3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
BURSA
3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
GEREKÇELİ KARARIN
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kooperatif Üyeliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA :
Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin ortağı olduğunu, müvekkilinin mali yükümlülükleri kapsamında ödemelerini yaptığını, kura çekiminde müvekkiline 73. sıradan 210 ada 12 parsel isabet ettiğini, müvekkile isabet eden binanın yapımının büyük oranda tamamlanmasına rağmen ferdileşme işleminin tam olarak tamamlanmadığını, ancak bazı ortakların konutlarda oturmaya başladığını, dolayısıyla esasında ferdileşme sürecinin kimi konutlar için tamamlandığı kimi konutlar için ise tamamlanmadığı sonucuna varıldığını, bu durum, Kooperatifler Kanunun 23. Maddesi uyarınca eşitlik ilkesine aykırılık teşkil ettiğini ileri sürerek davalı kooperatifin Kooperatifler Kanunu 2. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacı ortağın hissesinin devri edimini ifa etmesi ile eşit konumda olan diğer ortaklara yapıldığı gibi davacı adına yapımı tamamlanmış olan bağımsız bölümün gerekli yapı izinleri alınarak davacı adına bağımsız bölüm olarak tescilinin sağlanması yönünde gerekli işlemleri yapması edimlerini ifa etmesine, bu mümkün olmadığı takdirde, Kooperatifler Kanunun 23. maddesinde tanımlanan nisbi eşitlik gereği (davanın gerçek değerinin belirlenmesinden sonra yapacağımız ıslahla belirleyeceğimiz fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla) şimdilik 5.000,00 TL'nin davalıdan alınarak müvekkile ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 21.12.2023 tarihli ıslah dilekçesinde, 5.000,00TL olarak açılan davanın değerini 1.173.368,94TL artırarak toplam 1.178.368,94-TL'nin, dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı kooperatiften alınarak davacıya verilmesini istemiş, 26.02.2024 tarihli dilekçesinde, müvekkiline isabet eden taşınmaz üzerinde hacizlerin olduğundan bu sebeple terditli ilk talebinden vazgeçerek davadaki talebini tazminat istemi yönünden geçerli olduğunu beyan etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, tapu tescil talebinde bulunulan taşınmazın müvekkili kooperatif adına kayıtlı olmadığını, ayrıca, taşınmaz kaydında birden çok haciz şerhleri bulunduğunu, davacının iddiasının aksine kooperatif üyelerine, 3.kişilere bağımsız bölüm devri yapılmadığını, ferdileşme işlemi yapılmış bağımsız bölümün bulunmadığını, davacı ortağın kooperatife olan mali yükümlülüklerini yerine getirdiğini ispatlaması gerektiğini, kooperatif genel kurulunda alınan karar gereğince, kooperatif üyelerince 2014 yılından sonra aidat ödemesi yapılmadığını, 2014 yılına dek üyelerce verilmiş olan aidat bedellerinin, taşınmazın komple elektrik kurulumuna, elektrik tüketimine, taşınmaza yapılan yol ve kazı çalışmalarına harcandığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE
Dava, konut tahsisine olmazsa konut karşılığı tazminat istemine ilişkin olup, davacı yargılama sırasında ilk talebinden vazgeçerek davasını ikinci talebine hasretmiştir.Davacı, davalı kooperatifin ortağı olduğunu, kura çekiminde 210 ada 12 parsel sayılı taşınmazın isabet ettiği, ancak ferdileşme işleminin yapılmadığını, ancak bazı ortakların imalatı tamamlanan bağımsız bölümlerde oturmaya başladığını, mali yükümlülüklerini yerine getirdiğini ve diğer ortaklardan fazla ödemesi olmasına karşın davalı kooperatifin eşit işlem ilkesine aykırı davrandığını belirterek konut karşılığı tazminata hükmedilmesini istemiştir.Mahkememizce yapılan keşif sonucunda alınan inşaat mühendisi tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda, dava konusu kooperatife ait bağımsız bölümlerin inşaat seviyeleri de dikkate alındığında, yapıların hiçbirinin kullanılabilir durumda olmadığı, sadece 6 tanesinin tamamen yapılı olduğu ve kullanılır durumda olduğu, bağımsız bölümlerin bulunduğu bazı adalarda ise hiçbir imalatın yapılmadığı, dava konusu taşınmazın dava tarihi olan 14/12/2022 itibari ile piyasa rayiç değerinin 1.178.368,94.