(Kapatılan) 14. Hukuk Dairesi

(Kapatılan)14. Hukuk Dairesi         2009/5512 E.  ,  2009/6972 K.

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 07.12.2007 gününde verilen dilekçe ile beyanlar hanesindeki kaydın terkini istenmesi üzerine yapılan duruşma sonunda; Tapu Sicil Müdürlüğü aleyhine açılan davanın kabulüne dair verilen 27.02.2008 günlü hükmün Yargıtayca incelenmesi davalı ... Sicil Müdürlüğü vekili tarafından istenilmekle süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra dosya ve içerisindeki bütün kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü: K A R A R Dava, 888 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesindeki “bu parselin oluşumundaki ihdas işlemi Tapu Kanununun 21. ve İmar Kanununun 18. maddesine aykırıdır” belirtmesinin terkini istemiyle açılmıştır. Mahkemece, dava kabul edilmiştir. Hükmü, davalı ... Sicil Müdürlüğü temyiz etmiştir. Davalılar karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Gerçekten, “Beyanlar” başlıklı Türk Medeni Kanununun 1012. maddesi hükmü “Bir taşınmazın eklentileri, malikin istemi üzerine kütükteki beyanlar sütununa yazılır. Bu kaydın terkini, kütükte hak sahibi görünen bütün ilgililerin rızasına bağlıdır. Taşınmaz mülkiyetine ilişkin kamu hukuku kısıtlamalarının beyanlar sütununa yazılması ve bu sütuna yazılabilecek diğer hususlar tüzükle belirlenir. Özel kanun hükümleri saklıdır” şeklindedir. Yasanın sözü edilen bu hükmü uyarınca genellikle tapu kütüğüne yazılarak alenileştirilmesinde fayda umulan hukuki ilişki ve fiili durum şeklinde tarif edilen her beyanın tapu kütüğünün beyanlar hanesinde gösterilebilme olanağı yoktur. Başka bir anlatımla, tapu kütüğünün beyanlar hanesine “beyanda” bulunulabilmesi için ya Türk Medeni Kanununda bir hüküm olması veya özel kanunlarda bu konuda bir hükme yer verilmesi yahut Tapu Sicil Tüzüğünde bir düzenleme yapılmış olması gerekir.

Tapu Sicil Tüzüğünün 60. maddesi hükmü gereğince de kütüğün beyanlar sütununa ancak mevzuatın yazılmasını öngördüğü hususlar yazılabilir. Ne var ki; yasal düzenlemelerdeki belirsizlikler nedeniyle ... genelge ve talimatlarıyla açıklayıcı olmak koşuluyla örneğin; bina yapılamaz beyanı, yıkım kararları, uygulanamayan mahkeme ilamları, orman içi binalar gibi belirtmeler de tapunun beyanlar sütununa işaretlenebilir.

Birbirinden farklı konularda beyanlar sütununa yapılan kayıtların bazıları, üçüncü kişilerin iyiniyetini bertaraf etmeye yararken, bazıları ilgilisi yararına karine yaratır. Bazıları ise taşınmaza bağlı bir ayni hakkı ya da şahsi hakkı, bazı beyanlar da kamu hukukundan kaynaklanan kısıtlamaları açıklar. Bir diğer anlatımla, beyanın niteliğine göre beyana bağlanan sonuç değişmektedir (Oğuzman-Seliçi, Eşya Hukuku, ... 2004, s.204).

Somut olayda da; çekişme konusu 888 ada 2 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının beyanlar hanesine 31.01.2006 tarihinde "bu parselin oluşumundaki ihdas işlemi İmar Kanununun 18. maddesine aykırıdır" belirtmesi işlenmiştir. Bu belirtmenin nedeni ise, Çalkaya Belediyesinin yaptığı imar işlemlerinde bazı usulsüzlüklerin yapılan teftişte saptanmış olması ve bu usulsüzlüklerin giderilmesi için çalışma yapılmasının istenmiş bulunmasıdır. Usulsüzlükler giderilinceye kadar da Tapu Kadastro Genel Müdürlüğü Tasarruf İşlemleri Dairesi Başkanlığının 01.11.2005 tarihli ve 3460 sayılı yazısı ile kayda belirtme konulması Tapu Sicil Müdürlüklerine bildirilmiş, bu nedenle terkini istenen belirtmeyi Tapu Sicil Müdürlüğü kayda işlemiştir.

Yukarıda belirtildiği gibi tapu kaydında yer alacak beyanların amacı gayrimenkulle ilgili bazı fiili veya hukuki durumlara ya da zaten mevcut bulunan bazı haklara aleniyet sağlamaktan ibarettir. Davacıya ait taşınmazdaki "bu parselin oluşumundaki ihdas işlemi İmar Kanununun 18. maddesine aykırıdır" şeklindeki belirtme de buradaki fiili durumu alenileştirme ve üçüncü kişileri koruma amacına yöneliktir. Diğer bir anlatımla, kamu düzenini koruma amaçlı bu hususun beyanlar sütununda gösterilmesi yasal düzenlemelere ve beyanların fonksiyonuna aykırılık oluşturmamaktadır. Mahkemece, bu yön gözardı edilerek davanın kabulü doğru görülmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.