3. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

Taraflar arasında görülen davaya ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda verilen karara karşı yasal süresi içerisinde istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK 353. madde uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı müvekkili aleyhine Erzurum ... İcra müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı takip dosyasında icra takibi başlatıldığını, takibe konu alacağın 75.000,00 TL bedelli, 10/10/20... tanzim tarihli, 15/05/20.. vade tarihli senedin bedelsiz olduğunu, davalının kötü niyetli olduğunu, Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığı'na yapılan şikayet ile takibe konu senedin bedelsiz olarak davalının akrabasına verildiğini ancak müvekkilinin dolandırıldığını, Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/... ve 2019/... sayılı soruşturma dosyalarına konu senedin aynı senet olduğunu ve davalının yakın akrabası dolandırma suretiyle müvekkilinin elinden iki adet senedi aldığını, davalının soruşturma dosyasında şüpheli sıfatıyla ifade veren şahsın yakın akrabası olduğunu, senet üzerine kendi adını yazarak senedi takibe koyduğunu, müvekkilinin böyle bir şahsı tanımadığını gibi herhangi bir ticari ilişkisinin de olmadığını, suç unsuru olarak iki adet senet aslının şüpheli ... tarafından iade edildiğini ancak akşam karanlığında renkli fotokopilerinin iade edildiğinin anlaşıldığını ve suç duyurusunda bulunulduğunu, Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/... Soruşturma sayılı dosyası ile ... hakkında soruşturma başlatıldığını, hakeza davalı soruşturma konusu senetlerden birini takibe koyunca hemen şikayet edildiğini, o da Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/... Soruşturma nolu dosyasından şüpheli sıfatıyla ifadesi alınması gerekirken ifadesi alınmadan dosyaya takipsizlik kararı verildiğini, her iki soruşturma dosyasının da bu şekilde kapatıldığını, bu nedenlerle öncelikle Erzurum .. İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyasının intikal edecek her türlü tahsilat ve para üzerine ihtiyati tedbir konularak alacaklıya ödenmemesine, icra kasasında bekletilmesine, söz konusu bono mahiyetindeki kıymetli evrakın Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığının 2018/... ve 2019/... sayılı soruşturma dosyalarına konu suç delili olması ve bedelsiz olarak davalının yakın akrabası ... tarafından dolandırıcılık yöntemiyle alınmış olması ve renkli fotokopilerini iade ederek müvekkilimi kandırmış olması ve temel ilişkiden yoksun olması nedeniyle ve davalı ile ... arasında yakın akrabalık bulunması nedeniyle iyi niyetinden bahsedilemeyeceğinden kötü niyetli davalının başlattığı takibin iptaline,müvekkilimin davalıya işbu takip dosyasında borçlu olmadığının tespitine, davalı ... bedelsiz senedi yakın akrabası diğer davalıya kullandırdığından ve müvekkilinin mal varlığı üzerine haciz konulduğundan 10.000,00 TL manevi, 5000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin ve alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminatın davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; dosya kapsamında davacı tarafın soyut gerekçelerle borçlu olmadığını iddia ettiğini, bu iddiasını ortaya koyacak herhangi bir delil ileri süremediğini, ispat yükünün davacıda olduğunu, icra dosyasında para tahsil edildikten sonra bu davanın ikame edilmiş olmasının davacının kötü niyetini gösterdiğini, bu nedenlerle hukuki dayanaktan yoksun ve mesnetsiz olarak açılan davanın reddine, kötü niyetle müvekkili hakkında menfi tespit davacı açan davacı tarafın müvekkilinin alacağını geç alacağına sebep olmasından dolayı dava değerinin %40'ından aşağı olamak üzere kötü niyet tazminatı ödemeye mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalının davaya cevap verilmediği görüldü.

Mahkemece yapılan yargılama sonucunda; "Dava, senet dayanak yapılarak başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ve maddi, manevi tazminat istemine ilişkindir.

Dosya arasına alınan Erzurum ..... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde, alacaklısı ..., borçlusu ..., alacak miktarının 75.000,00 TL asıl alacak, 7.212,33 TL işlemiş faizi, 150,00 TL komisyon olmak üzere toplamda 82.362,33 TL alacak olduğu, borcunun sebebinin 75.000,00 TL bedelli, 10/10/20....tanzim tarihli, 15/05/20... vade tarihli senedin gösterildiği, görülmüştür.

Tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava senet dayanak yapılarak başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti ve bu takip nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararın tazmini istemine ilişkindir.

Davacı vekili dava dilekçesinde takip konusu senedin dolandırıcılık ile davacıdan alındığını bu nedenle suç konusu olan bu senet nedeniyle borçlu olmadıklarını beyan etmiştir. Söz konusu olaya dair Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulmuş ancak davalılardan ... hakkında dolandırıcılık suçundan yapılan soruşturma neticesinde kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiştir. Bu karara karşı yapılan itiraz neticesinde ise Erzurum ....Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2019/... D.iş sayılı kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık 10.10.20...düzenlenme, 15.05.20.. vade tarihli 75.000,00 TL bedelli senedin davalı ... tarafından dolandırıcılık ile alınıp alınmadığı hususudur. Yargıtayın yerleşmiş uygulamalarına göre, kambiyo senetleri illetten mücerret olup, soyut borç ilişkisi doğurduğundan, kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığını iddia edenin bu hususu ispat etmekle yükümlü olduğu sabittir.

Davacı taraf davalı ...'in dolandırıcılık ile kendisinden bu senedi aldığını daha sonra ...'e verdiğini bu nedenle bu senet nedeniyle borçlu olmadığını ve uğradığı maddi ve manevi zararın bedelini istemiştir. Davacı senedi elinde bulundurana karşı borçlu olmadığını iddia ediyor ise, HMK'nin 200 ve 201.maddelerinde de belirtildiği üzere bu iddiasını yazılı delille ispat etmelidir. Ancak eldeki dosyada davacı bu senedin, davalı ... tarafından kendisinden dolandırıcılık ile alındığını iddia etmiştir. Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma neticesinde davalı ... hakında kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verilmiştir. Bu karara karşı yapılan itiraz neticesinde ise Erzurum ....Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2019/... D.iş sayılı kararı ile itirazın reddine karar verilmiştir. Hal bu iken davacının takip konusu senedi, dolandırıcılık ile ... tarafından alındığını ispat edemediği sabit görülmüştür.

Davacı tarafından senedin geçerliliğini ortadan kaldıracak yazılı bir delil de sunulmadığından, davacının bu senet nedeniyle borçsuzluğunu tespiti ve takibe konu edilmesi nedeniyle uğradığı maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddi" şeklinde karar verilmiştir. İSTİNAF NEDENLERİ:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; alacaklarını ispat külfetinin davalılara yükletilmesi gerektiği, kaldı ki davanın ispat edilebilmesi adına mahkemeye soruşturma dosyasındaki bir takım belge ve bilgilerin delil olarak gönderildiği, ancak mahkemece bu delillerin incelenemediği, fiziki olarak da soruşturma dosyasını davaya ışık tutacak biçimde incelemeden eksik inceleme ve araştırmaya dayalı olarak hüküm kurduğunu belirterek kararın kaldırılması, tedbirlerin devamı, mahkemece esasa girilmesi ve yargılama yapılması halinde davalıların isticvap edilerek temel ilişkisinin ne olduğu konusunda ve senedin birbirlerine devredip devretmedikleri, soruşturmaya konu diğer senedin nerede ve kimin elinde bulunduğu konusunda sorguya çekilmelerine, yemine devam edilmelerine, esasa girilmeyecekse davanın yeniden görülmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilmesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesi istemiyle istinaf kanun yoluna başvurmuştur. DELİLLERİN TARTIŞILMASI, HUKUKİ SEBEP VE GEREKÇE: Dava, kambiyo senedi nedeniyle yapılan icra takibinde menfi tespit ve maddi, manevi tazminat istemine ilişkindir. İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Davacı vekili özetle, davacının bedelini ödemiş olduğu kambiyo senedi nedeniyle Erzurum ... İcra Müdürlüğünün 2019/... esas sayılı icra takip dosyasında başlatılan icra takibinde borçlu olmadığının tespitine ve 10.000,00 TL manevi tazminat, 5.000,00 TL maddi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... özetle; davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hükmü karşı davacı vekili istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

