Davacı vekili tarafından davalılar aleyhine açılan Endüstriyel Tasarım YİDK Kararının İptali, Hükümsüzlüğü istemli davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekili dilekçeleriyle özetle, davalı ... sıra numaralı tasarımların ve ... sayılı patent tescilinde yer alan ürün görsellerinin bilgilenmiş kullanıcı nezdinde genel izlenim itibari ile farklı olduğunu, bu nedenle ... sıra numaralı tasarımın itiraz gerekçeleri karşısında yeni ve ayırt edici olduğu tespit edilmiş ve itirazın reddi gerekmiştir.’’ denilerek itirazının reddedildiğini ve kararın iptali için yetkili mahkemede dava açılabileceğinin belirtildiğini, 03.12.2020 başvuru tarihli ... başvuru/tescil nolu “... ’’ adlı tasarımın müvekkili firmanın... ” olarak tanınmakta ve bilinmekte olduğunu, tasarımlar yan yana getirildiğinde bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı izlenimin tasarımların ayırt edilemeyecek derecede birebir aynı olduğunu, dava konusu tasarımın ... no’lu müvekkili tasarımı ile birebir aynı formda olduğunu, iptal ve hükümsüzlük taleplerine konu tasarımdaki kovanın üst kısmında bulunan oval eğimi ile müvekkiline ait kovanın üzerinde bulunan oval eğimin (elips şeklindeki kapak tasarımı) birebir aynı olduğunu, kovanın üst kısmında yine müvekkiline ait tasarımdaki ile aynı formda 2 adet bölmeli ve “T” formunda hazne bulunduğunu, her ikisinin üst kısmında sağ tarafında ızgaralı form yer aldığını, her iki kovanın da alt kısmında tapa bulunduğunu, her iki tasarımın birbirinin aynı olduğunu, davalıya ait tescilli tasarımın kopyası olduğunu, itiraz edilen ... no'lu tasarımı ile müvekkiline ait... sıra no’lu tasarımların işlevsel ve form olarak birebir aynı olduğunu, tasarımın elips formunda olduğunu, itiraz edilen ve müvekkiline ait kova üzerinde 2 adet T formunda bölme yer aldığını, her iki tasarımda da ızgaralı formun yer aldığını, kovaların yarı alt kısmında tapa bulunduğunu, her iki tasarımın birbirinin aynı olduğunu, itiraz edilen davalı tasarımının müvekkiline ait tescilli tasarımın kopyası olduğunu, davalı şirketin tasarımı ile müvekkiline ait ... sıra no’lu tasarımın elips formunda olduğunu, davalıya ait itiraz edilen tasarımda ve müvekkiline ait kova üzerinde 2 adet T formunda bölme yer aldığını, birbiri ile aynı olduğunu, davalıya ait itiraz edilen tasarımda ve müvekkiline ait tasarım üzerinde ızgaralı form yer aldığını, müvekkiline ait... sıra no’lu tasarımın üst kapak kısmının 2 bölmeli olduğunu, davalıya ait tasarımın üst kapak kısmının da 2 bölmeli olarak tasarlandığını, kovanın tapa ızgara, yan kilit, üst kısımdaki bölmeler gibi pek çok özelliklerinin aynı olduğu, bu durumda iç kısımdaki kanal sistemlerinin de aynı olduğunun anlaşıldığını, kovanın iç alt kısmının 3 bölme olma özelliğinin “dünyada ilk kez” müvekkilinin tasarımına özgü bir özellik olduğunu,

