3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı ... arasındaki faturaya dayalı olarak sebze meyve alışverişi olduğunu, gerçekleşen bu ticari ilişkisinden kaynaklı davalı yanın borcunu ödemediğini ve davalı-borçlu hakkındaki Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile yapmış olduğu icra takibine davalı - borçlu tarafından itiraz edildiğini ve işbu itiraz üzerine icra takibinin durduğunu, borçlunun itirazının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, davalı tarafın cari hesap ilişkisinden kaynaklı borcunun olmadığını iddia ettiğini bildirerek davalı borçlunun yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli davalının %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptının tebliğ edildiği ancak davalı tarafından herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü. Antalya ... İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyası Uyap ortamından celp edilmiştir.

Davalının bağlı bulunduğu Vergi Dairesine müzekkere yazılarak davaya konu faturaların BA formunda beyan edilip edilmediği sorulmuş, davacı ve davalı şirketlerin iştigal konularının ne olduğuna ilişkin bilgi ve belgeler celp edilmiştir. Erzurum Ticaret Ve Sanayi Odasına, Erzurum Esnaf ve Sanatkarlar Odasına, Erzurum Kazımkarabekir Vergi Dairesine müzekkere yazıldığı, müzekkere yanıtlarının dosyamız arasına alındığı görülmüştür.

Davacı vekili tarafından sunulan ... tarihli beyan dilekçesi ile davalı tarafından ... tarihinde Antalya ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına 5.000,00-TL kısmi ödeme yapıldığının bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce Mali Müşavir bilirkişi ... tarafından aldırılan 08/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Taraflar arasında mal/ hizmet satışı 'E-FATURA' ile ... yılında ticari ilişki kurulduğu, ... yılı Ticari Defterlerinin açılış ve kapanış Noter Tasdiklerini Yasal sürelerde onaylattırıldığı, ve GİB başkanlığına e- beratlarını yasal sürelerde imzalatıldığı, Davacının ticari defterlerine göre alacak ya da cari hesap/ fatura alacak kayıtlarının yer almadığı, bunun nedeni de yukarıda açıklandığı üzere satış faturaları Hal Kayıt Sistemine göre düzenlediği, beyan zorunluluğunun mal satışı yapan tüccar/ üretici'de olduğu, davalının ise takip konusu faturaları aldığı/ taşıttığı ve Kazım Karabekir Vergi Dairesi'nde Sanal Form Ba bildirimlerinde faturaların yer aldığı, ve davalının da herhangi bir itirazının bulunmadığı, Davalının ticari defterleri talimat mahkemesinde inceletileceği, takipte talep edilen 13.785,42 TL borçtan kurtulması için dosyaya ödeme belgelerini sunması gerekeceği, Davacının davalıyı ihtarname ile temerrütte düşürmediği, takipte talep ettiği temerrüt faiz oranı %15,75 ile TTK 1530 kapsamında %17,25 faiz oranının uyumlu olmadığı" sonuç ve kanaatine varılmıştır. 5957 Sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanunun 1. Maddesinde; Bu Kanunun amacı, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların ticaretinin kaliteli, standartlara ve gıda güvenilirliğine uygun olarak serbest rekabet şartları içinde yapılmasını, malların etkin şekilde tedarikini, dağıtımını ve satışını, üretici ve tüketicilerin hak ve menfaatlerinin korunmasını, meslek mensuplarının faaliyetlerinin düzenlenmesini, toptancı halleri ile pazar yerlerinin çağdaş bir sisteme kavuşturulmasını ve işletilmesini sağlamaktır. (2) Bu Kanun, sebze ve meyveler ile arz ve talep derinliğine göre belirlenecek diğer malların her ne şekilde olursa olsun alımı, satımı ve devri ile toptancı halleri ve pazar yerlerinin kuruluş, işleyiş, yönetim ve denetimine ilişkin usul ve esasları, uygulanacak yaptırımları ve bakanlıklar, belediyeler ile diğer idarelerin görev, yetki ve sorumluluklarını kapsar." Şeklinde düzenleme olduğu görülmüştür. Kanunun 2. Maddesinde;

1.Bu Kanunun uygulanmasında; Meslek mensubu: Malların ticaretiyle iştigal eden ilgili meslek odalarına kayıtlı kişileri, Tüccar: Malların toptan satışı amacıyla kendi adına ve hesabına çalışan meslek mensuplarını, Üretici: Malları üretenler olarak tanımlanmıştır.

