13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

...

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

“...

Sözleşmesi” konulu sözleşme imzalandığını, sözleşme konusu işin ...

tarafından ihale edildiğini, ... da kontrol edileceğini, müvekkili firmanın sözleşmenin imzalanması sonrası derhal 14/01/2021 tarihinde fore kazık makinesini ve diğer malzemeleri şantiye sahasına naklettiğini, makinenin şantiye sahasına nakledildiği tarihlerde yoğun bir kar yağışı ve olumsuz hava şartları olmasına rağmen müvekkili firmanın fore kazık makinesini ve diğer malzemeleri şantiye sahasına götürerek çalışmaya hazır hale geldiğini, müvekkili firmanın sözleşme yükümlülüğüne uygun olarak fore kazık makinesini şantiye sahasına götürmesine karşılık, davalı işverenin henüz şantiye sahasında sözleşmeye başlanmasını sağlayacak hiçbir hazırlığının olmadığı görüldüğünü, şöyle ki; şantiye sahasına elektrik dahi bağlanmadığını, hazır beton temin edecek firmadan bağlantı yapılmadığını ve hatta müvekkili şirkete sondaj logları ve aplikasyon numaraları dahi verilemediğini, bu nedenle şantiye sahasına gelen müvekkili şirket elemanlarının işverenden aplikasyon noktalarını vermesini, elektrik aboneliğini başlatmasını ve hazır beton ile demiri temin etmesini beklemeye başladıklarını, bu hususların şantiye günlük defterine yazıldığını ve davalı şirket yetkilisi ...’ın 28/02/2021 tarihine kadar şantiye günlük defteri tutularak imzaladığını, bu tarihten sonra davalı işverenin gecikmeye neden olan kusurlarının bilinmesini istemediği için günlük şantiye defteri tutulmasını istemediğini, pazar günleri hazır beton firmasının santrali çalışmadığı için sözleşme süresince işveren tarafından beton temin edilemediği için işyerinde pazar günleri çalışma yapılamadığını, sonraki günlerde 12/02/2021 tarihine kadar müvekkili firma tarafından foraj işlemlerinin yapılmasına karşılık beton firması tarafından salgın nedeni ile saat sınırlaması olması, hava şartlarından dolayı beton teslim edilememesi gibi nedenlerle düzenli çalışma yapılamadığını, 13/02/2021 gününde hazır beton firmasının beton verememeye başlaması ertesi gün 14/02/2021 pazar günü beton firmasının çalışmaması ve akabinde 23/02/2021 tarihine kadar hazır beton firmasının kapalı olması nedeni ile çalışma yapılamadığını, anlatıldığı üzere 12/01/2021 tarihinde başlayan ve sözleşme süresi 40 gün olan işlerde davalı işveren kusurundan kaynaklanan nedenlerle işlere 25/01/2021 tarihinde başlanmak durumunda kalınması, akabinde yeterli ve düzenli beton verilememesi nedenleri ile müvekkili şirketin kusuru olmaksızın işverenin yükümlülüğünden kaynaklanan nedenlerle ancak kısa bir süre çalışabildiğini, işverenden kaynaklanan nedenlerle sözleşme süresinin uzamak durumunda Kaldığını, salgın kısıtlamalarından, beton talebinin karşılanamamasından ve müvekkili firmadan kaynaklanmayan başka nedenlerle düzenli olarak beton verilememesinden dolayı müvekkili firmanın sözleşme süresinin uzadığını ve işverenden kaynaklanan nedenlerle uzayan sözleşme süresince fore kazık makinesi ve diğer ekipmanları şantiye sahasında bulundurmak ve bekletmek zorunda kaldığını, ayrıca uzayan sürelerde çalışanların ücretleri, ... primleri ve vergileri, yemek, elektrik, su, genel giderler gibi cari harcamaları da yapmak durumunda kaldığını, tüm bunların sonucu olarak davalı işveren tarafından sözleşme konusu işlerin zamanında bitirilmesini sağlayacak biçimde hazır beton temin edilememesinden dolayı işin süresinin 20/05/2021 tarihine kadar uzadığını, dava dışı hazır beton firmasından davalı işverenin temin ettiği hazır betonun tarihleri ve miktarları sevk irsaliyeleri belirli olup, davalı işverenin zamanında ve yeterli beton temin edememesi ile aplikasyon noktalarını, sondaj loglarını sözleşmenin başında ve sonrasında zamanında verememesinden dolayı sözleşme süresi uzadığını, müvekkili şirketin sözleşme ile kararlaştırılan yükümlülüğünün, fore kazık makinesini ve ekipmanlarını şantiye sahasında çalışır vaziyette hazır etmek ve beton temin edildiği sürede beton dökümü ile imalatı tamamlamaktan ibaret olduğunu, davalı işveren tarafından zamanında ve yeterli hazır beton temin edilmiş olsa idi sözleşmenin kararlaştırılan sürede ifa edileceğini belirterek, fazlaya dair her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile yukarıda sunulan ve resen değerlendirilecek nedenlerle, ödenmeyen hakkediş alacaklarından şimdilik 80.000,00-TL, davalı tarafın kusuru ile uzayan sürelerde kullanılan fore kazık makinesinin haksız kullanım bedeli olarak müvekkili şirket zararlarından şimdilik 10.000,00-TL, uzayan sürelerde işçilik, ..., Şantiye barınma ve sair cari giderler bedeli olarak oluşan müvekkili şirket zararlarından şimdilik 10.000,00-TL olmak üzere toplamda şimdilik 100.000,00-TL’nin temerrüt tarihinden işleyecek ticari reeskont faizi ile davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş; bilahare sunulan 27/02/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile hakediş alacağını 434.884,01-TL'ye, haksız kullanım bedelini 483.451,74-TL'ye, gecikme nedeniyle tazminat talebini 42.826,02-TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddia ve taleplerinin hukuka, kanuna ve taraflar arasındaki sözleşmeye aykırı olduğunu ve kabul etmediklerini, hiçbir şekilde iddialarını kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının, teslimde gecikmesinin sebeplerine yönelik dava dilekçesindeki iddiaları yönünden, ihbar yükümlülüğünü yerine getirmediğini, davacı tarafça da ihbar yükümlülüğünün yerine getirildiği yönünde bir iddiada bulunulmadığını, bu nedenle sözleşme konusu işi süresinde teslim edememesinden doğan tüm sonuçlardan tek başına sorumlu olduğunu, müvekkilinin sözleşme ile üstlendiği tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, davacının şantiye sahasına elektrik bağlanmadığı gerekçesiyle talepte bulunmasının da sözleşme hükümlerine aykırı olduğunu, kaldı ki sözleşmenin 5. maddesinde de taşeronun şantiye sahasında giyinme, soyunma ve konaklama gibi ihtiyaçlarını kendisinin karşılayacağının düzenlendiğini, üstelik şantiye sahasına elektrik de bağlanmış olup bunun da dilekçe ekindeki belgeler ile sabit olduğunu, sözleşmeye konu işin usulüne uygun şekilde teslim edilmediğini, davacının fiili teslim iddialarını da kabul etmediklerini, davacının hak ediş talebinin haksız ve sözleşmeye aykırı olduğunu, sonuç olarak müvekkilinin sözleşme ile üstlendiği tüm yükümlülüklerini yerine getirmiş olmasına rağmen, basiretli bir yüklenici gibi davranmayan, kanundan ve sözleşmeden doğan yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirmeyen davacının müvekkilinden hiçbir alacak ve ödeme talep hakkı bulunmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA:

