2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

İDDİA :

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; Davalı sigorta şirketi nezdinde... numaralı 13.02.2021/2032 vadeli ZMMS poliçesiyle sigortalı bulunan dava dışı ...a ait... plakalı 2007 model ... marka aracın dava dışı ... sevk ve idaresinde iken 04.07.2021 tarihinde aslı ve tam kusurlu olarak meydana getirdiği kazada, davacının ... plakalı aracının sağ yan kısımlarında hasar meydana geldiğini, davalı sigorta şirketi tarafından davacı aracının maddi hasarının tamamının karşılanmadığını, davacı aracında ek 13.275.00 TL onarım masrafı gerektiğini, alacağın tahsili için dava açmadan önce arabuluculuğa başvurulduğunu ancak sonuç alınamadığını belirterek izah edilen nedenlerle davanın kabulüne, davacıya ait ...plaka sayılı araçta meydana gelen gerçek (reel) hasarın karşılanmayan bölümü için fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL bakiye maddi hasar tazminatının, sigorta şirketinin temerrüde düştüğünü 21.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile yargılama gideri ve vekalet ücreti ile arabuluculuk vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesi özetle 04.07.2021 tarihli kazaya karıştığı belirtilen... plakalı aracın, ...Sigorta A.Ş. Nezdinde ... numaralı 13.02.2021-2022 vadeli Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi (Trafik Poliçesi) ile sigortalı olduğunu, kaza tarihi itibariyle teminat limitinin araç başına 43.000 TL olduğunu, mevzuat doğrultusunda yapılan hesaplamaya istinaden başvuran tarafa 11.249,56 TL tazminat ödemesi yapıldığını ve davalı şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, fazlaya ilişkin taleplerin haksız olup reddi gerektiğini, hak sahibinin kendi kusuruna denk gelen tazminatların teminat dışında kalan hallerden olduğunu bu sebeple kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini, davalı şirketin söz konusu zarardan poliçede sorumlu olduğunu, davacı tarafa yapılan ödemenin de poliçe limitinden ülmesi gerektiğini, davacı tarafça fatura ibraz edilmediğinden KDV talebinin reddi gerektiğini, parça bedellerine iskonto uygulanması gerektiği, davacı tarafın zararını ispat açısından araç görülmeksizin yalnızca belge üzerinden inceleme ile düzenlenen ekspertiz raporunun kabulünün mümkün olmadığını, davalı şirketçe yaptırılan ekspertiz sırasında aracın onarım gördüğü serviste incelendiğini ,değişim ve onarım gereken parçalar konusunda servis yetkilisi ile mutabık kalınarak ödemeye ilişkin tespitler yapıldığını, genel şart hükümleri dikkate alınmayacak olsa dahi hukukun temel ilkeleri ve borçlar kanunu kapsamında da parça bedellerine davalı şirketin anlaşmaları gereğince 9442 iskonto uygulanması gerektiğini, faizin dava tarihinden itibaren yasal faiz olması gerektiğini belirterek davacının yasa, usul ve Yargıtay kararlarına aykırı taleplerinin reddine karar verilmesini, davalı şirket lehine vekalet ücreti tayin edilmesini talep etmiştir.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :

1..Dava, haksız fiil nedeniyle oluşan Bakiye Hasar Bedelinin Tahsili istemine ilişkin HMK md. 109 uyarınca açılmış olan Kısmi Alacak Davasıdır.

2.Ticari uyuşmazlıklarda "Arabuluculuk" bir dava şartı olarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesinde düzenlenmiş olup, “Bu Kanunun 4’üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir.

Davacının dava öncesi arabuluculuk bürosuna başvurduğu, ancak anlaşmanın sağlanamadığı, böylelikle dava şartı olarak düzenlenen zorunlu arabuluculuk yolunun tüketildiği ve dava şartının yerine getirilmiş olduğu dava dilekçesi ekinde dosyaya ibraz olunan arabuluculuk son oturum tutanağından anlaşılmaktadır.

