. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili, sahibi olduğu ... plakalı aracı sevk ve idaresinde Konya İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi belediye kavşağı istikametinde seyir halinde iken davalı sigorta şirketinin ... Poliçe nolu sigortalısı davalı şirket adına kayıtlı, sürücü diğer davalının sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile 18.10.2021 tarihinde yaralanmalı ve maddi hasarlı trafık kazası meydana geldiğini, trafik kazası sebebiyle müvekkil yaralanmış ve aracında maddi hasar, değer kaybı oluş ve bir süre aracını kullanamadığını, müvekkilinin aracındaki değer kaybı ve mahrumiyet bedelinin tespit edilerek, değer kaybının davalı sigorta şirketinden poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen davalı sigorta şirketi yönünden 14.04.2022 tarihinden, diğer davalıların kaza tarihi olan 18.10.2021 tarihinden itibaren ticari faizi ile, araç mahrumiyet bedelinin sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen kaza tarihi olan 18.10.2021 tarihinden itibaren ticari faizi ile tahsiline, yargılama giderlerinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinden özetle; Öncelikle HMK Madde 119 madde şartlarını taşımayan dilekçenin ve davanın usulden reddine, davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerine tahmiline karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Davalı ... ... Satış Dağıtım AŞ vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinden özetle; müvekkili olan şirket aleyhine ikame edilen davanın dava şartı eksikliği sebebiyle usulden reddine, taleplerin belirli / belirlenebilir olması sebebiyle belirsiz alacak davası açan davacının davasının hukuki yarar yokluğundan usulden reddine, davalı sıfatını haiz olmayan müvekkil şirketin tensip zaptı ile taraf olarak eklenmesi sebebiyle davanın usulden reddine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın esestan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın kusur alanında uzman bilirkişi ...'e tevdii ile düzenlenen bilirkişi raporundan özetle; Kazanın oluşumunda ... plakalı otomobil! sürücüsü ...'ın Karayolları Trafik Yönetmeliği belirtilen araçların manevralarına dair kurallardan Madde 137 (Araç sürücülerinin; ... Taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, gidilen veya durulan şeridi değiştirmelerde ve bunlara benzer hallerde karayolunu kullananlar için tehlike ve engel yaratmamaları trafiğin yoğun olduğu yolda dikkatli ve tedbirli davranarak manevraları sırasında manevraları düzenleyen esas ve üsüllere uymaları mecburidir) Kuralın; ihlal ederek, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 46 Maddesinde belirtilen (Şerit değiştirmeden önce gireceği şeritte sürülen araçların emniyetle geçişini beklemek, Trafiği aksatacak veya tehlikeye sokacak şekilde şerit değiştirmemek) kurallarını ihlal ederek, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayıları haller başlıktı 84/G maddesinde yer alan asli kusurlardan “şeride tecavüz etme,” kurallarını ihlal ettiği, kazanın oluşumuna sebebiyet verdiği, yüzde yüz(%100) kusurlu olduğu, ... plakalı otomobil sürücüsü ... 'nın ise bu kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinin olmadığı, ... plakalı otomobil sürücüsü ... 'nin ise bu kazanın oluşumunda herhangi bir kural ihlalinin olmadığını bildirir rapor tanzim etmiştir.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın hasar alanında uzman bilirkişi Makine Mühendisi ...'e tevdii ile düzenlenen bilirkişi raporundan özetle; ... plakalı ... şase numaralı aracın trafik kazası sonrası araçta meydana gelen hasar miktarının; 42.003,73 TL olduğu, ... Plakalı ... şase numaralı aracın Değer Kaybının Kaza Tarihli ( 18.10.2021 ) 16.000,00 TL ( on altı bin türk lirası ) olduğu, araç Mahrumiyetinden doğan zararın 6.000,00 TL olduğunu bildirir rapor tanzim etmiştir.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın hasar alanında uzman bilirkişi ... ve sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi Av. ... tevdii ile düzenlenen bilirkişi raporundan özetle; ... Plakalı ... şase numaralı aracın Değer Kaybının Kaza Tarihli ( 18.10.2021 ) 15.712,76 TL olduğu kanaatinde olduklarını, araç Mahrumiyetinden doğan zararın 6.000,00 TL olduğu kanaatindeyiz. Davaya konu ... Plakalı araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren, ... plakalı araç, dava dışı (önceki davalı) .... San. A.Ş. tarafından, ... ... A.Ş. ye, uzun süreli olarak kiraya verilmesi nedeniyle; ... plakalı aracın işleteninin ... A.Ş. olduğu, Davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı aracın hem ZMS Sigortacısı, hem İMM Sigortacısı olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen ... sayılı KTK ZMS Sigorta Poliçesinin Araç Başı Maddi Hasar Teminat Limitinin 43.000,00 TL olduğu, işbu teminat limitinden ödeme yapılıp yapılmadığı, bakiye teminat limitinin ne kadar olduğunun mahkemeniz mündericatından tespit edilemediği, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen ... sayılı İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesiyle ... plakalı aracın sigortalandığı, İMM Poliçesinin Kaza Başı Maddi Teminat Limitinin 1.000.000,00 TL olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen 15.712,76 TL değer kaybından; davalılar, İşleten ... ... A.Ş, sürücü ... ve KTK ZMS Sigortacısı ... Sigortanın müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, KTK ZMS Sigorta Poliçesinin Bakiye Teminat Limitinin kalmaması durumunda; davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin değer kaybından sorumlu olduğu, (Genel Şartlar Madde 7 nin takdir ve değerlendirmesinin münhasıran mahkemeniz takdirinde olduğu) ... plakalı aracın hasarlanması nedeniyle davacının uğradığı 6.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinden; davalılar, İşleten ... ... A.Ş ile sürücü ...'ın müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyet bedelinden davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olmadığını bildirir müşterek rapor tanzim etmişlerdir.

