1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

20/07/2016 tarihli ve 29783 sayılı Resmi Gazetede Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında yürürlüğe konulan 668 sayılı Olağanüstü Kanun Hükmünde Kararname ile ... Basın Ve Basım Sanayi Tic. A.ş. kapatılarak ticaret sicil kaydı resen terkin edilmiş ve tüm malvarlığı Hazineye devredildiğini, ... sayılı Genelge ve 371 sayılı Tebliğ hükümleri uyarınca .... Basın Ve Basım Sanayi Tic. A.ş. için oluşturulan İnceleme ve Değerlendirme Komisyonu tarafından 15.09.2017 tarih ve .... sayılı inceleme ve değerlendirme raporunun tanzim edilerek, kapatılan ... Basın Ve Basım Sanayi Tic.A.ş.'nin malvarlığı, hakları, alacakları ile borç ve yükümlüklerinin tespit edildiğini, ...... Basın Ve Basım Sanayi Tic. A.ş. için tanzim olunan 15.09.2017 tarih ve .... sayılı İnceleme ve Değerlendirme Raporunun “4.3 Alacak ve Haklara İlişkin İnceleme ve Değerlendirme” bölümünde “...... BASIN VE BASIM SANAYİ TİC, A.Ş. 'ye borçlu oldukları bu borçların kaynağının dijital defter kayıtları ve kayyım idaresinden temin edilen bilgiler olduğu ve ilgili borcun tahsil edilmesi gerektiği belirtilmiştir.” denilmek suretiyle yer verilen tabloda .... Reklamcılık Ve Görsel Etkinlikler Ticaret Limited Şirketi' nden 91.627.00 TL alacağı olduğu tespiti yapıldığını ve aynı raporda tabloda belirtilen alacakların ilgili kişilerden ... İl KHK İşlemleri Bürosu tarafından takip tahsiline gidilmesi, tahsil edilmesi halinde kapatılan kurumun mal varlığına dahil edilmesi gerektiği,” hususunun da belirtildiğini, söz konusu raporda ..... Limited Şirketi'nden tahsil edilmesi gerektiği belirtilen 91.627,00- TL tutarındaki alacağın ödenmesi hususu ... KHK İşlemleri İl Bürosu'nun 14.07.2017 tarih ve .... sayılı yazısı borçlu tarafa tebliğ edilemediğinden alacağın tahsili için Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasından icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafından icra takibindeki 12.331,00-TL dışındaki borca ve faize itiraz edilmiş olduğunu, icra takibinin durduğunu, takibin devamının sağlanması açısından açılması gereken İtirazın İptali Davasının Ticaret Mahkemelerinin görevinden olması ve Ticaret Mahkemelerinin görev alanına giren konuların 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu m.5/A uyarınca zorunlu arabuluculuğa tabi olması sebebiyle arabuluculuk işlemleri yapıldığını, yapılan arabuluculuk işlemleri sonucunda 24.09.2021 tarihinde Son Tutanak düzenlenmiş olduğunu, tarafların anlaşamadıkları beyan edilip imza altına alındığını, bu nedenlerle Borçlu tarafın Bakırköy ..... İcra Dairesinin .... Esas sayılı dosyasına yaptığı; borca, faize ve tüm ferilere yönelik itirazının iptaline, takibin devamına; haksız itiraz nedeniyle icra inkar tazminatırın davalıdan tahsiline, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, müvekkilin davacı yana herhangi bir borcu bulunmadığını, davacı tarafın açıkça kötü niyetli olduğundan takip miktarının %20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, müvekkiline kesilen ilk iki faturanın bedeli müvekkili tarafından çek ile ödendiğini, ......'in müvekkilinden olan alacağını .... Faktoring A.Ş.'ye temlik ettiğini, müvekkili tarafından da ödemelerin temlik alana yapıldığını, bu hususun söz konusu faturaların üzerinde yazdığını, öncelikle mahkemenin görevsizliğine, aksi kanaat hakimse müvekkilinin herhangi bir borcu olmadığından davanın esastan reddine, davacının haksız ve açıkça kötü niyetli olması nedeniyle %20'den az olmamak şartıyla kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, ücret-i vekaletin ve yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; Alacaklı davacı kurumun, davalı şirket hakkında 91.627,00-TL alacağının tahsili ile asıl alacağına işleyecek %10,00 faizi ve değişen oranlarda faizi ile borçludan tahsilini talep ettiği, ödeme emrinin borçlulara tebliğ edildiği, borçlular tarafından dilekçeyle itiraz edildiği ve takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve kapatılan ...... Basın ve Basım San. Tic. A.ş. Şirketi ile davalı tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile takip tarihi itibari ile davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, var ise ne kadar olduğu konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olmakla, bilirkişi mali müşavir .... 'in 16/10/2023 tarihli raporunda özetle;Davalı yasal defter kayıt ve belgelerine itibar edildiğinde her ne kadar, ......A.Ş. nin takip tarihinde (06.08.2020) 12.331.TL tutarında alacaklı olduğu görülmekteyse de söz konusu bedelin, takip tarihi sonrasında ödenmiş olduğu ve herhangi bir borç kalmadığı, öte yandan, ...... A.Ş. ‘nin 2015-2016-2017-2018-2019-2020 dönemi yasal defterlerinin mahkemeniz kaleminde incelenmesi ve davalı yasal defter kayıtları ile karşılaştırılması sonrasında, taraflar arasındaki ihtilafın, tespit ve değerlendirmesinin yapılabileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Dava ticari ilişki olduğu iddiası ile alım satımdan kaynaklı alacağa dair yapılan icra takibine vaki itirazın iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)

