4. Hukuk Dairesi
4. Hukuk Dairesi 2022/2221 E. , 2023/12778 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi
Başvurunun usulden reddi
Taraflar arasında sigorta tahkim yargılaması sonunda Uyuşmazlık Hakem Heyetince başvurunun kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararına davalı vekili itiraz etmiştir. İtiraz Hakem Heyetince davalı vekilinin itirazının kabulü ile başvurunun usulden reddine karar verilmiştir. İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından duruşma istemli temyiz edilmekle, kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 28.11.2023 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen gün ve saatte davacı vekili Avukat geldi. Davalı tarafından gelen olmadı. Davacı vekilinin sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen 28.11.2023 gününde Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... şirketine zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı aracın 28.09.2013 tarihinde karışmış olduğu tek taraflı trafik kazasında araçta yolcu konumunda olan başvuranın yaralandığı ve davalıya başvuru yapılmasına rağmen maluliyetten kaynaklanan tazminatın ödenmediği iddiası ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL geçici iş göremezlik ve 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatının temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan tahsilini talep etmiş, ıslah ile talebini 67.480,82 TL sürekli iş göremezlik ve 780,35 TL geçici iş göremezlik olmak üzere toplam 68.261,17 TL olarak belirlemiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuru sahibinin iddia edildiği gibi iş gücü ve vücut fonksiyon kaybına uğramadığını, başvuranın maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre alınması gerektiğini, kaza ile illiyet bağının kurulduğu yeni bir rapor alınması gerektiğini, geçici iş göremezlik zararı talep edebilmesi için aktif sigortalı çalışmasının olmaması ve iyileşme süresi içinde mevcut işine devam edememesi gerektiğini, kazanın meydana gelmesinde başvuranın kusurunun bulunup bulunmadığının belirlenmesi gerektiğini, dava konusu olayda hatır taşıması indirimi yapılması gerektiğini, davanın kabulü halinde başvuran lehine AAÜT de belirtilen vekalet ücretinin 1/5 i oranında karar verilmesi gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI
Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; 11.02.2021 tarihli maluliyet raporunun ve bu raporun esas alındığı aktüer raporunun hüküm kurmaya elverişli olduğu belirtilerek, başvurunun kısmen kabulü ile, 67.480,82 TL sürekli iş göremezlik ve 780,35 TL geçici iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 68.261,17 TL tazminatın, 01.05.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte, davalı ... şirketinden alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine karar verilmiştir.
IV. İTİRAZ
A. İtiraz Yoluna Başvuranlar Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.
B. İtiraz Sebepleri
Davalı vekili itiraz dilekçesinde; davacının kazadan kaynaklanan maluliyetinin bulunmadığını, davacı tarafından ibraz edilen maluliyet raporunun kaza tarihine göre geçerli yönetmeliğe uygun olmadığını, ilgili yönetmeliğe göre alınan medikal görüşte davacının maluliyetinin bulunmadığının tespit edildiğini, tazminat hesabının PMF 1931 Yaşam Tablosu esas alınarak yapılması gerektiğini, davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek İtiraz Hakem Heyeti kararının kaldırılmasını istemiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının 28.09.2013 tarihinde gerçekleşen trafik kazasında yaralandığı ve maluliyetinin oluştuğu iddiası ile İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp ABD Başkanlığı tarafından düzenlenen 11.02.2021 tarihli ve 2021/KRB-21190 sayılı rapor ile davalı ... şirketine başvuru yapıldığı, raporun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre hazırlandığı, uyuşmazlığa konu trafik kazasının 28.09.2013 tarihinde gerçekleştiği dikkate alındığında davacının kaza nedeniyle çalışma gücü kaybına uğrayıp uğramadığının Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre ve anılan yönetmelik ekinde engel tablosunun bulunmaması nedeniyle yapılan atıf gereği Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği ve ekindeki tablolar kullanılarak tespit edilmesi gerektiği, somut olayda dosyaya sunulan 11.02.2021 tarihli raporun kaza tarihinde yürürlükte olmayan ve Yargıtay Kararlarına göre de kaza tarihi itibariyle dikkate alınması mümkün olmayan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlendiği, davalı ... şirketinin davacının kaza tarihinde geçerli yönetmeliğe göre düzenlenmiş raporla başvuru yapmasını talep ettiği, ancak davacının doğru yönetmeliğe göre düzenlenmiş bir rapor alarak davalıya ibraz etmek yerine Komisyona başvurduğu, davalıya ibraz edilen raporun Maluliyet Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre düzenlenmemiş olması karşısında, Komisyona başvuru öncesinde 2918 sayılı Kanunun 97 ve 99. maddeleri kapsamında kaza tarihinde geçerli Yönetmeliğe uygun bir raporla davalı ... şirketine başvuru yapıldığını kabul etmenin mümkün olmadığı, 6100 sayılı Kanunun “Dava şartları” başlıklı 114. maddesinin birinci fıkrasında dava şartlarının sayıldığı, 2918 sayılı Kanunun 97. maddesi ile 5684 sayılı Kanunun 30/13. Maddesine göre dava yoluna gitmeden önce gerekli belgelerle birlikte sigorta şirketine başvurulmuş olmasının dava ön şartı olduğu, davacı tarafından kaza tarihinde geçerli Yönetmeliğe göre düzenlenmiş bir Sağlık Kurulu Raporu ile davalı ... şirketine başvuru yapılmadığından Komisyona başvuru şartlarının mevcut olduğundan söz edilemeyeceği, davacı tarafça Komisyona başvurudan önce kaza tarihinde geçerli Yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmiş bir Sağlık Kurulu Raporu ile davalı ... şirketine başvuru yapılmadığından davalı ... şirketinin itirazı kabul edilerek, 26.10.2021 tarihli ve K-2021/154027 sayılı Uyuşmazlık Hakem Heyeti Kararının kaldırılmasına, başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; dosyada mevcut maluliyet raporunun davalı ... şirketinin talep etmiş olduğu Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak alındığını, aksi takdirde usul ekonomisi ve hakkaniyet gereğince yeni rapor sunulması için süre verilmesi gerekirken davanın usulden reddinin doğru olmadığını, İtiraz Hakem Heyetlerince 2 aylık karar verme süresi uzatılabildiğini, dosya sayısının fazlalığı nedeniyle itirazların 5684 sayılı Kanunda öngörülen 2 aylık süre içinde sonuçlandırılması zorlaştığından doğabilecek hak kayıplarının önüne geçilmesi amacıyla, Kanunun 30’uncu maddesinin on altıncı fıkrası kapsamında ek süre taleplerine muvafakat verilmesi hususunda hakemlere yardımcı olunduğunu, 2 aylık itiraz inceleme süresi, 2 ay da ek süre ile toplam 4 aylık sürede istenilen her yerden rapor alınabileceğini, hakem heyetince hiçbir inceleme yapmadan doğrudan talebin red edilmesinin kararın temyiz edilmesine, Yargıtay incelemesine ve sürenin daha da uzamasına neden olduğunu belirterek kararı temyiz etmiştir.