Aynı bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 17/07/2024 tarihli bilirkişi ek raporundan özetle; ... Plakalı ... şase numaralı aracın Değer Kaybının Kaza Tarihli ( 18.10.2021 ) 15.712,76 TL olduğu, Araç Mahrumiyetinden doğan zararın 6.000,00 TL olduğu, Davaya konu ... Plakalı araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren, ... plakalı araç, dava dışı (önceki davalı) .... San. A.Ş. tarafından, ... ... A.Ş. ye, uzun süreli olarak kiraya verilmesi nedeniyle; ... plakalı aracın işleteninin ... A.Ş. olduğu, Davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı aracın hem ZMS Sigortacısı, hem İMM Sigortacısı olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen ... sayılı KTK ZMS Sigorta Poliçesinin Araç Başı Maddi Hasar Teminat Limitinin 43.000,00 TL olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından, dava dışı Allianz Sigorta A.Ş.'ye 21.01.2022 tarihinde yapılan 42.140,87 TL tazminat ödemesi düşüldüğünde, bakiye teminat limitinin 859,13 TL olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen 24078571 sayılı İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesiyle ... plakalı aracın sigortalandığı, İMM Poliçesinin Kaza Başı Maddi Teminat Limitinin 1.000.000,00 TL olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen 15.712,76 TL değer kaybından; davalılar, İşleten ... ... A.Ş, sürücü ... ve KTK ZMS ve KASKO Sigortacısı ...

Sigorta A.Ş.'nin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, KTK ZMS Sigorta Poliçesinin Bakiye Teminat Limitinin 859,13 TL olması nedeniyle; davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin 859,13 TL den KTK ZMS sigortacısı olması nedeniyle, 14.853,63 TL sinden KASKO Sigortacısı olması nedeniyle, değer kaybından sorumlu olduğu, (Genel Şartlar Madde 7 nin takdir ve değerlendirmesinin münhasıran mahkemeniz takdirinde olduğu) ... plakalı aracın hasarlanması nedeniyle davacının uğradığı 6.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinden; davalılar, İşleten ... ... A.Ş ile sürücü ...'ın müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyet bedelinden davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olmadığını bildirir müşterek ek rapor tanzim etmişlerdir.

