T.C.
İSTANBUL
16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle;
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili tarafından ... numaralı Emtia Blok Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalanan sigortalı ... San. Ve Tic. A.Ş, 1 numaralı davalı ile arasında düzenlenen Taşıma Sözleşmesi ile ... Film cinsi emtianın Türkiye'den Polonya'ya nakliyesi için anlaşıldığını, emtianın nakliyesi için 30.01.2021 tarihinde ... ... Limanına getirildiğini, müvekkiline ait emtiayı taşıyan konteyner, operasyon esnasında yere düşürüldüğünü ve hasar oluştuğunu, söz konusu hasar sebebiyle sigortalının uğradığı zarara ilişkin hasar ödemesinin yapıldığını, aatura ve yapılan tespitler gereğince sovtaj durumu da dikkate alınarak toplam 13.405,14 EUR sigortalı zararının, müvekkili şirket tarafından ödenmek suretiyle tanzim edilmiş olduğunu, TTK ve poliçe hükümleri, banka ödeme dekontu ve ibraname mutabakatname ve tazminat makbuzu, halefiyet kuralları ve sigortalının temlik talebi gereğince TBK ilgili hükümleri temlik esasına göre sigortalısının haklarını devralan müvekkilin TTK madde 1472 ve ilgili konvansiyon hükümleri ile davalılara rücu hakkı doğduğunu, müvekkilinin söz konusu 13.405,14 EUR alacağına yönelik olarak icra takibinden önce 1 numaralı davalı ... ... 8.016,52 EUR kısmi tahsilat yaptığını, bakiye alacak 5.388,62 EUR için ise takip yoluna gidildiğini belirterek müvekkilinin davalıdan olan asıl alacak 5.388,62 EUR alacağına ilişkin ....İcra Müdürlüğü 2022/... E. sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı şirketin aktif husumet ehliyeti ve müvekkili şirketin pasif husumet ehliyetinin bulunmadığını, süresi bakımından geçerli sözleşme bulunmamakla birlikte teminat dışı kalan risk için ödeme yapan davacının hatır ödemesi yapan davacı şirketin rücuen müvekkilinden talep edebileceği hakkı bulunmadığını, dava konusu taşıma emtianın uluslararası taşıması olup CMR konvansiyonunun kanun hükmünde sayılmakla somut ihtilafa uygulanması gerektiğini, taşıma esnasında emtiaların hasarladığı iddiasına ilişkin olduğundan Cmr uzmanı bilirkişiler tarafından inceleme yapılması gerektiğini, iddia edilen hasardan müvekkili şirketin kusuru bulunmadığını, davacı şirketin tazminat talebinin fahiş olduğunu, sovtaj bedelinin hesaplanmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... vekili cevap dilekçesinde özetle;
Davacı vekili, meydana gelen zarardan müvekkilinin değil ve fakat 1 numaralı Davalının sorumlu olduğu yönünde ifadelere yer veren eksper raporuna dayandığını, dolayısıyla davacı vekiline ait "emtiaya ilişkin hasarın davalı sorumluluğunda meydana geldiği uzman eksperlerce tespit edilmiştir." şeklindeki beyanın, müvekkil şirkete yöneltilen talep bağlamında dikkate alınmasının mümkün olmadığını, davacı vekilinin sunmuş olduğu deliller bağlamında 1 numaralı davalı ile 2 numaralı davalının sorumluluklarının birbirinden ayırmadan gelişi güzel bir şekilde sunduğunu, eksper raporunun delil niteliği taşıması, bu raporun "kesin delil" olması anlamına gelmediğini,. uyuşmazlığın esasına yönelik vakıaları gerçeğe uygun bir şekilde ortaya koymayan eksper raporunun mahkeme tarafından dikkate alınması zorunluluğu bulunmadığını, eksper raporunda eksper tarafından hasarın kapsamı ve miktarı ile ilgili olarak varılan sonuç, sigorta sözleşmesi bakımından üçüncü kişi konumunda bulunan kişinin zarardan sorumlu olduğu yönünde bir kanaate varmak için yeterli olmadığının aşikar olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmişti karar verilmesini talep etmişlerdir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkememiz tarafından tarafların delil listesinde gösterdikleri tüm deliller celp ve incelenmiş, mahkemece değerlendirilmiştir.
