Danıştay 10. Daire Başkanlığı
Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2021/3410 E. , 2024/6435 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
İSTEMİN_KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
DAVANIN_KONUSU : Davacı şirket tarafından, Darende Kaymakamlığı'nın 19/12/2017 tarihli işlemiyle tebliğ edilen davacıya ait "1. Grup Barut ve Av Malzemeleri Perakende Satış İzin Belgesi" ile "Mermi Satış İzin Belgesi"nin ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturma sonuçlanıncaya kadar geçici olarak geri alınmasına ilişkin Malatya Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptaline karar verilmesi istenilmiştir. YARGILAMA SÜRECİ : İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararlarının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı şirket yetkilisi ...'nün yargılandığı ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararında Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin Tüzüğün 116. maddesinde yer alan "Şenlik ve işaret fişekleriyle oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddelerin brüt beş kilograma kadar olan miktarlardaki satışları serbesttir. Ancak, şenlik ve işaret fişekleri on sekiz yaşından küçüklere satılamaz." şeklindeki düzenlemede 5 kg'lık sınırlandırmanın işyerinde bulundurma ile ilgili bir sınırlandırma olmayıp satışı ile ilgili bir sınırlandırma olduğu ve davacı şirket yetkilisinin tek seferde 5kg'dan fazla proteknik malzeme satışı yaptığına dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delil elde edilemediğinden beraatine karar verildiği, kararın kesinleştiği, piroteknik malzemenin depolanması ve bulundurulması ile ilgili yasal bir sınırlama olmadığı ileri sürülmektedir. KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle;
1.Davacının temyiz isteminin REDDİNE,
2.Davanın reddine ilişkin ... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararının ONANMASINA,
3.Temyiz yargılama giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, artan posta ücretinin iadesine,
4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 16/12/2024 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar verildi. (X)-KARŞI OY :
Dava; davacı şirket tarafından, "1. Grup Barut ve Av Malzemeleri Perakende Satış İzin Belgesi" ile "Mermi Satış İzin Belgesi"nin ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturma sonuçlanıncaya kadar geçici olarak geri alınmasına ilişkin Malatya Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılmıştır. 6551 sayılı Barut ve Patlayıcı Maddelerle Silah ve Teferruatı ve Av Malzemesinin İnhisardan Çıkarılması Hakkında Kanunun 2. maddesinde; ''Bu kanun ile inhisar dışı bırakılan maddelerin (oyuncak nevinden olanlar dahil) imal, ithal, nakil, muhafaza, satış ve istimalleri Dahiliye Vekaletinin müsaade ve mürakabesine tabi olup bu müsaade ve mürakabenin sureti icrası Dahiliye, Milli Müdafaa, Maliye, Gümrük ve İnhisarlar ve İşletmeler Vekaletleri tarafından müştereken hazırlanacak bir nizamname ile tesbit edilir.'' kuralı yer almaktadır. 29/9/1987 tarih ve 19589 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 87/12028 karar sayılı Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin Tüzüğün "Deyimler" başlıklı 2. maddesinde; "Bu Tüzükte; A - Patlayıcı maddeler, şiddetli bir kimyasal reaksiyonla parçalanarak, ani yüksek sıcaklıkla birlikte büyük hacimlerde gaz haline dönüşebilen maddelerden olan;..
9.Her türlü piroteknik mamüller... B - Piroteknik mamüller,.. anlamında kullanılmıştır." hükmüne, "Sınırlama" başlıklı 116. maddesinde, "Şenlik ve işaret fişekleriyle oyun ve eğlence aracı olan patlayıcı maddelerin brüt beş kilograma kadar olan miktarlardaki satışları serbesttir. Ancak, şenlik ve işaret fişekleri on sekiz yaşından küçüklere satılamaz." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan Tüzüğün "İdari ve Adli İşlemler" başlıklı 129. maddesinde ise; "İzin belgesi sahiplerinin bu Tüzük hükümlerine aykırı hareketlerinin belirlenmesi halinde, aykırılığın giderilmesi için kendilerine yeterli süre verilerek uyarıda bulunulur. Ateşleyici yeterlik belgesi almış olanların bu Tüzük hükümlerine aykırı davranışlarının belirlenmesi halinde, bunun yinelenmemesi kendilerine yazılı olarak bildirilir. Aykırılığın giderilmemesi veya aykırı davranışın yinelenmesi halinde, ilgililerin belgeleri, İçişleri Bakanlığı, belgeyi veren valilik veya belgenin kullanıldığı yer valiliğince geçici veya sürekli olarak geri alınır. Aykırılığın suç oluşturması halinde, durum, Cumhuriyet savcılığına bildirilmekle birlikte belgeler geçici veya sürekli olarak geri alınır." düzenlemesi yer almaktadır.
