2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirket ile müvekkili şirket arasında yapılan anlaşma gereği sigortalı -----. hesabına bir kısım makineleri sigorta teminatı altına aldığını, müvekkili şirketin sigorta sözleşmesinden kaynaklı tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, sigorta poliçesi ile teminat altına alınan ------ Paletli 2021 yılı imali, yeni Paletli Ekskavatör 1890 çalışma saatinde iken hidrolik sistemde arıza meydana gelmesi üzerine maddi hasar nedeniyle davalı sigorta şirketi nezdinde hasar kaydı oluşturulduğunu ve 15/12/2021 tarihinde 1.025.029,16 TL servis hasar faturası kesilerek ödendiğini, söz konusu bedelin ödenmesi için talepler yapılmış ancak 01/12/2022 tarihine kadar herhangi bir ödeme yapılmayıp bu tarihte de sadece 509.406,37 TL'lik bir ödeme yapıldığını, -----. tarafından müvekkili şirkete, davaya konu hak ve talepleri bakımından muvafakat verildiğini, kaza sonrası davalı sigorta şirketi tarafından, ------- yapılan başvuru sonucu ekspertiz raporu hazırladığını, eksper onarım tamamlandıktan sonra onarım fatura tarihi itibarıyla sigorta değerini hesaplayarak eksik sigorta uygulandığını, ayrıca hasarlı parçaların sovtajı için şirketin onayı olmadan eksper tarafından takdiren 3.000 TL tenzil uygulanmış, bu duruma itiraz eden yazılar ve bu durumdan kaynaklı olarak orta eksperini ----/ sigortacılık şirketine şikayet eden dilekçeler müvekkil şirket tarafından verildiğini, ancak davalı sigorta şirketi tarafından dikkate alınmadığını, ayrıca eksperin takdiren belirlediği hasarlı parçaların sovtajı için müvekkili şirketin onayını almadığı gibi bu parçalar için piyasadan teklif dahi almadan tespit yaptığını, müvekkili şirkete herhangi bir teklif sunulmadığını, hasarlı parçaların hurda demir ağırlığı yaklaşık 50-60 kg olup, hasar tarihinde hurda demir kilogram bedeli 200-250 TL civarında olduğunu, müvekkili şirket tarafından hurdaların değerlendirme imkânı olmadığından, hasarlı hurdaların sigorta şirketi tarafından değerlendirmesi ve sovtaj tenzilinin kaldırılarak yeniden tazminat hesabının yapılması içi------- Hasar Müdürlüğüne itiraz ettiklerini ancak sonuç alamadıklarını iddia ile, eksik ödenmiş 509.406,37'lik bedelin 15/12/2021 tarihinden itibaren ticari temerrüt faiziyle birlikte, 15/12/2021 tarihinden 01/12/2022 tarihine kadar ödenmemiş olan (509.406,37 TL'den) kaynaklı fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak 70.000 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden az olmamak üzere avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı taraf arasında herhangi bir hukuki