20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Müvekkili 12.07.2021 tarihinde "..., ... Sanayi Kavşağında" kırmızı ışıkta beklediği sırada, davalı şirket tarafından ... nolu police ile sigortalanan ... TCKN nolu ...'ın maliki olduğu ... plaka sayılı araç ...'ın sevk ve idaresinde iken müvekkiline arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonrası taraflar arasında tutulan maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında da , taraflar olayın oluş şeklini kabul ettiklerini, sigortalı aracın sürücüsü ..., müvekkiline ait araca çarptığını kabul ettiğini, müvekkilinin Almanya'da işçi olduğunu, yıllık izni bitmek üzere olduğundan, Türkiye'de aracının onarımı için zaman ayırmasının mümkün olmadığını ve Almanya'ya dönmek zorunda kaldığını, müvekkili Almanya'ya döndükten sonra eksper incelemesi yaptırdığını ve aracında 2.116,49-Euro hasar meydana geldiğinin tespit edildiğini, araçta meydana gelen hasarın giderilmesi için davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını ve hasarın 15 gün içinde giderilmesi aksi halde yasal yollara başvurulacağının davalı sigorta şirkete bildirildiğini, davalı şirket tarafından 2/... nolu hasar dosyası açıldığını ancak ödeme konusunda olumlu veya olumsuz bir bilgi verilmediğini iddia ederek; 2.116,49 Euro alacağın olay tarihi olan 12.07.2021 tarihinde itibaren bankaların yabancı mevduata verdiği faiz oranında işleyecek faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Kazaya karışan ve müvekkili şirketçe sigorta edilen ... plakalı araç, müvekkili şirket nezdinde 04/10/2020 tanzim tarihli, 04/10/2020 - 04/10/2021 tarihleri arasında geçerli, ... numaralı poliçe ile ZMMS kapsamında sigortalı olduğunu, söz konusu poliçede teminat bedelinin 43.000 TL olduğunu, müvekkili şirket poliçe limitini aşan bedelden sorumlu olmadığını, kaza sonrasında müvekkili şirket nezdinde 2/... numaralı hasar dosyası açıldığını, müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın yeşil kartı olmadığından tramer girişi yapılamadığını ve kusur dağılımının da tespit edilemediğini, müvekkili şirketin ödeme yükümlülüğünün sigortalısının kusuru durumu oranında olduğunu, müvekkili şirketin KDV’den sorumlu tutulabilmesi için zarar görenin aracını onarılırken KDV ödendiğinin ispatlanması ve yansıtma faturası kesilmesi gerektiğini ancak dosya kapsamında davacının KDV ödediğine ilişkin herhangi bir bilgi ve belge mevcut olmadığını, bu nedenle parça ve işçilik fiyatlarına KDV dahil edilerek hesaplanacak hasar bedelinin taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını savunarak; davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Arabuluculuk son tutanağı, ... plakalı araca ait ... no'lu sigorta poliçesi, 2/... no'lu hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, hasar fotoğrafları, ekspertiz raporu, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava davacıya ait ... plakalı aracına davalı sigorta şirketi tarafından zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalanan ... plakalı aracın çarpması neticesinde meydana gelen araç onarım bedeli talebinden ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan ... plakalı aracın 12/07/2021 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı aracına arkadan çarptığını ve aracında maddi hasar meydana geldiğini, müvekkilinin aracının onarımını Almanya ülkesinde yaptırdığını, ekspertiz incelemesi sonucunda müvekkilinin aracında 2.116,49 euro hasar meydana geldiğini belirterek, ekspertiz incelemesi sonucu tespit edilen 2.116,49 euro hasar onarım bedeli alacağının kaza tarihinden itibaren bankaların yabancı mevduata verdiği faizi oranında işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sigortalının kusuru oranında sorumlu olduğunu, tarafların kusur durumunun tespit edilmesi gerektiğini, poliçe limitinin 43.000 TL olduğunu, hasar ile zarar arasında illiyet bağının bulunmadığını, KDV'den sorumlu olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dosyada kaza tespit tutanağının incelemesinde; 12.07.2021 tarihinde saat 19:30'da, sürücü ...' ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracıyla, ... İli, ... ilçesi, ... Sanayi Kavşağındaki trafik ışıklarında, kırmızı yandığı için beklemekte olan sürücü ...' in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın arka kısımlarına, kendi aracının ön kısımlarıyla çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce yapılan yargılama sırasında yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde Makina Mühendisi Bilirkişi ... tarafından 02/11/2023 tarihinde düzenlenen bilirkişi raporuna göre; "Meydana gelen trafik kazasında ... plakalı araç sürücüsü ...' ın aracı ile ... ... Caddesi (... yolu) üzerinde seyir halinde iken, yolun icap ve şartları ile aracının teknik özelliklerine uygun süratle seyretmesi, hareket halinde olduğu yolun taşıt trafiği özelliği dolayısıyla dikkatli ve özenli olması, aracının önünde trafik ışıklarında, kırmızı yandığı için durmuş olan ... plakalı araçla arasında güvenli ve yeterli takip mesafesine uyması, çarpmayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken kurallara uymayarak trafik güvenliğini tehlikeye düşürerek kazaya neden olduğu, 2918 Sayılı KTK’ nun 47/d (Trafik kurallarına uymama), 2918 Sayılı K.T.K.’ nun 52/b-c (hızlarını önlerindeki araçla arasındaki mesafeyi göz önünde bulundurarak güvenli seviyede tutmamak), 2918 Sayılı K.T.K.’ nun 56/C ( takip mesafesi) maddelerini ihlal ettiği, 2918 Sayılı KTK’ nun 84/d maddesinde (arkadan çarpma) tarif edildiği gibi ... plakalı araca arkadan çarparak kazaya sebebiyet verdiği anlaşıldığından, meydana gelen trafik kazasında % 100 (Yüzde Yüz) oranında kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' in ihlal ettiği trafik kuralının olmadığı, kaza olayında herhangi bir kusurunun olmadığı, Almanya araç servis firmasının fiyat teklifinde belirtilen, aracın onarımı için zorunlu olarak değişmesi gereken parçaların ve işçiliklerin kaza ile uyumlu olmadığının, hasarın kaza ile illiyet bağının olmadığının tespit edilmiş olmasından dolayı, rapora iştirak edilmediği, Yargıtay kararlarında davacının ikamet ettiği yurt dışı koşullarına göre hasar tazminatı talep edebileceği anlaşıldığından, dosya muhteviyatı, hasar fotoğrafları, Almanya servis firmasının raporu ve kazanın oluş şekli dikkate alınarak, yurt dışı koşullarına göre gerçek hasar miktarının KDV dahil 1.076,04 euro olduğu, davacının, davalı sigorta firmasının sigortalısının olan kazadaki tam kusurundan dolayı, kaza tarihi itibarıyla gerçek hasar miktarı olan 1.076,04 EURO'yu veya 1.076,04 EURO'nun Türk lirası karşılığı olan 10.846,53 TL'yi davalı sigorta firmasından talep edebileceği, davalının hesaplanan hasar miktarı içerisinde bulunan KDV miktarını talep edebilmesi için onarım yaptırdıysa, KDV ödemesi yaptıysa onarım faturasını dosyaya sunması gerektiği, davacının KDV talebinde bulunmaması, KDV ödemesi yapmamış olması durum için KDV hariç gerçek zarar miktarı olan 904,24 EUR'yu veya kaza tarihi itibarıyla 904,24 EUR'nun Türk lirası karşılığı olan 9.114,73 TL'yi talep edebileceği" şeklinde rapor düzenlenmiştir.

Hasar bedelinin belirlenmesi için alınan bilirkişi raporunun kaza tespit tutanağı, fotoğraflar ve servis raporu incelenerek ... plakalı aracın hasarlı parçaları, kazanın oluş şekli, illiyet bağı dikkate alınarak uzman bilirkişi tarafından ayrıntılı, gerekçeli, denetime elverişli olarak hazırlandığı anlaşılmakla hükme esas alınmıştır.

Kaza yeri Türkiye olsa bile yurtdışında kayıtlı aracın meydana gelen kaza nedeniyle tamir ettirilmeden yurtdışına götürülmesi halinde, tamir bedelinin yurtdışındaki malzeme ve işçilik fiyatları ile değerlendirilmesinde yasaya aykırı bir yön bulunmamaktadır.

Davacı taraf bu açıdan aracını Türkiye' de tamir ettirmeye yada Türkiye koşullarındaki hasar bedeli ile tazmine zorlanamayacağından davalı vekilinin istinaf talebi yerinde görülmemiştir. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 18.6.2013 tarih, 2013/... Esas ve 2013/... Karar sayılı kararı). 6098 sayılı TBK'nın 99. maddesine göre, yabancı para borcunun vadesinde ödenmemesi halinde alacaklı, bu borcun vade veya fiili ödeme günündeki rayice göre Türk parası olarak ödenmesini isteyebilir. Yabancı para cinsinden yapılan harcamalar, yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görür. Davacı alacağı, yabancı para cinsinden meydana gelmiş olup fiili ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden TL karşılığının tahsiline karar verilmesi gerekir.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2012/12-... E.-2013/... K.sayılı ilamında; "Alacaklının, Borçlar Kanunu'nun 83 ve TTK'nın 623.maddesi uyarınca seçimlik hakkını, fiili ödeme tarihindeki kur üzerinden ödeme yapılması yönünde kullanması halinde, dava konusu alacak tahsil tarihine kadar yabancı para alacağı olarak değerlendirileceğinden, alacaklı, bu alacağa 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince vade tarihinden fiili ödeme tarihine kadar devlet bankalarının o para birimi ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre faiz isteyebilir" denilmiştir.

Yukarıda ifade olunan yasal düzenlemeler de göz önünde bulundurulduğunda, yabancı para borcunun alacaklısı olan davacı tarafın, fiili ödeme günündeki kur üzerinden talepte bulunma hakkına sahip olduğu gözetilerek ve davacının talebiyle de bağlı kalınarak karar verilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2016/... E. ve 2016/... K.sayılı kararı) (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 2021/... E. 2023/...

K. Sayılı ilamı)

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde; 12/07/2021 tarihinde davacı tarafa ait ... plakalı araca, davalı sigorta şirketi tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet sigortalı bulunan ... plakalı aracın çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi nezdinde Zorunlu Mali Mesuliyet sigortasının bulunduğu, ... plakalı araç sürücüsü ...' ın aracı ile seyir halinde ilen aracının önünde trafik ışıklarında, kırmızı yandığı için durmuş olan ... plakalı araçla arasında güvenli ve yeterli takip mesafesine uyması, çarpmayı önlemek için zamanında tedbir alması gerekirken kurallara uymayarak trafik güvenliğini tehlikeye düşürerek kazaya neden olduğu bu nedenle bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere %100 oranında kusurlu olduğu, kusur oranlarının kaza tespit tutanağına ve kazanın oluş şekline uygun olduğu ve hükme, denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmış olup bilirkişi raporunda dosya muhteviyatı, hasar fotoğrafları, Almanya servis firmasının raporu ve kazanın oluş şekli dikkate alınarak, yurt dışı koşullarına göre gerçek hasar miktarının KDV dahil 1.076,04 euro olduğu, bilirkişi raporunda her ne kadar onarım faturasının dosyaya ibrazı ile ancak KDV dahil talep edilebileceği belirtilmişse de 3065 sayılı KDV Kanunu'nun 1.maddesine göre Türkiye'de yapılan sınai, ticari, zirai faaliyet ve serbest meslek faaliyet çerçevesinde, yapılan teslim ve hizmetler katma değer vergisine tabi olup davacının aracına verilen zararı gidermek için gerekli onarım, parça ve işçilik hizmeti de anılan yasa gereğince KDV'ye tabi olup hasar miktarına ilişkin fatura ibraz edilmese dahi, KDV dahil edilerek hasar bedeline hükmedilmesi gerektiğinden (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2016/18474 Esas ve 2017/10417 Karar sayılı ilamı, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin 2021/... E. 2023/...