3.Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/4/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. maddesi; "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmünü öngörmekte olup, dava dilekçesi ekinde yer alan 04.04.2022 tarihli başvuru dilekçesini sunduğu ve böylelikle dava şartı olan Yazılı Başvuru şartının da sağlandığı görülmüştür.

4.Davaya konu trafik kazasının 04.07.2021 tarihinde, İzmir ili Konak ilçesinde gerçekleştiği, ...'ın sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın seyir halindeki ...plaka sayılı araca çarpışması ile kazanın vuku bulduğu dosyada mevcut Kaza Tespit Tutanağından anlaşılmaktadır.

5.Zarar gören ...plaka sayılı aracın kaza tarihinde Davacı ... adına tescilli olduğu; Zarar veren ... plaka sayılı aracın ise dava dışı ... adına tescilli olduğu Noterler Birliği'nin cevabi yazısı ve ekinde yer alan sahiplik sorgulama sonuçları ve de ruhsat suretleri ile sabittir.

6.Zarar veren... plaka sayılı aracın 13.02.2020 - 13.02.2021 tarihlerini kapsar şekilde ...Sigorta AŞ.'de Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) yani zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış olduğu celp olunan hasar dosyası içinde yer alan ... no'lu poliçe sureti ile anlaşılmaktadır. Davaya konu trafik kazasının tarihi poliçede belirtilen risk periyodu içinde yer almaktadır.

7.Trafik kazaları sonucu uğranan zararlardan sorumluluk da haksız fiil sorumluluğu kapsamında yer almaktadır. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Haksız fiil sorumluluğu; "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. TBK md. 49; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür." TBK md. 50; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü içermektedir.

8.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu; 91/1. Maddesinde; "İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (MMS) yaptırmaları zorunludur"; 85/1. Maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."; 85/son maddesinde ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3 maddesinde; "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir.

Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

9.Kazaya karışan... plakalı araç 25.06.2021 - 25.06.2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalı ... A.Ş.'de sigortalıdır. Kaza 19.07.2021 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden sigorta şirketi sorumludur.

Anc...cının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlı olarak dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranındadır. Bu nedenle aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.

10.Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.

TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.

11.23/02/2023 tarihli Bilirkişi Raporunda; - Kusur Dağılımı Yönünden; Davacı aracının sağ yan hasarının oluşumunda... plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/a maddesini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna hatası ile etken olduğu kanaatine varıldığı, ...plaka sayılı davacı araç sürücüsü ...'un kazanın oluşumuna etken hatası olmadığı kanaatine varıldığı,

Davacı aracının arka hasarının oluşumunda; ... plaka sayılı davalı dava dışı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/c ve 5b/b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna hatası ile etken olduğu kanaatine varıldığı, ...plaka sayılı davacı araç sürücüsü ...'un kazanın oluşumuna etken hatası olmadığı kanaatine varıldığı, - Hasar Tespiti Yönünden ise; dava konusu ...plakalı 2005 model ...Combi 1.9 TDI kamyonetin hasarlı olduğu tarafımca değerlendirilen parçalarının, dava konusu 04.07.2021 tarihli maddi hasarlı trafik kazası ile uyumlu olduğu, Dava konusu ...plakalı 2005 model ...Combi 1.9 TDI kamyonette 04.07.2021 tarihli kaza nedeniyle meydana gelen hasarın giderim bedelinin (KDV dahil) 16.292,29-TL olduğu, Kaza tarihi itibariyle dava konusu aracın yaklaşık 100.000,00 TL olduğu göz önüne alındığında kamyonetin onarımının ekonomik olacağı,