Davacı vekili yemin delilinin hatırlatılmadığını, tüm delillerinin toplanmadığını ileri sürmektedir.

Yemin delili HMK'nın 225. ve devamındaki maddelerde düzenlenmiş olup Yemin kesin delil niteliğindedir. Bir vakıayı ispat yükü kendisine düşen taraf, o vakıayı başka delillerle ispat edemezse, diğer tarafa yemin teklifinde bulunabilir. Yemin, iddianın ispatı yönünden başvurulacak son bir ispat vasıtasıdır.Yemin deliline dayanan taraf, iddia veya savunmasının diğer delillerle ispatlanmamış olması nedeniyle bu delile sıra gelmiş olduğunu başka türlü bilemeyeceğinden; Hakim, ispat yükü üzerine düşen tarafın, iddiasını yazılı delillerle ispat edemediği kanaatine vardığı takdirde, ispat yükü üzerine düşen tarafa, dava ya da cevap dilekçesinde dayandığı yemin delilini de resen hatırlatmalıdır. Aksi halde, ispat yükü üzerine düşen tarafın tüm delilleri toplanıp, değerlendirilmemiş olacağından, yemin teklifi hakkı kullandırılmadan karar verilemez. Bununla birlikte iddia veya savunmasını ispat edemeyen tarafa yemin teklif etme hakkının hatırlatılabilmesi için yemin deliline açıkça dayanılmış olması zorunludur.

Bu açıklamalar uyarınca mahkemece; davacı vekilince dava dilekçesinde açıkça yemin deliline dayanıldığı, ispat yükü kendisinde olan davacının davaya konu bononun bedelsiz olduğunu kesin delille de ispat edemediği gözetilerek, davacıya bu hususa ilişkin yemin teklif etme hakkı hatırlatılıp sonucu uyarınca bir karar verilmesi, ayrıca Erzurum Cumhuriyet Başsavcılığının 2019/... soruşturma sayılı dosyası ile 2019/... soruşturma sayılı dosyasının birleştirildiği anlaşıldığından, birleşterilen soruşturma dosyalarının da akıbeti araştırılarak celbedilmesi gerekirken eksik araştırmayla yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmediğinden mahkemece verilen hükmün HMK'nın 353/(1)-a-6. maddeleri uyarınca kaldırılmasına dair aşağıda belirtilen şekilde karar verilmiştir.

1.Davacı vekilinin istinaf kanun yolu başvurusunun KABULÜ ile, mahkemece verilen hükmün HMK’nın 353/(1)-a-6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,

2.Dava dosyasının HMK’nın 353/(1)-a maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

3.İstinaf kanun yolu başvurusu sırasında alınan peşin harçların yatıran tarafa iadesine,

4.İstinaf aşamasında yapılan yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesinde verilecek yeni kararda dikkate alınmasına,

5.İİK 36. maddesi gereğince istinaf aşamasında tehiri icra talebi doğrultusunda yatırılan teminat olması halinde yatıran tarafa İADESİNE,

6.Kararın taraflara tebliği, harç ve gider avansı iadesine ilişkin işlemlerin yerel mahkemesince yerine getirilmesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda oybirliğiyle HMK'nun 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere .......tarihinde oy birliğiyle karar verildi.