Müvekkilinin temizlik kovalarının aynı zamanda TÜRKPATENT nezdinde patent olarak da koruma altına aldığını, davalı tasarımın ayırt edici olmadığını, belirterek; Türk Patent YİDK tarafından 21.05.2021 tarih ve ... verilen RED kararının iptal edilmesine ve sicilden terkinine, 2020 08971 numaralı tasarımın müvekkilinin tasarımı ile ayırt edilemeyecek kadar benzer olması vd. sebepler ile yenilik unsuru taşımadığından ötürü hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı kurum vekili cevap dilekçesi ile özetle; söz konusu kararla Kurulun davaya konu ... sayılı patent tescilinde yer alan ürün görsellerinin bilgilenmiş kullanıcı nezdinde genel izlenim itibari ile farklı olduğu kanaatine ulaştığını, davaya konu tasarımın, itiraz gerekçeleri karşısında yeni ve ayırt edici olduğu sonucuna ulaşılmış olduğunu, söz konusu tespitler ve kanaatin hukuka uygun olduğunu iddia ile davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Diğer davalı vekili cevap dilekçesi ile özetle ; müvekkilinin 2020 08971 tescil numaralı “mop temizlik kovası” tasarımının TÜRKPATENT nezdinde sahibi olduğunu, davacının dava dilekçesinde belirttiği gerekçelerle müvekkilinin tasarımının yenilik ve ayırt edicilik kriterlerini taşımadığı yönündeki iddialarının yersiz olduğunu, davacının müvekkili şirket tasarımına haksız itirazlarının TÜRKPATENT tarafından kabul görmediğini, 2020 08971 sayılı müvekkili tasarımı ile davacı yanın ... sayılı tasarımları arasında belirgin farklılıkların olduğunu, temizlik kovalarının kilitleme ve kapak açma sistemlerinin müvekkili tasarımında dar olan ön yüzün üst kısmında ve dikdörtgen halka biçiminde oldukça orijinal bir formda olduğunu davacı yanın tasarımlarında her iki uzun yan kısımlarda ve kapalı mandal formunda olduğunu, temizlik kovalarının su tahliye deliklerinin müvekkilinin tasarımında dar olan ön yüzün alt kısmında iken davacı yanın tasarımlarında uzun yan tarafın alt bölümünde olduğunu, temizlik kovalarının üst kısımlarında yer alan kapak bölümlerinin de oldukça farklı olduğunu, müvekkilinin tasarımında kapak, kilit sisteminin bulunduğu taraftan diğer tarafa doğru eğimli bir şekilde ve çift katlı bir şekilde tasarlanmış iken, davacı tarafın tasarımlarında eğimsiz ve tek katlı bir düzlemde oluşturulduğunu, kapak kısımlarının, müvekkilinin tasarımında tek ızgaralı iken; davacı yanın tasarımlarında ise çift ızgaralı olduğunu, müvekkilinin tasarımında, sadece bir adet kulp bulunduğunu, düz bir şekilde tasarlandığını, davacı tarafın tasarımında ise çift kulp mevcut olduğunu, bunların da düz biçimli olmadığını, kilit kısımlarından yukarı doğru belirgin bir şekilde eğik olarak kıvrılan bir yapıda biçimlendirildiğini, müvekkili ürününün geniş gövdesinin tepe kısmından zemine dek uzanan tekli bir oluklu şerit yapının sitilize edildiğini, davacı yanın tasarımında şeritlerin her iki yanda ve çifter adette olmak üzere konumlandırıldığı, davacı yanın ... sayılı tasarımının kova kısmının 2 seperatörlü ve dolayısıyla 3 bölmeli olarak biçimlendirildiğini, müvekkilinin tasarımında ise görünebilir şekilde bir kova iç yapılanması durumunun söz konusu olmadığını, tüm bu detayların taraf tasarımlarının birbirlerinden ayrıştırdığını, müvekkili tasarımının bağımsız bir hüviyet kazanmış olduğunu, tek benzer görülebilecek noktanın anılan tasarımların gövde kısımlarının genel/kaba formları olduğunu, gövde kısımlarının bir şekilde kısmi biçimli yakınlığının esasen bu tür mop temizlik kovalarının doğal yerleşik üretim formu olduğunu, ... sayılı müvekkilinin tasarımı ile davacı yanın ... sayılı tasarımları arasında belirgin farklılıklar olduğunu, temizlik kovalarının kilitleme ve kapak açma sistemlerinin müvekkil tasarımında dar olan ön yüzün üst kısmında ve dikdörtgen halka biçiminde olarak oldukça orijinal bir formda iken, davacı yanın tasarımlarında her iki uzun yan kısımlarda ve kapalı mandal formunda olduğunu, temizlik kovalarının su tahliye deliklerinin müvekkil tasarımında bir tane ve dar olan ön yüzün alt kısmında iken, davacı yanın tasarımlarında iki adet uzun yan tarafın alt bölümünde ve kısa ön kısmın alt bölümünde olduğunu, temizlik kovalarının üst kısımlarında yer alan kapak bölümlerinin de oldukça farklı olduğunu, müvekkili tasarımında ki kapak, kilit sisteminin bulunduğu taraftan diğer tarafa doğru eğimli bir şekilde ve çift katlı bir şekilde tasarlanmış iken, davacı tarafın buluşlarında eğimsiz ve tek katlı bir düzlemde oluşturulduğunu, müvekkilinin tasarımında sadece bir adet kulp bulunduğunu, düz bir şekilde tasarlandığını, davacı tarafın tasarımlarında ise çift kulp bulunduğunu, bunların düz biçimli olmadığını, kilit kısımlarından yukarı doğru, belirgin bir şekilde eğik olarak kıvrılan bir yapıda biçimlendirildiğini, davacı tasarımının, kulp tutma yerlerinde de yine ayırıcı nitelikli net biçimli geometrik formlara yer verildiğini, müvekkilinin ilgili tasarımına dikkat edilirse, geniş gövde kısmı üzerinde, tepe kısmından zemine dek uzanan tekli bir oluklu şerit yapının stilize edildiğini, itirazcı yanın tasarımında ise şeritlerin her iki yanda ve çifter adette olmak üzere konumlandırıldığını, davacının tasarımlarına dikkat edilirse, dıştan da görünebilir bir şekilde, ilave su alımını sağlayan yeşil renkli kurulama haznesinin, bir mil ve dairesel bir buton/düğme marifetiyle kovaya sabitlenerek çıkarılabilir yapıda tasarlanmış olunduğunu, müvekkilinin tasarımında ise görünebilir yapıda bu şekilde bir çıkarılabilir kova içi bölmesi ve dolayısıyla ilgili sabitleme mili ve butonunun bulunmadığını, davacı yanın ... sayılı tasarımına dikkat edilirse, üstteki tüm farklılıklara ilave olarak bir de kovanın dört bir köşesine, mobiliteyi sağlamak üzere dört adet tekerleğin de görünür bir şekilde yerleştirildiğini, tüm bu detayların taraf tasarımlarının, birbirlerinden ne ölçüde ayrışmış ve bağımsız bir hüviyet kazanmış olduklarını açıkça ortaya koyduğunu, tek benzer görülebilecek noktanın anılan tasarımlarının gövde kısımlarının genel/kaba formları olduğunu, ilgili gövde kısımlarının bir şekilde kısmi biçimli yakınlığının esasen bu tür mop temizlik kovalarının zaten doğal yerleşik üretim formu gereği olduğunu, davacı yana ait bu buluş (... tescil sayılı), tüm bu şekiller ve ilgili tarifname takımı içeriği birlikte nazara alındığında, özellikle; çift su tahliye delikli, tekerlekli, çift su akış ızgaralı, çift kulplu, ikili dikine çift şeritli gövde yapısı, her iki üst yan kısımlarında yer alan kapalı formlu kilitleme mandalları, iki separatörlü ve dolayısıyla 3 hazneli kova içi yapısı biçimindeki belirgin özellikleri itibarıyla, davacının önceki tasarımlarının tekrarı ve kısmi biçimli tasarımlarının kombinasyonunda müteşekkil olduğunu, tüm bu belirgin görsel ve yapısal detaylar itibarıyla müvekkilinin tasarımından açık bir şekilde farklılıklar taşıdığını,

