19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Davalı tarafın eski unvanı olan ... San. ve Tic. Ltd. Şti. ile Bağdat-Irak'da 25-28 Mayıs 2022 tarihlerinde düzenlenmesi planlanan Bağdat-Building Irag Fuarına katılım sağlamak amacıyla müvekkili şirket ile 19.12.2021 tarihinde Fuara Katılım Sözleşmesi imzalandığı, işbu sözleşme gereği davalı taraf Fuarın katılımcısı, müvekkil şirket ise Türkiye organizatörü konumunda olduğunu, ancak bahse konu Fuarın 21-24 Kasım 2022 tarihlerinde düzenlenmek üzere ertelendiğini, bunun üzerine davalı şirket yeni tarihli Fuara da katılım sağlamak adına müvekkili şirket ile 25.10.2022 tarihli Fuara Katılım Sözleşmesini imzaladığını, Davalı şirketin unvan değişikliği yaptığı için hem de ilk sözleşmenin standsız düzenlendiği, tarafların standlı anlaşmaya vardıkları ve davalının güncel yeni unvanı ile yeni bir sözleşme akdedilme durumu hasıl olduğunu, son Sözleşme uyarınca davalının müvekkili şirkete 11.484,00-USD ödemeyi taahhüt ettiği, müvekkili şirketçe davalıya sözleşme kapsamında ...0167 fatura nolu, 24.11.2022 tarihli 11.484,00- USD bedelli fatura keşide edildiği,

Davalı taraf sözleşme gereği müvekkili şirkete kısmi ödeme olarak 3.951 USD ödeme yaptığı, buna karşın müvekkili şirketin kalan borcu tahsil edemediği için ....İcra Müdürlüğünün 20122/...E. Sayılı icra doyasından 30.03.2022 vadeli 1477 USD bedelli, 30.04.2022 vadeli 1477 USD bedelli ve 01.05.2022 vadeli 1477 USD bedelli 3 senetten kambiyo senedine dayalı icra takibi başlatıldığını, borçlu şirketin 4431 USD ödeme yaparak dosya borcunu kapattığı, akabinde müvekkili şirkette açıkta kalan bakiye için — ... fatura nolu, 24.11.2022 tarihli 11.484,00-USD bedelli faturadan 3101 USD alacağı ilamsız icra takibine koyduğunu, Davalı şirketin itirazı üzerine takibin durduğunu, ayrıca süreç içerisinde Fuar tarihinden önce davalının Fuara katılımı ve bakiye borcunu ödemesi davalı tarafa ... Noterliğinden 15.11.2022 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ihtar ve ihbar edildiği, ayrıca davalı tarafça haksız ve kötü niyetli olarak ... fatura nolu, 30.11.2022 tarihli, 213.673,60-TL bedelli iade fatura kesildiği, Davalıya kesilen döviz (USD) cinsinden faturaya karşılık TL miktarlı iade fatura kesilmesi VUK aykırı olduğunu, bunun yanında davalının kestiği iade faturanın müvekkili şirketçe kabul edilmeyerek ... Noterliği'nin ... yevmiye nolu, 05.12.2022 tarihli ihtarname ekinde iade edilerek itiraz edildiği beyanla; davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/ ... Esas sayılı dosyasındaki itirazının iptaline, takibin devamına, davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yetki itirazında bulunduklarını, yetkili mahkemenin ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacının tüm planlaması ve organizasyonunu üstlendiği 25-28 Mayıs 2022 tarihleri arasında Irak'da gerçekleşecek fuara katılım için müvekkil şirket ile anlaşma sağlanmasına rağmen hiçbir geçerli bir sebep sunulmaksızın davacı tarafça 21-24 Kasım 2022 tarihine ertelendiğini, müvekkili şirket, fuarın gerçekleşeceği Irak ülkesine giriş vizesi ve buna ilişkin başvuru evraklarının davacıya iletildiği, ancak davacı tarafça daha sonradan müvekkili şirkete vize alınamadığını bildirildiğini, yetkili makamlar tarafından müvekkili şirkete vize verilmemesi sebebiyle müvekkili şirketin fuara katılamaması sözleşmenin ifasını imkansız hale getirdiğini, hukuki imkansızlık doğduğunu, müvekkili şirketin katılım sağlayamadığı fuar için davacıya zaten 8385 $ ödeme yaptığını, müvekkili şirketin herhangi bir kusuru bulunmadığını, bu kapsamda iddia edilen borç kanun kapsamında sona erdiğini beyanla; yetki ilk itirazımızın kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine, aksi halde açılan haksız davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Arabuluculuk son tutanak örneği, Fuara Katılım Sözleşmesi örneği, faturalar ve ihtarname örneklerinin dosyamız arasında olduğu görülmüştür. Mahkememizin 10/10/2023 tarihli ara kararı ile davalının defterlerinin incelenmesi hususunda ... Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazıldığı, talimat yolu ile aldırılan 23/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda sonuç ve özet olarak; "Davalının 2022 yılları Yevmiye, Envanter ve Kebir defterleri ve 2023 yılı Envanter Defteri muhasebe usul ve esaslarına göre tanzim edildiği TTK ve VUK hükümlerine göre düzenlendiği, ticari defterler birbirlerini teyit ettiği, sunulan 2022 yılı Yevmiye Defterinin kapanış tasdiklerinin süresi içerisinde “SON KAYDI GÖRÜLDÜ” ibaresi ile Notere Tasdik ettirildiği,

Davacıya ait incelemesi yapılan 2023 yılı Yevmiye ve Defteri-i Kebir defterlerin E-Defter olarak tutulduğu, 1 Sıra nolu E-Defter Genel Tebliğine Göre açılış tasdiklerinin usulüne uygun olarak süresinde GİB İntranetten yapıldığı, 2023 Yılı Yevmiye ve Defter-i Kebir'in sistem üzerinden süresi içerisinde ... 'a yüklendiği, kayıtların TTK ve VUK hükümleri ve muhasebe usul ve esaslarına uygun tutulduğu, Davacının 2022-2023 yılı ticari defterini kendi lehine delil olarak kullanabileceğini, Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre,

Uyuşmazlık konusu mal veya hizmet satış faturasının davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu,

Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre,

Davacı tarafından davalı adına 24.11.2022 tarihinde 213.673,60 TL'lik fatura düzenlendiği; aynı faturaya ilişkin davalı tarafından 30.11.2022 tarihinde davacı adına 213.673,60 TL'lik iade faturası düzenlendiği, başkaca davacı ve davalı tarafından düzenlenmiş herhangi bir faturanın davalı ticari defterlerde kayıtlı olmadığı, Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre, davalı tarafından davacıya 03.01.2022 tarihinde 13.353,00 TL, 04.02.2022 tarihinde 2.055,00 TL , 04.02.2022 tarihinde 21.859,00 TL ve 15.05.2023 tarihinde ise 149.765,27 TL olarak toplam 205.032,27 TL ödeme yapıldığı, Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkinin 03/01/2022 tarihinde ticari ilişki başladığı ve 15/05/2023 tarihinde davacı tarafından ödeme yapılarak ticari ilişkinin sona erdiği, Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre, davacı tarafından davalı adına 24.11.2022 tarihinde fatura düzenlendiği, davacı tarafından davalı adına düzenlenmiş başkaca herhangi bir fatura kaydı olmadığı,

Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre, davacı tarafından davalı adına düzenlenen faturanın iade faturası sureti ile iade edilmesi üzerine davacının davalıdan mal veya hizmet satışına ilişkin herhangi bir alacağı olmadığı, davalı tarafından davacı adına ödenen 205.032,27 TL ödemeden kaynaklı ticari defter kayıtlarına göre davalının davacıdan alacağı olduğu, Davalının 2022-2023 yılları ticari defter kayıtlarına göre, Davalının, davacıya herhangi bir borcu olmadığı" yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür. Mahkememizin 21/12/2023 tarihli ara kararı ile davacı vekilinin bilirkişi raporuna itirazları doğrultusunda ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, "Kök rapordaki diğer kanaatlerin aynen devam ettiği, Sözleşmenin uzmanlık konusu olmadığı,

