17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı şirketin yapmış olduğu ihracata konu malların denizyolu ile taşıma işlemlerini gerçekleştirdiğini, taşımalardan kaynaklanan toplam 48.069,62 USD tutarında navlun ücreti alacağı tahakkuk ettiğini, toplam 19 adet fatura dayanak yapılmak suretiyle davalı aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalının borca itiraz ettiğini, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan bir konkordato davası olduğunu, bu dosyadan verilen tedbir kararı nedeniyle icra takibinin durdurulmasını talep ettiğini, tedbir kararı nedeniyle icra takibi açılamadığını, ... Asliye Hukuk Mahkemesi ... Esas sayılı dosyasına müdahil olunarak davanın takip edildiğini ve sonuçlanmasının beklendiğini, dosyanın 03/09/2021 tarihli duruşmasında davanın ret edildiğini ve dosyada verilmiş olan tüm tedbir kararlarının kesinleşme beklenmeksizin kaldırılmasına karar verildiğini, bu nedenle işbu davanın açılması gerektiğini, müvekkilinin alacağının deniz taşımasından kaynaklı navlun alacağı bulunduğunu, davalı tarafından gerçekleştirilen ihracat ile ilgili olarak .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı konşimentoya konu deniz yolu taşımasının müvekkili şirket tarafından gerçekleştirildiğini, taşıma hizmeti karşılığı tahakkuk eden 2.726,00 USD tutarındaki navlun alacağı için müvekkili şirket tarafından 20/03/2019 tarih ve ... numaralı bir fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 4.952,00 USD tutarındaki navlun alacağın için 20/03/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 5.390,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 20/03/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, Mersin-Jeddah/Suudi Arabistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.340 USD tutarındaki navlun alacağı için 20/03/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.726,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 28/03/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.726,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 28/03/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 5.452,00 USD tutarındaki navlun alacağı ve gönderilen malları limana götürecek olan kamyonun davalı tarafından mutadsüreden fazla bekletilmiş olmasından kaynaklanan 94,33 USD tutarındaki bekleme ücreti toplamı olan 5.546,33 USD için 05/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.695,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 05/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, ... .../... Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.420,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 09/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.850,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 15/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.726,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 17/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, ... .../... Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.790,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 17/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, ... Ali/Birleşik Arap Emirlikleri Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 4.700,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 17/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, .../Hindistan Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.800,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 17/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, ... Ali/Birleşik Arap Emirlikleri Limanları arasında yapılan ... numaralı ara konşimentoya konu müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilen taşıma hizmeti karşılığı 2.200,00 USD tutarındaki navlun alacağı için 29/04/2019 tarih ve ... numaralı fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, davalının 20/03/2019 tarih ve ... numaralı 2.760,00 USD tutarlı faturadan 1.088,29 USD tutarında bakiye alacağı kaldığını, davalının bahsi geçen 15 adet faturaya konu taşımalar ile ilgili toplam 47.949,62 USD borçlu bulunduğunu, icra takibinin 19 faturaya dayalı olarak toplam 48.069,62 USD alacak tutarı için başlatılmışsa da işbu davanın 15 adet faturaya konu toplan 47.949,62 USD alacak tutarı yönünden açıldığını, takibe konu 120,00 USD tutarındaki fazlaya dair alacağı talep ve dava haklarını atiye bıraktıklarını, davalı şirketin .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasındaki itirazının 47.949,62 USD'lik kısım yönünden iptali ile takibin bu miktar yönünden devamına, müvekkili lehine %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama masraf ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davasının haksız ve yersiz olduğunu, davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacının davasını ve iddialarını kabul etmediklerini, davanın usul ve esastan reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davalı şirketin konkordato ilan ettiğini, Niğde/... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dava dosyası ile konkordato bulunduğunu, davanın durdurulmasını talep ettiklerini, yetkili mahkemenin .../Niğde Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, yetki itirazında bulunduklarını, müvekkilinin borcu bulunmadığını, taraflar arasında hukuki ilişki bulunmadığını, sunulan belgelerdeki imzaların müvekkillerine ait olmadığını, tanık dinlenmesine muvafakatleri bulunmadığını, hukuki ilişkiye ve tüm belgelerdeki imzalara itiraz ettiklerini belirterek davanın usul ve esastan reddine, davacının haksız ve kötü niyetli olması nedeniyle %20 kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, kötü niyet tazminatının davacıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacının kendi üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nden talimat yolu ile resen seçilen bilirkişi Mali Müşavir ... tarafından tanzim edilen 06/10/2022 havale tarihli raporda özetle; davaya konu 2019 yılına ait ticari defterlerin davalı şirketten istenmesi ile ilgili müteakip defalar telefonla aranmasına rağmen cevap verilmediğini, mali müşaviri olan ... adına kayıtlı olan numarandan irtibata geçildiğini, davalı şirketin vergi incelemesine esas olmak üzere 2018 ve 2019 yıllarına ait şirket ticari defterleri incelendiğinde Hazine ve Maliye Bakanlığı Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı ... Denetim Daire Başkanlığı müfettişlerinden vergi müfettişi ...tarafından incelemeye alındığının tespit edildiği, bu nedenle dava konusu olan 2019 yılına ait ticari defterlerin tarafına ibraz edilemediğinden taraflar arasında borç alacak durumunun tespit edilemediği sonuç ve kanaatlerine varılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler Serbest Mali Müşavir ...ve Uzakyol Kaptanı ... ve taşıma uzmanı ...tarafından tanzim edilen 31/10/2022 havale tarihli raporda özetle; taraflar arasında navlun sözleşmelerinin kurulduğu, tarafların davada aktif ve pasif husumet ehliyetine haiz olduğu, davacının davalı taşıtandan TTK’nun 1178. maddesi uyarınca navlun talep hakkına sahip olduğu, incelenen davacı şirkete ait 2019 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterlerinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2019 yılı ticari defterlerinin TTK. hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2019 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, davacı şirketin icra takip tarihi olan 09.07.2019 tarihi itibariyle düzenlediği ondokuz (19) adet navlun faturalarından kaynaklı olarak davalı ... ... Hiz. San. ve Tic. Ltd. Şti.’den 48.069,62 USD alacağının bulunduğu, davacı şirketin icra takip tarihi öncesinde faiz talebinde bulunmadığı, tarafların icra inkar tazminatı ve diğer benzeri taleplerinin değerlendirilmesinin Mahkemenin takdirinde olduğu sonuç ve kanaatlerine varılmıştır.

Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali davası olduğu, uyuşmazlığın konusunun davacının davalıdan navlun alacaklısı olup olmadığı, davalının navlun borcundan sorumlu olup olmadığı, sorumlu bulunduğu takdirde miktarı hususunda toplanıldığı anlaşılmıştır. Konkordatoya ilişkin hükümler İİK'nun 285. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. İİK'nun"Geçici mühletin sonuçları, ilanı ve bildirimi" başlıklı 288. Maddesinde; "Geçici mühlet, kesin mühletin sonuçlarını doğurur." "Kesin mühletin alacaklılar bakımından sonuçları" başlıklı İİK'nun 294. Maddesinde; "Mühlet içinde borçlu aleyhine 21.07.1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre yapılan takipler de dahil olmak üzere hiçbir takip yapılamaz ve evvelce başlamış takipler durur, ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararları uygulanmaz, bir takip muamelesi ile kesilebilen zamanaşımı ve hak düşüren müddetler işlemez" şeklinde düzenleme yapılmıştır.

Eldeki davada ; davacının borçlu şirket aleyhine başlattığı takip tarihi 08.07.2019 olup, ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden davalı şirket hakkında 11.06.2019 tarihinde 3 ay süre ile geçici mühlet kararı verildiği, 04.09.2019 tarihli celsede geçici mühlet kararının 2 ay daha uzatıldığı, 06.11.2019 tarihli duruşmada 11.09.2019 tarihinden itibaren 1 yıllık kesin mühlet kararı verildiği, buna göre takip tarihinin mahkemece verilen mühlet kararından daha sonra olduğu, takibin konkordato geçici mühlet süresi içinde başlatıldığı, takip alacağının İİK 206. Maddesinde düzenlenen alacak türlerinden olmadığı gözetildiğinde takibin İİK 294 md hükmüne aykırı ve hukuken geçersiz bir takip olduğu anlaşılmaktadır.

İtirazın iptali davası açılabilmesinin koşullarından birisi de ortada geçerli bir ilamsız icra takibinin bulunmasıdır. Geçerli bir ilamsız icra takibinin mevcut olmaması halinde itirazın iptali davası açıla- maz. Bu husus dava ön şartı olup, mahkemece re’sen gözetilmelidir. (Yargıtay kapanan 19. HD'nin 2016/ 19481 E. 2018/700 K. Nolu 15/02/2018 tari. ve 2015/12669 E- 2016/2334 K. Nolu 15.02.2016 tarihli ilamları) Bu tespitlere göre, geçici mühlet süresi içinde başlatılan takip geçersiz olup itirazın iptali davası dava ön şartından yoksundur.

Bu kapsamda HMK 114/2, 115/2 maddeleri gereğince gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden red kararı verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.