C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan araçta yolcu olarak bulunan davacının yaralanması nedeniyle uğradığı sürekli iş göremezlik ve geçici iş göremezlik zararı tazminatı talebine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370, 371 ve 377 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85,89,90,91 inci maddeleri, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları.
3.Değerlendirme
Haksız fiil sonucu çalışma gücünde kayıp olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması hâlinde, zararın kapsamının tespiti açısından varsa geçici iş göremezlik süresi ile sürekli iş göremezlik oranının doğru bir şekilde belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise bağlı oldukları mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu vermeye yetkili hastanelerin adli tıp anabilim dalı başkanlıkları ve benzeri kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikâyetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince kaza tarihinde yürürlükte bulunan mevzuata göre yapılması gerekir.
11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 ilâ 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 ilâ 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 ilâ 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik ve 20.02.2019 tarihinden sonra ise Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik yürürlükte olduğundan kaza tarihinde geçerli mevzuat uyarınca sağlık kurulu raporu düzenlenmelidir. Eldeki davada kaza, 28.09.2013 tarihinde meydana gelmiş olup hükme esas alınan maluliyet raporunun Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre belirlendiği anlaşılmaktadır.
İtiraz Hakem Heyeti tarafından; davacı tarafından sunulan maluliyet raporunun kaza tarihinde yürürlükte olmayan "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre düzenlendiği, hakemlerim kendilerine sunulan evrak üzerinden inceleme yapmakla yükümlü oldukları, Komisyona başvuru öncesinde 2918 sayılı Kanunun 97 ve 99. maddeleri kapsamında kaza tarihinde geçerli Yönetmeliğe uygun bir raporla davalı ... şirketine başvuru yapıldığını kabul etmenin mümkün olmadığı, 6100 sayılı Kanunun “Dava şartları” başlıklı 114. maddesinin birinci fıkrasında dava şartlarının sayıldığı, 2918 sayılı Kanunun 97. maddesi ile 5684 sayılı Kanunun 30/13. Maddesine göre dava yoluna gitmeden önce gerekli belgelerle birlikte sigorta şirketine başvurulmuş olmasının dava ön şartı olduğu, davacı tarafından kaza tarihinde geçerli Yönetmeliğe göre düzenlenmiş bir Sağlık Kurulu Raporu ile davalı ... şirketine başvuru yapılmadığından Komisyona başvuru şartlarının mevcut olduğundan söz edilemeyeceği, davacı tarafça Komisyona başvurudan önce kaza tarihinde geçerli Yönetmeliğe uygun olarak düzenlenmiş bir Sağlık Kurulu Raporu ile davalı ... şirketine başvuru yapılmadığı gerekçesi ile başvurunun usulden reddine karar verilmiştir.
Dava şartları, davanın esası hakkındaki yargılamanın devamı için gerekli olan şartlar olup, davanın açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır. Bu nitelikleri gereği de eksiklik bulunması halinde tamamlanabilir olup olmadıklarına göre ve 6100 sayılı HMK'nın 114 ile 115 inci maddelerindeki düzenlemeler kapsamında ele alınmaları gerekir. Davanın esasına girilmesine engel olacak nitelikteki dava şartı eksiğinin giderilmesinin her zaman mümkün olduğu durumlarda,
HMK'nın 115/2. maddesi gereği eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilip sonucuna göre karar verilmelidir.
Somut olayda; kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine göre raporun düzenlenmediği, ancak davacı tarafa HMK 115/2. maddesi uyarınca süre verilerek maluliyeti belirleyen raporun temin edilmesi mümkün olduğundan, İtiraz Hakem Heyeti kararına gerekçe yapılan eksikliğin tamamlanabilir olduğu açıktır.
Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; en yakın üniversite hastanesinin adli tıp anabilim dalı başkanlığından, Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ile ekindeki cetvellere uygun biçimde düzenlenmiş maluliyet raporunun alınması için davacı tarafa makul bir süre verilip raporun temin edilmesi ve davalı yanın diğer itirazları da incelenmek suretiyle karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş, hükmün bozulmasına karar verilmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,
17.100,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak duruşmada vekille temsil olunan davacıya verilmesine, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,
28.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.