Davacı vekili tarafından sunulan dava değer artırım dilekçesi ile; değer kaybı olarak 15.712,76.TL.nin; davalı sigorta şirketinden 859,13.TL. ile sınırlı olmak üzere 14.04.2022 tarihinden itibaren, diğer davalının kaza tarihi olan 18.10.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile müştereken ve müteselsine tahsiline, araç mahrumiyet bedeli olarak 6.000.TL.nin sigorta şirketi dışındaki davalıdan kaza tarihi olan 18.10.2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile tahsilini talep ve beyan etmiştir.

Mahkememiz dosyasına kazandırılan bilirkişi raporları taraflara usulüne uygun şekilde tebliğ edilmiştir.

Davacı vekili tamamlama harcını Mahkememiz veznesine yatırmıştır. Dava; Tazminat davasıdır. Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; Davacı vekili davalı aleyhine Tazminat davası açmıştır.

Konunun 6098 sayılı TBK.49.maddesi ve KTK.85. ve devam eden maddelerinde düzenlendiği TBK.49/1. maddesinde; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." şeklinde, KTK.85. maddesinde;"Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.............İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." şeklinde, KTK'nun 86/1.maddesinde;"İşleten veya araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibi, kendisinin veya eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilerin kusuru bulunmaksızın ve araçtaki bir bozukluk kazayı etkilemiş olmaksızın, kazanın bir mücbir sebepten veya zarar görenin veya bir üçüncü kişinin ağır kusurundan ileri geldiğini ispat ederse sorumluluktan kurtulur." şeklinde, KTK'nun 91/1.maddesinde;"İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklinde, KTK'nun 92.maddesinde(6704 S.K.

4.Mad. İle değişiklik öncesi);"Aşağıdaki hususlar, zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışındadırlar.a) İşletenin; bu Kanun uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler,b) İşletenin; eşinin, usul ve füruunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,c) İşletenin; bu Kanun uyarınca sorumlu tutulmadığı şeye gelen zararlara ilişkin talepler, d) Bu Kanunun 105 inci maddesinin üçüncü fıkrasına göre zorunlu mali sorumluluk sigortasının teminatı altında yapılacak motorlu araç yarışlarındaki veya yarış denemelerindeki kazalardan doğan talepler,e) Motorlu araçta taşınan eşyanın uğrayacağı zararlar, f) Manevi tazminata ilişkin talepler." şeklinde, KTK'nun 97.maddesinde(6704 S.K.

5.Mad. İle değişiklik öncesi);"Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabileceği gibi dava da açabilir." şeklinde, KTK'nun 99.maddesinde(6704 S.K.

6.Mad. İle değişiklik öncesi);" Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." şeklinde düzenlemeler yapıldığı, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceğinin düzenlendiği görülmüştür.

