5. Ceza Dairesi

Mahalli mahkemece verilen hüküm temyiz edilmekle dosya incelendi;

Suçtan zarar gören ve kovuşturma aşamasında duruşmadan haberdar edilmeyen Hazine vekilinin katılma talebinin 3628 sayılı Kanunun 17 ve 18. maddeleri ile CMK'nın 237/2, 260. maddelerinin verdiği yetkiye dayanılarak kabulü ile dosyanın esastan incelenmesine karar verildikten sonra gereği düşünüldü:

Yapılan yargılamaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma sonuçlarına uygun olarak oluşan kanaat ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine, Ancak; 6352 sayılı Yasa değişikliğinden önceki 5237 sayılı TCK'nın 250/1. maddesindeki düzenlemeye nazaran da cebri irtikap suçunun oluşması için kamu görevlisinin görevinin sağladığı nüfuzu kötüye kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlanmasına veya bu yolda vaatte bulunulmasına bir kimseyi icbar etmesi gerektiği, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30/03/2010 tarih ve 2009/5-167-2010/70 sayılı Kararında da açıklandığı üzere; icbar suretiyle irtikap suçunda, mağdurun iradesini baskı altında tutmaya elverişli olmak koşuluyla, doğrudan doğruya veya dolaylı biçimde yapılan her türlü zorlayıcı hareketin icbar kavramına dahil olduğu, manevi cebrin, belli bir şiddete ulaşması, ciddi olması, mağdurun baskının etkisinden kolaylıkla kurtulma olanağının bulunmamasının gerekmesi karşısında;

Suç tarihinde ... İlçe Tarım Müdürlüğünde veteriner hekim olarak görev yapan sanığın, hayvanların ilçe dışına sevki için gerekli menşei şahadetnamesi düzenlemekle görevli olduğu, 3285 sayılı Hayvan Sağlığı ve Zabıtası Kanunu ve yönetmelik gereği hayvanların muayenesini yaparak kamyonların dezenfektesi için alınması gereken ücretler çok katlı kamyonlardan 4 TL, kamyonlardan 2 TL, kamyonetten 1 TL, ayrıca 488 sayılı Kanun ve 5281 sayılı Yasanın 2. maddesi uyarınca damga pulu yapıştırılmak suretiyle alınacak damga vergisi 6,50 TL iken, suç tarihinde hayvanları aracın üzerinde yüklü halde Tarım Müdürlüğüne giden müşteki ...'den 20 TL istediği, paranın miktarına itiraz eden müştekinin müdüre müracaat ettiği, müdürün de .../... -2- kendisine tahminen 9 TL vermesi gerektiğini söylemesi üzerine sanığın yanına giden müştekiye bu kez tekrar, istediği 20 TL'yi vermezse raporu vermeyeceğini söylediği, bunun üzerine müştekinin tekrar İlçe Tarım Müdürüne gittiği ve müdürün dahili telefondan sanığı arayarak 9 TL almasını belirttiği, müştekinin bu parayı ödedikten sonra makbuz istediğinde ise bu kez sanığın elindeki raporu alarak yırtmaya kalkıştığı, ancak müştekinin çekerek yırttırmadığı, sanığın sübut bulan bu eyleminin cebri irtikaba teşebbüs suçunu oluşturduğu, mağdur ...'dan 40 TL aldıktan sonra, evraklarının eksikliği nedeniyle mağdurun kuruma yolladığı ...'tan da daha sonra 40 TL alma biçiminde gerçekleşen eyleminin zincirleme ikna suretiyle irtikap suçunu oluşturduğu, diğer 21 mağdurdan da yasal olarak ödenmesi gereken miktarın çok üzerindeki paraları ilgili şahısları memuriyet görevinin sağladığı güveni kötüye kullanmak suretiyle kanunen ödenmesi gerekmeyen bu paraları, ödenmesi hususunda onları hileyle ikna edip, kendilerinden makbuzsuz olarak aldığı ve bu şekilde haksız çıkar sağlayarak her bir mağdur yönünden ikna suretiyle irtikap suçunu işlediği mağdur ve tanık beyanları ve dosya kapsamı ile anlaşılmasına karşın, suç vasfında hataya düşülerek yazılı şekilde hüküm kurulması;

Kabule göre de;

Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 13/12/2005 gün ve 2005/8-155 Esas, 2005/164 sayılı Kararında açıklandığı üzere, 01/01/2005 ila 31/05/2005 tarihleri arasında temel adli para cezasının alt sınırının 5252 sayılı Kanunun 5/2. maddesi uyarınca 450 TL olarak hesaplanması gerektiğinin gözetilmemesi, sanık aleyhine hükmedilen 1 yıl 6 ay hapis cezasına ilişkin temel hürriyeti bağlayıcı ceza üzerinden 765 sayılı TCK'nın 80. maddesi uyarınca 1/6 oranında artırım yapılırken hesap hatası sonucu 2 yıl 4 ay hapis cezasına hükmedilmesi;

Hükümden sonra 19/12/2010 tarihinde yürürlüğe giren 6086 sayılı Yasanın 1. maddesi ile TCK'nın 257/1-2 madde-fıkralarında yer alan "kazanç" sözcüğünün "menfaat" olarak değiştirilmesi ve bu fıkralarda öngörülen cezaların alt ve üst sınırlarının da indirilmesi karşısında TCK'nın 7/2. maddesindeki "suçun işlendiği zaman yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanunların hükümleri farklı ise, failin lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur" hükmü gözetilerek, sanığın hukuki durumunun yeniden değerlendirilmesi zorunluluğu,

Bozmayı gerektirmiş, sanık müdafiinin ve katılan Hazine vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan, hükmün 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi de gözetilerek CMUK'nın 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 29/04/2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.