10. Hukuk Dairesi
10. Hukuk Dairesi 2023/13951 E. , 2024/1251 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 34. Hukuk Dairesi
İLK DERECE MAHKEMESİ : ... Anadolu 18. İş Mahkemesi
Taraflar arasındaki hizmet tespiti istemli davadan dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili davacının 20.06.2002-14.06.2005 tarihleri arasında davalı dershanede 3 yıl kesintisiz olarak öğretmenlik yaptığını, davacının prim ödemelerini kesintilere uğratan davalı firmanın yine davacının bilgisi ve muvafakati olmaksızın diğer davalı gerçek kişi ...’nin nezdinde sigortalı olarak geçişini yaptığını, kesintili prim ödemesinin aynen devam ettiğini beyan ederek; 20.06.2002-14.06.2005 tarihleri arasında davacının kesintisiz çalıştığının tespitini, eksik yatırılan primlerinin davalı işverenlikçe tamamlattırılmasını talep etmiştir.
II. CEVAP
1.Davalı işveren vekili cevap dilekçesinde; dava dilekçesindeki iddia ve hususların tamamını reddettiklerini, davacının on yıldan fazla bir zaman öncesine ait talepte bulunduğunu, zamanaşımı itirazlarının olduğunu, davanın reddi gerektiğini, husumet yönünden de itirazlarının olduğunu, hem şahsa hem de şirkete karşı dava açtığını beyan ederek; davanın usul ve esas yönünden reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıdan tahsilini talep etmiştir.
2.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; davacının 20.06.2002-14.06.2005 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitini talep ettiğini, ancak çalışma süreleri bakımından davanın hak düşürücü süre yönünden reddini, tanıkların çalışıldığı iddia edilen işyerindeki işi bilen ve tanıyan, aynı zamanda dönem bordrolarında adı geçen kişilerden olması gerektiğini, Kurumun yazılı kayıtları ile çelişen tanık beyanlarının hükme esas alınmamalarını, iddiaların yazılı delillerle ispatı gerektiğini; Kurum dava açılmasına sebebiyet vermediğinden Kurum aleyhine vekalet ücretine hükmedilmemesi ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile getirtilen MEB kayıtları, dinlenen tanıkların anlatımları sonucunda davanın kısmen kabülüne,
20.06.2002-17.12.2003 tarihleri arasındaki döneme ilişkin hizmet tespiti talebinin hak düşürücü süreye uğradığından bu döneme dair taleplerin reddine, Davacının davalı ... Fen Motorlu Taşıtlar Sürücü Kursu Ltd. Şti. iş vereni ile davalı ... iş yerinde Kuruma bildirilen süreler dışlanarak,
18.12.2003-31.12.2003 tarihleri arasında kuruma bildirilmiş olan 4 gün hizmet süresi dışlanarak 9 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 15.267.194 TL brüt asgari ücretle,
01.01.2004-30.01.2004 tarihleri arasında kuruma bildirilmiş olan 22 gün hizmet süresi dışlanarak 8 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 18.321.000 TL brüt asgari ücretle,
01.02.2004-30.04.2004 tarihleri arasında 30 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 18.321.000 TL brüt asgari ücretle,
01.05.2004-30.05.2004 tarihleri arasında kuruma bildirilmiş olan 4 gün hizmet süresi dışlanarak 26 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 18.321.000 TL brüt asgari ücretle,
05.06.2004-30.06.2004 tarihleri arasında 26 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 18.321.000 TL brüt asgari ücretle,
01.07.2004-09.10.2004 tarihleri arasında 98 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 14.805.000 TL brüt asgari ücretle,
01.12.2004-31.12.2004 tarihleri arasında 30 gün süre ile 664351 sicil sayılı ... Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 14.805.000 TL brüt asgari ücretle,
19.04.2005-14.06.2005 tarihleri arasında 55 gün süre ile .... sicil sayılı... Motorlu Taşıtlar Sürücü Kursu Ltd. Şti. unvanlı işyerinde prime esas günlük 16,29 TL brüt asgari ücretle çalıştığının tespitine, Fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF
A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.