Uzun süreli kira sözleşmesinden kaynaklı işleten sıfatlarının olmadığını iddia etmişlerse de, bu iddianın değerlendirilmesinde kira ilişkisi olması halinde; işletenin kayıt maliki mi kiracı mı sorumlu olacaktır? bu konuda öğreti ve Yüksek Yargıtay uygulamalarına baktığımızda kiracının işleten kabul edilebilmesi bir takım şartların varlığına bağlıdır, kira sözleşmesinin uzun süreli olması, araç üzerinde fiili hakimiyet olması, ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte bulunması şartları aranmaktadır, ( Yargıtay HGK'nın 06/03/2002 tarih, ... E, ... K sayılı ve 24/03/2004 tarih, ... E, ... K sayılı kararlarında ilke olarak; sicilde malik görünen kişi karine olarak aracın işleteni sayılmaktadır, bunun sebebi trafik kazasından sorumlu olan şahsın kolayca belirlenmesi ve zarar görenin zararının en kısa sürede giderilmesini sağlamaktır. Belirtmek gerekir ki sicilde malik görünen kişi her zaman aracın işleteni olmayabilir bu durumda araç sahibi aracın üzerinde fiili hakimiyeti bulunmadığı, araç için bir başkasının harcamalarda bulunduğunu veya araç üzerindeki ekonomik çıkarın bir başkasına ait olduğunu, işleten sıfatının bulunmadığını kanıtlayabilirse SORUMLULUKTAN KURTULABİLİR) uzun süreli kira sözleşmesinin ne kadar sürede uzun süreli kira sözleşmesi olacağı konusunda "öğreti ve Yargıtay Kararlarında da yeknesaklık yoktur, doktrin üç günden fazla süreli kiraları uzun süreli sayabilir, Yargıtay . Hukuk Dairesi 7 günlük kira sözleşmesinin uzun süreli olmayacağını kabul etmiş, Yargıtay . Hukuk Dairesi 30 ar günlük süreler ile kiracıların işleten olduğunu kabul etmiş, diğer dairelerde bu dairenin daha uzun süre olması gerektiği görüşü vardır, Yüksek Yargıtay . Hukuk Dairesi 3 aylık kira sözleşmesi ile aracı devreden kişinin işleten olduğunu kabul etmiştir, Yargıtay . HD'nin üç aylık kiralamanın uzun süreli olabileceği yönünde karar vermiştir, Yargıtay 1 yıl süreli kira sözleşmelerinin uzun süreli olduğunda tereddüt etmemektedir." "Yargıtay uzun süreli kira sözleşmesinin işleten sıfatını devredebilmesi için 3. Kişileri bağlayabilecek biçimde güçlü kanıtlara bağlanmasını aramaktadır, bu nedenle sözleşmenin noterde yapılması veya adi sözleşme ise diğer bir takım deliller ile desteklenmiş olmasını aramaktadır." (KTK'ya Göre Hukuki Sorumluluk Tazminat Sigorta ve Rücu Yayınları 9. Baskı ... kitabından sayfa 40-42 arasından alınmış bilgidir). Mevzuat gereği motorlu araçlar tescile tabidir, bu durumda kaydi malik işleten konusunda kesin bir karine değilse de onun kim olduğunu tespit eden güçlü bir kanıttır, diğer taraftan kaydi malik mutlak işleten değildir, kaydi malik olmasa bile üçüncü kişiler işleten olabilir, zira bu durumu engelleyici amir bir yasal düzenleme yoktur, kira sözleşmesinin 3. Kişiler yönünden hukuki sonuç doğurması için resmi şekilde yapılması gerektiği yönünde Yüksek Yargıtay Kararları da vardır, tüm bu açıklamalar ışığında bir kuşku olması halinde kaydi malikin işleten olduğu sonucuna varılmalıdır.

Mahkememiz ara kararı gereğince dosyanın hasar alanında uzman bilirkişi ... ve sigorta hukuku alanında uzman bilirkişi Av. ... tevdii ile düzenlenen ve hükme esas alınan 17/07/2024 tarihli bilirkişi 2. ek raporunda; ... Plakalı ... şase numaralı aracın Değer Kaybının Kaza Tarihli ( 18.10.2021 ) 15.712,76 TL olduğu, Araç Mahrumiyetinden doğan zararın 6.000,00 TL olduğu, Davaya konu ... Plakalı araca çarparak hasarlanmasına sebebiyet veren, ... plakalı araç, dava dışı (önceki davalı) .... San. A.Ş. tarafından, ... ... A.Ş. ye, uzun süreli olarak kiraya verilmesi nedeniyle; ... plakalı aracın işleteninin ... A.Ş. olduğu, Davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin ... plakalı aracın hem ZMS Sigortacısı, hem İMM Sigortacısı olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen ... sayılı KTK ZMS Sigorta Poliçesinin Araç Başı Maddi Hasar Teminat Limitinin 43.000,00 TL olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. Tarafından, dava dışı Allianz Sigorta A.Ş.'ye 21.01.2022 tarihinde yapılan 42.140,87 TL tazminat ödemesi düşüldüğünde, bakiye teminat limitinin 859,13 TL olduğu, Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından tanzim edilen 24078571 sayılı İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesiyle ... plakalı aracın sigortalandığı, İMM Poliçesinin Kaza Başı Maddi Teminat Limitinin 1.000.000,00 TL olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen 15.712,76 TL değer kaybından; davalılar, İşleten ... ... A.Ş, sürücü ... ve KTK ZMS ve KASKO Sigortacısı ...