ilişki bulunmadığını, poliçenin akdedildiği sigortalı tarafın ---- olduğunu, ------ ile müvekkil şirket arasında akdedilmiş poliçenin 5.sayfasında "Hasar ödemeleri sigortalı olan finansal kiralama şirketine yapılacaktır" hükmünün bulunduğunu, huzurdaki davaya konu olayda, operatörün makineyi zorlayarak çalıştırması sebebiyle sigortalı iş makinesinde maddi hasar meydana geldiğini, dava dilekçesinde 509.406,37 TL ödeme yapıldığını, fakat ödenen bedelin eksik olduğunun iddia edildiğini, sigorta poliçesi uyarınca onarımı ekonomik olmayan araç ve makinelere tazminat ödemesi yapılırken, sovtaj bedelinin dikkate alınması gerektiğini, bu doğrultuda, eksper tarafından hasarlı parçaların sovtajı için takdiren 3.000,00 TL tenzil uygulanmış olmasının mevzuata ve taraflar arasında düzenlenen poliçe hükümlerine uygun olduğunu, müvekkili şirket tarafından poliçe hükümlerine uygun bir hesaplama yapılmış, poliçe hükümlerine uygun bir biçimde muafiyet hükümleri tatbik edilmiş ve bu doğrultuda ödeme yapıldığını, tespit edilen miktar tamamen ödendiğinden davacının herhangi bir hak ve alacağının kalmadığını, eksik sigorta, zararın gerçekleştiği tarihte sigorta değerinin sigorta bedelinden çok yüksek olması durumu olduğunu, taraflar arasında düzenlenen sigorta poliçesinde de eksik sigortanın mevcut olduğunu, hasarın dava dışı------ tarafından makine kullanımı sırasında gerçekleştiğini, bununla birlikte Eksper Raporu'nda operatör hatası nedeniyle gündeme gelen ilgili hasar için rücu durumu gözlenmediğinin belirtildiğini, poliçe şartlarında "İşbu teminat sigorta konusu iş makinelerini kullanacak operatörün makineleri kullanmak için gerekli ehliyetnameye sahip olması şartıyla geçerli olacaktır." maddesinin düzenlendiğini, bu durumda iş makinesinin, geçerli ehliyetnameye sahip olmayan operatör tarafından kullanılmış olması halinde meydana gelen hasarın teminat dışı olduğunu, dava konusu hasarın, hidrolik pompasındaki aşınma ve bakım eksikliğinden de kaynaklı olabileceği dosya kapsamında yapılan incelemelere dayalı belgelerden de açıkça görülmekte olduğunu, hidrolik pompasının aşınmasına ilişkin tespitin, müvekkili şirket tarafından bağımsız bir eksperden alınan ekspertiz raporunda da belirtildiğini, poliçe şartlarından da açıkça görüleceği üzere dava konusu iş makinesinde meydana gelen hasar hidrolik pompasının bakımından kaynaklı ise hasar, teminat dışı sayılacağını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Dava, hukuki niteliği itibariyle; sigortalı iş makinesinin arızalanması nedeniyle meydana gelen bakiye hasar bedelinin tahsili istemine ilişkindir.

