7. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

Davacı; 25.02.2012 tarihli sözleşme ile 41739 ada 1 parsel K4 Blok, 46 No.lu meskeni satın aldığını, bedelini ödediğini, 30.11.2012 tarihinde teslim alarak kullandığını belirterek, 30.11.2012 tarihinden itibaren geçerli ve geçmişe etkili olmak üzere takyidatlardan ari olarak tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı, davacının sözleşmeye konu edimlerini yerine getirmediğini, davacı ile 25.02.2012 tarihinde satış sözleşmesi imzalandığını, anılan sözleşmenin konut teslimi başlıklı ilgili maddesine aykırı davrandığını, şirketin taşınmazı tapuda devre hazır hale getirmesine rağmen davacının tapu devrini talep etmediğini beyanla açılan davanın reddini talep etmiştir.

1.İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, dava konusu Ankara ili, Yenimahalle ilçesi, ... Mahallesi 41739 ada 1 parselde kayıtlı, K4 Blok 46 No.lu bağımsız bölümün davalı ... Dış Ticaret Taahhüt ve Yatırım A.Ş. adına olan tapu kaydının iptali ile tüm takyidatları ile birlikte yükümlü olarak davacı ... adına tapuya kayıt ve tesciline karar verilmiştir.

2.Mahkeme ''....Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında yapılan 25.02.2012 tarihli ... A.Ş. Mirage Bahçe Konutları Alım Satım Sözleşmesi ile Ankara İli, Yenimahalle ilçesi, 1. Bölge, ... Mahallesi, 41739 ada 1 parselde kayıtlı kat irtifakı tesisli K4 Blokta bulunan 46 nolu bağımsız bölümün sözleşmede belirtilen şartlar dahilinde davacıya satışının yapıldığı, davacı tarafından bu satış işlemi için davalı şirkete 100.000,00 TL ödendiği, taraflar arasında imzalanan ve 21.10.2019 tarihli sulh sözleşmesi dikkate alındığından, davacı alıcının sözleşmeden ... yükümlülüklerini yerine getirdiği ve tüm ödemeleri yaptığı, yapılan keşif sonrası yapının iskan alacak aşamada olduğunun ve taşınmazın bulunduğu sitenin tamamlanma oranının % 98,00 olarak tespit edildiği, bu durumda davalı şirketin sözleşme konusu daireyi sözleşme hükümlerine aykırı şekilde tapuda davacıya devretmediği ve taşınmazın tapusunun halen davalı üzerinde olduğu görülmekle'' gerekçeleri ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacı vekili; dava konusu taşınmazın hacizlerden ari bir şekilde yahut zilyetliğin bırakıldığı tarihten itibaren geçerli olmak üzere tescil taleplerini kabul etmeyerek taşınmazın tüm takyidatları ile birlikte yükümlü olarak tesciline karar vermesinin doğru olmadığını belirterek istinaf etmiştir.

2.Davalı vekili;

a)Dava konusu taşınmaza ait tapu kütüğündeki tüm haciz takyidatları çıkartırılarak haciz alacaklılarının tamamının dosyaya ihbar yoluyla dahil edilmesi gerektiğini,

b)Davalı firmanın konut satış sözleşmesine uygun konutları ... ve tapuda devre hazır hale getirmesine rağmen davacının sözleşme koşullarını yerine getirmediğini ve tapu devrini talep etmediğini,

c)Bilirkişiler tarafından bedelin fazla hesaplandığını,

d)Yerel mahkeme tarafından verilen kararın hakkaniyete aykırı olduğunu, yeniden yargılama yapılarak belirtilen hususların dikkate alınarak değerlendirme yapılması gerektiğini bildirmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Ankara 10. Tüketici Mahkemesinin 17.12.2020 günlü ve 2019/359 Esas, 2020/527 Karar ... kararı usul ve esas yönünden hukuka uygun bulunduğundan, davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf başvurularının 6100 ... HMK’nın 353/1-b-1 inci bendi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

