2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesi ile; müvekkilinin 30.10.2014 Tarihli Ortaklık*/Üyelik/Hisse Devir ve Temlik sözleşmesi ile davalı kooperatife ait 809 ada, 1 parsel G Blok’da yer alan 9 nolu dükkan vasfındaki taşınmazı devir aldığını, üyelik vasfını kazandığını, sözleşme devir bedelinin 135.000,00-TL olup müvekkilinin devir bedelinin tamamını ödediğini, sözleşmeye göre; devir bedelinin ödenmesi ile birlikte üyelik vasfını kazanan müvekkilinin "Belirtilen bedel dışında ... Kooperatife ilave bir aidat vs. ödemeyecektir.Ancak tapu masraflarını ve Yeşil Vergi Dairesine beher üye ile birlikte ...’dan payına düşen 5.000 TL. yi aşmaması koşuluyla, 5.000 TL'ye kadar çıkacak meblağı ödeyecektir." yine sözleşme içeriğine göre; "SS. ... ... Konut Yapı Kooperatifi taşınmaz ve hissesi ile ilgili ister devir tarihinden öncesine ait, isterse devir tarihinden sonrasına ait olsun kooperatifin genel kurullarında karar alınsa dahi devre konu hisse ile ilgili yapı kullanma izni aşamasında tapu masrafları ve Yeşil Vergi Dairesine ödenecek iskan harçlarının 5.000 TL. ye kadarlık kısmı dışında SSK prim borçları, ve arsa sahiplerinden gelebilecek tazminat talepleri v.s. gibi ...’dan başkaca bir ödeme talep edilmeyecektir. " Taraflar arasında imzalanmış 30.10.2014 Tarihli sözleşmeden sonra davalı kooperatif sözleşme hükümleri doğrultusunda hiçbir genel kurula davet edilmediğini, kendisinden hiçbir aidat ve gider ödemesi talebinde bulunulmadığını, davalı kooperatifin taşınmaz ana yapı bünyesinde bulunan 10 adet dükkan vasfındaki taşınmazı almış olduğu genel kurul kararı doğrultusunda peşin ödeme suretiyle satışa çıkardığını, böylelikle sabit ödemeli kooperatif üyesi alındığını, elde edilen bu toptan peşin para geliri ile kooperatifin bitirilemeyen inşaat işlerinin tamamlandığını, aradan geçen 8 yıl gibi uzun bir süre zarfından sonra davalı kooperatifin Bursa 10. Noteri 09.03.2022 Tarih, 8471 yevmiye nolu ihtarname ile 2016 yılının Aralık ayından 04.07.2021 Tarihine kadar 23.970,00 TL asıl aidat borcu, 25.200,00 TL genel gider borcu, 5.976,23 TL. faiz olmak üzere toplam 55.346,48 TL ödeme ihtarında bulunduğunu, müvekkilinin ise Bursa 10. Noterliği 16.03.2022 Tarih ve 9211 yevmiye nolu ihtarname ile taraflar arasında imzalanan sözleşme gereği kooperatife hiçbir aidat borcunun olmadığını bildirdiğini, müvekkilinin davalı kooperatifle imzalanan sözleşme hükümleri ,genel kurul , yönetim kurulu kararları gereği kooperatife aidat ödemeyeceğini, talep edilen borcu kabul anlamına gelmemek üzere davalı kooperatifin müvekkiline sözleşme tanzim tarihinden sonra genel kurul toplantı çağrı mektubu ve tutanağı tebliğ edilmediğinden müvekkilinin bu dönemler açısından temerrüde düşürülemeyeceğini, bu dönemler açısından talep edilen tutarların kooperatifler Kanununa göre zamanaşımına uğradığını, açıklanan sebeplerle gerek sözleşme hükümleri ve genel kurul, yönetim kurulu kararları gerekse sabit ödemeli üyeden aidat alınmayacağına ilişkin doktrin ve Yargıtay kararları doğrultusunda müvekkilinin davalı kooperatife asıl aidat borcu, genel gider borcu, faiz borcu olmadığına ilişkin menfi tespit davası açmak gerektiğini, bu nedenlerle; müvekkilinin davalı kooperatife 23.970,00-TL aidat, 25.200,00-TL genel gider, 5.976,23 TL. faiz borcu olmadığının tespitine, yargılama giderleri ve yasal vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesi ile; davacının 30.10.2014 Tarihli üyelik sözleşmesi ile müvekkili kooperatife ait 809 ada 1 parsel G Blok 9 numaralı dükkanı satın alarak kooperatife üye olduğunu, davacının dükkanı bizzat kooperatiften satın alarak yapılan üyelik kayda ve kararında 29.12.2014 tarihli Yönetim Kurulu Kararında