Dava; sigortalıya ait yükün ... Limanın daki liman içi operasyonlarda hasarlanması nedeni ile meydana gelen hasar bedelini sigortalısına ödeyen davacının ödediği bu bedeli davalılardan rücuen tazmini isteği ile başlattığı icra takibine itirazın iptali davasıdır. ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 31/10/2023 tarihli ... yetkisizlik kararı ile mahkememize tevzi edilen dava dosyasının, mahkememizin 2024/254 Esas sayılı numarasına kaydedildiği anlaşılmıştır. .... İcra müdürlüğünün ... esas sayılı dosyanın incelemesinde; davacı ... Sigorta Anonim Şirketi Davalı ... ... Anonim Şirketi İle ... ... Anonim Şirketi aleyhine 17/01/2022 Tarihinde 5.388,62 Euro (1 Euro*15,5311=83.691,20 TL ) TL asıl alacak olmak üzere toplam 83.691,20 TL üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının yasal süresi içerisinde takibe, borca itirazı ile takibin durduğu ve taraflar arasında anlaşma sağlanamadığına dair arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği akabinde iş bu davanın 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Bilirkişi kök ve ek raporları mahkememiz dosyası arasına alınmıştır.
Bilirkişiler Sigorta Uzm. ... ... ... Taşıma Uzm Dr. ... SMMM ... tarafından hazırlanan 21.12.2024 tarihli bilirkişi raporundan özetle; "..... Dava dilekçesi, cevap dilekçesi sair dilekçe ve beyanlar; faturalar, taşıma belgeleri, eksper raporları, hasar tutanağı, tüm dosya içeriği ve yukarıda arz edilen inceleme ve değerlendirme sonucu; Taraflar arasındaki ihtilafın özünün; davacı sigortacının dava dışı sigortalısına ait emtianın yüklü bulunduğu konteynırın Türkiye-Polonya taşıma sürecinde Pendik Limanında ... gemisine yüklenmeden önceki elleçlemesi sırasında vinçten düşmesi nedeniyle içinde yüklü bulunan emtianın hasar görmesinden dolayı, emtia nakliyat sigorta poliçesi uyarınca, sigortalısına ödediği tazminatı, rücuen davalılardan tazmin etmesinin mümkün olup olmadığı ve mümkünse hangi davalının ne kadar sorumlu olduğu hususlarında toplandığı; Somut olaya konu uluslararası taşımanın, karayolu ve denizyolu ayakları bulunmasına rağmen, taraflar arasındaki sözleşmenin eşyanın karayolundan uluslararası taşınmasına ilişkin olması, CMR belgesinin düzenlenmesi ve emtianın yüklendiği konteynerin Pendik'ten İtalya'ya ... gemisiyle taşınmasının davalı taşıyıcı ... ... şirketinin operasyonel kararı olmasından dolayı, huzurdaki davanın esasına, CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini değerlendirildiği, Davacının ...
