43. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıların icra dosyasına sundukları itiraz dilekçesinde yetkili icra müdürlüğünün Adana İcra Müdürlükleri olduğundan yetki itirazında bulunduklarını, uyuşmazlık halinde İstanbul Mahkemeleri ve icra dairelerinin yetkili olacağının taraflar arasında kararlaştırıldığını, müvekkili şirket ile davalı ...Eşya arasında bir kısım ... eşya ürünlerinin satışı ve pazarlanmasına yönelik bayilik anlaşması imzalanarak ticari ilişki kurulduğunu, davalı ...'ın, ...Eşyanın doğmuş ve doğacak borçları için maliki bulunduğu bir kısım taşınmazları müvekkili şirket lehine ipotek verdiğini, müvekkili şirket taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davalı ...Eşya'ya mal satışı yapıldığını, fatura konusu malları teslim ettiğini, böylece üzerine düşen yükümlülükleri eksiz ve tam olarak yerine getirdiğini, ancak davalı tarafın ticari ilişkiden kaynaklanan borçlarını ödemediğini, temerrüde düşmesi üzerine müvekkili şirket tarafından davalı şirkete ihtar çekildiğini, ihtara rağmen ödemelerin yapılmadığını, bunun üzerine davalılar aleyhine İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün... E. sayılı dosyasında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlattıklarını, ancak davalıların takibe itirazı sonucu takibin durduğunu belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava açma hakları saklı kalmak kaydıyla, davalılar'ın İstanbul 10. İcra Müdürlüğü'nün...

E. Sayılı dosyasından başlatılan takibe karşı haksız ve dayanaksız itirazın iptaline ye ipoteğin paraya çevrilmesi suretiyle yapılan takibin devamına, takip tarihinden itibaren asıl alacağa artan oranlarla işleyecek ticari avans faizi yürütülmesine, davalılar'ın yapmış olduğu itirazın haksız ve alacak miktarının belirli olması nedeni ile asıl alacağın % 20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, dava ve takip masrafları ile vekalet ücretinin davalılardan tahsiline, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; huzurdaki davanın mükerrer olarak açıldığını,

HMK 114/1-i maddesi uyarınca dava şartı yokluğundan reddi gerektiğini, İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/515 Esas, 2018/1236 Karar sayılı dosyası ile dava konusu edildiğini ve karara bağlandığını, davacı şirketin daha önce Indesit ... ... Eşya Paz.A.Ş.adlı şirketi devralarak bünyesine kattığını, Indesit ...'nin dava konusu alacaklar için 2014 yılında İstanbul 10.İcra Müdürlüğünün...- 2014/5372- 2014/5373- 2014/5374-2014/5375 E.sayılı dosyaları ile icra takibi başlattığını, itirazın iptali davasının İstanbul 10.Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından karara çıktığını, davacı şirketin İndesit şirketini devraldıktan sonra aynı alacaklar için tekrar icra takibi başlattığını, İstanbul 10.İcra Müdürlüğünün... E.sayılı takibe de itiraz ettiklerini belirterek, davacının itirazın iptaline, icra inkar tazminatının reddine, % 20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI : İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " Mahkememiz dosyası davacısının, yeni ünvanının ... ... Eşya San ve Ticaret A.Ş olup, dava dilekçesindeki birleşme öncesi ünvanının ... Ev Aletleri Pazarlama ve Ticaret A.Ş olduğu, bu şirketin de daha önceki ünvanının Indesıt ... ... Eşya Pazarlama A.Ş. olduğu, buna ilişkin ticaret sicil gazetelerinin dosyada yer aldığı görülmekle, İstanbul 10 Asliye Ticaret Mahkemesi dosyasındaki davacı ile mahkememiz dosyasındaki davacının aynı şirket olduğu anlaşılmıştır.Davalı tarafça derdestlik itirazında bulunulmuş ise de;

