22. Hukuk Dairesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalılar vekili tarafından istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü: Y A R G I T A Y K A R A R I Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin 15.02.1998 tarihinde davalıya ait ... Pastanesinde tam gün sigortalı olarak çalıştırılacağı sözüyle işe başladığını ve askerlik hizmetini yapmak için işten zorunlu ayrıldığı dönem dışında hiç ara vermeden 02/02/2005 tarihine kadar burada bilfiil çalıştığını, müvekkilinin pastanenin imalat kısmında çalışırken başka bir işçi tarafından hayati tehlike geçirecek şekilde bıçaklı saldırıya uğradığını ve işverenin bu olaydan sonra iş akdine tamamen kötü niyetle son verdiğini beyanla bir kısım işçilik alacakların davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Savunmasının Özeti:

Davalı ... Kit vekili, davacının iddia ettiği gibi müvekkili yanında herhangi bir çalışmasının geçmediğini, sadece 15 gün gibi kısa bir çalışmasının bulunduğunu, diğer bir işçi olan... ile bıçakla şakalaştığı esnada yaralandığını, davacının suç sayılan bu eylemine rağmen tüm hastane masraflarını karşılamak istediklerini ancak davacının annesinin daha büyük bir maddi menfaat elde etmek için yardımı kabul etmediğini, işyerine tam gün sigortalı işçi olarak değil muavin şahıs olarak cüzi bir harçlık ve kurye işlerinde müşteriden alacağı bahşişler karşılığında çalıştırıldığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı ..., davacıyı tanımadığını, zamanaşımı itirazında bulunduğunu, davacının fiili çalışmasının olmadığını, 31.12.2003 tarihinde de diğer davalı ... Kit ile ortaklığının bittiğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti: Mahkemece toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu dikkate alınarak davacının taleplerinin kısmen kabulüne karar verilmiştir. Temyiz: Karar davalılar vekili tarafından süresinde temyiz edilmiştir. Gerekçe:

1.Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalıların aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki tüm temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2.Davacı işçinin fazla mesai yapıp yapmadığı, ulusal bayram-genel tatil günlerinde ve hafta tatillerinde çalışıp çalışmadığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmaktadır.

Fazla mesai yaptığını, ulusal bayram, genel tatil günlerinde ve hafta tatillerinde çalıştığını iddia eden işçi bu iddiasını ispatla yükümlüdür. İşçinin imzasını taşıyan bordro sahteliği ispat edilinceye kadar kesin delil niteliğindedir. Bir başka anlatımla bordronun sahteliği ileri sürülüp ispatlanmadıkça, imzalı bordroda görünen alacağının ödendiği varsayılır.

Fazla mesai, bayram genel tatil ve hafta tatili çalışmasının ispatı konusunda işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları delil niteliğindedir. Ancak,belirtilen taleplerin bu tür yazılı belgelerle ispatlanamaması durumunda tarafların dinletmiş oldukları şahit beyanları ile sonuca gidilmesi gerekir. Bunun dışında herkesçe bilinen genel bazı vakıalar da bu noktada göz önüne alınabilir. İşçinin fiilen yaptığı işin niteliği ve yoğunluğuna göre de çalışma olup olmadığı araştırılmalıdır. Fazla mesai, bayram, genel tatil ve hafta tatili çalışmasının yazılı delil ya da şahitle ispatı imkan dahilindedir.

Dosya içeriğinden davacı işçinin 01.01.2000-21.05.2002, 30.08.2003-28.01.2004 ve 28.01.2004-15.01.2005 tarihleri arasında davalılar nezdinde çalıştığı, mahkemece hükme esas teşkil eden bilirkişi raporunda fazla mesai, hafta tatili ve ulusal bayram genel tatil ücretlerine ilişkin hesaplamaların; hiçbiri işyerinde çalışmayan, davacının ya akrabası ya komşusu olan davacı tanıklarının beyanları doğrultusunda yapıldığı anlaşılmıştır.

Davacının anılan alacaklarının davalı işyerinde çalışmayan ve çalışma düzeni hakkında bilgi sahibi olması beklenemeyecek davacı tanık beyanlarına göre belirlendiği, tanık beyanlarının soyut olduğu, beyanlarına itibar edilemeyeceği gözetilmeksizin, davacının tüm hizmet süresince bu tanık beyanlarına göre taleplerini ispat ettiği kabulü hatalı olup, fazla çalışma, bayram genel tatil ve hafta tatil alacaklarının reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması bozmayı gerektirmiştir.

3.Islah yolu ile artırılan ücret alacağının zamanaşımına uğrayıp uğramadığı taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliği"ni ortadan kaldırır. Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir.

Uygulamada, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulması, dava açma tekniği bakımından, tümü ihlal ya da inkâr olunan hakkın ancak bir bölümünün dava edilmesi, diğer bölümüne ait dava ve talep hakkının bazı nedenlerle geleceğe bırakılması anlamına gelir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunca benimsenmiş ilkeye göre, kısmi davada fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmuş olması, saklı tutulan kesim için zaman aşımını kesmez, zamanaşımı, alacağın yalnız kısmi dava konusu yapılan miktarı için kesilir. Dava konusunun ıslah yoluyla arttırılması durumunda, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonraki uygulamada 317/2 ve 319. maddeler uyarınca ıslah dilekçesinin davalı tarafa tebliği üzerine iki haftalık süre içinde ıslaha konu kısımlar için zamanaşımı def'inde bulunulabileceği kabul edilmelidir.

Dosya içeriğine göre, davacı 05.02.2014 harç tarihli ıslah dilekçesi ile talep konusu alacakların miktarını artırmıştır. Dava, kısmi alacak davası olarak açılmış ve davalı ... Kit vekili süresi içerisinde ıslaha karşı zamanaşımı definde bulunmuştur. Bu durumda ücret alacağı yönünden ıslaha karşı ileri sürülen zamanaşımı def'i değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir. Sonuç: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililere iadesine, 09.05.2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.