Dava basit yargılama usulüne tabi olup, yöntemine uygun olarak oluşturulan tensip zabtı uyarınca yargılamaya başlanmış, ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık noktaları kapsamında tahkikata geçilerek deliler toplanmak suretiyle tahkikat bitirilmiş ve yargılama sonuçlandırılmıştır.Taraflarca delil olarak dayanılan hasar dosyası ve poliçe kayıtları celp edilmiş ve sunulan diğer deliller ile birlikte incelenmiştir.

Sigorta poliçesinin incelenmesinde; sigortalısı----- Olan sigorta ettireni -----firmasının bulunduğu işyeri adresinin 08/06/2021 başlangıç ve 27/06/2023 bitiş tarihli olarak davalı sigorta şirketi tarafından -------- sayılı poliçe ile Leasıng Uzun Süreli Sigorta poliçesi ile sigortalandığı görülmüştür.Belirlenen uyuşmazlık noktalarının teknik değerlendirme gerektirmesi sebebiyle dosya makine mühendisi -----, sigortacı ----- ve nitelikli hesaplama uzmanı ------- oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, anılan bilirkişi heyeti tarafından sunulan 13/03/2025 tarihli rapor kök rapor ile 10/12/2025 tarihli ek rapor içeriği denetime elverişli görülerek hükme esas alınmıştır.Taraflar arasındaki uyuşmazlık; makine kırılma sigorta poliçesi ile teminat altına alınan Ekskavatörün hasar ve masrafların eksik sigorta olup olmadığı, hasar ve masrafların davalı şirketten tahsil edilip edilemeyeceği, davacının alacaklı olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasında dava konusu ---- marka -------şasi numaralı Paletli Ekskavatörün de dahil olduğu bir kısım makineye ilişkin 08/06/2021-27/06/2023 vadeli makine kırılma sigortasına ilişkin leasing sigorta poliçesi kapsamında ticari ilişki kurulduğu, davacının sigorta ettiren, davalının sigortacı, dava dışı .------- ise sigortalı olduğu, dava konusu ekskavatörün 01/11/2021 tarihinde çalışma saatindeyken arızalanması sebebiyle davalıya başvuru yapıldığı, davalı tarafından yapılan ekspertiz sonucunda davacıya, dava dışı finansal kiralama şirketinin de muvafakati sebebiyle 01/12/2022 tarihinde 509.406,37 TL ödeme yapıldığı, bakiye zararın tazmini ve geç ödemeye dayalı işlemiş faizin tazmini istemiyle açılan huzurdaki davada alınan bilirkişi raporunda zararın Ekskavatör operatörünün zorlaması nedeni meydana geldiği, başka bir ifadeyle hasarın makine kırılması sigortası kapsamında olduğu, operatörün ehliyetli olduğu, makinenin bakımlarının düzenli şekilde yapıldığı, eksik sigorta bulunmadığı, dosyaya sunulan 15/12/2021 tarihli ------ seri numaralı fatura içeriğinde yer alan hasarlı parçaların tamir-onarım ve harcanacak işçilik bedelleri olmak üzere toplamda KDV hariç 868.668,80 TL tutarın 01/11/2021 hasar tarihi itibari ile serbest piyasa koşullarında kabul edilebilir makul fiyat aralığında olduğu, piyasa rayicinde olduğu, dava dışı ekspertiz firması tarafından hazırlanmış ekspertiz raporunda, dava konusu hasarlı parçalar için tespit edilmiş sovtaj bedeli için 3.000,00 TL tutarın da serbest piyasa koşullarında kabul edilebilir makul fiyat aralığında olduğu, dava konusu --- marka ------- çalışma saatinde bulunan Paletli Ekskavatörün 01/11/2021 hasar tarihi itibari ile serbest piyasa koşullarında 2.643.336,00 TL değerinde olacağı, yapılan teknik incelemede kusurun kullanımdan kaynaklandığı tespiti kapsamında düzenlenen iş bu fatura bedelinin kadri maruf olduğu ve bu durumda eksik sigorta durumu hariç faturadaki bedelin vergiler dahil sigorta kapsamında tazmin edilmesi gerektiği, sadece muafiyet tenzilinin uygulanması gerektiği, davacıya muafiyet tenzili ve teknik incelemede tespit edilen 3.000,00 TL sovtaj uygulandıktan sonra, başvurudan en geç 40 gün sonra 01/02/2023 tarihinde 817.023,34 TL ödenmesi gerektiği, davalı tarafından davacıya 01/12/2022 tarihinde 509.406,37 TL ödendiği, TBK m.100 hükmü kapsamında yapılan ödemelerin öncelikle ferilerden mahsup edilmesi ile davacının davalıdan dava tarihi itibariyle 414.439,97 TL asıl alacak, 49.809,44 TL faiz olmak üzere, toplam 464.249,41 TL alacaklı olduğu kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davanın kısmen kabulü ile 414.439,97 TL bakiye zarar ve 49.809,44 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 464.249,41 TL'nin, bakiye zarara dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiz işletilmek suretiyle davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,

2.Alınması gereken 31.712,88 TL karar ve ilam harcından peşin ödenen 9.894,82 TL harcın mahsubu ile bakiye 21.818,06 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3.Davacı tarafça yapılmış, 269,85 TL başvurma harcı, 9.894,82 TL peşin harç olarak toplam 10.164,67 TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4.Davacı tarafça yapılmış, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücreti olarak toplam 15.156,25 TL yargılama giderinden kabul edilen kısma isabet eden 12.144,70 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Kabul edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 74.279,91 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.Red edilen miktar üzerinden avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

7.Taraflarca yatırılmış gider avansından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

8.Davadan önce gidilen arabuluculukta devletçe karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 2.500,06 TL'sinin davalıdan, 619,94 TL'sinin de davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, bu nedenle bu miktar yönünden de harç gibi tahsil müzekkeresi hazırlanmasına,Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.