Henüz araştırma ve inceleme süreçlerinin devam ettiği anlaşılan davacıya ait ... sayılı patentin, yine davacıya ait 2020 04930-1, 2 ve 3 tescil sayılı tasarımların aynısı olduğu anlaşıldığından, bu hususta, bu dilekçelerindeki mukayeseli analizlere atıf yapmakla yetindiklerini, anılan buluş ile müvekkili tasarımının benzeşiminin hiçbir şekilde kabulünün mümkün olmadığını, yapılacak detaylı incelemelerin bu kanaatlerini net bir şekilde teyit edeceğini, küçük detay farklılıklarının yenilik kriterini karşılamaya yeterli olmadığını, ancak somut olayda söz konusu olan bu tür bir durum olmadığını, ... başvuru sayılı patentte, davacı yanın ... sayılı patentinde olduğu gibi, su ilave pimleri ve düğmelerinin olduğunu, davacı mantığının esas alınması durumunda, daha sonra başvuru konusu edilen ... sayılı buluş ve tasarımlarının da hemen reddinin icap ettiğinin ileri sürülebileceğini, emsal gösterdikleri buluşta, özellikle ortada ki ayırıcı kurutma sepetinin varlığı, su ilavesi mili ve butonunun çift sayıda olarak konumlandırılması ve gövdenin bağımsız yapısal formu gibi açık detayların tasarımları farklılaştırdığını, davacının ileri sürdüğü yenilik ve ayırt edicilik yaklaşımı bir şekilde kabul görecek olsa, yine davacı tarafın kendisinin 10.02.2021 tarihinde başvuru ve tescil konusu ettiği tasarımın da reddinin icap ettiğinin ortada olduğunu, paspasın kovaya sokulduğu ağız kısmının tek oluşu, çoklu şeritli gövde tasarımı, kilit sistemi farklılıkları gibi detayların bu tasarımı öncekilerden ayırdığını,