Davacı vekilinin birleşen ... Esas sayılı dosyasına ilişkin dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 4. maddesinde işin süresinin sözleşme tarihinden itibaren 40 gün olduğunun düzenlendiğini, sözleşme tarihinden itibaren 40 günlük sürenin de 20/02/2021 tarihi itibariyle dolduğunu, buna rağmen sözleşmeye konu işin davalı tarafça süresinde bitirilmediğini ve teslim edilmediğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 4. maddesinde işin geciktirilmesi veya bitirilememesi durumunda geciken her bir gün için günlük 2.000,00-TL para cezası uygulanır hükmünün yer aldığını, buna göre davalı tarafça işin bitirilmesinde gecikilen her bir gün için müvekkili şirketin günlük 2.000,00-TL para cezası alacağının bulunduğunu, bu sebeple davalıya ... yevmiye no.lu ihtarnamesinin gönderildiğini ve taraflar arasında akdedilen 12/01/2021 tarihli sözleşme hükümleri doğrultusunda işin sözleşme ve eklerine uygun şekilde bitirilerek müvekkili şirkete teslim edilmesi, ayrıca 12/01/2021 tarihli sözleşmenin 4. maddesi ve sair ilgili hükümleri doğrultusunda işin sözleşme ve eklerine uygun şekilde bitirilerek müvekkili şirkete teslimi gereken 20/02/2021 tarihinden İtibaren teslimin gerçekleşeceği tarihe kadar gecikilen her bir gün için günlük 2.000,00-TL para cezasının ödenmesinin talep edildiğini, davalının bahse konu ihtarnameye cevaben Ankara 24. Noterliğinin 26/05/2021 tarihli, 09450 yevmiye no.lu ihtarnamesinde, bir takım asılsız ve haksız iddialara dayanarak cezai şart borcundan kaçınmaya çalıştığını, davalının bahse konu ihtarnamesinde yer alan iddiaların kabulüne olanak bulunmadığını, bununla birlikte müvekkilinin taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümleri uyarınca işin