Mahkememiz dosyasına konu olan İstanbul 10.İcra Müdürlüğü'nün... Esas ve aynı ipotek belgeleri ile takip yapılan İstanbul 10.İcra Müdürlüğü'nün eski no..., yeni no ... Esas sayılı takip dosyasında, borçlu ...Eşya... LTD Şti ile ipotek veren ... arasında zorunlu takip ve dava arkadaşlığı bulunup, davalı tarafça mükerrer olduğu iddia edilen İstanbul 10 ATM'nin 2015/515 esas sayılı dosyasına konu İstanbul 10.İcra Müdürlüğü'nün eski no..., yeni no ... Esas sayılı takip dosyasında sadece ...Eşya ... Ltd Şti yönünden takip yapılıp, bu borçlu davalı hakkında dava açılıp mahkemece karar verildiği de gözetilerek, derdestlik itirazı yerinde görülmeyip reddine karar verilmiştir.Mahkememizce 28/04/2021 tarihli bilirkişi inceleme ara kararının oluşturulduğu, bahsi geçen ara kararda bilirkişi ücretinin yatırılması ve yatırılmaması durumunda sonuçlarına ilişkin ihtarın bulunduğu, bu ara kararın davacı vekiline tebliğ edildiği, buna rağmen bilirkişi ücretinin yatırılmadığı görülmüştür. Dosya için bilirkişi incelemesi yapılması gerekli olup, bilirkişi ücreti verilen ihtaratlı süreye rağmen yatırılmadığından, talebin haklı olup olmadığı incelenememiş olup, dosyadaki mevcut bilgi ve belgelere göre davacı tarafın iddiasını ispat edemediği kanaatiyle davanın reddine, ..." karar verilmiştir. Bu karara karşı taraf vekillerince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece verilen kararın hukuka, yasaya ve usule aykırı olduğunu, mahkemenin 20.09.2021 tarihli celsesinde davanın reddine karar verildiğini ne var ki, ne duruşma zaptında ne de gerekçeli kararda davanın usulden mi esastan mı reddedildiğine dair herhangi bir bilgi yer almadığını, davalıların beyanları üzerine davacı şirket'in kapanış/birleşme sürecinde, daha önce açılan icra takibi ve davaya konu edilen ipotekler ile işbu dava konusu icra takibine konu edilen ipoteklerin aynı olduğu ile işbu ipotek alacaklarına ilişkin sehven mükerrer icra takibi ve işbu davanın açılmış olduğu tespit edilmiş ve yerel mahkemeye bildirilmiş bu kapsamda, 05.03.2021 tarihli dilekçesini de tekrarla, davanın esasa girilmeksizin işbu davanın,

HMK'nın 150/1 maddesi kapsamında dosyanın işlemden kaldırılmasına bağlı olarak davanın açılmamış sayılmasına ve/veya HMK'nın 114/i maddesine göre "i) aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması" dava şartı olarak belirtildiğinden dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine yönünde gerekçe oluşturulması gerekirken yalnızca “davanın reddine” yönelik verilen karar açıkça hukuka aykırı olduğunu, 05.03.2021 tarihli beyan dilekçesinin dikkate alınmaksızın yargılamaya devam edilmesi, bilirkişi incelemesi yapılmasına ve bilirkişi ücretinin tarafımızca ödenmesine karar verilmesi hukuka, yasaya ve usule aykırı olduğunu, ek-1’de sunulan beyan dilekçesi mahkemenin dikkatine sunulmasına rağmen ve davanın taraflarınca takip edilmediği de yerel mahkemeye bildirilmiş olduğu halde yerel mahkeme tarafından bilirkişi ücretinin davayı takip eden davalı tarafından ödenmesine karar verilmesi gerektiğini, bir an için mahkemece 05.03.2021 tarihli beyan dilekçesinin dikkate aldığını ve davalının davayı takip ettiğini varsaysak dahi bilirkişi ücretinin takip etmeyen taraf yüklenmesinin düşünülemeyeceğini, sırf bu husus bile hukuka, yasaya ve usule aykırı verilen yerel mahkeme kararının kaldırılma sebebi olduğunu ki, davalı tarafından da 22.12.2021 tarihinde dosyaya sunulan tavzih dilekçesi ile dosyanın tek davalı varmış gibi karara bağlandığı ve davanın derdestlik sebebiyle dava şartı eksikliğinden reddedilmesi gerekirken buna ilişkin de yeterince açık ifade bulunmadığı iddiası ile tavzih talebinde bulunulduğunu, davanın usulden reddine karar verilmesi gerekirken bu husus açıklanmaksızın ve aydınlatılmaksızın hüküm kurulmasının yasaya ve usule aykırı olduğunu, ayrıca, tüm bu hususlar gözetildiğinde dava sonucunda davalı lehine nisbi vekalet ücretine karar verilmesi de haksız ve dayanaksız olup, yerel mahkeme tarafından verilen işbu karar son derece isabetsiz olduğunu, dosyada mübrez 11.10.2021 tarihli beyan dilekçemiz (ek-2: 11.10.2021 tarihli beyan dilekçemiz), duruşmadaki beyanlarımız ile de bildirdiğimiz üzere ve dosyada mübrez İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkeme’sinin 02.03.2021 tarihli müzekkere cevabının ekinde sunulan belgelerden de görüleceği üzere, aynı dava daha önceden kesin hükme bağlandığını, bu nedenle, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddi ve HMK’nın atfı ile 24.11.2020 tarihinde yayımlanıp yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi’nin 7. maddesi uyarınca “davanın dinlenebilmesi için kanunlarda öngörülen ön şartın yerine getirilmemiş olması ve husumet nedeniyle davanın reddine karar verilmesinde, davanın görüldüğü mahkemeye göre bu tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde yazılı miktarları geçmemek üzere üçüncü kısımda yazılı avukatlık ücretine hükmolunur.” denildiğinden davalı lehine maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

Davalılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; ... Üretim ve Teknoloji A.Ş. aynı alacak için davalı ...Eşya Dağıtım Paz. Tic. Ltd. Şti. ve ... aleyhine tekrardan icra takibi başlattığını, mahkemece kötüniyet tazminatı talebinin reddine karar verildiğini ancak gerekçe belirtilmediğini, davalılardan ...Eşya Dapıtım Paz. Tic. Ltd. Şti. yönünden davanın ikinci kez açılması sebebiyle dava şartı eksikliğinden reddolması gerektiğini, ... yönünden ise eksik inceleme ve delil yetersizliğinden davanın reddedilmesi gerektiğini, davacının aleyhine reddedilen miktar üzerinden kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, verilen karar İİK' nun 67/2. Maddesine aykırılık teşkil ettiğini, mahkemece davalı ...Eşya Dağıtım Paz. Tic. Ltd. Şti. yönünden aynı alacak için kesinleşmiş bir mahkeme kararı olması sebebiyle reddi gerektiğini, ... yönünden ise delil eksikliği nedeniyle davanın reddedilmesi gerektiğini, avukatlık asgari ücret tarifesinin 3/2 maddesi gereğince; "Müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan davalılar vekili lehine tek, ret sebebi ayrı olan davalılar vekili lehine ise her ret sebebi için ayrı ayrı avukatlık ücretine hükmolunur'' denildiğini, bu nedenle de her bir davalı yönünden Avukatlık Asgari ücret tarifesi gereğince ayrı ayrı vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini beyanla, ilk derece Mahkemesince verilen kararın kaldırılmasını ve davanın reddine karar verilmesini talep ve istinaf etmiştir.

Dava, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş, davacı ve davalılar vekilince süresinde istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. Bu aşamada istinafa gelen uyuşmazlık temelde, derdestlik nedeniyle davanın usulden reddinin gerekip gerekmediği, kötü niyet tazminatı şartlarının oluşup oluşmadığı, vekalet ücretinin hatalı hükmedilip hükmedilmediği noktalarındadır.Davacı takip alacaklısı tarafından, davalılar takip borçluları hakkında, İstanbul 10. İcra Müdürlüğü... E. sayılı takip dosyasında, ipotek sebebine dayalı olarak 1.620.000,00 TL alacağın tahsili istemiyle 29.01.2019 tarihli takip talebi ile ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız icra takibi başlatılmış, davalıların itirazı üzerine takip durmuştur.Davacı tarafça, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67. maddesi uyarınca itirazın iptaline karar verilmesi istemiyle eldeki dava açılmıştır.Yargılama sırasında Mahkeme tarafından dava şartlarının bulunup bulunmadığı, davanın her aşamasında re'sen araştırılır. Dava şartının bulunmaması halinde, HMK.'nın 115/2. maddesi uyarınca; davanın usulden reddine karar verilir.Dava açıldığı tarihte yürürlükte olan Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-ı maddesinde aynı davanın, daha önceden açılmış ve halen görülmekte (derdest) olmaması dava şartları arasında düzenlenmiştir. Derdestlik; dava açılmasının usul hukuku bakımından ortaya çıkardığı sonuçlardan biridir. Aynı konuda, aynı taraflar arasında, aynı dava sebebine dayanarak daha önce bir dava açılmış ve bu dava görülmekte ise, aynı konunun yeni bir dava konusu yapılması mümkün değildir. Çünkü; aynı konuda iki dava açılmasında davacının korunmaya layık bir menfaati yoktur.İstanbul 10. İcra Dairesi ... E. sayılı icra dosyasında, davacı alacaklı tarafından davalı ...Eşya Dağıtım Pazarlama Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... aleyhine ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takip yapılmış, davalı borçlu ...Eşya Dağıtım Pazarlama Tic. Ltd. Şti.'nin itirazı üzerine İstanbul 10. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/515 E., 2018/1236 K. Sayılı dosyasında, davalı tarafından İstanbul 10. İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin takip talebindeki şartlarla aynen devamına karar verilmiş, karar henüz kesinleşmemiştir.Somut olayda, İstanbul 10. İcra Dairesi ...

