35. Hukuk Dairesi

T. C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ BAM 35.

HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/263 - 2025/487 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R

Mahalli mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının, 22/12/2017 tarihinde yaya geçidinden karşıdan karşıya geçmek isterken davalı ...'e ait olup diğer davalı ...'ın sevk idaresindeki ... plakalı otomobilin kırmızı ışık yandığı halde durmayıp hızlı bir şekilde davacıya çarpması neticesinde davacının ağır bir şekilde yaralandığını, tedavisinin yatakta olarak Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesine yürütüldüğünü, kaza nedeniyle sol bacağında meydana gelen kırık dolayısıyla davacıya platin takıldığını, 27/12/2017 tarihinden itibaren 60 gün boyunca iş göremediğini, sonuç olarak kaza nedeniyle geçici ve kalıcı maluliyetinin doğduğunu, davaya konu trafik kazasına karışan davalı ...'e ait ... plakalı aracın 25619831 poliçe numaralı ZMMS poliçesi ile davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalandığını, 164335671 poliçe numaralı kasko poliçesi ile ... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalandığını, ... ve ...'ın hem maddi hem manevi tazminattan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, diğer davalı ...

Sigorta A.Ş.'nin ... ve ... ile birlikte maddi tazminat bakımından müştereken ve müteselsilen sorumluluğu olduğunu, ...

Sigorta A.Ş.'nin poliçe kapsamında manevi tazminattan sorumlu olduğunu bildirerek, 10.000,00 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve ...'dan ve ZMSS ile aracı sigortalayan ...

Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan ... ve ...'dan ve kasko sigortası ile aracı sigortalayan ...

Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; dava öncesinde sigorta şirketine başvurunun dava şartı olduğunu, usulüne uygun başvuru yapılmadığını, her durumumda sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında ve teminat limiti ile sınırlı olduğunu, kusurun ve zararın ispat edilmesi gerektiğini, ceza davasının kesinleşmediğini ve sonucunun bekletici mesele yapılması gerektiğini, davanın reddi gerekirse de, her durumda işletilecek faizden dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu olabileceklerini bildirerek, davanın reddini istemiştir.

Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde; davacı ... yayalara kırmızı ışık yanarken karşıya geçmeye çalıştığını, orta şeritte seyir halinde olan müvekkilinin önüne atladığını, kazanın bu şekilde gerçekleştiğini, çarpmanın müvekkilinin aracının sağ tarafında meydana geldiğini, müvekkilinin dava dilekçesinde yer verildiğinin aksine aracın aşırı hızlı olması, kırmızı ışıkta geçmesi ya da duramamış olması gibi durumların söz konusu olmadığını, bu doğrultuda davacının kaza dolayısıyla ile gördüğü maddi ve manevi zararın giderilmesinin noktasında müvekkile yüklenecek herhangi bir kusur bulunmadığını bildirerek, davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalının kusurlu olması halinde ve sigorta limiti dahilinde söz konusu olduğunu, davacı ...'ün kazaya asli kusuru ile sebebiyet verdiğini, her durumda kusur konusunda ATK veya bilirkişi heyetinden rapor alınması gerektiğini, talep edilen manevi tazminat tutarının fahiş olduğunu bildirerek, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, kaldırma kararı sonrasında yürütülen yargılama sürecinde, Ankara 29. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2018/810 Esas sayılı dosyasının kesinleşmesi beklenilmiş olup, yapılan incelemede, ilgili ceza dosyasının Ankara BAM 12. CD.'nin 01/04/2021 tarih ve 2019/5083 Esas, 2021/1320 Karar sayılı ilamı ile basit yargılama usulü yönünden dosyanın yeniden değerlendirilmesi için usulden bozulduğu, bunun üzerine yapılan yargılama sonunda yerel mahkemece 30/09/2021 tarih ve 2021/476 Esas, 2021/804 Karar sayılı ilamı ile taksirle bir kişinin yaralanmasına sebep olma suçundan verilen mahkumiyet hükmünün 14/10/2021 tarihinde istinaf edilmeksizin kesinleştiği, dosyaya mübrez kayıt ve belgeler, alınan bilirkişi raporları ile ceza dosyası içeriği bir bütün olarak değerlendirildiğinde, kusur durumuna yönelik olarak yeterli kanaat edinilebildiğinden usul ekonomisi de gözetilerek mahkemece yeniden bir bilirkişi incelemesi yapılmasına gerek duyulmadığı, bu bağlamda davalı sigortalı araç sürücüsü ...'ın olay mahalli kavşağa yaklaştığı sırada sağ tarafından kavşak alanı içerisinden gelerek yayalara hitaben yanan yeşil ışıkta karşıdan karşıya geçmeye çalışan davacı yayaya ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bu hususlara riayet etmediğinin ceza dosyasında maddi vakıa olarak kesinleştiği ve ceza mahkemesinde belirlenen maddi olgunun mahkeme yönünden bağlayıcı olduğu (benzer şekilde bkz. Yargıtay 4. HD.'nin 06/03/2017 tarih ve 11403/1369 sayılı ilamı), bu bağlamda dosyaya mübrez kayıt ve belgeler ile alınan kusur raporu ve davaya konu trafik kazasına dair ceza dosyasında yer alan maddi vakıaya dair tespitler kapsamında elde edilen teknik bulgular, olayın örgüsü ile birlikte bir bütün halinde değerlendirildiğinde ATK Ankara Trafik İhtisas Daire Başkanlığı'nın 13/01/2021 tarihli kusur raporunda belirtilen 2. halin geçerli olup davalı araç sürücüsü ...'ın asli %80, davacının ise tali %20 oranında kusurlu olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı, tarafların kusur durumunun, davaya konu trafik kazasının oluşuna ve hakkaniyete uygun olduğu kabul edilen bu oranın nazara alınması gerektiği, davacının maddi tazminat talebi yönünden hükme esas alınması uygun bulunan ATK 2. İhtisas Dairesi'nin 29/04/2010 tarihli raporunda, davacının daimi maluliyet oranının %0 olduğu, geçici iş göremezlik süresinin 9 aya kadar uzayabileceğinin belirtildiği, 20/07/2020 tarihli aktüer hesap bilirkişi raporunda ise, davacının kusur konusunda değerlendirme yapılmadan geçici iş göremezlik zararının 10.771,87-TL olarak hesaplandığı ve bu miktarın ZMSS poliçe limiti içerisinde olduğu bildirilmiş olup, mahkemece davalı sigortalı araç sürücüsü ...'ın %80 kusuruna denk gelen maddi zarar miktarı ise 8.617,50-TL (10.771,87-TL x 80/100) olarak hesaplandığından, davacının maddi zarar talebinin 8.617,50-TL yönünden kısmen kabulüne karar vermek gerektiği, manevi tazminat koşullarının oluştuğu gerekçesiyle, "1-Davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 8.617,50-TL geçici iş göremezlik tazminatının davalılar ..., ... ve ... yönünden 22/12/2017 kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 27/04/2018 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 2-Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 15.000,00-TL'nin davalılar ..., ... ve ... yönünden 22/12/2017 kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine," karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı ...) vekili istinaf dilekçesinde; müvekkilinin kazadan hemen sonra olay yerine gelen ambulans ile Dışkapı Yıldırım Beyazıt Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne kaldırıldığını, tedavi evraklarından da anlaşılacağı üzere müvekkilinin dava konusu trafik kazası nedeniyle "basit müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif olmayan" şekilde yaralandığını, dosyada bulunan T.C. Adalet Bakanlığı Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda da, dava konusu trafik kazası nedeniyle "basit müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif olmayan" ve "yaşamını tehlikeye sokan bir durum olduğu" biçiminde yaralandığı ve "kemik kırıklarına neden olduğu, vücuttaki kemik kırıklarının hayat fonksiyonlarına etkisi Hafif(1), Orta(2-3) ve Ağır (4-5-6) olarak sınıflandırıldığında ve skorlama yapılarak müvekkilinde saptanan multipl kemik kırıklarının yaşam fonksiyonlarını 6 (ALTI) AĞIR derecede etkilediğinin belirtildiğini, Mahkemenin takdir ettiği manevi tazminat oranının olması gerekenden az olduğunu, talep edilen 100.000 TL manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğini, kararın bu bakımdan hatalı olduğunu, müvekkilin geçirdiği tüm operasyonlara rağmen maluliyet oranı ile ilgili de Mahkemece eksik inceleme yapıldığını, tahkikatı genişleterek talepleri gibi yeniden rapor alınması gerektiğini belirterek, kararın kaldırılmasını istemiştir.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan cismani zarar nedeni ile maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.