2.Bölge Adliye Mahkemesi ''Davacının temlik sözleşmesinde belirtilen taşınmaz bedelini ödendiğine ilişkin ödeme belgeleri sunulmuştur. İlk Derece Mahkemesince taşınmazda yapılan keşif sonucu alınan 20.07.2020 günlü bilirkişi kurulu raporunda taşınmazın iskan ruhsatı dışında %100 oranında tamamlandığı belirtilmiştir. Davacının dayandığı temlik sözleşmesinin 8 inci maddesi gereği davalı taşınmazın 30.11.2012 tarihinden sonraki bir ay içinde teslim edilecektir. Kural olarak taşınmazın tapu kaydının hiçbir sınırlandırma içermeksizin alıcı-davacıya devri gerekir. Dosya arasına alınan tapu kaydından taşınmazın halen davalı adına kayıtlı ve davalının dava dışı üçüncü kişilere borcu nedeniyle haciz ile ipotek tesis edildiği görülmektedir. Dolayısıyla, davacı sözleşmeden ... ediminin tamamını yerine getirdiği halde davalı taşınmaz mülkiyetini sınırlandırma olmaksızın devir edimini yerine getirmemiştir. Bu durumda, davacının davasında haklı olduğu kanıtlandığından dava konusu bağımsız bölümün mülkiyetinin davacı adına nakli gerekir. Bu nedenle, İlk Derece Mahkemesince dava konusu taşınmazın takyidatları ile birlikte davacı adına tesciline karar verilmesi doğru görülmüştür.'' gerekçeleri ile talebi esastan ret etmiştir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri Taraf vekilleri istinaf başvuru dilekçesinde yazılı nedenlerle kararı temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, aynı zamanda arsa sahibi konumundaki yükleniciden temlik alınan kişisel hakka dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

1.... sözleşmelerinin bir türü olan arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi, taraflara karşılıklı hak ve borçlar yüklemekte; yüklenici, finansman sağlayarak arsa malikinin taşınmazı üzerine bina yapma işini üstlenmekte, arsa maliki ise inşa edilecek binadaki bir kısım bağımsız bölümlerin mülkiyetini yükleniciye devretmeyi vaat etmektedir.

2.Arsa maliki ile yüklenici arasında düzenlenen inşaat sözleşmesi gereğince yükleniciden bağımsız bölüm temlik alınmasına dayalı olarak açılan tapu iptali ve tescil davaları ile ilgili olarak kanunlarımızda bir düzenleme mevcut olmadığından bu konulardaki uyuşmazlıkların çözümünde uygulanan 30.09.1988 tarihli ve 1987/2 Esas, 1988/2 Karar ... Yargıtay İBBGK Kararı ile; “Tapuda kayıtlı bir taşınmazın mülkiyetini devir borcu doğuran ve ancak yasanın öngördüğü biçim koşullarına uygun olarak yapılmadığından geçersiz bulunan sözleşmeye dayanılarak açılan bir cebri tescil davasının kural olarak kabul edilemeyeceği, bununla beraber Kat Mülkiyeti Kanunu'na tâbi olmak üzere yapımına başlanılan taşınmazdan bağımsız bölüm satımına ilişkin geçerli bir sözleşme olmadan tarafların bağımsız bölüm satımında anlaşarak alıcının tüm borçlarını eda etmesi ve satıcının da bağımsız bölümü teslim ederek alıcının onu malik gibi kullanmasına rağmen satıcının tapuda mülkiyetin devrine yanaşmaması hallerinde; olayın özelliğine göre Medeni Kanun'un 2 nci maddesi gözetilerek açılan tescil davasını kabul edilebileceği” benimsenmiştir.

3.Yüklenicinin arsa payı karşılığı inşaat yapmakta olduğu veya arsa sahibinin aynı zamanda yüklenici sıfatıyla hareket ederek yapsatçı konumunda inşa etmekte olduğu binalardan bağımsız bölüm satın alınması halinde Borçlar Kanunu'nun 163 üncü maddesi (TBK m. 184) gereğince üçüncü kişiye yapılacak temlikin yazılı olması yeterlidir.

4.6098 ... ... Borçlar Kanunu'nun 97 nci maddesinde; "Karşılıklı borç yükleyen bir sözleşmenin ifası isteminde bulunan tarafın, sözleşmenin koşullarına ve özelliklerine göre daha sonra ifa etme ... olmadıkça, kendi borcunu ifa etmiş ya da ifasını önermiş olması gerekir" hükmü yer almaktadır. Karşılıklı borç yükleyen sözleşmelerde, borçlu ve alacaklı taraflarından birisinin önceden ifada bulunma yükümlülüğü mevcut değilse taraflar, edim ifalarını aynı anda yapmak zorundadır. Bu kanun maddesi doğrultusunda aynı anda ifa kavramı ortaya çıkmaktadır.

3.Değerlendirme

1.Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 ... Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekilleri temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 ... Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Davacı tüketici harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

01.11.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.