1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

.....

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı vekilince sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından...... numaral..... ile ..... ye sigorta ettirilen..... istikametinde bulunan şantiyesinde kanal dolgu çalışması yapmakta iken müvekkili firma çalışanı .... kontrolündeki.......i.nden kiralanan ........... marka kanal kazıcı ve yükleyicinin yolun çökmesi neticesinde devrildiğini, .... marka kanal kazıcı ve yükleyicide meydana gelen hasar bedeli hasar gören makinenin ...... ile...... firması tarafından sigortalı olması sebebiyle.......ne ödenerek, meydana gelen olayda müvekkili firmanın kusurlu olduğundan bahisle yapılan ödemenin rücusu için........ tarafından müvekkili firmaya ....... Mahkemesinin ...... E. sayılı dosyası üzerinden dava açıldığını, açılan davada 18.06.2019 tarihinde davanın kabulüne karar verilerek, müvekkili şirketin 14.047,00 TL asıl alacağı, işlemiş faizi, 1.685,64 TL vekalet ücreti, 1.877,40 TL yargılama gideri ve 273,39 TL harç ile birlikte davacıya ödenmesine karar verildiğini, söz konusu davanın,..... firmasına ihbar edildiğini, tüm aşamalarda ihbar olunan sıfatı ile mahkeme tarafından......ne tebligatlar yapıldığını, söz konusu karar için taraflarınca yapılan istinaf başvurusu neticesinde ..... Mahkemesi ......Dairesinin 10.05.2023 tarihli ..... E...... K. sayılı ilamı ile istinaf başvurusunun reddine karar verilerek kararın kesinleştiğini,..... tarafından müvekkili şirket aleyhine başlatıla..... Müdürlüğünün ..... E. sayılı dosyasına 22.06.2023 tarihinde, 38.943,50 TL ödeme yapılmak mecburiyetinde kalındığını, oluşan hasarın müvekkili şirketçe .... numaral..... ile ......ne sigortalandığından, fazlaya ve faize ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla icra dosyasına ödenen 38.943,50 TL’nin ödeme tarihi olan 22.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte poliçe kapsamında ödenmesi talebi ile davalı sigorta şirketinin kep gönderisi ile 10.07.2023 tarihinde başvuru yapılmasına rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığı gibi cevap da verilmediğini, müvekkili firmanın söz konusu şantiyede montaj sırasında ortaya çıkabilecek zararları...... tarafından ..... numaralı.... ile güvence altına alınmış olduğundan bahsi geçen hasar bedelini ......’den rücuen talep ederek işbu davayı açma zorunluluklarının olduğunu, tüm bu nedenlerle, fazlaya ve faize ilişkin tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla......Müdürlüğünün..... E. sayılı icra dosyasına ödenen 38.943,50 TL’ nin ..... numaralı ..... kapsamında ödeme tarihi olan 22.06.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalı şirket için müvekkili şirket nezdinde..... nolu .... poliçesinin mevcut olduğunu, teminatların poliçenin ön yüzünde yer aldığını, davacının taleplerinin poliçe teminatı dışında olduğunu, yetki itirazlarının bulunduğunu, davayı kabul mahiyetine gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçede yazılı şartlar ve limitle sınırlı olduğunu,müvekkili şirketin sorumluluğunun doğması halinde tazminatın, teminat limitini geçemeyeceğini, kabul anlamına gelmemek üzere dava konusu hasar poliçe teminatı kapsamında olmadığından müvekkili şirketin işbu davadan dolayı herhangi bir sorumluluğunun söz konusu olamayacağını, dava konusu olayda, sigortalı..., iş makinesini...