Davacı tarafından davalı adına düzenlenen iade faturasının uyaptan inceleme için sehven kök raporda dikkate alınmadığı ek raporda terditli olarak 2 hesaplama ve mahkemenin takdirine sunulduğu,

Mahkemenizce davalının davacı adına düzenlediği iade faturasına, davacının süresi içinde itiraz etmesine rağmen geçerli olduğuna hükmedilmesi kök rapordaki kanaatlerimin aynen devam ettiği, davalının davacıdan dava ve takip tarihi itibariyle 55.267,00 TL ve 15.05.2023 tarihi itibariyle ise 205.032,27 TL alacağı olabileceği, Davalının ticari defterlerindeki ödemelerin ödeme günü USD'ye çevrilmek sureti ile yapılan hesaplamada;

Davalının ticari defter kayıtlarına göre, 03.01.2022 tarihinden 15.05.2023 tarihine kadar davalı tarafından davacıya 205.032,27 TL ödeme yapıldığı, davacı tarafından ise 213.673,60 TL'lik mal veya hizmet satış faturası düzenlendiği, mahkemenizce iade faturasının geçersizliğine hükmedilmesi durumunda davacının TL bazında davalıdan 8.641,33 TL alacağı olduğu,

Davacının davalı adına düzenlediği faturanın USD cinsinden ve TL cinsinde düzenlendiği, davalı tarafından davacıya yapılan tüm ödemelerin USD'ye çevrilmesi gerektiğine mahkemenizce hükmedilmesi durumunda, davalının ödemelerinin ticari defterde kayıtlı olduğu tarihteki döviz kuru ile USD ye çevrilmek sureti ile yapılan hesaplamada, davalı tarafından davacıya 1 1.573,48 USD ödeme yapıldığı, davacı tarafından davalıya 11.484,00 USD değerinde mal veya hizmet satışı yapıldığı, davacının davalıdan takip ve dava tarihi itibariyle 7.511,47 USD alacağı olduğu, 15.05.2023 tarihinde davalı tarafından davacıya 7.654,79 TL ödeme yapıldığı, davalının 15.05.2023 tarihi itibariyle davacıya borcu olmadığı, davacının davalıya 89,48 USD borcu olabileceği" yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür. Mahkememizin 21/12/2023 tarihli ara kararının 3. maddesi gereğince dosya SMMM bilirkişisine tevdi edilmiş olup, bilirkişi 29/04/2024 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak; "İncelenen davacı şirkete ait 2022 ve 2023 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterlerinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2022 ve 2023 yılı ticari defterlerinin TTK hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2022 ve 2023 yıllarına ait ticari defterleri lehine delil niteliği taşıdığı, Taraflar arasında 21-24 Kasım 2022 tarihlerinde düzenlencek olan fuar için 25.10.2022 tarihli Fuara Katılım Sözleşmesinin akdedildiği,

Davacı şirket vekili dava dilekçesi ekinde; Davalının Fuara katılım sağlayacağı alanda standını kurduğuna dair resim görsellerini, davalı şirkete fuarın krokisinde B 38 nolu stand da yer verildiği, aynı zamanda fuar kataloğunda da davalı şirkete yer verildiğine dair tüm belgeleri dava dosyasına ibraz ettiği, Bu nedenle davacı şirketin Fuarın organizasyonunu gerçekleştirerek üzerine düşen hizmet verme edimini yerine getirdiğine dair görüş ve kanaate varıldığı, Davacı ...

... A.Ş.'nin sözleşmeye düzenlediği faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 03.01.2023 tarihi itibariyle davalı ... ... Tic. Ltd. Şti.'den 3.102,00 USD (11.484,00 USD-8.382,00 USD) fatura alacağının bulunduğu, Ancak, davacı şirketin icra takip tarihinde davalı yandan 3.101,00 USD alacak talep etmesinden dolayı davacı şirketin talebe bağlılık ilkesi gereğince davalı yandan 3.101,00 USD alacak talep edebileceği, Davacı şirketin icra takip tarihi öncesinde işlemiş faiz talebinde bulunmadığı, davalı şirketin icra takip tarihi itibariyle temerrüde düşürüldüğü" yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.