Sigorta A.Ş.nin yürürlükte ve geçerli bir poliçe kapsamındaki, dava konusu hasarı tazmin etmesinden dolayı, TTK m.1472 gereğince kanuni halef olarak; hasar poliçe kapsamında olmasa bile davacının dava dışı sigortalısından temlikname almış olmasından dolayı TBK m.183 gereğince akdi halef olarak huzurdaki davayı Bir nolu davalı ... ... şirketi ile davacının dava dışı sigortalısı arasında taşıma taahhüdü içeren taşıma sözleşmesi olmasından ve CMR belgesini bir nolu davalı şirket düzenlemesinden dolayı, bir nolu davalı ... ... şirketinin akdi taşıyıcı olarak işbu davaya muhatap olabileceği; iki nolu davalı ile davacının dava dışı sigortalısı arasında herhangi bir sözleşme ilişkinisin bulunmadığı, iki nolu davalı ... Denizcilik şirketinin bir nolu davalının yardımcısı olduğu (CMR m.3), ancak huzurdaki davanın taşıyıcının yardımcılarına da (CMR m.28) yöneltilebileceğinin değerlendirildiği; Çorlu-Pendik-İtalya-Polonya taşıma sürecindeki bulunan emtianın Pendik Limanındaki elleçlemeler sırasında hasarlanmasına göre hasarın taşıma sürecinde ortaya çıktığı ve bu hususun hasar raporu ile tespit edildiği; davalıların hasar raporuna göre hasardan haberdar olduğunun açık olduğu bu durumda Yargıtayı yerleşmiş içtihatlarına göre hasarın CMR m.30'da düzenlenen şekil ve sürede ihbar edilmediği yönündeki davalı savunmalarına, TMK m.2'ye aykırı olduğu gerekçesiyle itibar edilemeyeceğinin değerlendirildiği; BD) Davalı ... Denizcilik şirketi tarafından yetkilendirilen eksper tarafından hasarın emtianın konteyner içinde sabitlenmediği veya yeterli kalitede sabitlemesinin yapılmaması sebebiyle ortaya çıktığı yönündeki tespite Sayın Mahkemenin itibar etmesi halinde dava dışı sigortalı ile bir nolu davalı ... ... şirketi arasındaki taşıma sözleşmesine göre paletlenmiş yüklerin yüklemesi ve boşaltılması da davalı ... şirketine ait olduğundan somut olaydaki hasardan davalı ... şirketinin sorumlu olacağı; söz konusu eksper raporunda yapılan tespitlerin hasar tutanağı veya başka bir belgeler ile desteklenmemesi nedeniyle itibar edilmemesi halinde, hasardan iki nolu davalı ... şirketinin sorumlu olduğu; ancak işbu davaya konu rücu talebi yönünden her iki davalının davacı şirkete karşı müşterek ve müteselsil olarak sorumlu olduklarının değerlendirildiği; Emtianın kullanımının makinelere takılmak suretiyle olması nedeniyle ruloların eksenin bozulması yüzünden buna elverişli olmaması ve gıda ambalajı olarak kullanılması nedeniyle gıda güvenliği ve hijyen açısından kullanımının mümkün olmaması gerekçeleriyle tamamen zayi olduğu yönünde kanaat oluştuğu, sovtaj indiriminin yapılması ve emtianın yükleme yerindeki değerinin esas alınmasının CMR m.23 hükümlerine göre yerinde olduğu, ilave değerin davacı ... Sigortanın dava dışı sigortalısının yapmış olduğu gümrük ve sair ilave masraflara karşılık olmasından dolayı gerçek zarar kapsamında olduğu ve nihayetinde eksper raporu ile tespit edilen 13.405,14 Euronun kadri maruf olduğu; davacı şirket vekilinin dava dilekçesindeki beyanına göre bir nolu davalı ... şirketinden 8.016,50 Euro kısmi tahsilat yapması nedeniyle, bakiye alacağı 5.388,62 Euro'yu davalılardan müşterek ve müteselsil olarak rücuen tahsil edebileceğinin değerlendirildiği; Davacı yanın CMR m.27 gereğince faiz oranın yıllık 965 sabit olduğu ve bu oranın davacının yabancı para üzerinden talepte bulunması halinde Yargıtay tarafından doğrudan uygulandığını Sayın Mahkemenin dikkatine arz edilmesinin yerinde olacağının değerlendirildiği; Nihai sonuç olarak dava dilekçesindeki iddiaya göre araçta kalan emtia üzerindeki tasarruf yetkisinin alıcı/gönderilen üzerine geçmiş olmasından dolayı davacını davalı şirketten dava konusu navlun talebinde bulunmasının yerinde olmadığının değerlendirildiği (TTK m.868/2; 871/2-3); Sonuç ve kanaatine varılmıştır. Nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmakla Saygı ile arz olunur. ..." şeklinde rapor görüşü bildirmişlerdir.
Bilirkişiler Sigorta Uzm. ... ... ... Taşıma Uzm Dr. ... SMMM ... tarafından hazırlanan 17.04.2025 tarihli bilirkişi ek raporundan özetle; "... Ek Görevlendirme kapsamında yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde, kök rapor sonuçlarını değiştirecek yeni bir sonuç ve kanaat ile değerlendirme neticesi hasıl olmamıştır. Nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmakla Saygı ile arz olunur. ...." şeklinde rapor görüşü bildirmişlerdir.
Huzurdaki davada dava dışı sigortalıya ait emtianın Polonya'ya taşınması sırasında hasarlandığı iddiası ile dava dışı sigortalıya ödenen hasar bedelinin davalılara rücu edilmesi istemiyle başlayan takibe yapılan itiraz üzerine eldeki davanın ikame edildiği, uluslararası kara yolu taşıması yapılmış olması nedeniyle uyuşmazlığın çözümünde CMR hükümlerinin uygulanması gerektiği, dosya kapsamında toplanan deliller, hasara ilişkin fotoğraflar, taşıma belgeleri ve alınan bilirkişi raporları uyarınca CMR belgesinde ticari ünvanı bulunan ve anılan belgenin adına düzenlendiği davalı ... ... şirketinin akdi taşıyıcı olduğu, diğer davalı ... denizcilik şirketinin ise ... şirketinin ifa yardımcısı olduğu anlaşılmakla davanın taşımayı üstlenen her iki davalıya yöneltilebileceği ve davalıların davacıya karşı birlikte sorumlu oldukları anlaşılmıştır. Davalı ... firmasının kendi kusuru bulunmadığından sorumluluğunun olmadığını ileri sürmüş ise de taşıma işini birlite yürüttüklerinden davacının uğradığı zarar bakımından davacıya karşı müşterek ve müteselsil olarak sorumlu oldukları kanaatine varılmıştır. Emtianın niteliğinin gıda ambalajı olması nedeniyle tamamının zayii olduğunun kabul edilmesinin yerinde olduğu ve sovtaj bedelinin de düşülmesi neticesinde 5.388,62-Euro talebinin yerinde olduğu davanın anılan tespitler kapsamında kabulüne, kusur ve hasar miktarı yargılama ile belirlendiğinden alacak likit olmamakla şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin ise reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur
H Ü K Ü M : Gerekçesi açıklandığı üzere;
1.Davanın KABULÜ ile, davalıların .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takibine yönelik itirazlarının iptali ile, takibin 5.388,62- Euro asıl alacak üzerinden ve bu tutara takip tarihinden itibaren CMR 27 gereği %5 temerrüt faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına,
2.Koşulları oluşmayan icra inkar tazminatı istemlerinin reddine,
3.Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 7.625,08-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 1.460,07-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 6.165,01-TL harcın davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,
4.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (madde-13 İkinci Kısım İkinci Bülüm) göre hesaplanan 45.000,00-TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
5.Davacı tarafından yapılan; 179,90-TL Başvuru Harcı, 1.460,07-TL Peşin/nisbi Harcı, 12.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.000,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 14.639,97TL'nin davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ,
6.Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7.Devletçe karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan müştereken müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
8.Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra HMK’nun 333. maddesi uyarınca resen yatırana İADESİNE,
Davalılar tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/1 ve 345/1. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 04/02/2026 Katip ... E-İMZA Hakim ... E-İMZA