ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; .....bank .....Şubesindeki .....İBAN numaralı hesabındaki talepte bulunan şirket namına keşideci .....İşletme A.Ş. Tarafından yazılan .....tarihli, .....nolu, .....nolu, .....nolu, .....nolu, .....nolu, .....nolu, .....nolu, .....nolu ,.....nolu, .....nolu çeklerin kaybolduğunu bu sebeple çeklere ödeme yasağı konulmasını ve iptallerini talep etmiştir.

Talep eden vekili .....tarihli beyan dilekçesinde özetle; .....bank .....Şubesindeki .....İBAN numaralı hesabındaki çek şubesi .....olan ve çek numaraları, ....., ....., ....., ....., ....., ....., ....., ....., .....olan çeklerin bedelsiz oldukları ve talep dilekçesinde sehven keşide tarihlerinin bulunduğunun bildirildiği, ilgili çeklerin keşide tarihsiz olduklarını, emanet olarak tevdi edilen çeklerin şirketçe kayıbedildiğini bu konuda ellerinde herhangi bir belge mevcut olmadığını beyan etmiştir.

Talep, Türk Ticaret Kanununun 757.ve izleyen maddeleri hükümlerine istinaden açılan kıymetli evrakın iptali istemine ilişkindir.

TTK'nın 757 vd. maddelerinde yer alan kambiyo senedinin zayi nedeni ile iptal davası, iradesi dışında kambiyo senedi elinden çıkan kişiye, hakkın senetsiz olarak ileri sürülmesi veya borçludan yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilme imkanı verir (TTK m. 651-652).

TTK'nın 759. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi, çek elinde iken zayi olduğunu inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, çekin bir suretini ibraz etmek yahut da çekin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

Somut olayda, talep eden vekili; müvekkilinin hamili olduğu .....bank .....Şubesine ait keşidecisi .....A.Ş. olan, lehtarı müvekkili şirket olan, keşide tarihleri .....tarihi olan, .....seri nolu, .....seri nolu, .....seri nolu, .....seri nolu, .....seri nolu,.....seri nolu, .....seri nolu, .....seri nolu, .....seri nolu, .....seri nolu çeklerin kaybolduğundan bahisle ilgili çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Talep eden vekili Mahkememizce tesis edilen ara karar üzerine talep konusu çeklerin bedel ve keşide tarihi kısımları boş şekilde müvekkili şirkete emanet edildiğine yönelik beyanda bulunmuştur.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede talep dilekçesi içeriği dikkate alınarak talep konusu çeklerin keşide tarihlerinin talep dilekçesi içeriğine göre .....tarihi olduğu ve ilgili çeklerin talepte bulunan şirket namına yazıldıkları ve bedel kısımlarının boş olduğu anlaşılmıştır.

Çek bir kıymetli evrak olup TTK'nın 780.maddesine göre kayıtsız şartsız bir miktar ile keşide tarihi çekin unsurları arasındadır.

TTK'nın 818/1-c maddesi yarınca, çekler hakkında uygulama imkanı bulunan TTK'nın 680.maddesinde "Tedavüle çıkarılırken tamamen doldurulmamış bulunan bir poliçe, aradaki anlaşmalara aykırı bir şekilde doldurulursa, bu anlaşmalara uyulmadığı iddiası, hamile karşı ileri sürülemez; meğerki, hamil poliçeyi kötüniyetle iktisap etmiş veya iktisap sırasında kendisine ağır bir kusur isnadı mümkün bulunmuş olsun." hükmüne yer verilmiştir. Anılan hükme göre, keşidecinin, diğer unsurları boş olan bir çeki imzalayarak lehtara vermesi mümkündür. Bu tür bir çekin en geç ibraz anında unsurlarının tamamlanması için doldurulması gerekir.

İlgili açıklamalar ve yasal düzenlemeler ışığında; talep konusu çeklerin .....keşide tarihli oldukları gözetildiğinde talep konusu çeklerin ibraz sürelerinin geçtiği ve hali hazırda talep eden vekili beyanından anlaşıldığı üzere miktar kısımlarının boş olduğu, ibraz süresi içerisinde talep konusu çeklerin tüm unsurlarının tamamlanmadığı ve ilgili çeklerin kıymetli evrak vasıflarının talep tarihi itibariyle bulunmadığı kanaati hasıl olmuştur. Buna göre kambiyo vasfına haiz olmayan talep konusu çeklerin kaybedildikleri iddiasıyla TTK'nın 757 vd. maddelerine göre iptallerinin talep edilemeyeceği dikkate alınarak talebin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

1.Talebin REDDİNE,

2.Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

3.Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

4.Talep eden tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde talep edene iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.