Aynı Kanunun md. 10/1' de ise ; Üreticiler ile meslek mensupları arasında veya meslek mensuplarının kendi aralarında bu Kanunun uygulanmasıyla ilgili olarak ortaya çıkan uyuşmazlıklara çözüm bulmak amacıyla il merkezlerinde bir hal hakem heyeti oluşturulacağı, belirtilmiş ve yine aynı kanunun md 10/5' de ise Değeri elli bin Türk Lirasının altında bulunan uyuşmazlıklarda, hal hakem heyetlerine başvurunun zorunlu olacağı. Bu uyuşmazlıklarda heyetin vereceği kararlar ilam hükmünde olacağı , Bu kararların 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirileceği, Tarafların bu kararlara karşı on beş gün içinde hal hakem heyetinin bulunduğu yerde ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine itiraz edebilecekleri, İtiraz, hal hakem heyeti kararının icrasını durdurmayacağı,. Ancak, talep edilmesi şartıyla hakim, hal hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabileceği, Hal hakem heyeti kararlarına yapılan itiraz üzerine asliye ticaret mahkemesinin vereceği kararların kesin olacağının düzenlendiği, yine aynı kanunun md 10/6' da ise; bu maddede yer alan parasal sınırlar her takvim yılı başından geçerli olmak üzere o yıl için 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanınunun mükerrer 298. Maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında arttırılır. Arttırılan parasal sınırlar her yıl Aralık ayı içinde Bakanlıkça Resmi Gazete' de ilan edilir, denmiştir. Tüm dosya kapsamının bir bütün olarak değerlendirilmesi sonucunda; Davanın davacı tarafından Antalya ... İcra Müdürlüğünün ...

E. Sayılı dosyası ile başlatılan takibe davalı yanın yapmış olduğu itirazının iptaline ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Davacının ve davalının meyve sebze ticareti yaptığı, tarafların iştigal alanları, uyuşmazlığın sebze ve meyve satımına ilişkin olması dikkate alındığında davacının 5957 Sayılı Sebze ve Meyveler ile Yeterli Arz ve Talep Derinliği Bulunan Diğer Malların Ticaretinin Düzenlenmesi Hakkında Kanun uyarınca İl Hal Hakem Heyetine başvurması gerektiği sabittir. Dosya kapsamında yapılan incelemede davacı vekilinin dava açmadan önce Hal Hakem Heyetine başvuru yapmadığı anlaşılmıştır.

Göreve ilişkin düzenlemelerin kamu düzenine ilişkin, yargılamanın her aşamasında resen gözetilecek hususlardan olmaları hususu dikkate alındığında davacı tarafından 5957 sayılı yasadaki zorunluluğa riayet edilmeden açılan davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Hal Hakem Heyetine başvuru dava şartının yerine getirilmediği anlaşıldığından davanın usulden REDDİNE,

2.Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 941,68-TL'nin, peşin alınan 179,90-TL harçtan mahsubu ile bakiye harç olan 761,78‬-TL'nin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

3.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde BIRAKILMASINA,

4.Davalı tarafından belgelendirilen yargılama gideri bulunmadığından bu hususta KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

5.Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeni ile kamu tarafından yapılan 3.120,00-TL yargılama giderinin 6325 sayılı HUAK'nın 18/A-13. maddesi gereği davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

6.Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa İADESİNE,

Dair; davacı vekilinin yüzüne, davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile Antalya Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/04/2024 Katip ... ¸(e-imzalı) Hakim ... ¸(e-imzalı)