8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi. D A V A /

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket İstanbul Beşiktaş merkezli olup, ... yılından beri tekstil firmalarına boya tedariki yapmakta olduğunu, şirket, tekstil üretim firmalarının yoğun olduğu illerden birisi olan ... ve çevresine onlarca yıldır tekstil boyası satışı yapmakta olduğunu, müvekkili şirketin ...'ta bulunan depo personelleri, şirket merkezine gönderilmek üzere; 26.01.2023 tarihinde, ... Mah. ... Cad. No:34/A ... / ... adresli ... ... Limited Şirketi'nden , - ... Bankası ... Caddesi Şubesine ait Keşidecisi ...Tekstil İnş. Oto. Turizm. Hayv. Tarım San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 31/05/2023 tarihli 66.000 TL meblağlı çek, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... ve Ticaret Limited Şirketi olan ... no.lu ve 31/05/2023 keşide tarihli 300.000 TL meblağlı çek ile 02.02.2023 tarihinde, ..... Mahallesi ... Asfaltı 22.Km No:3 Türkoğlu / ... adresli 12Şubat ... Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... Giyim San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 22/06/2023 tarihli 100.000 TL meblağlı çek, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... Giyim San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 22/07/2023 tarihli 100.000 TL meblağlı çek, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... Teks. İnş. Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 28/06/2023 tarihli 70.000 TL meblağlı çek olmak üzere, vadeleri 31/05/2023 ile 22/07/2023 tarihleri arasında değişmekte olan 636.000 TL meblağlı 5 adet çek teslim aldıklarını, ...'ta bulunan müvekkili şirketin depo personelleri, yukarıda yazılı 636.000 TL meblağlı 5 adet çeki bir dosya içerisine koyarak 04.02.2023 tarihinde ...'tan İstanbul'da bulunan şirket merkezine gönderilmek üzere ... kargo takip numarası ile ... Kargo'ya teslim ettiğini, ancak 06.02.2023 tarihinde ... merkezli ilki 7,8 ikincisi 7,5 büyüklüğünde olan iki deprem gerçekleştiğini ve şehrin büyük bir bölümü yıkıldığını, deprem sonrasında müvekkilinin öğrenebildiği kadarıyla, çeklerin teslim alındığı şirketlerin büyük bir bölümü yıkılmış durumda olduğunu, ... Kargo firmasının şubesine ise uzun bir süre ulaşılamadığını, sonrasında kargoların arandığı iletilmiş, en sonunda da çeklerin bulunduğu kargonun kayıp olduğu ya da yağmaya uğradığı müvekkili şirkete sözlü olarak bildirildiğini, ... Kargo firmasına telefon ile açılan destek kayıtlarına çoğunlukla bir dönüş yapılmadığını, en son 30.03.2023 tarihinde kargo takip numarasının sorgulanması ile, çeklerin bulunduğu kargonun alıcısına teslim edildiği kaydının düştüğü görüldüğünü, ancak müvekkili şirketin çalışanlarına bir kargo teslimi yapılmadığını, kargo hareketleri ile ilk sorgu ekranında görülen "Kargonuz henüz teslim edilmemiştir. Kargonuzun son durumu: Yönlendirildi" kayıtlarındaki çelişki üzerine müvekkili, ... Kargo tarafından telefonda verilen kayıp/yağma bilgisinin gerçek olduğu kanısına vardığını, kayıp çekler hakkında çeklerin teslim alındığı iki firma bilgilendirildiğini, yapılan görüşmeler sonucunda çeklerin iptali ile çekler hakkında ödeme yasağı getirilmesini talep etme zaruriyetinin doğduğu görüldüğünü, 5 adet çekin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesine, yargılama sonunda da çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

S A V U N M A / Hasımsız. G E R E K Ç E / Dava; Zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali istemine ilişkindir. Mahkememizde açılan dava öncelikle, görev, yetki, taraf sıfatı ve diğer dava şartları açısından incelenmiş ve mahkememizin görevli ve yetkili olduğu ve ayrıca diğer dava şartlarının da bulunduğu anlaşılmış olduğundan davanın esasına geçilmiştir.

