15. Hukuk Dairesi

Yukarıda tarih ve numarası yazılı hükmün temyizen tetkiki taraf vekillerince istenmiş ise de davetiye masrafı bulunmadığından duruşma isteğinin reddiyle incelemenin evrak üzerinde yapılmasına karar verildikten ve temyiz dilekçelerinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla dosyadaki kağıtlar okundu gereği konuşulup düşünüldü: - K A R A R - Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili talebiyle başlatılan takibe karşı borçlu tarafından yapılan itirazın iptâli ve tazminat istemine ilişkin olup, mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karar, taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Davalı tarafça itiraza uğramakla durdurulmasına karar verilmiş olan Rize İcra Müdürlüğü'nün 2014/4115 sayılı takip dosyasında takip talebiyle tahsili istenen alacak miktarı ve dava dilekçesinde belirtilen dava değeri 63.527,30 TL'dir. Buna karşın tevzi formunda dava esas değerinin 15.000,00 TL olarak gösterildiği ve 1.084,89 TL peşin harç alınması gerekirken 256,20 TL peşin nispi harç alındığı, 828,69 TL harç noksanlığı bulunduğu görülmektedir. 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre: Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabiîdir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nev'i ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilâm harcının 1/4 ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilâm harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.).

HMK 120/1. maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Yukarıda belirtildiği üzere takip ve dava değeri olan 63.527,30 TL yerine 15.000,00 TL üzerinden eksik harç yatırılarak dava açılmasına karşın Harçlar Kanunu'nun 30. maddesine göre harcın tamamlanması için süre verilmeksizin yargılamaya devam edilerek ./..

s)2

15.H.D. 2015/4724 2016/3250 dava sonuçlandırılmıştır. Harçlar Yasası'ndaki düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olduğundan görevi gereği mahkemelerce kendiliğinden gözönünde tutulacağı gibi temyiz aşamasında Yargıtay'ca da re'sen dikkate alınır.

Bu durumda mahkemece Harçlar Kanunu'nun 28-a maddesi gereğince itirazın iptâli talep edilen miktar üzerinden alınması gereken 1/4 peşin nispi ilâm harcı hesaplanıp bundan peşin yatırılan ilâm harcı düşüldükten sonra eksik yatırılan harç miktarı tespit edilip Harçlar Kanunu'nun 30, 32. maddeleri gereğince davacıya noksan harcı tamamlamak üzere bir sonraki duruşmaya kadar süre verilerek, tamamlanması halinde yargılamaya devam edilmesi, ikmâl edilmemesi durumunda 30. maddenin son cümlesi uyarınca işlem yapılması gerekirken bu husus gözden kaçırılarak Harçlar Yasası'nın 32. maddesine aykırı olarak yargılamaya devamla davanın sonuçlandırılması doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur.