19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

MAHKEMEMİZ DOSYASI İLE BİRLEŞEN .... ASLİYE TİCARET

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

ASIL DAVA:

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle: müvekkili adına kayıtlı, ... plakalı araç .../İSTANBUL Mevkinde seyir halindeyken, davalı sigorta şirketinin sigortalısına ait ... plakalı aracın çarpması sonucu 26.03.2022 tarihinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği. İşbu kaza sebebi ile müvekkiline ait araç, SBM kayıtlarında 94.100 kusurlu bulunduğu. ancak kaza sonrası kusur oranının tespiti amacı ile, ... Ltd Ştı 'ye yapılan müracaat üzerine düzenlenen Ekspertiz Raporunda: ... plakalı araç sürücüsünün, KTK 52/1-a maddelerini ihlal ederek (%25) kusurlu olduğu,... plakalı araç sürücüsünün ise KTK 57/a, 47/1-c, 84/h maddeleri ihlal edilerek (%75) kusurlu olduğu belirlendiği.

2.Karşı tarafa ait araç sürücüsü geçiş hakkına sahip olsa da trafikte dikkatini azami seviyeye çıkarması, kavşak kollarından çıkması muhtemel araçlar veya yayalar olabileceğini öngörerek, hızını durabileceği bir seviyeye indirmesi gerektiği, karşı araç sürücüsünün hızını düşürmediği, bu durumun kaza fotoğraflarından da anlaşıldığı. Karşı araç sürücüsü bu dikkati, özeni ve tedbiri sağlamadığından kazanın oluşmasına sebebiyet verdiği, bu sebeple de dosyanın alanında uzman bilirkişiye tevdi ile kusur yönünden önceleme yapılması ve meydana gelen zararın kusur oranına göre tahsil edilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili olduğu sigorta şirketinin azami teminat ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu, davacı tarafından iddia edilen kusur oranlarının kabulünün mümkün olmayıp söz konusu hususun tespiti için inceleme yapılması gerektiği meydana gelen kazada sigortalının %100 kusurlu olduğunu belirtmelerine katılmadıklarını, Tramer kayıtlarına göre başvuran taraf ... plakalı araç sü in %.100 kusurlu, ... plakalı sigortalarına ait araç sürücüsünün %.0 kusursuz olduğu yönünde savunma ve talebinin olduğu, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle: dava konusu olaya ilişkin ekspertiz raporunda da görüleceği üzere, davalının sigortalısı olan sürücüye ait araç, müvekkile ait araca çarpmış olup, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre, % 25 kusurlu olduğunu, bu husus, kaza tespit tutanağı ile de sabit olduğunu, bilindiği üzere haksız fiillerde sorumluluğu düzenleyen TBK 49/1 maddesinde "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür." düzenlemesinin yer aldığını, dolayısı ile %25 kusurlu olduğu eksper raporlarında açıkça belli olan davalının, müvekkilin uğradığı zararı karşılamakla yükümlü olduğu kanunun amir hükmü gereği olduğunu, dava konusu olay nedeni ile oluşan hasara ilişkin zarardan davalı sigorta şirketinin de sorumlu olduğu, zira ZMMS Genel Şartları ve Yargıtay içtihatları gereğince, hasar tazminatı teminat kapsamında yer almaktadır ve sigorta şirketleri de haksız fiil failleri ile birlikte müşterek ve müteselsil olarak olduğu, tüm bu açıklamalar ışığında davalı şirketin sigortalısının meydana gelen kaza sonucu haksız ve kusurlu olması nedeniyle davalının müvekkilin uğradığı maddi zararları müteselsil sorumluluk kapsamında karşılamakla yükümlü olduğu, müvekkilinin aracında meydana gelen kusur oranına göre şimdilik, 10-TL hasar ve yargılama gideri niteliğindeki toplam 488,23-TL Ekspertiz rapor ücretinin tahsili için işbu davanın açılması zorunluluğu hasıl olduğu, kaza ile bağlantılı olarak alınan ekspertiz raporuna ilişkin olarak ödenen yargılama gideri niteliğindeki 478,23-TL Ekspertiz ücretinin TTK m. 1426 gereğince davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkili olduğu sigorta şirketinin azami teminat ve sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu, davacı tarafından iddia edilen kusur oranlarının kabulünün mümkün olmayıp söz konusu hususun tespiti için inceleme yapılması gerektiği meydana gelen kazada sigortalının %100 kusurlu olduğunu belirtmelerine katılmadıklarını, Tramer kayıtlarına göre başvuran taraf ... plakalı araç sü in %.100 kusurlu, ... plakalı sigortalarına ait araç sürücüsünün %.0 kusursuz olduğu yönünde savunma ve talebinin olduğu, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dosya kapsamındaki dava dilekçesi, ekleri ve dosyanın tümü hep birlikte incelenmiştir. ... ' ne müzekkere yazılarak, ... plaka sayılı araç ile ... plaka sayılı araçların araç kayıtlarının Mahkememize gönderilmesi istenilmiş, yazı cevaplarının dosyamız arasında olduğu görülmüştür. ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak, kaza tutanağının ve ilgili bilgi ve belgelerin Mahkememize gönderilmesinin istenilmiş, yazı cevaplarının dosyamız arasında olduğu görülmüştür. ...ne müzekkere yazılarak, trafik kazası tespit tutanağı ile, kasko ekspertiz raporunun çıkartılarak Mahkememize gönderilmesi istenilmiş, yazı cevaplarının Mahkeme dosyamız arasında olduğu görülmüştür. ... Sigorta A.Ş' ne müzekkere yazılarak, hasar dosyasının Mahkememize gönderilmesi istenilmiş, hasar dosyasının Mahkeme dosyamız arasında olduğu görülmüştür. Bilirkişilerin 29/05/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç ve özet olarak, "a) ... Plakalı Araç Sürücüsü ... ...'ün:

Kazanın meydana gelişinde, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 47/c, Madde 57/a, Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan hallerden Madde 84/h ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin Madde 109/a bentlerinde açıklanan trafik kurallarını ihlal ettiğinden, ASLİ KUSURLU OLDUĞU (%.75 ORANINDA) görüş ve kanaatine varılmıştır.

b)... Plakalı Araç Sürücüsü ... ...” nun: Kazanın meydana gelişinde, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 52/a ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinin. Madde 101/a bentlerinde bendinde açıklanan trafik kurallarını ihlal ettiğinden, TALİ KUSURLU OLDUĞU (%.25 ORANINDA) görüş ve kanaatine varılmıştır.

c)Dava konusu araca ait “Ana iskelet ve şaside hasar olmaksızın, vidalı parçalarda yapılan onarım/değişim ile giderilebilen hasarlar teminat dışı” kalmak kaydıyla, toplam değer kaybının 20.955 TL olduğu, ... plakalı aracın kazanın oluşumunda*»75 oranında kusuru olması sebebiyle değer kaybının 5.238,75 TL olarak hesaplanmış olduğu.." yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir. Bilirkişilerin 22/03/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda sonuç ve özet olarak, "A-Davacı ... plakalı sürücüsü ... ...'ün kazanın oluşumunda%.75 (Yüzde Yetmiş Beş) oranında ASLİ KUSURLU olduğu, B-Davalı ... plakalı araç sürücüsü ... ...”'nun kazanın oluşumunda %25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında TALİ KUSURLU olduğu dosya kapsamından anlaşıldığı görüş ve kanaatine varılmıştır. C-Araçtaki değer kaybının 16.000.-TL olup davalının bu tutarın % 25 i olan 4.000.-TL dan sorumlu olduğu, Araç mahrumiyet zararının 5.000.-TL olduğu davalının bu tutarı % 25 i olan 1.250.-TL dan sorumlu olduğu.." yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir. Bilirkişilerin 22/04/2024 tarihli bilirkişi heyet ek raporunda sonuç ve özet olarak, "A-Davacı ... plakalı sürücüsü ... ... 'ün kazanın oluşumunda %75 (Yüzde Yetmiş Beş) oranında ASLİ KUSURLU olduğu, B-Davalı ... plakalı araç sürücüsü ... ...'nun kazanın oluşumunda %25 (Yüzde Yirmi Beş) oranında TALİ KUSURLU olduğu dosya kapsamından anlaşıldığı görüş ve kanaatine varılmıştır. C- Araçtaki değer kaybının 16.000.-TL olup davalının bu tutarın % 25 i olan 4.000.-TL dan sorumlu olduğu, Araç mahrumiyet zararının 5.000.-TL olduğu davalının bu tutarı % 25 i olan 1.250.-TL dan sorumlu olduğu, Araç onaırm bedelinin 27.017,72 TL olup davalının bu tutarın % 25 i olan 6.754,43 TL dan sorumlu olduğu.." yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir. Bilirkişi raporlarının taraflara usulüne uygun tebligat çıkartıldığı, davacı vekilinin rapora karşı beyan dilekçesini dosyaya ibraz ettiği görülmüştür.

Davacı vekilinin asıl dava ve birleşen dava yönünden ıslah dilekçesini dosyaya ibraz ettiği, davalı tarafa tebliğ edildiği, davacı vekili tarafından ıslah harcının Mahkememiz veznesine yatırıldığı görülmüştür.

Dava konusu uyuşmazlık konusunun, 26/03/2022 tarihinde meydana gelen kaza neticesinde davacıya ait ... plakalı araçta herhangi bir değer kaybının meydana gelip gelmediği, meydana gelmiş ise, değer kaybının tespiti ve davalının sorumlu olup olmayacağı noktalarında toplandığı anlaşıldı. Dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde;

Trafik kazası sonucu zarar görenin aracında meydana gelen değer kaybından zarar veren sorumludur. Yerleşik yüksek mahkeme içtihatları uyarınca değer kaybı, aracın kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarına göre hasarsız haldeki ikinci el değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre tespit edilir. Kaza sebebiyle hasara uğrayan aracın onarım masrafı da davacının zararlarındandır ve zarar verenden tazmini talep edilebilir. Trafik kazası sonucu zarar görenin aracında meydana gelen değer kaybından zarar veren sorumludur. Yerleşik yüksek mahkeme içtihatları uyarınca değer kaybı, aracın kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarına göre hasarsız haldeki ikinci el değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değeri arasındaki farka göre tespit edilir. Kaza sebebiyle hasara uğrayan aracın onarım masrafı da davacının zararlarındandır ve zarar verenden tazmini talep edilebilir. Trafik kazasından doğan tazminat davalarında 2 ve 10 yıllık zamanaşımı süreleri uygulanır. Ancak fiilin cezayı gerektirmesi durumunda, ceza kanununda daha uzun bir zamanaşımı süresinin öngörülmesi şartıyla, bu süre uygulanır.

Somut olayda 26/03/2022 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalının sigortacısı olduğu ... plakalı araç arasında trafik kazası meydana gelmiştir. Somut dosya bakımından asıl davada değer kaybı ve mahrumiyet bedeli talep edilmiş olmakla beraber, birleşen dosyada aynı kazaya ait hasar zararı talep edildiği anlaşılmış olup, denetime elverişli ve usul ve yasaya uygun olarak hazırlanan 24/04/2024 tarihli bilirkişi raporuna göre, meydana gelen trafik kazasında davacının %75, davalının sigortalısının %25 kusurunun bulunduğu tespit edilmiştir.

Bilirkişilerce davacının aracında kusur oranları sonrasında hesaplanan hasar zararı 6754,43 TL ve yine kusur oranları doğrultusunda hesaplanan değer kaybı ve mahrumiyet bedelinin ise 5238,75 TL olduğu hesaplanmıştır. Yapılan kusur tespiti ve zarar hesabının teknik yönden doğru olduğu ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu mahkememizce kabul edilmiştir. Temerrüt tarihi davalı sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası olan 18/05/2022 tarihi olarak tespit edilmiş olup, ayrıca davacı, dava açmadan önce yaptığı eksper masraflarının yargılama giderlerine eklenmesini talep etmiştir.

Eksper masrafı dava açmadan önce yapılan zorunlu bir masraf değildir. Davacının sunduğu eksper raporuna göre 27.018,72 TL hasar zararının bulunduğu, buna rağmen davacının davasını 10,00 TL üzerinden belirsiz alacak davası olarak ikame ettiği görülmüştür. HMK md. 107 uyarınca davacı, davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde belirsiz alacak davası açabilir. Doktrinde ve uygulamada kabul edildiği üzere, davacının dava açmadan önce eksper raporu aldırması belirsiz alacak davası açmasına engel değildir. Ancak eksper raporunda belirtilen sonucu kabul etmeyip daha fazlası için dava açan davacının, en az eksper raporundaki miktar üzerinden harç yatırarak davasını açması gerekir. Somut olayda davacı 10,00 TL üzerinden davasını açarak eksper raporundaki miktarı kabul etmemiştir. Bu sebeple eksper raporu masraflarının yargılama giderlerine eklenmesi talebi yerinde olmadığı kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde asıl dava ve birleşen davalar yönünden hüküm kurulmuştur.

HUAK 18/A-(13) ve (14). Fıkrası hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya Numarası 2022/... sayılı dosyasından arabulucu olarak atanan ... ekte sunulan 1.560.-TL tarife bedeli üzerinden kesilen 10/10/2022 tarihli Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek, davanın kabulüne karar verildiği de dikkate alınarak davalı aleyhine ara buluculuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

ASIL DAVA YÖNÜNDEN

1.Davanın KABULÜNE,

2.5.238,75.-TL değer kaybı tazminatının 18/05/2022 tarihinden itibaren yasal faizi ile davalıdan alınarak davacıya verilmesine,, (davalı şirketin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına,) BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN

1.Davanın KABÜLÜNE,

2.6.744,68.-TL hasar ve onarım tazminatının 18/05/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, (davalı şirketin poliçe limiti ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına,) ASIL DAVA YÖNÜNDEN:

1.Karar tarihinde yürürlükte bulunan, Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 427,60.-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 169,99.-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 257,61.-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

2.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 5.238,75.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3.Davacı tarafından yapılan; 80,70.-TL Başvuru Harcı, 80,70.-TL Peşin/nisbi Harcı, 89,29.-TL Islah Harcı, 12.000,00.-TL Bilirkişi ücreti, 210,50.-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 12.461,19.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN:

1.Karar tarihinde yürürlükte bulunan, Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 460,73.-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 295,08.-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 165,65.-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

2.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T göre hesaplanan 6.744,68.-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3.Davacı tarafından yapılan; 179,90.-TL Başvuru Harcı, 179,90.-TL Peşin/nisbi Harcı, 115,18.-TL Islah Harcı, 87,75.-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 562,73TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4.Zorunlu arabuluculuk başvurusu nedeniyle devletçe karşılanan 1.560,00.-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

5.Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine Dair, miktar itibariyle istinaf sınırı altında kaldığından KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 17/09/2024 Katip ...