Kıymetli evrakın iptali, kıymetli evraka ilişkin umumi hükümler arasında TTK'nın 651. ve 652. maddelerinde genel bir şekilde düzenlenmiş, ayrıca nama(TTK'nın 657. maddesi) ve hâmiline yazılı senetlerin iptali hakkında(TTK'nın 661-668 maddeleri) özel hükümler öngörülmüştür. TTK’da emre yazılı senetlerin iptaline dair ayrık hükümler bulunmamaktadır. Bunun yerine poliçenin iptali için özel bir düzenleme(TTK'nın 757-765 maddeleri) getirilerek bu hükümlerin TTK'nın 778. maddesinin 1. fıkrasının ı bendi yollamasıyla bonolar bakımından;

818.maddesinin 1. fıkrasının s bendi yollamasıyla çekler bakımından da uygulanacağı öngörülmüştür.

Dava konusu çeklerin, - ... Bankası ... Caddesi Şubesine ait Keşidecisi ...Tekstil İnş. Oto. Turizm. Hayv. Tarım San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 31/05/2023 tarihli 66.000 TL meblağlı çek, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... ve Ticaret Limited Şirketi olan ... no.lu ve 31/05/2023 keşide tarihli 300.000 TL meblağlı çek ile 02.02.2023 tarihinde, ... Mahallesi ... Asfaltı 22.Km No:3 Türkoğlu / ... adresli 12Şubat ... Tekstil Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nden, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 22/06/2023 tarihli 100.000 TL meblağlı çek, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... Giyim San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 22/07/2023 tarihli 100.000 TL meblağlı çek, - ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... Teks. İnş. Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 28/06/2023 tarihli 70.000 TL meblağlı çek olmak üzere, vadeleri 31/05/2023 ile 22/07/2023 tarihleri arasında değişmekte olan 636.000 TL meblağlı 5 adet çek olduğu anlaşılmıştır.

Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde birer hafta ara ile üç kez ilanlar yaptırılmış, dava konusu çeklerin ibraz edilip edilmediği ilgili bankalardan sorulmuş, davacı tarafın tedbir talebine istinaden 11/04/2023 tarihli ara karar ile tedbir talebi değerlendirilerek, tedbir talebinin kabulü ile dava konusu çekler yönünden ödeme yasağı konulmuştur. Dosya kapsamına sunulan kayıt ve belgelerin incelenmesinde, davacının dava konusu çeklerin lehtarı ve yetkili hamili olduğu anlaşılmıştır. ... Bankası, ... Bankası, ... Bankası ve ...'ın cevabı yazılarına göre dava konusu çeklerin ibraz edilmemiş olduğu anlaşılmıştır.

Davacının zayi olduğunu iddia ettiği dava konusu çekler hakkında,

TTK'nın 761. Ve 762. maddeleri uyarınca Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde iptal istemli dava açıldığına ilişkin ilan birer hafta ara ile üç kez yaptırılmış ve gazete örnekleri dosyaya sunulmuştur. Yapılan ilana rağmen öngörülen 3 aylık bekleme süresi içinde çekin ibraz edildiğine ilişkin dosyaya herhangi bir bilgi veya belge yansımadığı gibi, çekler mahkememize de getirilmemiş, ilgili bankalara da ibraz edilmemiştir. Bu haliyle davaya konu çeklerin yetkili hamilinin davacı olduğuna ve çeklerin zayii olduğuna ilişkin mahkememizde yeterince kanaat oluşmakla, yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler kapsamında iptallerine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1.DAVANIN KABULÜ İLE; Dava konusu olan "... Bankası ... Caddesi Şubesine ait Keşidecisi ...Tekstil İnş. Oto. Turizm. Hayv. Tarım San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 31/05/2023 tarihli 66.000 TL meblağlı, ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... ve Ticaret Limited Şirketi olan ... no.lu ve 31/05/2023 keşide tarihli 300.000 TL meblağlı, ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... Giyim San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 22/06/2023 tarihli 100.000 TL meblağlı, ... Bankası ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... ... Giyim San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 22/07/2023 tarihli 100.000 TL meblağlı, ... ... ... Şubesine ait Keşidecisi ... Teks. İnş. Oto. San. Ve Tic. Ltd. Şti. olan ... no.lu ve 28/06/2023 tarihli 70.000 TL meblağlı" 5 adet çekin zayi nedeniyle İPTALLERİNE,

2.Alınması gereken 269,85 TL maktu karar ve ilam harcından peşin olarak yatan 179,90-TL harcın mahsubu ile eksik kalan ‭‭‭ 89,95-TL harcın davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3.Davacı tarafından yapılan yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4.Davacı tarafça yatırılan gider ve delil avansından sarfedilmeyen kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine İADESİNE,

5.Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 67/1. maddesi gereğince davacı tarafın talebi üzerine kararın tebliğe ÇIKARTILMASINA,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/10/2023 Katip ...  e-imzalıdır Hakim ...  e-imzalıdır