ayrıcalıklı bir üye kaydı beyanı olmadığını, 27.09.2020 tarihinde yapılan genel kurul sonucu 16 yıllık sürede yönetimde bulunan yönetim ibra edilmeksizin yönetimden alınıp yeni bir yönetim kurulu seçildiğini ve tüm usulsüzlükler gibi dükkanlara ilişkin usulsüzlüklerin de ortaya çıktığını, davacının da aralarında bulunduğu 8 adet dükkan yönetimce devir veya satış şekli ile yeni üyelere verildiğini ve üyelikleri olmasına rağmen hiçbir şekilde genel kurullara davet edilmediklerini ve aidat, genel gider tahsil edilmediğini, durumun ortaya çıkması ile birlikte yeni yönetim tarafından davacı ve diğer dükkan sahiplerinin ilk genel kurula davet edildiğini, tahsil edilmemiş aidat ve genel giderlere ilişkin bir uzlaşma yolu arandığını, ancak sonuç alınamadığını, daha sonraki genel kurullara davet edilmişlerse de alınan kararlara uymadıklarını ve hiçbir suretle haberdar oldukları aidat bedellerini ödemeyince 1163 Sayılı Kooperatifler Kanunu’nun 16,27, maddeleri ve Ana sözleşme madde 14. Hükümleri gereği aidatların tahsiline gidildiğini, taleplerde zamanaşımı süreleri göz önüne alınarak hesaplama yapıldığını, davacının üyelik kaydı sırasında ödemiş olduğu bedelin diğer üyelerin o ana kadar ödemiş olduğu aidat, genel gider ve şerefiye ödemelerine denk geldiğini, bu sebeple açılan davanın yersiz ve mesnetsiz olduğunu, bu nedenlerle; davanın reddine, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR: sözleşme, ticari defter ve bağlı kayıtlar, bilirkişi raporu, vs. KANITLARIN DEĞERLENDİRMESİ VE HUKUKİ NİTELENDİRME : Dava, davalı tarafından davacı yana gönderilen 55.346,48 TL borcunun olduğuna dair ihtarname nedeniyle borçlu olup olmadığının tespitine ilişkindir.

Mahkememizce, taraflar arasındaki alacak borç ilişkinin açıklığa kavuşturulması yönünden, davalı kooperatif ticari defter ve bağlı kayıtları, genel kurul toplantı tutanakları ve yönetim kurulu kararları üzerinde SMM bilirkişi tarafından bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiştir.

Alınan 31/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda; Davacı kooperatife ait 2020,2021 ve 2022 yılları sunulan ticari defterlerin açılış tasdiklerinin yasal sürelerinde yaptırılmış olduğu, 2020 ve 2021 yılları Yevmiye defterlerinin yasal sürelerinde kapanış tasdiklerinin yaptırılmış olduğunu, 2022 Yılı Yevmiye defterinin kapanış tasdik süresinin henüz gelmediğini, dava dosyası kapsamında davacı ...’ın kooperatif üyeliğinin 29.12.2014 tarihi ile başlamış olduğu kooperatif üye defterinden tespiti edildiğini, davalı kooperatif genel kurul toplantı tutanakları ve davacıya gönderilen ihtarname içeriğinde gösterilen borç listesinin karşılaştırması yapılmış ve karşılaştırma sonucunda ihtarname içeriğinde yıllar itibari ile belirtilen borç toplam tutarlarından 2017, 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılı aidat borç tutarlarının genel kurul toplantılarında alınan aidat ve ödenti tutarları örtüşmeyen tutarlar olduğu tespit edilmiş rapor içeriğinde ayrıntılı olarak belirtildiği, davacı kooperatif ticari defter ve dava dosyasına sunulu belgelerin hesaplamaya dahil edilmesi sonucunda ...’ın 2022 Şubat ayı dahil dükkan için 135.000,00 TL ödeme kaydı dışında aidat veya sair ödenti kaydının olmadığı, bu durumda Genel Kurul tarafından belirlenen aidat tutarları ve gecikme zammı kararlarının dikkate alınması halinde ...’ın aidatlara katılması gerektiğine karar verilirse; Tahakkuk Eden Elektrik bedeli 800,00 TL, toplu ödeme 24.400,00 TL ve 20.400,00 TL Aidat borcu ile birlikte kooperatif üyesinin ödemesi gereken toplam rakamın 45.600,00-TL hesaplandığını, gecikme zammı ödemesine karar verilirse; 4.056,75 TL gecikme zammı hesaplandığı bildirilmiştir.