Dava dosyamızda ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden davacı üzerinde olup tarafların iddiaları doğrultusunda delilleri toplanarak taraf defterleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına dair ihtaratlı ara karar kurulmuş inceleme günü sadece davalı defterlerini incelemeye esas olacak şekilde dosyamıza sunmuştur.

Yapılan inceleme neticesinde davalı defterlerine göre davacının davalıdan alacaklı olduğu tespit edilmiş fakat davalı defterlerini incelemeye esas olacak şekilde ibraz etmemiştir. Rapor neticesinde incelenen davalı defterlerine göre davacının davalıdan 12.331,00 TL alacaklı olduğu ve bu borcu da fer'ileriyle birlikte icra takibinden sonra davacıya ödediği anlaşılmıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu' nun 222/3. maddesinin 22/07/2020 tarih ve 7251 sayılı yasa ile değiştirilmeden önceki hali " İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. " şeklindedir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu' nun 222/3. maddesinin 22/07/2020 tarih ve 7251 sayılı yasa ile değiştirildikten sonraki hali " İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz." şeklindedir. 7251 sayılı yasanın 6100 sayılı Hukuk Muhakemesi Kanunu' nun 222/3. maddesindeki değişikliği düzenleyen 23. maddesine ait Türkiye Büyük Millet Meclisi gerekçesi " Maddeyle, Kanunun ticari defterlerin ibrazı ve delil olmasına ilişkin 222 nci maddesinde değişiklik yapılmaktadır. Mevcut metne göre diğer tarafın defter kayıtlarında ilgili hususta hiçbir kayıt bulunmaması halinde, ibraz eden tarafın ticari defterindeki kayıtlar, sahibi lehine delil olarak kabul edilebilmektedir. Ticari defteri ibraz edenin tek taraflı işlemiyle oluşturduğu kayıtların, bu kayıtlardan hiçbir şekilde haberi olmayan karşı taraf aleyhine delil teşkil ediyor olması hakkaniyete aykırı sonuçlar doğurabileceği gibi hukuk güvenliği ilkesine de aykırılık teşkil edebilmektedir. Bu sebeple maddede yapılan değişiklikle, ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için öngörülen unsurlardan biri olan, diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtların “ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi” hali, madde metninden çıkarılmaktadır. Kural tersine çevrilmekte ve karşı tarafın maddede belirtilen usule uygun olarak tuttuğu ticari defterini ibraz ettiği halde ileri sürülen hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterin, sahibi lehine delil olarak kullanılamayacağı açıkça hükme bağlanmaktadır. Madde metni dışına çıkarılan “ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi” durumunun yerine, “diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi” durumu maddeye ilave edilmektedir. Buna göre ticari defterde yer alan herhangi bir kaydın, sahibi lehine delil teşkil edebilmesi için diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi gerekecektir. Bu düzenlemenin hakkaniyete ve hukuk güvenliği ilkesine uygun olduğu düşünülmektedir. Zira ticari defteri ibraz edenin defterinde yer alan ve diğer tarafı muhatap alan kayıt, diğer tarafa sunulmakta ve diğer tarafın kendi defterindeki kayıtlara dayanarak karşı delilini ileri sürmesi beklenmektedir. Diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi hali, ileri sürülen delili hükümden düşürecek başka herhangi bir kayda sahip olmadığı anlamına gelecektir. Belirtilmelidir ki defter ibraz etmeyen tarafın, diğer tarafın ticari defterindeki kayıtların aksini senet veya diğer kesin delillerle ispatlama hakkı saklıdır." şeklindedir.