davalı tarafça süresinde teslim edilmemesi nedeniyle, cezai şart talep hakkı doğduğunu beyanla, yukarıda izah edilen ve resen nazara alınacak nedenlerle, fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulüne, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 150.000,00 TL cezai şart alacağının ticari avans faizi birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş; bilahare sunduğu 01/04/2014 tarihli ıslah dilekçesi ile cezai şart talebini 174.000,00-TL'ye yükseltmiştir.

Davalı vekili birleşen davaya cevap dilekçesinde özetle; işbu birleşen davada davacı taraf taraflar arasında akdedilen sözleşmenin dördüncü maddesine atıfta bulunmuş ise de ilgili maddede davacı tarafa işin gecikmesi durumunda müvekkili davalının işini durdurma, başka bir ekip çalıştırma veya sözleşmeyi feshetme hakları tanınmışken bu işlemlerin hiçbirinin yapılmadığını, zira müvekkilinin işi teslim etmiş olduğundan dolayı bundan sonra da yapılabilir olmadığını, yukarıda yer verilen açıklamalar doğrultusunda davacının cezai şart tutarını net ve somut şekilde tespit edebilir durumda olduğunu, belirsiz alacak davası açılamayacağını, bunların yanı sıra asıl davada sunulan dava dilekçesi ve 28/02/2022 tarihli dilekçede detaylı bir şekilde taraflar arasındaki ilişki ve işin sözleşmede belirlenen tarihten daha geç bir tarihte bitmesine neden olan ve tamamen davalı/işbu birleşen davada davacıdan kaynaklanan somut nedenlerin tek tek açıklandığını, dilekçede yer verilen vakıalara ilişkin delillerin bir kısmının sunulmuş bir kısmının ise celbinin talep edildiğini, salt 13 gün davalının beton temin edememesi nedeniyle boşta geçmişken daha sonra da 12/02/2021 tarihinden itibaren bu kez de hazır beton firması tarafından yaşanan ve müvekkili firmayla hiçbir ilgisi olmayan aksaklıklar nedeniyle bir kez daha beton temini yapılamamış ve yine müvekkili firmanın betonun temin edilememesi nedeniyle çalışamaz hale Geldiğini, 23/02/2021 tarihine kadar 11 gün de bu şekilde müvekkilinin elinde olmayan nedenlerle çalışma yapılamadan geçirildiğini, yine beton firması tarafından pazar günleri çalışılmaması ve beton temini yapılmaması, yine sunulan delillerden ve beyanlardan anlaşılacağı üzere müvekkili ile hiçbir ilgisi olmayan tamamen işverenden kaynaklanan nedenlerle sözleşmede belirlenen 40 günlük süre aşılmış olup bu hususa ilişkin olarak karşı tarafa dava öncesinde ihtarname ile de bildirim yapıldığını, hiç kimsenin kendi kusurundan faydalanması mümkün olmadığından davacının kendi kusuruyla sebebiyet verdiği gecikme nedeniyle cezai şart ödemesi talebinin hukuki bir temelinin de bulunmadığını beyanla davanın öncelikle usulden, aksi kanaate olunması halinde esastan reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin işbu birleşen davada davacı olan karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklanmakta olup davacı taşeron tarafından davalı yükleniciye karşı ikame edilen asıl dava, bakiye iş bedeli alacağı ile gecikme nedeniyle uğranılan maddi zararların tazmini istemine, davacı yüklenici tarafından davalı taşerona karşı ikame edilen birleşen dava ise cezai şart alacağının tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce taraflarca dayanılan deliller toplanmış, gerek taşeron ve yüklenici sıfatını haiz taraflar arasındaki gerekse yüklenici ile iş sahibi arasındaki ana sözleşme ve ekleri, hakediş ve tutanaklar celp edilmiş, inşaat mühendisi, makine mühendisi, mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyeti aracılığıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Mahkememizce öncelikle tayin edilen inşaat mühendisi, mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişilerden oluşan üç kişilik heyet tarafından sunulan 16/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...1-Asıl ve birleşen davadan oluşan huzurdaki uyuşmazlıkta; asıl davanın, eser sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davası olup, uyuşmazlık konusunun, dava dışı Vilayetler Birliği Başkanlığı ile asıl davalı Tamerler…Ltd. Şti. arasında 