3. Hukuk Dairesi
3. Hukuk Dairesi 2012/12137 E. , 2012/16602 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ:ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
Dava dilekçesinde 10.000 TL ecrimisilin yasal faizi ve masraflarla birlikte davalı taraftan tahsili istenilmiştir. Mahkemece davanın kısmen kabulüne; 8.549 TL alacağın dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsili cihetine gidilmiş, hüküm davalı tarafından temyiz edilmiştir. Y A R G I T A Y K A R A R I
Temyiz isteminin süresi içinde olduğu anlaşıldıktan sonra dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği düşünüldü.Davacı vekili dilekçesinde; davalıların ortak taşınmazın bir katında yaşadıklarını ve diğer 3 katını da kiraya verdiklerini, taşınmazı davacının ne kullanabildiğini, ne semeresinden yararlanabildiğini, bu konuda davalıya ihtarname gönderildiğini belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile taşınmazın haksız kullanımından dolayı son 5 yıla ait 10.000 TL ecrimisilin yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; mahkeme kararı davalı tarafından temyiz edilmiştir.Ecrimisil kötüniyetli şagilin ödemekle sorumlu olduğu tazminat olup, bunun en azı kira geliri, en çoğu ise tam gelir yoksunluğudur.
İlke olarak kira geliri üzerinden ecrimisil belirlenmesinde taşınmazın dava konusu ilk dönemde mevcut haliyle serbest koşullarda getirebileceği kira parası emsal kira sözleşmeleri ile karşılaştırılarak (taşınmazın büyüklüğü ve çevre özellikleri de nazara alınarak) rayice göre belirlenir. Sonraki dönemler için ise ilk dönem için belirlenen miktara ÜFE artış oranının yansıtılması suretiyle bulunacak miktardan az olmamak koşuluyla ecrimisil bedeli rayiç değerlere göre takdir edilir.Ancak hükme esas alınan bilirkişi raporunda; emsal değerlendirilmesi yapılmadığı, emsal temin edilmediği, dava konusu yer ile benzer veya üstün özellikleri araştırılarak tartışılmadığı anlaşılmıştır. Rapor bu hali ile hüküm oluşturmaya yeterli değildir.Bilirkişi tarafından öncelikle; 20.09.2005 tarihinden 20.09.2010 tarihine kadar toplam 9.598 TL ecrimisil hesaplanmış, bunun binanın tamamına ilişkin olduğu belirtilmiş, 05.09.2007 tarihinden 20.09.2010 tarihine kadar 1.967 TL ecrimisil hesaplanmış, bunun binanın davalının bizzat kullandığı dairesine ilişkin olduğu belirtilmiş, davalının kiraya verdiği dairelerin 20.09.2005 tarihinden 20.09.2010 tarihine kadar 6.582 TL ecrimisil getireceği belirtilmiş ve bu rakam (6.582 TL) ile 1.967 TL toplanarak; 8.549,00 TL rakamına ulaşılmış ve mahkemece bu miktar ecrimisilin ödenmesine karar verilmiştir. Bilirkişi raporu denetime elverişli olmadığı gibi ecrimisil bedeli saptanırken ihtarname tarihi olan 05.09.2007'nin değil ihtarnamenin davalıya tebliğ tarihi olan 26.09.2007'nin esas alınması gerekmektedir. Toplam ecrimisil miktarına ulaşılırken yapılan hesaplamaların bir bölümünün 20/09/2005 tarihinden, bir bölümünün 05.09.2007 tarihinden başlatılmış olmasının neye göre yapıldığının ve gerekçesinin anlaşılır olmaması, hesaplamaların dayanağının raporda yeralmaması nedeni ile tazminat tutarı isabetli bulunmamıştır.HMK.
266.maddesinde; “mahkeme çözümü hukuk dışında özel veya teknik bilgiyi gerektiren hallerde taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden bilirkişinin oy ve görüşünün alınmasına karar verir” düzenlemesi yeralmaktadır. Bilirkişi raporunu hazırlarken, raporun dayanağı olan somut ve özel nedenleri bilimsel verilere uygun olarak göstermek zorundadır. Bilirkişi raporu, Yargıtay denetimine de elverişli olacak şekilde bilgi ve belgeye dayanan gerekçe ihtiva etmelidir. Ancak bu şekilde hazırlanmış raporun denetimi mümkün olup, hükme dayanak yapılabilir.Mahkeme tarafından yukarıda açıklanan şekilde bilirkişi raporu alındıktan sonra hüküm oluşturması gerekirken eksik inceleme ile karar verilmiş olması doğru görülmemiş bozmayı gerektirmiştir.Bu itibarla yukarıda açıklanan esaslar gözönünde tutulmaksızın yazılı şekilde hüküm tesisi isabetsiz, temyiz itirazları bu nedenlerle yerinde olduğundan kabulü ile hükmün HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA ve peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edene iadesine, 02.07.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.