K. Sayılı ilamı) bilirkişi raporunda belirtilen fatura ibrazına Mahkememizce gerek görülmemiş olup;

davacı tarafça TBK'nun 99. Maddesine göre yabancı para cinsinden yapılan harcamaların yabancı para alacağı olarak dava edilebileceği ve bu alacağa 3095 Sayılı Kanunun 4/a maddesi gereğince vade tarihinden fiili ödeme tarihine kadar devlet bankalarının o para birimi ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranına göre faiz isteyebileceği hususu dikkate alınarak davanın kısmen kabulü ile; 1.076,04 euro araç hasar onarım bedelinin davalıdan 20/08/2022 tarihinden itibariyle 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereğince Devlet Bankalarının Euro için bir yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Temerrüt tarihi yönünden; Davaya konu edilen zarar doğurucu haksız fiil, trafik kazası şeklinde gerçekleşmiş olup, haksız eylem faili, ihtar ve ihbara gerek olmaksızın, zararın doğduğu anda, başka bir anlatımla haksız eylem tarihinden itibaren zararın tamamı için temerrüde düşmüş sayılır. Ancak haksız fiil faili olan sürücünün eylemi sonucu oluşan zararla ilgili, araç işleteninin sorumluluğunu teminat altına alan trafik sigortacısının, 2918 sayılı KTK'nun 99/1. maddesi ile ZMSS Genel Şartları'nın B.2.maddesi uyarınca, rizikonun ihbar edildiği tarihten itibaren 8 iş günü içinde tazminatı ödeme yükümlülüğü bulunmaktadır. Bu sürenin sonunda ödememe halinde temerrüdün gerçekleştiği ve sigortacının temerrüt faizinden sorumlu olduğunun kabulü gerektiği ve davacının başvuru koşulunu sağladığı, davalıya 09/08/2022 tarihinde başvurduğu nazara alınarak ve 8 iş günü sonu olan 20/08/2022 tarihinde temerrüde düştüğü anlaşılmıştır.

Her ne kadar dava dilekçesinde talep edilen 2.119,49 euronun dava tarihindeki TC Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL Karşılığı olarak 55.412,25 TL olarak gösterilmişse de dava tarihi olan 14/06/2023 tarihinde euronun TC Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL Karşılığının 25,5685 TL olduğu, dava değerinin 2.119,49 eurox25.5685 TL= 54.192,18 TL olduğu anlaşılmakla Mahkememizce dava değeri 54.192,18 TL olarak kabul edilmiş,

Mahkememizce hükümle kısmen kabul edilen miktar 1.076,04 eurox25.5685 TL=27.512,73 TL olarak kabul edilmiş olup, bu durumda davanın reddedilen kısmının TL karşılığı 26.679,45 TL yapmaktadır.

Mahkememizce vekalet ücreti, yargılama giderlerinin dağılımı ve kesinlik sınırı bu değerler esas alınarak yapılmıştır. KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1.)DAVANIN KISMEN KABULÜ ile; 1.076,04 euro araç hasar onarım bedelinin davalıdan 20/08/2022 tarihinden itibariyle 3095 sayılı yasanın 4/A maddesi gereğince Devlet Bankalarının Euro için bir yıl vadeli mevduata ödediği en yüksek faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

2.)Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 1.879,39-TL nisbi karar harcından peşin yatırılan 946,31-TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 933,08-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

3.)Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 17,900,00-TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

4.)Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 17,900,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,

5.)Davacı tarafça yatırılan 179,90-TL başvuru harcı ve 946,31-TL peşin harç olmak üzere toplam 1.126,21-TL harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,

6.)Davacı tarafından yatırılan 3.000,00-TL Bilirkişi ücreti ve 91,25-TL posta giderinden ibaret toplam 3.091,25-TL yargılama giderinin kabul red oranına göre 1.569,43-TL'sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, kalan kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

7.)Tarafların zorunlu arabuluculuk sürecinde anlaşamamaları nedeniyle 6325 Sayılı Kanunun 18/A-13 maddesi uyarınca zorunlu arabuluculuk gideri olan 3.120,00-TL'nin kabul red oranına göre 1.584,02-TL'sinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine, ‭1.535,98‬-TL'sinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydedilmesine,

8.)Davacı tarafça yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde davacıya re'sen iadesine, Dair, tarafların yokluğunda dava değeri itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/01/2024 Katip ...