01.12.2020 tarihinde akdedilen Kızılcahamam Vilayetler Evi İnşaat işi bünyesinde ilave iş olarak yapılan taraflar arasındaki 12.01.2021 tarihli Forekazık ve Ankrajlı İksa Yapım işi kapsamında bakiye iş bedeline, işin uzamasından kaynaklı zararına ve cari giderine yönelik tazminat istemi olduğu; birleşen davanın, eser sözleşmesinde kaynaklı alacak davası olup uyuşmazlık konusunun, dava dışı Vilayetler Birliği Başkanlığı ile birleşen davacı ... arasında 01.12.2020 tarihinde akdedilen ... kapsamında sözleşmesinde öngörülen sürede tamamlanmaması nedeniyle gecikmeden kaynaklı cezai şart bedeli istemine ilişkin olduğu, ... Asıl dava yönünden: a.1-Davacı şirketin bakiye iş bedeli talebi ile ilgili olarak; Dosyada fore kazık uygulama projesi bulunmamakta olup, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; fore kazık uygulama projesinin dava dosyasına kazandırılması (DVD’den ozalit kopya çekmek veya kağıda dökümü yapılmak suretiyle, fiziken veya pafta şeklinde temin edilmesi ) durumunda projeye dayalı olarak bakiye iş bedelinin hesaplanabileceği, eldeki bilgi ve belgeler çerçevesinde ana sözleşme kapsamında düzenlenen 04.10.2021 tarihli ve 03 nolu hak ediş raporuna göre; ilave iş niteliğinde KGM/2018/ANALİZ poz nolu 32 mm çapında İbo blonu tesis edilmesi miktarı esas alındığında; asıl davada davacı şirketin davalı şirketten talep edebileceği bakiye iş bedelinin 482.453,62 TL (talep:80.000,00 TL) olarak hesap edildiği, talebin şimdilik 80.000,00TL olduğu, a.1-Davacı şirketin işin süresinin uzamasına davalının neden olduğu iddiasına dayalı zarar talepleri ile ilgili olarak; Raporumuzda yapılan maddi olgu tespitleri ışığı altında;işin süresinin uzamasında tarafların sorumluluk durumunun takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere terditli olarak ulaşılan tespit ve hesaplamaların aşağıdaki şekilde olduğu; a-)Sayın Mahkeme tarafından davacının iddiasının yerinde görülmemesi/işin süresinin uzamasından dolayı davalının sorumluluğun bulunmadığı kanaatine ulaşılması halinde: ... davacının fore kazık makinesinin haksız kullanım bedeli ve cari giderlerinin tazminine ilişkin istemleri ile tespit ve hesaplanabilecek bir bedelden söz edilemeyeceği, b-)Sayın Mahkeme tarafından davacının iddiasının yerinde görülmesi/işin süresinin uzamasından dolayı davalının sorumluluğun bulunduğu kanaatine ulaşılması halinde: ... -Fore kazık makinesinin haksız kullanım bedeli talebi ile ilgili olarak;dosya kapsamında BG 24 Fore Kazık olarak belirtilen makinenin 22.02.2021-20.05.2021 tarihleri arasındaki kullanım bedelinin ne olabileceği ile ilgili emsal araştırması bulunmamakta olup, herhangi bir veri olmadığından ve söz konusu makinenin özelliklerinin tespiti ve bu bağlamda talebe konu kiranın belirlenmesi uzmanlık alanımız dışında olduğundan hesaplama yapılamamış olup,takdirin Sayın Mahkemeye ait bulunduğu, talebin şimdilik 10.000,00TL olduğu, -Uzayan sürelere ilişkin ...vergi,şantiye,barınma ve sair cari giderlerle ilgili olarak; tespit ve hesaplanan bedelin 70.606,01 TL ‘sı olduğu, talebin şimdilik 10.000,00TL olduğu, faiz talebinin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak kaydı ile;davacının alacaklarına temerrüt tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasını talep ettiği, davacının 26.05.2021 tarihli ihtarnamesinde verilen 7 günlük önelin tebliğ tarihi olan 29.05.2021 tarihine ilavesi ile ulaşılan tarihin 07.06.2021 (süre bitiminin hafta sonuna denk gelmesi nedeni ile) olduğu, -Birleşen dava yönünden: ... a-)Sayın Mahkeme tarafından b.davacının sözleşmeden doğan yükümlülüğünü gereği şekilde yerine getirmeyerek işin süresinin uzamasına neden olduğu kanaatine ulaşılması halinde: ... birleşen dava yönünden hesaplanabilecek bir cezai şarttan söz edilemeyeceği, b-)Sayın Mahkeme tarafından b.davacının talebinde haklılık bulunduğu kanaatine ulaşılması halinde: ... uzayan dönem olan 22.02.2021-20.05.2021 tarihleri arasında 87 gün için; 87 gün x 2.000,00TL = 174.000,00TL cezai şart bedeli olacağı, talebin şimdilik 150.000,00TL olduğu, faiz talebinin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak kaydı ile; davacının alacağa ticari avans faizi uygulanmasını talep ettiği..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu içeriği nazara alınarak davanın taraflarından eksiklikler giderilmiş ve heyete bir de makine mühendisi bilirkişi dahil edilmiş olup takiben tarafların önceki bilirkişi raporuna karşı beyan ve itirazlarının da tetkiki amacıyla dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdii gerekmiştir. Bunun üzerine bilirkişi heyeti tarafından sunulan 16/06/2023 tarihli ek bilirkişi raporunda özetle; "...Asıl dava yönünden: ... Sayın Mahkeme tarafından davacının iddiasının yerinde görülmesi/işin süresinin uzamasından dolayı davalının sorumluluğun bulunduğu kanaatine ulaşılması halinde: ... Fore kazık makinesinin haksız kullanım bedeli talebi ile ilgili olarak;dosya kapsamında BG 24 Fore Kazık olarak belirtilen makinenin 22.02.2021-20.05.2021 tarihleri arasındaki kullanım bedelinin 483.451,74TL olduğu, talebin şimdilik 10.000,00TL olduğu..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiş olup diğer yönlerden ise sonradan alınan 05/01/2024 tarihli bilirkişi ikinci ek raporunda da belirtildiği gibi önceki raporda sunulan görüşlerin değiştirilmediği görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 12/01/2021 tarihli, "... İşi Taşeron Sözleşmesi" başlıklı eser sözleşmesi bulunduğu, bu sözleşmeyle asıl davada davacı birleşen davada davalı taşeronun asıl davada davalı birleşen davada davacı yüklenicinin yüklenimi altındaki ... kapsamında fore kazık ve iksa işlerinin yapımını üstlendiği, iş bedelinin birim fiyatlı olarak kararlaştırıldığı, sözleşmenin asıl ve birleşen davada temel uyuşmazlık konusu da olan 4. maddesinde işin sözleşme tarihinden itibaren 40 günde bitirileceği, işin geciktirilmesi halinde 2.000,00-TL para cezası uygulanacağı öngörülmüş olup tüm dosya kapsamı ile yapılan teknik bilirkişi incelemesinden, taraflar arasında yer tesliminin 12/01/2021 tarihinde yapılıp asıl davada davacı birleşen davada davalı taşeron tarafından sözleşme konusu işin 25/01/2021 tarihinde tamamlanarak teslim edildiği anlaşılmaktadır. Eser sözleşmesinde, işin gecikmesinde veya feshinde kusurlu olup olmadığına bakılmaksızın yüklenicinin gerçekleştirdiği imalât bedeline hak kazanacağına tereddüt bulunmamakta olup (Emsal: ....), bu nedenle asıl davada davacı taşeronun, hükme esas alınması uygun bulunan bilirkişi raporları ile hesaplanan 434.884,01-TL kadar davalı yüklenici tarafından ödenmeyen bakiye iş bedelini talep etmekte haklı olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Bu alacak yönünden temerrüt tarihi bakımımdan ise; 6098 sayılı TBK'nın 117. maddesi gereğince sözleşmeden doğan davalarda bir alacağa temerrüt faizi yürütülebilmesi için alacağın kararlaştırılan kesin vadede ödenmemiş olması ya da alacaklının usulüne uygun ihtarı ile borçlunun temerrüde düşürülmesi zorunludur. Somut olayda kararlaştırılan kesin vade olmadığı gibi asıl davada davacı tarafından, davadan önce davalının TBK’nın 117. maddesi hükmüne uygun olarak miktar ve ödeme talebi içeren bir ihtarname ile temerrüde düşürüldüğü kanıtlanamadığından mevcut hukuki durum karşısında temerrüt, dava tarihi itibariyle oluşmuş olmakla 434.884,01-TL iş bedeli alacağının dava tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte bu davada davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiştir. Bu bağlamda olarak asıl davada davalı vekilince ıslaha cevap dilekçesinde zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de ıslah tarihi itibariyle TBK'nın 147. maddesinde öngörülen 5 yıllık zamanaşımı süresi dolmadığından mahkememizce kabulü mümkün olmamıştır. Asıl davada davacı taşeronun işin davalı yüklenicinin kusuruyla geciktiği iddiasına dayalı olarak talep edilen fore kazık makinesinin haksız kullanım bedeli ile uzayan sürelerde işçilik..., vergi, şantiye barınma vs. giderlerin tahsili talebine gelince;

