5. Hukuk Dairesi
5. Hukuk Dairesi 2023/12409 E. , 2024/3223 K.
"İçtihat Metni"MAHKEMESİ : İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15. Hukuk Dairesi(İlk Derece)
I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR
A. Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17.
Hukuk Dairesinin (İlk Derece Mahkemesi Sıfatıyla) 04.07.2023 Tarihli ve 2023/1 Esas, 2023/1 Karar Sayılı Kararı
Somut olayda taraflar arasındaki sözleşmenin 42.1.1 maddesi ile 42.2.1 maddesinde sözleşme ve eklerinin uygulanmasından doğabilecek her türlü uyuşmazlık hakkında İstanbul Tahkim Merkezi Tahkim Kurulları uyarınca çözümleneceği ve tahkim yerinin Gaziantep olduğunun düzenlendiği, taraflar arasındaki niza belirtilen sözleşme hükümleri uyarınca İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC) tarafından çözümlendiği, taraflar arasındaki sözleşmede tahkim yeri Gaziantep olarak belirtilmiş ise de; buradaki yetki kaydının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 410 uncu maddesinde belirtilen hususlara ilişkin bir yetki kaydı olup, hakem kararının iptalinde yetkiyi düzenleyen 6100 sayılı Kanun'un 439 uncu maddesinin 1 inci fıkrası kamu düzenine ilişkin amir hüküm olup, tahkimin yapıldığı yerin ISTAC olduğu gözetildiğinde belirtilen hüküm uyarınca hakem kararının iptali talebinin değerlendirilmesi bakımından yetkili yer İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
B. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 15.
Hukuk Dairesinin (İlk Derece Mahkemesi Sıfatıyla) 17.10.2023 Tarihli ve 2023/7 Esas, 2023/7 Karar Sayılı Kararı
Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 42.1.1 ve 43.2.1 maddelerine göre, doğabilecek her türlü uyuşmazlığın ISTAC Tahkim Kuralları uyarınca tahkim yoluyla çözümleneceği karara bağlandığı, maddede belirtilen ISTAC ifadesi tahkim yargılamasının yapılması için başvurulacak tahkim merkezini gösterdiği, sözleşmeye göre, tahkim yargılaması için ISTAC a başvurulacak ve tahkim yargılaması İstanbul Tahkim Merkezi (ISTAC) tarafından belirlenen kurallar çerçevesinde yapılacağı, davacı taraf buna uygun olarak tahkim yargılaması yapılması için ISTAC a başvurarak davasını açtığı, yine, sözleşmenin aynı maddelerine göre, tahkim yargılamasının yapılacağı fiziki yerleşim yeri ise taraflarca Gaziantep ili olarak belirlendiği, somut olayda da oluşturulan hakem kurulu tarafından tahkim yargılaması taraflarca tahkim yeri olarak seçilen Gaziantep ilinde yapıldığı ve hakem kurulu kararında bu hususun açıkça belirtildiği, halde, eldeki iptal davasına konu taraflar arasındaki sözleşmeye göre tahkim yeri Gaziantep ili olduğundan ve tahkim işlemleri de Gaziantep'te yapıldığından, hakem kurulu kararının iptali istemli davada yetkili mahkemenin Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.
II. GEREKÇE A
. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, hakem heyeti tarafından düzenlenen 24.03.2023 tarihli hakem heyeti kararının iptali istemine ilişkindir. B. İlgili Hukuk
1.Farklı Bölge Adliye Mahkemelerinin yargı çevresinde kalan İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.
2.6100 sayılı Kanun'un "İptal davası " başlıklı 439 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: "Hakem kararına karşı yalnızca iptal davası açılabilir. İptal davası, tahkim yeri bölge adliye mahkemesinde açılır; öncelikle ve ivedilikle görülür."
C. Değerlendirme
Dosya kapsamından davanın, Prof. Dr. ..., Doç. Dr. ... ve Doç Dr. ... oluşan hakem heyeti tarafından düzenlenen 24.03.2023 tarihli hakem heyeti kararının iptali talebi olduğu, taraflar arasında akdedilen mal alımına ait 23.09.2021 tarihli sözleşmeden doğabilecek her türlü uyuşmazlığın üç kişiden oluşacak bir hakem heyeti tarafından İstanbul Tahkim Merkezi Tahkim Kuralları Uyarınca tahkim yoluyla çözümleneceğinin, tahkim yerinin Gaziantep olduğunun ve uyuşmazlığın esası hakkında Türk Hukukunun uygulanacağının sözleşmenin 42 nci maddesinin 2 inci fıkrasının 1 inci bendinde kararlaştırıldığı anlaşılmakla, uyuşmazlığın Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesince (İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla) görülüp sonuçlandırılması gerekmektedir.
III. KARAR
Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin (İlk Derece Mahkemesi sıfatıyla) YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,
18.03.2024 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.