(Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi
(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi 2012/10838 E. , 2012/13163 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi
Davacılar vekili tarafından, davalı aleyhine 13.06.2011 gününde verilen dilekçe ile irtifak hakkının terkini istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; davanın kabulüne dair verilen 14.06.2012 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı banka vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Dava, irtifak hakkının terkini isteğine ilişkindir.
Davacılar, 100 ada 1 parsel sayılı taşınmaz aleyhine, 02.10.1969 tarihli resmi senet ile davalı banka müşterilerinin yaya olarak geçmesi ve motorlu taşıtlarını park edebilmeleri için 99 yıllığına tesis edilen irtifak hakkının sağladığı yararın kalmadığını ileri sürerek terkin talebinde bulunmuşlardır.
Davalı, irtifak hakkının bulunduğu taşınmaz imar planında 32 numaralı parsel olarak yer almış ise de ifraz işleminin gerçekleşip tapuya tescilin yapıldığına dair dosya içerisinde belge bulunmadığını, irtifak hakkına konu alanın fiilen ... Sokak olarak yaya trafiğine açık olduğunu, bankanın ikinci giriş kapısı iptal edilmekle birlikte 2009 yılında itfaiye mevzuatı gereği irtifak alanına zemin kattan acil çıkış kapısı ve normal katlar için de yangın merdiveni inişi açıldığını, ayrıca irtifak alanından yeni binaya giriş verilebileceğini, irtifakın terkin edilmemesinde davalı bankanın yararı bulunduğunu, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, irtifak hakkının tesisi amacının zaman içerisinde ortadan kalktığı ve lehine irtifak kurulan taşınmaz için irtifak hakkının sağladığı hiçbir yararın kalmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, bilirkişi raporu ve krokisinde 32 rakamı ile gösterilen 86 m2'lik kısım üzerindeki irtifak hakkının terkinine, depo edilen 63.699,00 TL'nin davalıya ödenmesine karar verilmiştir. Hükmü, davalı vekili temyiz etmiştir. Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 785. maddesi gereğince irtifak hakkının tapudan terkini isteğine ilişkindir.
İrtifak hakkı, tescilin terkini veya yüklü ya da yararlanan taşınmazın yok olmasıyla sona erer (TMK m.783). Lehine irtifak kurulan taşınmaz için bu hakkın sağladığı hiç bir yarar kalmamışsa, yüklü taşınmazın maliki bu hakkın terkinini isteyebilir. Yüküne oranla çok az yarar sağlayan bir irtifak hakkının, bedel karşılığında kısmen veya tamamen terkini istenebilir (TMK m.785).
Dosya içerisindeki mevcut irtifak hakkının tesisine dair 02.10.1969 tarihli resmi senet içeriğine göre; 100 ada 1 parsel sayılı 262.73 m2 miktarındaki taşınmazın 23.05.1969 tarihli beyannamesinde ... renkle gösterilen 86 m2'lik kısım için ... Bankası lehine banka mensup ve müşterilerinin yaya olarak geçmesi ve motorlu vasıtalarının park yeri olarak kullanılmak ve istifade edilmek suretiyle 30.000,00 TL bedelle ve 99 yıl müddetle irtifak hakkı tesis edildiği anlaşılmaktadır. Dava konusu taşınmazda irtifak hakkı tesis edilen alanın fiilen araç trafiğine kapalı yaya yolu üzerinde kalmış olması hukuken yola terk edildiği anlamına gelmez. Tapuda özel mülk olarak kayıtlı bulunan taşınmazda davalı banka lehine kurulan irtifak hakkı ile banka araçlarının otopark olarak kullanılması amacı halen devam ettiğinden davanın reddi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, bu sebeple hükmün bozulması gerekmiştir.