10. Hukuk Dairesi

Hükmün, davalı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. Davacı, önceden açtığı davada, davalı Kurumun aylık kesme işleminin iptalini, Mahkemece davacının davası kabul edilmiş ve kabule ilişkin Karar Yargıtay 21. Hukuk Dairesinin 11.10.2010 günlü ve ... E:,2010/9635 K. sayılı ilamı ile onanarak kesinleşmiştir. Eldeki davada ise, davacı, 19.03.2011 tarihinde aylıklarını Mahkeme kararına dayalı olarak tahsil etmiş lakin aylıklardan mahrum kaldığı dönem olan 08.04.2006-19.03.2011 tarihleri arasında mahrum kaldığı yaşlılık aylıklarının, faizlerinin tahsilini talep etmektedir. Mahkemece, her ne kadar davacının haklı olduğu ve faize de hak kazandığı gerekçesi ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de; verilen kararın eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 01.03.2006 tarihli ve ... Esas, 2006/32 Karar sayılı ilamında ayrıntıları açıklandığı üzere; bir borç ilişkisi, asıl hakla birlikte bazı fer’i hakları da içerir. Borç ilişkisinin içerdiği asıl hak, alacak hakkı; fer’i haklar ise, cezai şart, faiz, kefalet, rehin, hapis hakkı gibi haklardır.

Borcu sona erdiren en önemli neden, tarafların kendilerine yüklenen edimleri ifa etmeleridir. Genel olarak ifa, borçlanılmış edimin yerine getirilmesi suretiyle alacaklının tatmin edilerek borcun sona erdirilmesidir. Kural, asıl borç sona erdiğinde, bu borca bağlı fer’i borçların da sona ereceğidir. Bu sonuç, ek bir işleme gerek olmaksızın kendiliğinden gerçekleşir.

Ancak evvelce işleyen faizleri talep hakkının saklı tutulması (ihtirazi kayıt) veya saklı tutulduğunun hal ve koşullardan çıkartılması kaydıyla, ödenmemiş faizlerin istenebilme hakkı ortadan kalkmamakta, asıl borç ifa veya sair bir suretle son bulmuş olsa bile, borcun fer’isi olan faiz varlığını sürdürmekte ve alacaklı bunları talep edebilme hakkını yitirmemektedir.

Açıklanan nedenlerle, Mahkemece, davacıya ana parayı 19.03.2011 tarihinde yapılan toplu ödemeye ilişkin dekontun, ... PTT şubesinden getirtilerek ödeme tarihinden önce davalı kuruma yaptığı başvuru veya ilk dava sırasında veyahut da en geç ödeme esnasında, faiz hakkının saklı tutulup tutulmadığı hususunun araştırılarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, davanın kabulüne karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir. O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.