Kusur oranına ilişkin olarak 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 74. maddesine göre, hukuk hâkimi ceza mahkemesinin kusurun belirlenmesine ilişkin kararıyla bağlı olmayıp, yüksek mahkeme kararlarıyla belirlendiği şekilde sadece var olduğu kabul edilen maddi vakıa yönünden ceza mahkemesi kararıyla bağlı olduğu yerleşik içtihatlarla kabul edilmiştir.

Somut olayda, ceza mahkemesi tarafından alınan kusur raporunda, alternatifli olarak düzenlenen raporda, ilk halde, davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki otomobil ile meskun mahalde gece vakti seyir halinde iken beyanında belirttiği üzere kırmızıdan yeşil ışığa dönüşüm halinde duraklamadan olay mahalli kavşaktan geçiş yaptığı sırada istikametine göre sağ tarafından kavşak alanı içerisinden gelerek karşıdan karşıya geçmeye çalışan davacı yayaya karşı zamanında etkin tedbir almadığı mevcut olayda kusurlu olduğu, davacı yaya ...'ün olay mahalli yolda karşıdan karşıya geçiş yapmadan önce seyir halindeki araçların hız ve konumunu dikkate alması, araçlara hitaben yanan yeşil ışığı dikkate alarak yeşil ışıkta geçişini sürdüren davalı sürücü idaresindeki araca ilk geçiş hakkını vermesi, yolun müsait olduğu durumda karşıdan karşıya geçişini kontrollü bir şekilde gerçekleştirmesi, geçiş yapan araçlara karşı korunma tedbirine başvurması gerekirken bu hususlara riayete etmediği, kendi can güvenliğini tehlikeye atacak şekilde araçlara hitaben yanan yeşil ışıkta karşıdan karşıya geçmeye çalıştığı sırada davalı sürücü idaresindeki aracın çarpmasına maruz kaldığı mevcut olayda kusurlu olduğu, ikinci halde davacı yayanın kendisine hitaben yanan yeşil ışıkta karşıdan karşıya geçiş yaptığı durumda davalı sürücünün sevk ve idaresindeki aracın kendisine çarpması halinde kusur durumu; davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki otomobil ile meskun mahalde gece vakti seyir halinde iken yola gereken dikkatini vermesi, seyrini tedbir alabilecek vaziyette sürdürmesi, olay mahalli kavşağa yaklaştığı sırada sağ tarafından kavşak alanı içerisinden gelerek yayalara hitaben yanan yeşil ışıkta karşıdan karşıya geçmeye çalışan davacı yayaya ilk geçiş hakkını vermesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği, kendisine hitaben yanan yeşil ışıkta karşıdan karşıya geçmeye çalışan davacı yayaya çarptığı olayda kusurlu olduğu, davacı yaya ... olay mahalli yolda karşıdan karşıya geçiş yapmadan önce her ne kadar kendisine hitaben yanan yeşil ışıkta geçiş yapıyor ise de sol tarafından gelen davalı sürücünün konumunu dikkate alarak karşıdan karşıya geçişini yolun müsait olduğu durumda dikkatli bir şekilde gerçekleştirmesi gerekirken bu hususlara riayet etmediği olayda kusurlu olduğu belirtilmiş olup, 1.Durumda; A) Davalı sürücü ...'ın %20 (yüzdeyirmi) oranında kusurlu olduğu, B) Davacı yaya ...'ün %80 (yüzdeseksen) oranında kusurlu olduğu, 2.Durumda; A) Davalı sürücü ...'ın %80 (yüzdeseksen) oranında kusurlu olduğu, B) Davacı yaya ...'ün %20 (yüzdeyirmi) oranında kusurlu olduğu kanaati bildirilmiştir. Mahkemece, kesinleşen ceza mahkemesi kararında belirlenen maddi olgu gözetilerek, davalı sürücü ...'ın %80 (yüzdeseksen) oranında kusurlu olduğu, B) Davacı yaya ...'ün %20 (yüzdeyirmi) oranında kusurlu olduğu kabul edilerek hüküm kurulmuştur.

Tarafların sosyal ekonomik durumu, davacının kusurunun tali olması, kalıcı maluliyeti bulunmasa da davacıda sağ göz etrafında ekimoz, her iki dizde abrazyon, sağ el bileğinde ve el dorsumunda dermabrazyon ve hassasiyet, sol femur üzerinde hasasiyet ve şekil bozukluğu mevcut olduğu, BBT ve grafilerde sol femur cisim fraktürü sağ orbita lateral, posterior, tavan fraktürleri ve sağ frontal sıvama epidural hematom saptandığı, 9 ay geçici iş göremezliğinin bulunduğu, davacının, olay nedeniyle çekilen acı ve duymuş olduğu üzüntünün boyutu, ödenecek tazminat miktarları, hakkaniyet ve manevi tazminat miktarının bir taraf için zenginleşme aracı, diğer taraf için de yıkım olmaması ilkesi ve davacının uğradığı manevi zarar göz önüne alındığında hükmedilen manevi tazminat miktarının az olduğu, davacı lehine 30.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesinin hakkaniyete uygun olacağı anlaşıldığından, davacının istinafının kabulü gerekmiştir. Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK’nın 353/1-b-2 maddesi gereğince kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve düzeltilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

I-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verilen 19/11/2024 tarihli, 2024/91 Esas - 2024/796 Karar sayılı kararın KALDIRILMASINA,

HMK'nın 353/1-b-2. maddesi uyarınca esas hakkında yeniden karar verilmesine, buna göre;

1.Davacının maddi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 8.617,50-TL geçici iş göremezlik tazminatının davalılar ..., ... ve ... yönünden 22/12/2017 kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 27/04/2018 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2.Davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile 30.000,00-TL'nin davalılar ..., ... ve ... yönünden 22/12/2017 kaza tarihinden, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

3.Maddi tazminat yönünden alınması gereken 588,66-TL harçtan peşin alınan 375,71-TL ile bakiye 212,95‬-TL harcın davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

4.Maddi tazminat yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ye göre 8.617,50-TL ücreti vekaletin davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

5.Maddi tazminat yönünden davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ye göre toplam 1.382,50-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'ye ödenmesine,

6.Manevi tazminat yönünden alınması gereken 2.049,30 TL harcın davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

7.Manevi tazminat yönünden davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ye göre 30.000,00-TL ücreti vekaletin davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

8.Manevi tazminat yönünden davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş. Kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihindeki AAÜT'ye göre 30.000,00-TL ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılar ..., ..., ... ve ... Sigorta A.Ş.'ye ödenmesine,

9.Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 35,90-TL başvuru harcı ve 375,71-TL peşin harç olmak üzere toplam 411,61‬-TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

10.Davacı tarafından yapılan 845,00-TL tebligat, 481,10-TL müzekkere gideri, 500,00-TL bilirkişi ücreti, 1.410,00-TL ATK rapor ücreti olmak üzere toplam 3.236,10-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranlarına göre takdiren 2.788,70-TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,

11.Davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan 134,70-TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre belirlenen 116,07-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına, İSTİNAF HARÇ VE YARGILAMA GİDERLERİ YÖNÜNDEN II-İstinaf talebi kabul edilen davacıdan alınan istinaf karar harcının isteği halinde davacıya iadesine,

III-İstinaf talebi kabul edilen davacı tarafından istinaf başvurusu nedeniyle yapılan istinaf kanun yoluna başvurma harcı 1.683,10 TL, tebligat ve posta giderleri toplamı 1.040,00 TL olmak üzere toplam 2.723,10 TL istinaf yargılama giderinin davalılar ..., ..., ... ve ...

Sigorta A.Ş.’den alınarak davacıya verilmesine, IV-HMK'nın 333.maddesi gereğince kullanılmayan istinaf gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, V-Kararın taraflara tebliği, kesinleştirilmesi, bakiye harç tahsili ve gider avansı iadesi işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yapılmasına, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda,

HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 10/04/2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.