Dava; Fuara Katılım Sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir. .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/ ... Esas sayılı dosyasının tetkikinden; Davacı ... ANONİM ŞİRKETİ tarafından borçlu ... ... LİMİTED ŞİRKETİ aleyhine 01.03.2023 tarihinde 3.101,00 USD asıl alacak üzerinden takip başlatıldığı, davalının itiraz ettiği, itirazın süresinde olduğu ve takibin durdurulmuş olduğu görülmüştür.

Taraflar arasındaki hukuki ihtilaf, davacı yanın 03.01.2023 tarihinde borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı dosyası ile 3.101,00 USD tutarındaki alacağının tahsili amacıyla başlatmış olduğu icra takibine, davalı yanın borca itirazı ile icra takibinin durdurulması sonucunda; davacı şirketin sözleşmeye istinaden düzenlediği faturalardan kaynaklı bakiye alacağını davalı yandan tahsil edemedikleri iddiasına dayanmaktadır. Taraflar arasında 21-24 Kasım 2022 tarihlerinde düzenlencek olan fuar için 25.10.2022 tarihli Fuara Katılım Sözleşmesinin akdedildiği görülmüştür.

Mahkememizce yapılan yargılama, toplanan deliller, bilirkişi raporları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında 21-24 Kasım 2022 tarihlerinde düzenlencek olan fuar için 25.10.2022 tarihli Fuara Katılım Sözleşmesinin akdedildiği, tarafların davaya konu defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu ve lehlerine delil vasfına haiz olduğu, davacının; davalının fuara katılım sağlayacağı alanda standını kurduğuna dair resim görsellerini, davalı şirkete fuarın krokisinde B 38 nolu standda yer verildiğine dair belgeleri, aynı zamanda fuar kataloğunda da davalı şirkete yer verildiğine dair belgelerini dosyaya sunduğu görülmekle, davacı şirketin fuarın organizasyonunu gerçekleştirerek üzerine düşen hizmet verme edimini yerine getirdiği, sözleşmeye konu edimin ifa edildiği, sözleşmenin 17. maddesi gereğince fuarın yapıldığı ülkeye giriş vizesi ile ilgili sorumluluğun davalıda olup vizenin alınmamasının katılımcıya hak sağlamayacağı, davalı tarafça iddia edilen hususların ifa imkansızlığı olarak değerlendirilemeyeceği kanaatine varılmış olup, davacı ...

... A.Ş.'nin sözleşmeye istinaden düzenlediği faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 03.01.2023 tarihi itibariyle davalı ... ... San. Tic. Ltd. Şti.'den 3.102,00 USD (11.484,00 USD-8.382,00 USD) fatura alacağının bulunduğu bilirkişi raporu ile de sabit olup bilimsel, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu doğrultusunda ve talebe bağlılık ilkesi gereğince; davanın kabulü ile davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, kabul edilen alacak tutarına takip tarihinden itibaren 3095 Sayılı Kanunun 4/a madde ve fıkrası uyarınca faiz işletilmesine, kabul edilen asıl alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si olan 11.620,43 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir. İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır." ve (14). Fıkrası: "Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2023/... sayılı dosyasından arabulucuya 3.120,00-TL tarife bedeli üzerinden kesilen Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek, her iki tarafın arabuluculuk ilk oturumuna katıldıkları ve davanın kabulüne karar verildiği gözetilerek; davalı aleyhine arabuluculuk giderlerinin yükletilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

DAVANIN KABULÜ İLE,

1.Davalının .... İcra Müdürlüğü'nün 2023/... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, Kabul edilen alacak tutarına takip tarihinden itibaren 3095 Sayılı Kanunun 4/a madde ve fıkrası uyarınca faiz işletilmesine,

2.Kabul edilen asıl alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si olan 11.620,43 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3.Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 4.023,14-TL karar harcından, peşin yatırılan 714,91-TL'nin mahsubu ile eksik kalan 3.308,23-TL'nin davalıdan alınarak Hazineye irat kaydına,

4.Davacı tarafından bu dava sebebi ile aşağıda dökümü yapılan 6.711,41‬-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereği hesap ve takdir olunan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

6.Davalı tarafça bu dava nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

7.Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,

8.Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/05/2024 Katip ...