Sigorta A.Ş.'nin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, KTK ZMS Sigorta Poliçesinin Bakiye Teminat Limitinin 859,13 TL olması nedeniyle; davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin 859,13 TL den KTK ZMS sigortacısı olması nedeniyle, 14.853,63 TL sinden KASKO Sigortacısı olması nedeniyle, değer kaybından sorumlu olduğu, (Genel Şartlar Madde 7 nin takdir ve değerlendirmesinin münhasıran mahkemeniz takdirinde olduğu) ... plakalı aracın hasarlanması nedeniyle davacının uğradığı 6.000,00 TL araç mahrumiyet bedelinden; davalılar, İşleten ... ... A.Ş ile sürücü ...'ın müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, araç mahrumiyet bedelinden davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin sorumlu olmadığını bildirir müşterek ek rapor da dikkate alındığında,

Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ...

K. Sayılı ilamında;

“Yargıtay uygulamasına göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun ... E. ...

K. Sayılı ilamında;

“Kazanın oluş şekline göre değişkenlik göstermekle birlikte, kazalı bir araçta hayatın olağan akışına göre değer kaybı oluşacağı muhakkaktır. Kazalı bir araçta değer kaybı oluşup oluşmadığı veya oluşan değer kaybının miktarı; aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, hasarın nitelik ve niceliği vs. gibi hususlara bağlı olarak değişiklik gösterebilir. Değer kaybı; bahsedilen kriterler göz önüne alınarak, aracın hasarsız hâliyle ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki ikinci el piyasa rayiç değeri ile aracın hasarı onarıldıktan sonraki hâline göre serbest piyasadaki ikinci el piyasa değeri arasındaki farkın tespit edilmesiyle bulunur.

Yargıtay . Hukuk Dairesi’nin ... E. ...

K. Sayılı ilamında;

“Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği ve daha önce karışmış olduğu kaza da dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya göre hesaplanması gerektiği.. 6100 Sayılı HMK'nın 124. Maddesinde; " (1) Bir davada taraf değişikliği, ancak karşı tarafın açık rızası ile mümkündür. (2) Bu konuda kanunlarda yer alan özel hükümler saklıdır. (3) Ancak, maddi bir hatadan kaynaklanan veya dürüstlük kuralına aykırı olmayan taraf değişikliği talebi, karşı tarafın rızası aranmaksızın hâkim tarafından kabul edilir. (4) Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder." şeklinde yapılan düzenlemeler ile, 6100 sayılı HMK'nın 26. Maddesi gereğince; "(1) Hâkim, tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır; ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Duruma göre, talep sonucundan daha azına karar verebilir.(2) Hâkimin, tarafların talebiyle bağlı olmadığına ilişkin kanun hükümleri saklıdır." hükümlerinin geçerli olduğu da dikkate alındığında,