şirketinden kiralamış olup, taraflar arasında kira sözleşmesi bulunduğunu, huzurdaki davada ise, sigortalı..... Firması tarafından ödenen makine hasar bedelinin müvekkili şirketten rücuen tazminatının talep edildiğini, zarar gören makinenin, sigortalıları tarafından kiralanan bir makine olması ve buna bağlı olarak iki firma arasında kira sözleşmesinin mevcut olması sebebiyle ..... firmasının üçüncü şahıs olarak nitelendirilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla, .....firması taşeron olsa dahi, poliçede yer alan 002 çapraz sorumluluk ek teminatı klozu kapsamındaki istisna gereği, poliçede iş makinesi teminatı olmadan bu hasarın karşılanmasının mümkün olmadığını, açıklanan sebeplerle dava konusu hasarın da poliçe teminatı kapsamı dışında kalmakta olup kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili şirketin işbu dava konusu hasar nedeniyle herhangi bir sorumluluğundan söz edilemeyeceğini, poliçenin işlerlik kazanabilmesi için bundan başka, kazanın oluş şeklinin incelenmesi ve kusurun kime ait olduğunun belirlenmesi ve bunun sonucunda kazanın meydana gelmesinde sigortalıya terettüp edecek hukuki bir sorumluluğunun tespit edilmesinin ve dosyanın bilirkişiye gönderilmesi gerektiğini, dava konusu hasarın yalnızca ..... neticesinde meydana gelmiş olması gerektiğini,ayrıca poliçenin ilk bölümünde teminat kapsamları ve teminat harici durumların açıkça yazıldığını, bu nedenle hasarın meydana geliş şeklinin ve sebebinin önem arz ettiğini, davalı sigortalı taraf söz konusu davayı dava tarihinden 2 yıl geçtikten sonra müvekkili şirkete ihbar ettiğini, dolayısıyla ihbar edilen dava dosyasında yapılan yargılama sırasında alınmış olması muhtemel olmakla birlikte taraflarına tebliğ edilmemiş ve dolayısıyla savunma bakımından değerlendirme yapma imkanları olmayan raporlar üzerinden verilen kararın müvekkili şirket açısından herhangi bir bağlayıcılığının bulunmadığını, bu konu önemini daha çok davanın somut olayında belirgin olduğu üzere haksız fiillerde gösterdiğini, ortada bir haksız fiilin söz konusu olduğu durumlarda; taraflar arasında sözleşmeden kaynaklanan bir hukuki ilişkinin varlığından söz edilemeyeceği için, işin bir taraf yönünden ticari olarak nitelendirilmesi, diğer taraf yönünden de aynı nitelendirmede bulunulmasının hukuken haklı göstermeyeceğini, davanın çözümüne bakıldığında tacir olan davacı Kurum ile davalı arasında sözleşmeden doğan bir hukuki ilişki bulunmayıp haksız fiilden kaynaklanan ilişki bulunduğunu, tüm bu sebeplerle; davacının taleplerinin haksız ve mesnetsiz olmakla birlikte davacının yasa, usul ve Genel Şartlara aykırı tüm taleplerinin REDDİNE, müvekkili şirketin dava açılmasına keyfi ve haksız olarak sebep olmadığından, yargılama giderlerinden sorumlu tutulmamasına, vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, Rücuen Tazminat davasıdır.

