6. Hukuk Dairesi

Mahalli mahkemesinden verilmiş bulunan yukarıda tarih ve numarası yazılı tazminat davasına dair karar, davalı tarafından süresi içinde temyiz edilmiş olmakla, dosyadaki bütün kağıtlar okunup gereği görüşülüp düşünüldü. Dava, hor kullanma tazminatı istemine ilişkindir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hüküm davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Davacı vekili, dava konusu taşınmazın davalı kiracı tarafından tahliye edildikten sonra kiralanana verilen hasarın mahkeme aracılığıyla tespit ettirildiğini belirterek 185.964 TL alacağın tahsiline karar verilmesini istemiştir. Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Taraflar arasında 14.06.2002 başlangıç tarihli, 10 yıl süreli kira sözleşmesinin varlığı ve kiralanan taşınmazın tahliye edildiği hususunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. 6099 sayılı T.B.K.’nun 316/1.maddesi (B.K.’nun 256.maddesi) hükmü uyarınca kiracı kiralananı özenle kullanmak ve aynı kanunun 334. maddesi (B.K,’nun 266.maddesi) gereğince sözleşme sonunda aldığı hali ile kiralayana teslim etmekle yükümlüdür. Kiracının bu yükümlülüğünün ihlali halinde kiraya veren, bu yüzden uğradığı zarar için giderim isteminde bulunabilir. Ancak kiracı sözleşme sınırları içinde kiralanandan yararlanması sonucu meydana gelen yıpranma ve bozulmalardan sorumlu değildir. O nedenledir ki kiralanandaki hasar ve bozukluğun kötü (hor) kullanımdan kaynaklanıp kaynaklanmadığının tespiti gerekir. Öte yandan yenilenen parçaların başlangıçtaki durumlarına göre yıpranma paylarının düşülmesi gerekir.

Davacı kiralananda 06.01.2010 tarihinde tespit yaptırmış, davayı da bu tespite dayanarak açmıştır. Tespit bilirkişi makine mühendisi raporunda; 16 baş hayvan için tasarlanmış bulunan süt sağım ünitesi ekipmanlarının kullanım özelliğini tamamen yitirmiş olması ve tamirinin mümkün olmayan halde olduğunu belirtilerek böyle bir ünitenin 45000 TL masrafla yeniden kurulabileceği amortisman gideri %35 düşülerek 29250 TL olacağı belirtilmiş, yargılama sırasında 23.09.2011 havale tarihli makine mühendisi Sabahattin Dağüstü tarafından sunulan raporda aynı şekilde olduğu halde, hükme esas alınan 11.01.2012 havale tarihli Makine Mühendisi Ömer Kılıç raporunda hiçbir gerekçe gösterilmeden ve ilk 2 raporun neden hatalı olduğu hakkında da bir değerlendirme yapılmadan, 16 baş otomatik sağım istasyonu sisteminin tamir ve bakımının yapılarak çalışır duruma getirilmesinin gerektiği görüşüne varılmış olup, süt sağım ünitesinin 70.000,00 TL'ye kurulabileceği, amortismanını % 35 ve tazminatın 45.500 TL olacağı belirtilmiştir.

Bilirkişi raporları arasındaki çelişki giderilmediği gibi bilirkişi raporlarında taşınmazlarda bulunan ekipman ve makinelerin ne zaman kurulduğu, kiralama süresi ve kaç yıllık normal kullanım ömürleri olduğu meydana gelen zararın normal kullanım sonucunda mı, yoksa hor kullanım sonucunda mı oluştuğu üzerinde durulmadan tüm makine ve ekipmanlardan aynı oranda amortisman indirimi yapılarak sonuca gidilmesi doğru değildir.

Ayrıca, hükme esas alınan bilirkişi raporunda iki katlı lojman binasının zemindeki taban suyunun temel pabuçlarına sızması sonucu temelde farklı oturmalar olabileceği, belirtildikten sonra iki katlı lojman binasının onarımı için 5000 TL, güçlendirilmesi için 25.000 TL maliyeti olduğu belirtilmişse de; davacı kiracının sorumluluğunun tespiti yönünde meynada gelen zararın binanın yapımından mı, yoksa hor kullanma sonucunda mı oluştuğu üzerinde durulmamıştır. Mahkemece Yukarıda belirtilen ilkeler doğrultusunda raporlar arasındaki çelişkiyi giderir şekilde rapor alınmak suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile ve bilirkişi raporları arasındaki çelişki giderilmeden yazılı şekilde hüküm verilmesi hatalı olmuştur. Hüküm bu nedenle bozulmalıdır.