TBK'nın 472/3. maddesi, yüklenicinin uyarı görevini düzenlemiş olup buna göre; eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin veya eserin yapılması için gösterdiği yerin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorundadır; bildirmezse bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur ... Asıl davada davacı taşeron özetle; 12/02/2021 tarihine kadar foraj işlemlerinin yapılmasına karşılık beton firması tarafından salgın nedeni ile saat sınırlaması olması, hava şartlarından dolayı beton teslim edilememesi gibi nedenlerle düzenli çalışma yapılamadığı, 13/02/2021 gününde hazır beton firmasının beton vermeye başlaması, ertesi günün 14/02/2021 pazar günü beton firmasının çalışamaması ve akabinde 23/02/2021 tarihine kadar hazır beton firmasının kapalı olması nedeni ile çalışma yapılamadığı gibi davalı yüklenicinin kusuruna dayalı olduğu belirtilen bu hususlara dayalı olarak işin süresinin uzamasından doğan fore kazık makinesinin haksız kullanım bedeli ile uzayan sürelerde işçilik, ..., vergi, şantiye barınma vs. giderlerin tahsili talebinde bulunmuş ise de asıl davada davacı taşeron,

TBK'nın 472/3. maddesine uygun şekilde davalı yükleniciye bildirimde bulunduğunu dosyaya mübrez usulüne uygun delillerle kanıtlayamamıştır. Bu nedenle kanundan doğan bildirim yükümlülüğünü yerine getirmeyen asıl davada davacı taşeronun gecikmeden doğan sonuçlardan sorumlu olacağının kabulü gerekmiş ve bu bağlamda asıl davada davacı talşeronun işin süresinin uzamasına dayalı olarak asıl davaya konu edilen mezkur taleplerinin reddi gerekmiştir. Aynı gerekçelerle birleşen davada davacı yüklenicinin taraflar arasındaki sözleşmenin, işin geciktirilmesi durumunda gecikilen her bir gün için günlük 2.000,00-TL ceza uygulanmasına dair 4. maddesi kapsamında talep edilen cezai şart talebinin kabulü gerekmiş, somut olarak, hükme esas alınmasına karar verilen bilirkişi raporlarında hesaplandığı üzere, işin bitirilmesi gereken 22/02/2021 tarihi ile işin bitirildiği 20/05/2021 tarihleri arasında geçen 87 günlük gecikme nedeniyle 174.000,00-TL (87gün x 2.000,00-TL) cezai şart alacağının, birleşen davada davacının talebi ile bağlı olarak, 150.000,00-TL’sine dava tarihinden, 24.000,00-TL’sine 01/04/2024 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte birleşen davada davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiş ve son tahlilde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Asıl davanın kısmen kabulü ile; 434.884,01-TL iş bedeli alacağının dava tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte bu davada davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya dair istemin reddine,

