23. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

I-Dava ve birleşen dava, davalının yüklenicisi ile davacı arasındaki uzun dönem araç kiralama sözleşmesinden kaynaklanan borcun tahsili için başlatılan icra takiplerine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacı tarafça, 970.000,00 TL. alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline ilişkin asıl davada harca esas değer 300.000,00 TL; 485.865,00 TL. alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptaline ilişkin birleşen davada harca esas değer 150.000,00 TL. gösterilmiş; daha sonra mahkemece süre verilmesi üzerine asıl ve birleşen davaya ilişkin eksik harç tamamlanmıştır. Her iki takip yönünden itirazların tamamının iptali için dava açılmasına karşın, davacı tarafça harca esas değerin eksik gösterilmesi, asıl ve birleşen davanın TTK'nın 4/(2). maddesi uyarınca basit yargılama usulüne tâbi olmasına neden olmuştur. Bu sonucun doğmasına neden olan davacı tarafça, asıl ve birleşen davanın yazılı yargılama usulüne tâbi olduğunun ileri sürülmesinin, TMK'nın 2. maddesindeki dürüstlük ilkesine uygun olmadığı değerlendirilmiştir.

Bu açıklamalara ve dosya kapsamındaki yazı, belge ve bilgilere, yasaya uygun gerektirici nedenlere, İlk Derece Mahkemesi kararının gerekçesinde dayanılan delillerle, delillerin tartışılması sonucu maddi olay ve hukuki değerlendirmede usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, incelemenin istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılıp, kamu düzenine aykırılığın da tespit edilmemesine göre,

İlk derece Mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından, HMK.'nın 353/(1)-b.1 ve 359/(3) maddeleri uyarınca asıl ve birleşen davada davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

II-Dosya kapsamından davacı ile dava dışı ... Elek. Oto. A.Ş. arasında 08.12.2016 tarihli "Uzun Dönem Ticari Araç Kiralama İşi"ne ilişkin sözleşme imzalandığı, davacı tarafça dava dışı şirket tarafından ödenmediği iddia edilen kira bedellerinin, davalı ... ile dava dışı ... arasında yapılan Binek Araç Alım Ve İş Makinesi Hizmet Alım Sözleşmesinin 10/5. maddesindeki, "Yüklenicinin ödeme güçlüğü içinde olması, belgeli olmak üzere tedarikçilere ödeme yapmadığının tespiti ve/veya mücbir sebeplerden dolayı 3. Taraf ödemelerini aksatması durumunda, görülen hizmetin aksamaması amacıyla ... bahse konu ödemeleri YÜKLENİCİ nam ve hesabına yaparak takip eden dönem rücuan hakkedişinden keser" hükmüne dayalı olarak davalıdan talep ettiği anlaşılmıştır.

İlk derece Mahkemesince isabetli olarak, "bu hükmün sözleşmenin nispiliği ilkesi uyarınca sözleşmenin tarafı olmayan davacıya, davalı ...'tan araç kiralama bedelini talep hakkı tanımadığı,...bu konuda insiyatifin ...'a ait olduğu," kabul edilmesine göre bu gerekçeyle karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken, bu gerekçe ile çelişecek şekilde, bu hükmün davacıya talep hakkı tanıdığı kabul edilmiş gibi "ayrıca somut olayımızda da dava dışı yüklenici ... Ltd. Şti. tarafından ödeme güçlüğü içinde olduğuna dair davalı ...'a belgeli bir başvuruda bulunduğu hususunda da herhangi bir delil de bulunmadığı" gerekçesine de dayanılması doğru olmamıştır. Bu durumda Dairemizce,

HMK'nın 353/(1)-b.2. maddesi uyarınca,

İlk derece Mahkemesi kararını gerekçesi yönünden düzelterek yeniden esas hakkında karar verilmesi gerekmiştir.