; 05.03.2023 tarihinde saat 13:18 sıralarında Konya İli Selçuklu İlçesinde müvekkil ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracı ile ... caddesinde seyir halinde kavşağın içinde bulunduğu ve karşıya geçtiği sırada; o esnada ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracı ile ... Caddesi istikametinden tedbirsiz ve dikkatsiz bir şekilde kavşağa giriş yaparak müvekkilinin aracına sağ ön tarafından çarptığını, müvekkilinin aracında maddi hasar meydana geldiğini ve aracın değer kaybına uğradığını, 05.03.2023 tarihli kazanın akabinde tanzim edilen kaza tespit tutanağında resmedilen krokiden de görüleceği ve anlaşılacağı üzere dava konusu kazada müvekkilinin herhangi bir kural ihlali bulunmadığını, karşı tarafın kuralları ihlal eden hareketi sonucu kaza meydana geldiğini, müvekkilinin ... plakalı araç 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 57. maddesini ihlal ederek kavşaklarda geçiş üstünlüğü kuralına riayet etmeyerek ve müvekkile yol vermeyerek kazaya sebep olduğunu, Kanunun 57. Maddesinden görüleceği üzere, kazaya sebep olan ... plaka sayılı araç hız ve kavşak geçiş üstünllüğü kurallarını ihlal ederek müvekkile ait araca çarptığını, ... arabuluculuk dosya numarası ile arabulucuya başvurulduğunu ancak sonuç alınamadığını, kazaya neden olan ... plakalı aracın ... Sigorta A.Ş. tarafından Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ... poliçe numarası ile sigortalandığını, Karayolları Trafik Kanunu 97. Maddesine göre ... Sigorta A.Ş.' ye iadeli taahhütlü başvuru yapıldığını, 10.07.2023 tarihinde tebliğ edilmiş ise de bir sonuç alınamadığını, ilgili evraklar delil dilekçe ekinde sunulacağını, kaza ile birlikte müvekkile ait araçta bir takım maddi hasar meydana geldiğini ve araç değer kaybettiğini maddi olarak zarara uğradığını, tüm bu nedenlerle 6100 sayılı HMK madde 107 gereğince alacak miktarının tam olarak belirlenememesi sebebiyle şimdilik 10,00 TL değer kaybı zararının işleyecek faiz oranı ile birlikte davalıdan (sigortaya başvuru tarihinden itibaren işleyecek faiz ile, poliçede belirtilen limitler dâhilinde) tahsiline, arabuluculuk sürecinin anlaşmazlık ile sonuçlanması ve arabuluculuk sürecinin vekil ile takip edilmesi sonucu Avukatlık Asgari Ücret tarifesinin 16/2c maddesi gereğince arabuluculuk faaliyeti vekalet ücretinin takdir edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekilinin Mahkememize ibraz ettiği cevap dilekçesinden özetle: Başvuru konusu taleplerin belirsiz alacak olarak ileri sürülmesi imkanı bulunmadığını, KTK 97 uyarınca sigorta şirketine kanunda belirtilen evraklar ile müracaat edilmediğini, davacının dayandığı delillerin taraflarına tebliğe çıkarılması gerektiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen 05.03.2023 tarihli kazaya karıştığı belirtilen, ... plakalı aracın, müvekkili şirkete 28.02.2023-2024 Tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, kaza tarihi itibariyle poliçe teminat limitinin 120.000,00-TL olduğunu, müvekkil şirket tarafından yapılan ödemelerin tenzili gerektiğini, davacı tarafın başvurusu üzerine müvekkil şirket nezdinde ... numaralı hasar dosyası açıldığını ve 27.07.2023 tarihinde davacı tarafa değer kaybı ödemesi olarak 5.196,92 TL ödeme yapıldığını, keza konu kaza sebebiyle aynı hasar dosyasında davacı tarafa; 24.04.2023 tarihinde 10.375,13-TL, 22.05.2023 tarihinde 5.849,20 ve son olarak 22.05.2023 tarihinde 3.577,92-TL maddi hasar ödemesi yapıldığını, poliçe teminat