Dava dosyasının incelenmesinden; ... İlçe Emniyet Müdürlüğünce yapılan denetimde, işletmecisinin ... olduğu davacı şirkette, daralı ağırlığı 80 kg piroteknik maddenin bulunduğunun tespit edildiği ve muhafaza altına alındığı, bu hususla ilgili olarak Darende Cumhuriyet Başsavcılığı'na bilgi verilmesi neticesinde davacı şirket yetkilisi Mehmet Fuat Özkan hakkında Türk Ceza Kanunu'nun 174/1. maddesine muhalefet (Tehlikeli Maddeleri İzinsiz Olarak Bulundurma ve El Değiştirme) suçlamasıyla ... Asliye Ceza Mahkemesi'nde kamu davası açıldığı, bu durumun Tekel Dışı Bırakılan Patlayıcı Maddelerle Av Malzemesi ve Benzerlerinin Üretimi, İthali, Taşınması, Saklanması, Depolanması, Satışı, Kullanılması, Yok Edilmesi, Denetlenmesi Usul ve Esaslarına İlişkin Tüzüğe aykırı olduğundan bahisle Malatya Valiliği'nin ... tarih ve ... sayılı işlemiyle davacıya ait "1. Grup Barut ve Av Malzemeleri Perakende Satış İzin Belgesi" ile "Mermi Satış İzin Belgesi"nin ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca yürütülen soruşturma sonuçlanıncaya kadar geçici olarak geri alınmasına karar verildiği, ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... tarihli E:..., K:... sayılı kararında "...ele geçirilen patlayıcı maddelerin daralı ağırlığının 80 kg olduğunun tartı ile tespit edildiğinden bahisle TCK 174/1 maddesi gereğince cezalandırılması istemiyle kamu davası tanzim edilmiş ise de; yukarıda sayılan proteknik malzemelerin oyun, eğlence aracı niteliğinde malzemeler olduğu, bu sebeple yasaklı patlayıcı madde sayılmayan söz konusu malzemelerin tüzüğün 94/2 maddesinde de belirtildiği üzere miktar sınırlamasına tabi olmadığı, öte yandan tüzüğün 116. maddesinde getirilen 5 kg'lık sınırlandırmanın işyerinde bulundurma ile ilgili bir sınırlandırma olmayıp satışı ile ilgili bir sınırlandırma olduğu ve sanığın tek seferde 5 kg dan fazla proteknik malzeme satışı yaptığına dair her türlü şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı bir delil bulunmadığından sanığın atılı suçtan CMK 223/2-e maddesi gereğince beraatine.." karar verildiği anlaşılmıştır.
Buna göre, anılan Tüzük maddelerinin işyerinde piroteknik malzeme bulundurma sınırlandırılmasını düzenlemediği, piroteknik malzeme satışının 5 kg 'a kadar olan miktarda serbest olmasına yönelik bir sınırlama getirildiği, ancak davacı şirket yetkilisi .... hakkında ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nca soruşturma yürütülmesi nedeniyle Tüzüğün 129. maddesi gereğince "1. Grup Barut ve Av Malzemeleri Perakende Satış İzin Belgesi" ile "Mermi Satış İzin Belgesi"nin geçici olarak geri alınmış olması nedeniyle dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davanın reddi yönünde verilen İdare Mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun reddi yolundaki kararda sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmadığından, Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının gerekçe değiştirerek onanması gerektiği oyuyla onamaya ilişkin Daire kararına katılmıyorum.