B. İstinaf Sebepleri
1.Davacı vekili istinafında özetle; davalı tanığı...'in beyanlarının gerçeği yansıtmadığını, Özel Eğitim Kurumları Hizmet Belgesi incelendiğinde müvekkilinin görev yaptığı yer ve tarihleri belirtildiğini, ayrıca, Özel Eğitim Kurumları Yönetmeliğine göre, bu hizmet belgesinin verilebilmesi için stajyer öğretmenin tam zamanlı, 30 gün olarak sigortalı çalışmış olma şartı arandığını, müvekkilin bu şekilde çalışması olmasaydı stajyer öğretmenlikten ataması yapılamayacağını, yine davalı tanığı müvekkilin çalışmasının kesintili olduğuna dair bir beyanda bulunmadığını, Özel Eğitim Kurumları Hizmet Belgesi' nde de açıkça görüldüğü üzere davacının, davalılardan ...'ye ait .... Fen Mot. Taş. Sürücü Kursu Ltd. Şti.'de 20.06.2002 tarihinde işe girmiş ve kesintisiz şekilde 14.06.2005 tarihine kadar dersane öğretmeni olarak çalıştığının görüldüğünü, tüm bu süreçteki iş akdini bu davalının iş yerinde yerine getirdiğini, davalı işverenlerin, sigorta bildirimlerini yapmadığını, tam aylık 30 gün çalışma yapmasına rağmen eksik gün bildirdiğini, davacı tanığı ...'nin beyanının da 2001/2005 tarihleri arasında davacının davalı işverenlikteki çalışmasının kesintisiz olduğunu doğrular nitelikte olduğunu, eksik ve hatalı hüküm kurulduğunu, dosya kapsamında mevcut Özel Öğretim Kurumları Hizmet Belgesinden de görüleceği üzere davacının, 20.06.2002-20.06.2003 tarihleri arasında stajyer öğretmen olarak çalıştığını, devamında 20.06.2003-31.08.2004 ve 12.12.2004-14.06.2005 tarihleri arasında davalı işveren bünyesinde çalıştığını, davacı lehine kararın kaldırılmasını, davanın kabulünü talep etmiştir.
2.Davalılar vekili istinafında özetle; 506 sayılı Kanun 79 uncu mad, 5510 sayılı Kanun 86 ncı mad. uyarınca hizmet tespiti davalarında hak düşürücü süre, çalışmanın sona erdiği yıl sonundan başlayarak 5 yıllık süreye tabi olduğunu, kanun gereği davacının tüm dönemlere ilişkin talepleri hak düşümü süresine uğradığını, Kurumca tespit edilen çalışma var olmadığı gibi, tespiti istenen dönemlere ilişkin bir belge de davalı tarafından Kuruma verilmediğini, Yargıtay Kararında başlangıç alınacağı söylenen"kesintisiz geçtiği iddia edilen çalışmaların sona erdiği yılın sonu" 31.12.2005 başlangıç alındığında dahi 5 yıllık süre geçtiğini, tanık ..., davacının hangi tarihte işe başladığını bile bilmediğini, tanık 2001 yılında işe başladı derken, davacının kendisi 2002 yılında başladığını iddia ettiğini, Oktay Sakamet zaten 2004 veya 2005 yılında müdürlük görevine başladığın belirtmiş; davacı, iş yerinden ayrıldıktan 11 sene sonra dava açtığını, 10 yıllık yasal süre geçtiği için davacının iş yeri kayıtları imha edildiğinden savunma haklarının da ihlal edildiğini belirterek kararın kaldırılarak, davanın reddini talep etmiştir.
3.Fer'i Müdahil SGK vekili istinafında özetle; Mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu ve kaldırılması gerektiğini, davacının çalışmaları bakımından Kurum kayıtlarının esas olduğunu, aksinin aynı değerde yazılı belge ile kanıtlanması gerektiğini, hizmet tespiti davalarının kamu düzenine ilişkin olduğunu, özel bir duyarlılıkla görülmesi gerektiğini ve re’sen araştırma ilkesinin geçerli olduğunu hem doktrin hem de içtihatlarda genel kabul gördüğünü, resmi ve yazılı delillere itibar edilmeden, sadece tanık dinletilerek Yerel Mahkemece hüküm kurulduğunu, karara esas oluşturan bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu; söz konusu rapora itirazların incelenmeden verilen kararın kaldırılması gerektiğini davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise de, toplanan delillerin hüküm kurmaya elverişli olmadığını beyanla kararın kaldırılmasını ve davanın reddini talep etmiştir.
C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile İlk Derece Mahkemesi tarafından yeterli inceleme ve araştırma sonucu hüküm kurulduğu, İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşılmakla, davacı vekili, davalılar vekili ve fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve fer'i müdahil Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili istinaf dilekçesi ile aynı sebeplerle eksik incelemeye dayalı kararın bozulmasını istemiştir.
2.Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesi ile birebir aynı sebeplerle kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanun'un 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 86 ıncı maddesinin dokuzuncu fıkrası hükümleridir.
3.Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı ve feri müdahil Kurum vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler ve özellikle, dosyada bulunan MEB kayıtları, tanık beyanları ile dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz karar harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
14.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.