Davacı taraf ,davalı ile.....adresinde yer alan şantiyesinde "3.kişiden kiralanan iş makinesi ile çalışanın hakimiyetindeki iş makinesinin yolun çökmesi sonucunda devrilmesi ile zarara uğradığı bu sebeple kendi kusurları sebebi ile oluşan zararın yargılama ve icra takibi neticesinde dava dışı aracın sigorta şirket..... ye 38.943,50 TL 22.06.2023 tarihinde ödendiğini ,davalı ile akdedilen .....kapsamında davalıdan rücuen tazminini talep etmiştir.

Davalı taraf hasarın poliçe teminatında kalmadığını bu sebeple davanın reddini talep etmiştir.

Taraflar arasındaki ihtilafın; Davacı şirket tarafından kiralanan iş makinesinde meydana gelen kaza nedeniyle oluşan hasar bedelinin dava dışı kiralayan firma sigortacısı.... tarafından davacı aleyhine açılan ..... Mahkemesinin .... Esas sayılı davada verilen hükmün ... ... Müdürlüğünün....Esas sayılı icra takibi dosyasına ödenen 38.943,50-TL 'nin....kapsamında davalı şirketten talep edip edemeyeceği, edebilecek ise miktarı ve poliçe kapsamında teminat altına alınıp alınmadığı noktasında toplanmıştır. ......'nin,....'nin,.... Mahkemesi'nin ve .... Dairesi'nin yazı cevapları dosya kapsamına alınmıştır.

HMK 266.maddesi uyarınca Çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren hususlarda bilirkişi incelemesi yapılacağı düzenlenmekle ;

05/07/2024 tarihli raporda; taraflar arasında akdedilen.....'nin 08.04.2015-31.12.2015 montaj dönemini ve 31.12.2015-31.12.2016 bakım devre süresini kapsadığı, poliçe limitinin 50.000,00TL olduğu, kazanın 28.11.2015 tarihinde meydana geldiği,... plaka numaralı iş makinasının kaza anında ruhsatının ... adlı .....ı adına kayıtlı olduğu, iş makinasının... tarafından ....ye sigorta ettirildiği, iş makinesinde meydana gelen hasarın... tarafından karşılanarak davacı şirket aleyhine rücu davasına konu edildiği, rücu davasında davacı şirketin .....'nin....E-.....K sayılı kesin kararı ile hasardan sorumlu olduğunun tespit edildiği, iş bu karar dayanak yapılarak başlatılan ..... Dairesi .... E sayılı dosyasında takip alacaklısı.....ye ödediği tutarın ise 22.06.2023 tarihli icra dairesi tahsilat makbuzuna göre 38.943,50TL olduğu, davacı şirket ile olan sözleşme ilişkisi nedeniyle....'nin 3.kişi olmadığı, bu nedenle taraflar arasındaki poliçe kapsamında davacının Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Klozu ve Genel Şartları'na göre davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumluluk kapsamına girmeyeceği, ayrıca hasar gören iş makinesinin taraflar arasındaki poliçede yer almadığı, bu nedenle poliçede belirtilen ...ı'ndan da faydalanamayacağı, iş makinesinde oluşan hasarın poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığının değerlendirildiği, nihai kararın ise mahkemenize ait olduğu, mahkemenizin aksi kanaatte olması ve hasarı poliçe kapsamında değerlendirmesi halinde ise davacının davalıdan 38.943,50TL tutarın 22.06.2023 tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte ödenmesini isteyebileceği kanaati ile rapor tanzim edilmiştir. .... nolu .... poliçesi incelendiğinde;

Davacı şirket ile olan sözleşme ilişkisi nedeniyle...i'nin 3.kişi olmadığı, bu nedenle taraflar arasındaki poliçe kapsamında davacının Üçüncü Şahıslara Karşı Mali Mesuliyet Klozu ve Genel Şartları'na göre davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamında sorumluluk kapsamına girmeyeceği, ayrıca hasar gören iş makinesinin taraflar arasındaki poliçede yer almadığı, bu nedenle poliçede belirtilen....ndan da faydalanamayacağı, iş makinesinde oluşan hasarın poliçe teminatı kapsamı dışında kaldığı şeklinde bilirkişilerce görüş belirtilmiş ise de;

Mahkememizce aracın kiralanması neticesinde kiralayan şahsın 3.şahıs olmadığı şeklindeki değerlendirmeye itibar edilmediği, aracın kiralama ilişkisi 3.Şahıs sıfatını ortadan kaldırmayacağı gibi, yapılan işin mahiyeti,kapsamı,ekonomik değeri,sigorta poliçesinden beklenilen fayda aynı sözleşmenin Teminat dışında Kalan Haller başlığı altında E) maddesi uyarınca iş makinelerinin şantiye sahası içerisindeki faaliyetleri sebebi ile verebilecekleri zararların teminatta dahil olduğu imza altına alınmakla ;açılan davanın KABULÜNE, 38.943,50 TL nin 22/06/2023 tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.