Bilgilenmiş kullanıcının su kovalarından iki ya da tek bir kulpa sahip olanlarından hangisinin su dolu bir şekilde taşındığı zaman daha dengeli ve kolaylıkla taşınabildiğini bileceğini, buna göre ürünleri/tasarımları ayırabileceğini, bu şekilde bir bilgilenmiş kullanıcının mop temizlik kovasının üzerindeki ızgaralarının tek ya da çift olmasının ürüne kullanım esnasında ne gibi işlevsellikler kattığını rahatlıkla ayırt edebileceğini, su tahliye tapalarının konum ve sayılarının fonksiyon ve avantajlarını rahatlıkla görülerek ürünleri buna göre tasnif edebileceğini, bilgilenmiş bir kullanıcının davacının bir kısım tasarımlarında olduğu gibi temiz su ilavesi kolaylığı sağlayan, kapak üzerinde ki butonun ve ona bağlı milin fonksiyonunu kullanıma katacağı artı avantajları fark edebileceğini, bilgilenmiş bir kullanıcının temelde çubuklu mop paspas sisteminin paspas kısmının su dolu kovaya sokulabilmesi için, kapak kısmının üzerinde belli ölçüde birbirlerine yakın denebilecek formlarda delikler oluşturulması gerektiğini ve bunun hemen tüm mop temizlik ürünlerinde mevcut olan yapısal bir özellik olması cihetiyle, yenilik ve ayırt ediciliği zedelemeyeceğini bildiğini, bilgilenmiş bir kullanıcının mop temizlik kovasının iç kısmında ki hazne sayılarının (yıkama suyu haznesi, kurutma suyu haznesi, kirli su haznesi gibi) önem ve işlevsellik detaylarını bildiğini, buna göre söz konusu tasarımları gereği gibi ayırabileceğini, somut dosya kapsamındaki davacı yanın tasarım ve patentleri ile müvekkile ait dava edilen tasarım arasında, bilgilenmiş kullanıcı nezdinde ürünlerin ayrılabilmesini sağlayacak çok sayıda detay ve farklılığın olduğunu, bu detayların hem ayrıntıda hem de genel görünümde, ilgili tasarımları bağımsızlaştırdığını, farklılıkların alelade, harcı alem, anonim yada küçük detay teşkil eden farklılıklar değil, ürünün genel görünüm ve işlevselleğini doğrudan/bütünüyle etkileyen detaylar olduğunu, hükümsüzlüğü talep edilen müvekkiline ait tasarımın yeni ve ayırt edici niteliği haiz koruma şartlarını havi tasarım olduğunu belirterek davanın tümüyle reddine karar verilmesini istemiştir

Davanın açılmasını müteakip yargılamaya katılan tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları ile alâkalı kayıtları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, bilirkişi raporu alınmış, tahkikat icra olunmasını müteakip, Hukuk Muhakemeleri Kanunu Yazı İşleri Yönetmeliği'nin 41/2. maddesi hükmü de gözetilerek taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

Davacı ve davalılar arasındaki uyuşmazlık, davacı iddiaları karşısında Tasarım Yidk Kararının yerinde olup olmadığı, hükümsüzlük şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Davaya konu 2020/08971 sayılı tasarım için davacı tarafından 03.12.2020 tarihinde tasarım tescil başvurusunda bulunulduğu, başvurunun yayınına karar verildiği, ilana karşı ... sayılı kararı ile itirazın reddine karar verildiği, verilen kararın davacıya tebliğ edildiği ve yasal süresi içerisinde işbu davanın açıldığı belirlenmiştir.

Seçenek Özgürlüğü Dava konusu tasarımlar “... ” tasarımına ilişkindir. Temizlik kovaları set olarak birlikte kullanıldıkları paspasın(Sektörde paspas kelimesi yerine “mop“ kelimesi yaygın olarak kullanılmaktadır.) şekline göre biçimlendiği,