Kanun değişikliği sonrasında madde gerekçesi içeriğinden anlaşıldığı üzere, davalı defterlerini sunmayarak davacının ticari defter kayıtlarının HMK'nın 222/3. maddeye göre lehine delil oluşturup oluşturmadığının tam olarak incelenebilmesine 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu 2. maddesi ile 6100 sayılı HMK' nın 29. maddesi kapsamında dürüstlük-hakkaniyet ilkesine aykırı bir şekilde engel olduğundan, sunulmayan ticari defterlerinde de davacının alacaklı olduğuna dair kayıtların mevcut olduğu halde sunulmadığının, davacı tarafça ileri sürülen delili hükümden düşürecek başka herhangi bir kayda sahip olmadığının ve bunun sonucunda da davacı incelenen defter kayıtlarının davacı lehine delil oluşturduğunun kabulü gerekir.

Bu halde ispat yükü kendi üzerinde olan davacı taraf, usulüne uygun ihtarata rağmen defterlerini incelemeye esas olacak şekilde sunmadığı gibi, davalı defterlerini incelemeye esas olacak şekilde sunmuş ve davalı defterlerine göre davalının davacıya icra takip tarihinde 12.331,00 TL borcu olduğu, davalının bu borç dışında kalan bakiye alacağa itiraz ettiği, yine davalı tarafça itiraz edilmeyen kısma dair alacağın fer'ileriyle beraber ödendiği anlaşılmıştır. Davacı , ohal kapsamında kapatılan şirkete dair defter kayıtları mahkememize sunmak zorunda olup, bu zorunluluğun yerine getirilmemesi halinde iddiasını ispata yarar kanuni delil sunmak zorundadır. Kapatılan şirkete dair ticari defterler incelemeye esas olacak şekilde sunulmadığı gibi, başkaca kanuni deliller de davacı tarafça sunulmamıştır. Gelinen aşamada davacı iddialarının soyut nitelikte kaldığı dikkate alınarak "tevehhüme itibâr yoktur" (soyut beyana itibar edilemez-Mecelle-i Ahkâm-ı Adliyye) kuralı gereği dava hakkında ve ayrıca takip yapmada davacının kötü niyeti ispatlanamadığından davalının tazminat talebi hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

1.DAVANIN REDDİNE,

2.Davalının şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin REDDİNE,

3.Davacı taraf harçtan muaf olduğundan bu konuda karar verilmesine YER OLMADIĞINA,

4.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak DAVALIYA VERİLMESİNE,

6.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendisi üzerine BIRAKILMASINA,

7.Gider avansından artan avans var ise karar kesinleştiğinde DAVACIYA İADESİNE

Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/01/2024 Katip ...