-TL olduğu, davacının kooperatifte en fazla ödeme yapan ortak olmasına rağmen 6 binadan 2 tanesinin ondan daha az ödeme yapan 2 ortağa tahsis edilerek binalarda oturum olduğunun tespit edildiği, davacıya konut tahsis edilmesinde tahsis edilecek konutun bulunmadığı, davacının ödemelerinin ödeme yaptıkları tarihler itibariyle toplam ödemeleri dava tarihine kadar toplam 43.000,00.-TL’sinın ÜFE değerinin 419.447,20.-TL hesaplandığı, davacının kooperatife yaptığı ödemelere karşılık olarak kooperatifin 758.921,74.-TL yararlanma elde ettiği, dava tarihi itibari ile taşınmazın piyasa rayiç değeri 1.178.368,94.-TL ve davalı kooperatifin davacının ödemelerinden yararlandığı tutarın 758.921,74.-TL olmasına göre, davacının talep edeceği tutarın 1.937.290,68.-TL olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve benimsenen bilirkişi raporu sonucunda, somut olayda, kura çekimi yapılan ve fakat ferdileşme yapılmayan davalı kooperatife ait bağımsız bölümlerin büyük kısmının inşaatının tamamlanmadığı, bazı yerlerde ise herhangi bir inşaat aşamasına geçilmediği, yalnıza imalatı tamamlanan 6 adet bağımsız bölümün olduğu ve halihazırda bazı ortakların fiilen kullanımda oldukları ve fakat bu yönde alınmış herhangi bir genel kurul kararının bulunmadığı, davacı ortağın davalı kooperatife toplam 43.000,00 TL ödeme yaptığı ve kooperatifin ortaklara borçlar hesabında en fazla ödeme yapan ortağı olduğu, davalı kooperatife ... tarafından verilen taşınmazın 10 yıllık inşaat yapım süresi 27.01.2014 tarihinde sona erdiği, ... Müdürlüğü tarafından yeniden değerlendirilerek satış kararı alındığı, ilk satış alım hakkı kooperatife ait olduğundan yazı ile bildirildiği, kooperatif satış hakkını kullanmadığı takdirde taşınmazın kooperatif harici-kişilere satışı yapılacağından dolayı kooperatif yönetim kurulu üyelerine satın alması için en fazla 500 TL ödemesi şartı ile oy birliği ile yetki verildiği, davalı kooperatife 32.890,00 TL sı ödeme yapan ...- ... ve 3.390,00 TL sı ödeme yapan ...’a taşınmaz tahsil edilirken, ortaklar içerisinde ençok (43.000-TL) ödeme yapan davacıya ise taşınmaz tahsisi yapılmadığı, 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 'nun 23. maddesinde yer alan nispi eşitlik ilkesi ihlal edilen davacı ortağın konut karşılığı tazminat istemi hakkının bulunduğu, ... 11 HD’nin 2001/-2022/ EK; 2005/-2006/ E.K; 2003/-2004/ E.K ile ... (Kapatılan) 23.HD’nin kararlarında belirtilen usul ve şekilde yapılan hesaplama sonucunda davacının dava tarihi itibariyle talep edebileceği tazminat tutarının 1.937.290,68 TL olarak dosya alınan gerekçeli ve denetime elverişli bilirkişi raporunda hesaplandığı, taleple bağlı kalınarak davacının davasının ıslah doğrultusunda aşağıdaki şekilde kabulüne karar vermek gerekmiştir.
1.Davanın KABULÜNE, 1.178.368,94.-TL'nin, 5.000 TL’lik kısmına dava tarihinden, 1.173.368,94-TL’sine ıslah tarihi olan 21.12.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalı kooperatiften alınarak davacıya ödenmesine,
2.Harçlar yasası gereğince alınması gereken 80.494,38.-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 85,39.-TL peşin harç ile 20.500,00.-TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 59.908,99.-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,
3.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 176.971,65.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4.Davacı tarafından yapılan 23.864,84.-TL harç, 13.249,75.-TL bilirkişi ücreti, 1.750,00.-TL yol ücreti ve ve 250,25.-TL tebligat ve posta giderinden oluşan toplam 39.114.84.-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5.-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa İADESİNE,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde ... açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/09/2025
Başkan
(e-imzalıdır)
Üye
(e-imzalıdır)
Üye
(e-imzalıdır)
Katip
(e-imzalıdır)