2.Birleşen davanın kabulü ile; 174.000,00-TL cezai şart alacağının, 150.000,00-TL’sine dava, 24.000,00-TL’sine 01/04/2024 ıslah tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte bu davada davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

3.Asıl davada alınması gereken 29.706,92-TL harçtan peşin alınan 1.707,75-TL ve 14.706,50-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 13.292,67‬-TL harcın asıl davada davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4.Asıl davada 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin 597,24-TL'sinin asıl davada davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 722,76-TL'sinin asıl davada davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

5.Asıl davada davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 66.883,76-TL vekalet ücretinin asıl davada davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.Asıl davada davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ne göre hesaplanan 79.678,89-TL vekalet ücretinin asıl davada davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7.Asıl davada davacı tarafından başlangıçta yatırılan 1.707,75-TL peşin harç, 59,30-TL başvuru harcı ve 14.706,50-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 16.473,55‬-TL'nin asıl davada davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

8.Asıl dava yönünden davacı tarafından yapılan 40,50-TL tebligat gideri, 29,50-TL müzekkere gideri, 5.250,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 6.320‬,00-TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre belirlenen 2.407,06-TL yargılama giderinin asıl davada davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin asıl davada davacı üzerinde bırakılmasına,

9.Birleşen dava yönünden davalı tarafından yapılan 68,00-TL tebligat gideri, 30,00-TL müzekkere gideri, 3.750,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.848‬,00-TL yargılama giderinin birleşen davada davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

10.Birleşen davada alınması gereken 11.885,94-TL harçtan peşin alınan 2.561,00-TL ve 410,00-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 8.914,00-TL harcın birleşen davada davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

11.Birleşen davada 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince belirlenen 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin birleşen davada davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

12.Birleşen davada davacı tarafından başlangıçta yatırılan 2.561,63-TL peşin harç, 80,70-TL başvuru harcı ve 410,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.052,33‬-TL'nin birleşen davada davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

13.Birleşen davada davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden 27.840,00-TL vekalet ücretinin birleşen davada davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

14.Sarfedilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine, Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren yasal 2 haftalık sürede mahkememize müracaat ile ...nezdinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 02/04/2024 ....