ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Av. ...

Av. ...

İİK 72. madde

Davacı vekili dava dilekçesine ve 13/01/2023 tarihli açıklama mahiyetindeki dilekçesine göre;

a)İstanbul Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü'nün 2021/1375 esas sayılı dosyasında paraya çevrilmesi talep edilen ipotek sebebiyle borçlu olmadıklarını belirterek davacılar ... ile ... ve ... lehinde davalılar ... ve ... aleyhinde menfi tespit ve ipoteğin kaldırılması talebinde bulunmuş ve ayrıca

b)İstanbul 14. İcra Müdürlüğünün 2020/8611 esas sayılı takip dosyasına dayanak kambiyo senedi sebebiyle borçlu olmadıklarından bahisle davacılar ...ile ...ve ...lehinde davalılar ...ve ...aleyhinde menfi tespit talebinde bulunmuştur.

Davacı taraf iki ayrı icra takibi sebebiyle iki ayrı dava açmış bulunmaktadır. Birinci dava ipoteğin paraya çevrilmesi icra takibine ilişkin diğeri ise kambiyo senedine dayanan takibe ilişkin menfi tespit talebidir. İcra dosyaları incelendiğinde; İstanbul Gayrimenkul Satış İcra Müdürlüğü'nün 2021/1375 esas sayılı dosyasında takip miktarının 7.700.000,00 TL takip alacaklısının davalı ...borçlusunun davacı ...olduğu, İstanbul 14. İcra Müdürlüğünün 2020/8611 esas sayılı takip dosyasının ise takip çıkış miktarının 912.920,55 TL alacaklısının davalı ...borçlusunun ise davacı ...olduğu, dava dilekçesinde davacı olarak gösterilen ...ve ...'in bu icra takiplerinde taraf olarak yer almadıkları görülmüştür. Bu sebeple ilk aşamada tensiple davacılar ...ve ...'in davalılara karşı ayrı ayrı açtıkları davalarının bu dosyadan tefrik edilerek mahkememizin 2023/245 Esas sırasına kaydedilerek bu dosya kapsamında verilen 2023/256 sayılı kararla (... ve ...'in) davaları usulden reddedilmiştir.

Şirketler tarafından açılmış olan davalar ise Mahkememizin 2022/1087 Esas sayılı dosyası üzerinden ön inceleme aşamasına kadar birlikte devam ettirilmiş, ön inceleme duruşmasında yetki itirazının incelenmesi gerektiğinden davacı ... tarafından İstanbul 14. İcra Müdürlüğünün 2020/8611 esas sayılı takip dosyasına dayanak kambiyo senedi sebebiyle borçlu olmadığının tespiti talebiyle açılan davanın diğer dava ile birlikte görülmesini gerektiren bir bağlantı görülmemekle, davacı ... tarafından İstanbul 14. İcra Müdürlüğünün 2020/8611 esas sayılı takibine ilişkin açılan menfi tespit davası 2022/1087 esas sayılı dosyadan tefrik edilerek yetki itirazının yeni esas üzerinden tensiple birlikte değerlendirilmesine karar verilmiştir.

Tefrik sonucu dosya mahkememizin 2023/688 esas numarasını (eldeki bu dosya) almıştır. Dosya incelendi.

Davacı ... tarafından İstanbul 14. İcra Müdürlüğünün 2020/8611 esas sayılı takip dosyasına dayanak kambiyo senedi sebebiyle borçlu olmadığının tespiti talebiyle icra takibinden sonra açılan dava İİK 72 maddesine dayanmaktadır. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde yetki itirazında bulunarak yetkili mahkemenin İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu belirtmiştir. Yetki itirazının süresinde olduğu ve usulüne uygun yapıldığı anlaşılmaktadır.

İİK 72/8 maddesinde icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında yetki hususu özel olarak düzenlenmiştir. Buna göre "Menfi tesbit ve istirdat davaları, takibi yapan icra dairesinin bulunduğu yer mahkemesinde açılabileceği gibi, davalının yerleşim yeri mahkemesinde de açılabilir."

İcra takibinden sonra açılan olumsuz tespit davalarında yetkili mahkeme; İİK. mad. 72/VIII‟e göre “davalı-alacaklının ikametgahının bulunduğu yerdeki mahkeme” (genel yetkili mahkeme) (HMK. mad. 6/(1)) ile “icra takibinin yapıldığı yerdeki mahkeme” (özel yetkili mahkeme)dir. Davacı-borçlu, belirtilen bu iki yer mahkemesinden istediğinde olumsuz tespit davası açabilir. Tercih hakkı kendisinindir. Eğer, davacı-borçlu olumsuz tespit davasını bu mahkemelerden hiçbirinde açmaz ise, o zaman seçim hakkı, davalı-alacaklıya geçer. Bu durumda davalı-alacaklı yetki itirazında, kendi seçimine göre bu mahkemelerden birinin yetkili olduğunu bildirebilir ve mahkeme de yetkisizlik kararı vererek, “dava dosyasının davalı-alacaklının yetki itirazında bildirdiği mahkemeye gönderilmesine” karar verir. Olumsuz tespit davası, birden fazla alacaklıya karşı açılacak ise, borçlu bu kişilerden birisinin ikametgahının bulunduğu yerde davasını açabilir (HMK. mad. 7/1) (T.Uyar, Menfi Tespit ve İstirdat Davaları)

Somut davada davalı ...'ün ikametgahı Esenyurt/ İstanbul'dur. Menfi tespite konu icra takibi ise İstanbul 14. İcra Müdürlüğünde bulunmaktadır. Davalı tarafça süresinde yetki itirazında bulunulmuştur. Dava açısından mahkememiz yetkili olmayıp, İstanbul Asliye Ticaret mahkemesi yetkilidir. (Yargıtay 5 HD E.2023/7458 K. 2023/11628; İstanbul BAM 19 HD E.2022/1451 K. 2022/1421)

1.Mahkememizin İİK 72/son maddesi gereğince yetkisizliğine,

2.Yetkisizlik kararı süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşir ise kararın kesinleştiği tarihten, karara karşı kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde mahkememize bir dilekçe ile başvurularak gönderme talep edilmesi halinde dosyanın görevli ve yetkili İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine,

3.Yukarıda belirtilen yasal süre içinde gönderme talep edilmemesi halinde dosyanın ele alınarak verilecek ek kararla davanın açılmamış sayılacağı hususunun İHTARINA, Kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yada mahkememize gönderilmek üzere başka yer ticaret mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde karar verildi. 08/01/2024 Başkan ...