E. Sayılı takip dosyası ile eldeki dosyaya konu takip dosyası mükerrer takip olup davanın derdestlik nedeniyle reddine karar verilmesi gerekirken, bilirkişi ücreti verilen ihtaratlı süreye rağmen yatırılmadığından, talebin haklı olup olmadığı incelenemediği, dosyadaki mevcut bilgi ve belgelere göre davacı tarafın iddiasını ispat edemediği kanaatiyle davanın reddine karar verilmesi isabetsiz görülmüştür.İİK'nın 67/2. Maddesinde itirazın iptali davasında, (...) takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklının diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edileceği düzenlenmiştir.Hukuk Genel Kurulunun 23.03.1974 tarihli ve 1971/8-143 E., 1974/262 K. sayılı kararında da vurgulandığı üzere dava açan kişinin kötüniyetli olması, yani hiçbir hakkı olmadığını bilmesi ya da durumu icabı bilmesi gerektiği hâlde sırf aleyhine dava açtığı kişiyi ızrar kastı taşıması gerekmektedir. Kendisini haklı bilerek dava açan kişinin davasının reddedilmesi hâlinde maddenin uygulanması düşünülemez(Yargıtay HGK'nın 08.04.2021 tarih ve 2017/1-1228 E. - 2021/443 K. sayılı kararı). Eldeki davada, davacı, yargılama sırasında takibin mükerrer olduğunu farkettiklerini bu nedenle davayı takip etmediklerini bildirmiştir. Davacının takibinde kötü niyetli olduğu dosya kapsamından da ispatlanamamıştır. Bu haliyle davalı lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesinin koşulları oluşmadığından kötü niyet tazminatının şartları oluşmamıştır.HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; Mahkemece davanın reddine karar verilmesi isabetli görülmemiş ve bu nedenle taraf vekillerinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden yargılama yapılmasına gerek bulunmadığından Dairemizce esas hakkında yeniden karar verilmek suretiyle davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. KARAR : Yukarıda ayrıntısı ile açıklanan nedenlerle;

1.Taraf vekillerinin istinaf başvurusunun KABULÜ İLE; istinaf incelemesine konu İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353(1)b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Davanın,

HMK 114/1-ı maddesi uyarınca derdestlik dava şartı nedeniyle aynı yasanın 115/2 fıkrası gereğince USULDEN REDDİNE,3-Davalı tarafın kötü niyet tazminatı talebinin koşulları oluşmadığından REDDİNE, 4-Alınması gerekli karar ve ilam harcı olan 615,40 TL'den dava açılırken yatırılan 19.565,55 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye kalan 18.950,15 TL karar ve ilam harcının davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,6-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden, kabul edilen kısım için, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'ye göre belirlenen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara verilmesine, 7-Karar kesinleştiğinde, HMK Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi uyarınca artan gider avansının davacı tarafa; davalı tarafından yatırılan ve artan delil avansının kendisine iadesine,8-İstinaf Yargılamasına İlişkin Olarak;a- Taraf vekillerince yatırılan istinaf karar harcının istemi halinde kendisine iadesine,b-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan istinaf başvuru harcı 220,70 TL, posta ve tebligat gideri 64,80 TL olmak üzere toplam 285,50 TL yargılama masrafının davalılardan alınarak davacıya verilmesine,c-Davalılar tarafından istinaf aşamasında yapılan istinaf başvuru harcı 220,70 TL, yargılama masrafının davacıdan alınarak davalıya verilmesine,d-Kararın,

HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraflara resen tebliğine,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içerisinde Yargıtay'a temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 06/11/2025