10. Hukuk Dairesi

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davacı vekili ve davalılardan SGK Başkanlığı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı, 01.06.2013-17.06.2014 tarihleri arasında davalı işverenlere ait iş yerinde geçen ve Kuruma bildirilmeyen sigortalı çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı işverenler adına usulüne uygun tebligat yapılmış olmasına rağmen duruşmaya katılmadıkları ve herhangi bir cevap sunmadıkları anlaşılmıştır.

İlk Derece Mahkemesinin 06.12.2016 tarihli ve 2015/16-2016/704 Karar sayılı kararıyla; "davanın kabulüne, davacının 01.06.2013–17.06.2014 tarihleri arasında dava konusu iş yerinde aralıksız çalıştığının tespiti ile 20.09.2013 tarihi sonrası dönem için (02.10.2013'e kadar) sigortasız hizmetlerinin davalı ...'ye ait 1235098 işyeri sicil nolu işyerinden tespite konu olacağına,

01.06.2013 tarihinden sonraki hizmetlerin ise (19.09.2013'e dek) ... adına kayıtlı 1233090 iş yeri sicil nolu iş yerinden tespiti konu olduğunun tespitine" karar verilmiştir. IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin 21.06.2017 tarihli ve 2017/579-2017/724 Karar sayılı kararıyla;

istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

. Bozma Kararı

1.Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

2.Yargıtay (kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin 13.12.2018 tarih ve 2017/5543 -2018/9277 sayılı kararında;"Somut olayda, davacının davalı işveren ... yanında geçen çalışmalarının tespiti bakımından verilen karar yerinde ise de davalı işveren ...'ye ait işyerinin 06.08.2013 tarihinde kanun kapsamına alındığı anlaşıldığından bu işverene ait kayıtlar araştırılarak işyerinin kanun kapsamına alınmadan önce var olup olmadığı belirlenmeden ve davacının 06.08.2013 tarihinden önceki çalışmalarının ispatı bakımından bordro tanığı bulunmamaması sebebiyle komşu işyeri tanıklarının beyanlarına başvurulmadan eksik araştırma ile sonuca gidilmesi hatalı olmuştur.

Yapılacak iş, davalı işveren ...'nin işyerine ait kayıtları ve vergi kayıtlarını araştırarak işyerinin kanun kapsamına alınmadan önce var olup olmadığı belirlemek, ..., zabıta, maliye, meslek odası aracılığı ve muhtarlık marifetiyle söz konusu işyerine komşu işyerlerini tespit edip bu işyerlerinin 01.06.2013-06.08.2013 tarihleri arasındaki dönemde çalıştığı tespit edilen kayıtlı çalışanları, yoksa işyeri sahipleri araştırılıp tespit edilerek çalışmanın niteliği ile gerçek bir çalışma olup olmadığı yönünde yöntemince beyanlarını almak ve gerçek çalışma olgusunu somut ve inandırıcı bilgilere dayalı şekilde ortaya koyduktan sonra davacının çalışmasının sürekli çalışma olduğu anlaşılırsa sonucuna göre karar vermekten ibarettir." gereğine işaret edilerek karar bozulmuştur.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "Davanın ve birleşen davanın kısmen kabulüne, davacının, kuruma bildirim yapılamayan, 18.09.2013-19.09.2013 tarihleri arasında 1233090.16 sicil sayılı dosyada işlem gören davalı ..., 20.09.2013-02.10.2013 tarihleri arasında 1235098.16 sicil sayılı dosyada işlem gören davalı ... unvanlı iş yerlerinde sürekli ve kesintisiz çalıştığına tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine" karar verilmiştir.

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılardan Kurum vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili, temyiz dilekçesinde özetle; reddedilen dönemdeki hizmet ilişkisinin varlığı ve davalılara ait işletmenin 01.06.2013 - 05.08.2013 tarihleri arasında kayıt dışı bir şekilde işletildiğinin bordro tanıklarının ifadeleriyle ispatlandığını, hükmün bu nedenle hukuka aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalılardan Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının taleplerinin hukuka uygun delillerle ispat edilmediğini, davanın reddi gerektiğini, Kurum dava açılmasına sebebiyet vermediği gözetilerek aleyhine yargılama giderleri ve vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 506 sayılı Kanun'un ve 5510 sayılı Kanun'un ilgili maddeleri.

3.Değerlendirme

1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle; Davacı ve davalılardan Kurum vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

20.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.