limitinden davacı yana toplamda 24.999,17-TL ödeme yapıldığını, davayı kabul anlamına gelmemekle kaydıyla şayet herhangi bir tazminat sorumlulukları doğacak ise yapılan ödeme, araç başı teminat limiti dikkate alınarak ve faiz güncellemesi yapılarak tazminattan mahsup edilmesi gerektiğini, kusur durumunun tespiti gerektiğini, müvekkili şirketinin sorumluluğunun, sigortalının kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, kusur tespitinin yapılabilmesi için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini talep ettiklerini, başvuruyu kabul anlamına gelmemek üzere şayet bir hesaplama yapılacak ise yürürlükte bulunan karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlar ekine göre yapılması gerektiğini, davaya konu aracın kaza tarihinde malikinin kim olduğunun tespit edilmesi için davaya konu araca ilişkin ruhsatın celbini talep etttiklerini, işletenin değişmesi halinde müvekkil sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, kaza tarihinde kazaya karıştığı iddia edilen sigortalı aracın işleteni ile poliçedeki sigorta ettirenin aynı olup olmadığı kapsamında davaya konu aracın satılıp satılmadığının tespiti gerekmekte olup, bu kapsamda aktif husumet yokluğunun araştırılmasını talep ettiklerini, aracın önceki hasarları incelenerek aynı yerden daha önce almış olduğu hasar varsa davanın reddi gerektiğini, aracın modeli yıllı, kilometresi ve daha önce meydana gelmiş olan hasarları olup olmadığına göre değerlendirme yapılması gerektiğini, bu nedenle aracın önceki hasarlarının da incelenmesi ve buna göre bir değerlendirme yapılması gerektiğini, hasar kaydı bulunması halinde değer kaybı talebinin reddedilmesi gerektiğini, aracın ağır hasarlı olması diğer bir ifadeyle pert olması halinde, değer kaybı tazminatı ödenmemesi gerektiğini, değer kaybı talebinin teminat dışı kaldığı hallerin mevcut olup olmadığının araştırılması, bu hallerin mevcut olması halinde davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, tazminat hesaplamalarındaki belirsizlikleri ortadan kaldıran 7327 sayılı kanun yürürlüğe girmiş olup, huzurdaki davada uygulanması gerektiğini, faizin hatalı talep edildiğini, müvekkil sigorta şirketinin temerrüde düşmediğini, davacının yargılama giderleri ve vekalet ücreti taleplerinin reddi gerektiğini, müvekkilinin, dava açılmasına sebebiyet vermesi söz konusu olmadığından; faiz, yargılama gideri ve vekalet ücretinden de sorumlu olmayacağının kabulü gerektiğini, bu itibarla davacının bu yöndeki taleplerinin de reddi gerektiğini, yukarıda arz ve izah edilen ve yargılama sırasında ortaya çıkabilecek sair nedenlerle davanın usulden reddini, yapılan ödemeler nedeniyle haksız davanın reddine, Sayın Mahkemeniz aksi kanaatte ise, davacının aracının daha önce kazaya karışıp karışmadığının tramer kayıtları celp edilerek tespitine, Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesinden kusur raporu alınmasına, davacının değer kaybı tazminatı talebine yönelik bilirkişi raporu alınmasına ve yapılacak hesaplamanın Yürürlükte bulunan ve Resmi Gazete'de Yayınlanan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlar Eki uyarınca yapılmasına, müvekkil şirket temerrüde düşmediğinden, dava tarihinden itibaren taraflar açısından yasal faiz uygulanmasını, haksız ve fahiş olan maddi tazminat talebinin ve davanın reddine, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddi ile aleyhlerine hüküm kurulmaması halinde, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.

ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, DELİLLER, DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın 05.03.2023 tarihinde meydana gelen kazada davalı sigortanın sigortalısı olan araç sürücüsüne atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının uğradığını iddia ettiği maddi zararı olup olmadığı, davalı sigorta şirketi tarafından dava öncesinde yapılan ödemeler ile davacının zararının karşılanıp karşılanmadığı, davalı sigorta şirketinin teminat limitinin dolup dolmadığı, davacının bakiye bir zararının olup olmadığı, var ise miktarı ve davalıdan tahsilini talep edip edemeyeceği hususlarında olduğu hususunda olduğu anlaşıldı. Bildirilen deliller toplanmış,Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak; davaya konu kaza tarihinde davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri gönderilmesi istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Uyap üzerinden 05/0/2023 kaza tarihinden bugüne kadar malikini ve tüm özelliklerini gösterir şekilde ... ve ... plaka sayılı 2 adet taşıtın trafik kayıtları dosya kapsamına kazandırılmıştır.

Dosyadaki bilgilere göre ... Sigorta Şirketine dava dilekçesi örneği ekli ve bilinebilen poliçe adı, poliçe numarası, hasar/tazminat dosya numarası, hasar/zarar tarihi, varsa kazaya karışan taşıt plakaları vs. gibi gerekli bilgileri içerir yazı yazılarak; davaya konu hasar/zarar ile ilgili sigorta poliçesinin, sigorta genel şartlarının, genel şartların eki olan klozların, sigorta ekspertiz raporunun, varsa hasar/tazminat ödemesine ilişkin belgelerin, ibranamenin, hasar/tazminat dosyasının takım halinde onaylı fotokopilerinin ve hasar/zarar ile ilgili varsa fotoğraf asıllarının veya hiç değilse fotoğrafların renkli fotokopilerinin istenmesine, ayrıca dava tarihi olan 19/01/2024 tarihinden önce sigortaya başvuru olup olmadığı sorularak, başvuru var ise buna ait tüm evraklar istenilmiş ve dosya arasına kazandırılmıştır.

Mahkememizce aldırılan sigorta ve hasar bilirkişisi ve adli trafik bilirkişisinden oluşan bilirkişi raporundan özetle: ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...'in %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu, ... plaka sayılı otomobilin sürücüsü ...'in ise kusurunun olmadığı, dava konusu ... plakalı aracın toplam değer kaybı bedelinin 15.000,00 TL olarak hesaplandığı, bu rakamdan da sigorta şirketinin ödediği 5.196,92 'lik ödeme mahsup edildikten sonra kalan rakamın 9.803,08 TL olacağı, bu değer kaybı limitleri dahilinde ... Sigorta Şirketi'nin ... numaralı ZMMS limitleri dahilinde sorumluğu olduğu kanaatini bildirmiştir.

Davacı vekilinin Mahkememize ibraz ettiği 25/11/2024 tarihli dava değeri artırım dilekçesinden özetle; 10,00 TL değer kaybı taleplerinin 9.803,08 TL'ye artırarak eksik harcın ikmali ile işleyecek faiz oranı ile birlikte davalıdan tahsiline, ücreti vekaletin ve yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline kaar verilmesini talep etmiş, arttırılan meblağ üzerinden tamamlama harcı yatırılmış, davalı tarafa bedel arttırım dilekçesi tebliğ edilmiştir. 2918 Sayılı KTK.nun 91/1. maddesi yollaması ile 85. maddesi ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre trafik sigortası işletene düşen hukuki sorumluluğu azami sigorta limitine kadar teminat altına almaktadır. Davalı kazaya karışan karşı aracın zorunlu trafik sigortacısı olup davacıya ait araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, davalı trafik sigortası değer kaybından sorumludur.

Trafik kazaları dayanağını 2918 sayılı KTK'dan alan haksız fiil niteliğinde olaylardır. Haksız fiiller meydana geldikleri anda hukuki sonuç doğurur ve zarara neden olanların zararı tazmin borcu haksız fiil tarihinde ortaya çıkar. Haksız fiilin unsuru olan zarar, zarar görenin malvarlığında rızası dışında meydana gelen azalma ile zarar verici fiil olmasa idi bulunacağı durum arasındaki farktır ve zarar haksız fiilin meydana gelmesi ile gerçekleşmiş sayılır. Zarar verenin ve diğer sorumluların zararı tazmin yükümlülüğü herhangi bir ihbara ve ihtara gerek kalmaksızın olay tarihinde doğar. Haksız fiile bağlanan hukuki sonuçlar haksız fiil tarihi esas alınarak belirlenir ve bu nedenle haksız fiillerde olay tarihinde yürürlükte bulunan hukuk kuralları uygulanır. Başka bir deyişle zararın belirlenmesinde etken olan hususlarda olay tarihinde yürürlükte bulunan mevzuat hükümlerinin dikkate alınması gerekir.