HMK 124 gereği taraf değişikliğine gidildiğinden ve bu arada arabuluculuk dava şartı da tamamlandığı anlaşılmakla; davacı yanın bu yönde kusuru - eksikliği olmadığından dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddi talebine itibar edilmemiştir. Uzun süreli kiracıya dava yöneltilebileceği ve HMK 124 iradi taraf değişikliğine cevaz verdiğinden tensiple taraf değişikliği kaydında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığından bu yöndeki (hukuki yarar yokluğu - HMK 114) savunmaya da itibar edilmemiştir. Olay tarihi, arabuluculuk başvuru süreci, dava tarihi, eldeki dava belirsiz alacak davası olduğundan zamanaşımı defiine itibar edilmemiştir. Davacı yan talebine bağlı kalınarak (taleple bağlılık) karar verilmiştir.

TMK 1/3. Maddesinde; "Hâkim, karar verirken bilimsel görüşlerden ve yargı kararlarından yararlanır." Anayasa'nın 138/1. Maddesinde; " Hakimler, görevlerinde bağımsızdırlar; Anayasaya, kanuna ve hukuka uygun olarak vicdanı kanaatlerine göre hüküm verirler." şeklinde düzenlemeler olduğu,

Somut olayımızda; tüm dosya kapsamı, dosyadaki tüm bilgi - belgeler, tüm deliller, alınan bilirkişi rapor/ları, tarafların iddia - savunmaları, yukarıda yapılan açıklamalar, bir bütün halinde değerlendirildiğinde,

Mahkememizce benimsenen hükme esas alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli olduğu sonuç ve kanaatine varılarak, TMK 1/3 ve 6100 Sayılı HMK 297. Maddesi kapsamında Anayasa'nın 138/1 maddesi atfı ile davacının, davalılar aleyhine açtığı trafik kazası nedeniyle tazminat davasında 15.712,76TL Değer Kaybı ve 6.000,00TL Araç Mahrumiyet bedeli olan toplam 21.712,76‬TL tazminatın davalılar ... ... Satış AŞ ve ...'tan 18/10/2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta şirketi yönünden 859,00TL ile sınırlı ve temerrüt tarihi 14/04/2022 tarihinden itibaren başlamak suretiyle) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya verilmesine dair mahkememizde oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

1.Davacının, davalılar aleyhine açtığı trafik kazası nedeniyle tazminat davasında 15.712,76TL Değer Kaybı ve 6.000,00TL Araç Mahrumiyet bedeli olan TOPLAM 21.712,76‬TL tazminatın davalılar ... ... Satış AŞ ve ...'tan 18/10/2021 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta şirketi yönünden 859,00TL ile sınırlı ve temerrüt tarihi 14/04/2022 tarihinden itibaren başlamak suretiyle) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınıp davacıya VERİLMESİNE,

2.Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 1.483,20-TL harçtan dava başında yatırılan 85,39-TL peşin harç ile 285,41-TL tamamlama harcının toplamı olan 370,80-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 1.112,40-TL harcın davalılardan (davalı sigorta şirketi yönünden 43,38‬TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad KAYDINA,

3.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 21.712,76-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı sigorta şirketi yönünden 846,80TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4.Davacı tarafından yapılan sarfına mecbur kalınan ilk yargılama harcı 177,59-TL ile 285,41-TL Tamamlama Harcı, 5.113,75-TL bilirkişi ücretleri, tebligat, posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 5.576,75‬TL'nin davalılardan (davalı sigorta şirketi yönünden 217,49‬TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,

5.Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin kararın mahiyeti gereği kendi üzerilerine BIRAKILMASINA,

6.Davacı tarafından dava başında depo edilen gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

7.6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesi kapsamında arabuluculuğa başvurulduğundan 1.600,00-TL arabulucu ücretinin 6235 sayılı Kanunu 18/A-13.maddesi gereğince davalılardan (davalı sigorta şirketi yönünden 62,40-‬TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak hazine'ye gelir KAYDINA, Dair, tarafların yüzüne karşı, bağımsız ve tarafsız Konya . Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından KESİN olmak üzere karar verildi.23/12/2024