Mahkememizce; önceki bilirkişinin yanına bir kooperatifler hukuku alanında uzman bilirkişi eklenerek tarafların iddia ve savunmaları ile üyeliğin peşin ödemeli üyelik niteliğinde olup olmadığı, genel kurulda peşin üyeliğin zımmen kabul edilip edilmediği, eşit konumda olan üyelerin yaptığı ödemeler de incelenerek itirazlar da değerlendirilmek suretiyle rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Alınan 10/08/2023 tarihli bilirkişi raporunda; dava dosyası kapsamında davacı ...’ın kooperatif üyeliğinin 29.12.2014 tarihinde 2014/11 nolu karar ile birlikte başlamış olduğu, bu durumda davalı koopera^f genel kurul toplan] tutanakları ve davacıya gönderilen ihtarname içeriğinde gösterilen borç listesinin karşılaş]rması yapılmış ve karşılaş]rma sonucunda ihtarname içeriğinde yıllar itibari ile belirtilen borç toplam tutarlarından 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019, 2020 ve 2021 yılı aidat borç tutarlarının genel kurul toplan]larında alınan aidat ve ödeme tutarları örtüşmediğinin kök raporda tespit edildiği, Davacı kooperatif ticari defter ve dava dosyasına sunulu belgelerin hesaplamaya dahil edilmesi sonucunda ...’ın 135.000,00 TL ödeme kaydı dışında aidat veya sair ödeme kaydının olmadığı, bu durumda Genel Kurul tarafından belirlenen aidat tutarları ve gecikme faizi kararlarının dikkate alınması halinde ...’ın; Tahakkuk Eden 800,00 TL Elektrik bedeli, 24.400,00 TL çevre ve asansör ödemesi, 20.400,00 TL aidat borcu ile birlikte kooperatif üyesinin ödemesi gereken toplam rakamın 45.600,00 TL olacağı, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunun 120/2. Maddesinde öngörülmüş olan sınırlamanın dikkate alınması halinde faiz borcunun doğduğu tarihte yürürlükte olan mevzuata yani 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun’un 2/1. Maddesine göre belirlenen yasal faiz oranının yüzde yüz fazlasını aşamayacağı, bu durumda yasal faizin 2 katı üzerinde faiz hesaplaması neticesinde ise üye ...’ın ödemesi gereken gecikme faizinin 4.056,75 TL olduğu, Nihai takdir yetkisi Mahkemeye ait olmak üzere, davacının diğer üyelerden ayrı bir şekilde statüye konumlanması, Genel Kurul kararları kapsamında aidat ödeme kararlarına iştirak ettirilmemesi, hakkında aidat tahakkuklarının uzunca bir süre yapılmaması, davalı Kooperatif tarafından üyeler arasında zımnen de olsa ayırım gözetilmiş olduğu, peşin ödemeli olarak üye olan kişilere aidat tahakkukları gerçekleştirilmediği ve uzunca bir süre de yönetim değişene kadar bu uygulamanın da sürdüğü görüldüğü, nitekim davacıdan ihtarname tarihine kadar bir ödeme istenilmemiş olmakla; uzun süre aidat istenilmemesi, bu konuda bir uyarı veya takip yapılmaması, davacının zımnen peşin bedelli üye kabul edildiği kanaa\ne ulaşıldığı, kooperatif tarafından peşin ödemeli üye olarak kabul edilen davacının sadece genel yönetim ve altyapı giderlerinden sorumlu olduğu ve fakat inşaat finansmanı ve bunun aidatlarından dolayı sorumluluğunun bulunmadığı, davalı Kooperatifin inşaaenın halen daha devam ediyor olması, yapı kullanım izninin alınmamış olması, son dönem faaliyet raporlarında da inşaat faaliyetlerine ilişkin açıklamaların yer alması birlikte değerlendirildiğinde davacıdan talep edilen aidat ve toplu ödemelerin inşaat finansmanına yönelik olduğu, davacının davalı Kooperatife 24.400,00 TL çevre ve asansör ödemesi, 20.400,00 TL aidat ve 14.070,15 TL işlemiş faiz borcunun bulunmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; 31.03.2023 tarihli bilirkişi raporu ile ...ne ait Kooperatif Üye Defterinin incelenmesi neticesinde Davacı ...’