Yargıtay .HD'nin ... E- ... K sayılı 15/03/2018 tarihli kararı -ve benzer nitelikte diğer birçok kararında da- vurgulandığı gibi değer kaybının hesabında aracın modeli, markası, özellikleri, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, tarafların iddia ve savunmaları ve tüm dosya kapsamı değerlendirilerek kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeriyle kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybı zararının hesaplanması ilke olarak kabul edilmiştir.

Sonuç olarak haksız fiilin türü olan trafik kazalarına olayın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan kanun hükümlerinin uygulanması, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının belirlenmesinde olay tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanununun 90. maddesi gereğince genel hükümlerin esas alınması gerektiğinden Yargıtay uygulamalarına uygun olarak bilirkişi raporunun ilgili kısmı hükme esas alınmıştır. Faizin ticari avans faizi / yasal faiz olup olmayacağı değerlendirmesinde, kazaya sebebiyet veren ve davalı sigorta şirketinin Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı ile teminat altına alınan aracın ticari vasıfta olmaması nazara alınarak yasal faize hükmedilmesi gerekmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; yukarıda belirtilen izahat çerçevesinde ve alınan hüküm kurmaya elverişli, denetime açık, gerekçeli ve açıklamalı bilirkişi raporunun ilgili kısmı da nazara alınarak, aşağıda belirtilen şekilde karar verilmesi kanaati oluşmuştur.

1.Davacı vekilinin bedel artırımı dilekçesi nazara alınarak; Davacı ...'in davasının KABULÜ İLE; 05/03/2023 tarihnde meydana gelen trafik kazası sebebiyle davacının mahrum kaldığı 9.803,08 TL değer kaybı maddi zararının, DAVALI ...

SİGORTA A.Ş.'nden kaza tarihinde geçerli poliçe teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, temerrüt tarihi olan 21/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) tahsili ile DAVACIYA VERİLMESİNE,

2.Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 669,65 -TL karar ve ilam harcından dava açılırken alınan 427,60-TL peşin harcın ve 168,00-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 74,05-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3.Hazine tarafından karşılanan 3.120,00 -TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4.Davacı tarafından karşılanan 427,60-TL başvuru harcı, 427,60-TL peşin harç ve 168,00-TL tamamlama harcı olmak üzere toplam ‬‬1.023,2-‬TL'nin davalıdan alınarak davacı yana verilmesine,

5.Davacı tarafından karşılanan 87,25-TL posta ve tebligat gideri, 4.400,00-TL bilirkişi ücreti gideri, 60,80 TL vekalet harcı gideri olmak üzere toplam 4.548,05 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacı yana verilmesine,

7.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden doyalı karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre hesaplanan 9.803,08 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8.6100 Sayılı HMK'nın 323–333. maddeleri gereğince hükmün verilmesinden kesinleşmesine kadar olan dönemde davacının sorumlu olduğu yargılama giderleri de ödendikten sonra var ise karar kesinleştiğinde; Kullanılamayan ve bakiye kalan gider avansının Hukuk Muhakemeleri Kanunun Gider Avansı Tarifesinin 5. Maddesi gereğince hükmün kesinleşmesinden sonra talep eden tarafından hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarmak suretiyle, talep eden tarafından hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak İADESİNE,

DAİR; İş bu duruşmada hazır bulunanların yüzüne karşı, hazır bulunmayanların yokluğunda, 6100 Sayılı Kanunun 341/2-4 maddesi ve 6763 Sayılı Kanunun 44. Maddesiyle eklenen Ek Madde 1 uyarınca her takvim yılı başından itibaren yeniden değerleme oranı nazara alınarak miktar itibariyle KESİN olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi.30/12/2024