Tasarımcı, paspasın şekline göre temizlik kovasında paspası sıkan, yıkayan(temizleyen) alana biçim vermek zorunda olduğu, yuvarlak başlıklı paspas kullanılırsa doğal olarak yuvarlak başlığa uygun forma sahip bölümün kovada bulunması gerektiği(Kırmızı ve mavi/yeşil üründe olduğu üzere), eğer paspas dikdörtgen formda ise (Son yıllarda dünyada yaygın olarak kullanıldığı, yeni nesil Mop temizlik seti vb. adlandırmalar altında satışa sunulmuştur.) doğal olarak paspasının temizlenmesi için dikdörtgen paspasın büyüklüğüne paralel büyüklükte gövdeye ve bu paspasın kovaya giriş çıkısını sağlayan dikdörtgen alana kovada yer vermek bu tarz ürünler için teknik zorunluluk olduğu, ayrıca temizlik kovalarında kulpun bulunması teknik zorunluluk olup kökeni çok eski çağlara dayandığı, tasarımcının seçenek özgürlüğü kulpun şekline form verirken ortaya çıkacağı, İnternet ortamında yapılan araştırmada T formlu, su tahliye tıpalı, ızgaralı kovaların davacı ve davalı tescillerinden önce youtube videosu ile Ekim 2017 tarihinde de kamuya sunulduğu, gerek ülkemizde gerekse yurt dışında bu tarz temizlik kovaları ticari hayatta yerini aldığı, KARŞILAŞTIRMALAR ... numaralı tasarım ile ... numaralı tasarımın karşılaştırılması Davalı tasarımının koruma kapsamında temizlik kovasının içi kısmı bulunmadığı için ... nolu tasarımlar incelemede dikkate alınmadığı, ... sayılı tasarım ile davalı tasarımının kıyaslanması Ortak görünüm özellikleri Elips gövde ve kapak, T harfi görünümünde paspas giriş noktaları(Kırmızı ok ile gösterilmiştir.), ızgara, alt kısımlarda su tahliye tıpası Yukarıda belirtilen parçalar sektörde kullanılan parçalardır. Önemli olan parçaların görünümlerinin(teknik zorunluluk arz eden kısımlar hariç ) ve birleşimden doğan nihai ürün görünümlerinin aynıveya genel izlenim itibariyele benzer olup olmadığıdır. Farklı görünüm özellikleri

Davalı tasarımında yer alan elips formlu kapak arkadan öne doğru iki katmanlı eğimli yapıya sahip iken davacı tasarımında kapak elips formlu olmakla birlilkte tek katmanlı düz bir formla ilerlediği, davacı tasarımında kapağın her iki yanında ızgara yer alırken davalı tasarımında ızgara kapağın alt kısmında bulunduğu, davacı tasarımında çift taraflı ve hareketli kulp yer alırken davalı ürününde düz sıradan kulp bulunduğu, gövde formları eliptik olmakla birlikte üst kısımları ve yüzey yapıları(yüzey çizgileri) farklılık arz ettiği,

Sonuç olarak davalı tasarımı sahip olduğu farklı görünüm özelliklerinden dolayı davacı tasarımı karşısında yeni ve ayırt edici niteliğe haiz olduğu, ... sıra numaralı tasarımın karşılaştırılması Davacının ... sayılı tescilinde yer alan farklılıklar gövde yüzey çizgileri dışında ... sayılı tescilde de yer aldığı, bunlara ilave olarak yeşil renkli kısım davalı tasarımında yer almadığı,

Davalı tasarımının iç kısmı koruma kapsamı dışında olduğu, davacı tasarımının kimliğine etki eden unsurlardan biri olan yeşil kısım davalı tasarımında görünmediği, davalı tasarımında yer alan kapak kısmı, kulp yapısı davacı tasarımında yer almadığı, tasarımlar arasındaki farklılıklar davalı tasarımını davacı adına 2 sıra no ile tescilli tasarım karşısında yeni ve ayırt edici olduğu, 2020 04930/ 1 nolu tasarımda tespit edilen farklılıklara ilaveten 3 nolu tasarımda ikinci bir yeşil alan bulunduğu, Davacı adına patent başvurusuna konu ürünlerin görünümlerinin tasarım tesciline konu ürünlerle aynı olması sebebiyle tasarım kısmında varılan sonucun bu alan içinde geçerli olduğu, Netice itibariyle, dava konusu... sayılı patent tescilinde yer alan ürün görünüm özelliklerinin farklı olduğu, Davalı tasarımının koruma kapsamında temizlik kovasının iç kısmı bulunmadığı için 2019 02802/ 2 ve 3 nolu tasarımların incelemede dikkate alınamayacağı sonuçlarına ulaşılmış davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Davanın Reddine, Alınması gereken 80,70.-TL harçtan, peşin alınan 59,30.-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 21,40.-TL maktu ilâm harcının davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiklerinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesap edilen takdiren 15.000,00.-TL maktu ücreti vekaletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, Davacının yapmış olduğu giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına, Davalı Türk Patent'in yapmış olduğu bir gider olmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına, Davalı şirketin yapmış olduğu bir gider olmadığından bu konuda bir karar verilmesine yer olmadığına, Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen davacıya iadesine (HMK m.333), Dair, davacı ve davalı Türk Patent ile diğer davalı şirket vekillerinin yüzlerine karşı, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesi'nde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.15.09.2022 Katip ...