ın 29.12.2014 Tarihinde 2014/11 nolu karara istinaden kooperatif üye defterine kaydının yapıldığı tespit edildiği, taraflar arasında imzalanan 30.10.2014 tarihli Hisse Devir ve Temlik Senedi ile, S.S.... ... Konut Yapı Kooperatifi’nin 5777 ada 1 parselde (809 ada 1 parsel) bulunan G Blok 9 no.lu dükkan vasfındaki taşınmaz ve taşınmaza bağlı kooperatif üyeliği/hisse devri konusunda anlaşma sağlanmış olduğu, yapılan tespitler kapsamında davacı gibi peşin ödeme ile üye olan kişiler hakkında 2020 yılına kadar aidat borç tahakkuku gerçekleştirilmemiş olduğu ve fakat diğer üyeler hakkında ise Genel Kurul kararları doğrultusunda aidat tahakkukları gerçekleştirilmiş olduğu sonucuna varıldığı, davalı kooperatif tarafından 2012 – 2020 dönemleri arasında peşin ödeme yaparak üye olanlara aidat tahakkukları gerçekleştirilmediği, 2020 yılında yönetimin değişmesi ile birlikte geçmişe dönük olarak bu üyelere toplu şekilde aidat tahakkuku yapıldığı sonucuna varıldığı, davacının diğer üyelerden ayrı bir şekilde statüye konumlanması, genel kurul kararları kapsamında aidat ödeme kararlarına iştirak edilmemesi, hakkında aidat tahakkuklarının uzunca bir süre yapılmaması davacının peşin ödemeli üye olarak zımnen kabul edilmiş olduğu sonucunu doğurduğu, davalı Kooperatif tarafından üyeler arasında zımnen de olsa ayırım gözetilmiş olduğu, peşin ödemeli olarak üye olan kişilere aidat tahakkukları gerçekleştirilmediği ve uzunca bir süre de yönetim değişene kadar bu uygulamanın da sürdüğü görüldüğü, davacıdan ihtarname tarihine kadar bir ödeme istenilmemiş olmakla; uzun süre aidat istenilmemesi, bu konuda uyarı yapılmaması, davacının zımnen peşin bedelli üye kabul edildiği kanaatine varıldığı, kooperatif tarafından peşin ödemeli üye olarak kabul edilen davacının sadece genel yönetim ve altyapı giderlerinden sorumlu olduğu ve fakat inşaat finansmanı ve bunun aidatlarından dolayı sorumluluğunun bulunmadığının kabulü gerektiği, davalı kooperatifin inşaatın halen daha devam ediyor olması, yapı kullanım izninin alınmamış olması, son dönem faaliyet raporlarında da inşaat faaliyetlerine ilişkin açıklamaların yer alması birlikte değerlendirildiğinde davacıdan talep edilen aidat ve toplu ödemelerin inşaat finansmanına yönelik olduğu, bilirkişi tarafından düzenlenen raporun gerekçeli, denetime elverişli, usul ve yasaya uygun düzenlendiği gözetilerek hükme esas alınmış olup davacının 24.400,00 TL genel gider, 23.970,00 TL aidat ve 5.976,23 TL işlemiş faiz borcu olmadığının tespitine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1.Davanın KISMEN KABULÜ İLE, davacının 24.400,00 TL genel gider, 23.970,00 TL aidat ve 5.976,23 TL işlemiş faiz borcu olmadığının tespitine,

2.Harçlar yasası gereği alınması gereken 3.712,39-TL harçtan peşin alınan 945,18-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.767,21-TL harcın davalıdan tahsiline,

3.Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü yazılı 2.590,50-TL yargılama gideri üzerinden kabul red oranına gör hesaplanan 2.543,68-TL ile peşin alınan 945,18-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderlerin davacı üzerinde bırakılmasına,

4.Davacı yararına ölçümlenen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Davalı yararına ölçümlenen 1.000,25-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6.Karar kesinleştiğinde taraflarca yatıralan avansın kullanılmayan kısmının HMK 333.md.uyarınca yatıranlarına iadesine, Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 05/10/2023 Katip ...