Dava konusu 04.07.2021 tarihli kazada dava konusu aracın iki ayrı çarpışmaya maruz kaldığı anlaşıldığından her iki çarpışmada hasarlanan yedek parçaların farklı olduğu göz önüne alınarak aracın, sağ yan hasarı ile ilgili olarak hasarlanan yedek parça ve işçilik bedelinin toplam KDV dahil 2.599,37 TL olduğu, Arka kısmından aldığı darbe nedeniyle hasarlanan yedek parça ve işçilik bedelinin toplam KDV dahil 13.692,92 TL olduğu, Davalı sigorta şirketi tarafından hasarla ilgili olarak davacı vekiline ve tamirle ilgili firmalara toplam 11.249,56-TL ödeme yapıldığı, Bu nedenle Bakiye Hasar Bedelinin 5.042,73-TL olduğu şeklinde görüş ve kanaat belirtildiği görülmüştür.

12.Mahkememizce, kaza oluşumunda sigortalı... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu olduğu, zarar gören aracın kazaya etkisinin bulunmadığı ve kusursuz olduğu, zararın tamamının poliçe limitlerini aşmamak kaydıyla sigortalı aracın KZMMS poliçesi ile sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir.

Dava öncesi alınan sigorta eksper raporunda belirtilen hasar bedeli ile 23.02.2023 tarihli bilirkişi raporunda tespit olunan hasar bedeli tutarlarının birbirine yakın olması nedeniyle bilirkişi raporunda tespit olunan rakamlara itibar edilerek hasar bedelinin 16.292,29-TL olduğu ancak dava öncesi davalı tarafından davacı vekili...'a, ... Otomotiv San. Tic. AŞ ve... Otom. Tamir Bakımevine toplam 11.249,56-TL'lik ödeme yapılmış olduğu, bu ödemelerin dosyada mevcut banka dekontlarıyla (... ) sabit olduğu anlaşılmakla davalı sigorta şirketinin davacıya 5.042,73-TL ilave Hasar Bedeli ödemesine ilişkin aşağıdaki karar hükmolunmuştur.

13.Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda Islah Dilekçesi ile talebini arttırmış, harcını karşılamıştır.

14.Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.

15.Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketlerine 04.04.2022 tarihli dilekçesi yazılı başvuru yapılmış olup işbu başvurunun hangi tarihte davalı sigorta şirketine tebliğ olunduğu anlaşılamamaktadır. 15.04.2022 tarihinde Av....'a yapılan ödemeye ilişkin dekont da nazara alındığında yazılı başvurunun yapıldığı anlaşılmakta olup, mahkememizce temerrüt tarihi olarak davacı vekilinin dava dilekçesinin neticei talep kısmında belirttiği tarih olan 21.04.2022 tarihi olarak kabul edilmiştir.

16.Davacı vekilinin dava dilekçesinde yasal faiz talep etmiş olduğu görülmekle; hükmolunan tazminat miktarına mahkememizce temerrüt tarihi olarak kabul edilen 21.04.2022 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

17.6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutar yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmiştir.

1.. Davanın KABULÜ İLE;

5.042,73-TL Bakiye Hasar Bedelinin davalı Sigorta Şirketinden bakiye poliçe limiti ile olan 31.750,44 TL ile sınırlı olmak üzere talebi doğrultusunda 21/04/2022 tarihinden itibaren işleyecek Yasal Faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,

2.Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 344,46-TL harçtan peşin alınan 80,70-TL ve 5,42-TL Islah Harcının mahsubu ile bakiye 258,34-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3.Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.560,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4.Davacı tarafından yatırılan 80,70-TL Başvuru Harcı, 80,70-TL Peşin Harç, 11,50-TL Vekalet Harcı ve 5,42-TL Islah Harcı olmak üzere toplam 178,32-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca hesaplanan 5.042,73 -TL Vekalet Ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.Davacı tarafından yapılan 2.000,00-TL bilirkişi ücretinin ve 60,75-TL tebliğat ve posta ücreti olmak üzere toplam 2.065,75-TL Yargılama Giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7.Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair; Tarafların tarafın yokluğunda, HMK 341 maddesi gereğince miktar itibariyle Kesin Olarak verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 16/05/2023 Katip ...