7. Hukuk Dairesi

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müflis Torbapak Madencilik San. ve Tic. A.Ş. ve kefili ...'ın borçlu-müflis şirketin davacıya olan borçlarına karşılık 22/03/2011 tarih ve 05/07/2018 vade tarihli 1.078825,65-USD tutarlı bonoyu imzalayıp kaşeleyerek davacı şirket adına keşide ettiğini, davacı şirketin, borcunun ödenmemesi üzerine alacağını tahsil etmek adına İstanbul 7. İcra Müdürlüğü'nün 2018/32619 E. Sayılı dosyasıyla Torbapak Madencilik San. ve Tic. A.Ş. ile ... aleyhine fiili ödeme tarihindeki yasal karşılığı üzerinden 1.082.062,13 USD takip çıkışlı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığını, ödeme emrinin borçlu taraflara tebliği üzerine dosyada alacağın tahsili için ilgili işlemler yapılmaya başlanıldığını, bu süreçte borçlu- kefilin, aynı zamanda şirketin kurucusu ve bononun düzenlendiği tarihte yönetim kurulu üyesi olan ...'ın İstanbul 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/382 E. sayılı dosyası ile davacı şirket aleyhine 03/05/2019 tarihinde borcun bulunmadığını ve senedin sonradan doldurulduğu iddiasında bulunarak takibin taliki veya iptalini talep etmiş olduğunu davanın reddedildiğini, ...'ın açmış olduğu davanın, İstanbul 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 03/05/2019 tarih ve 2019/382E.- 2019/1156K. Sayılı ilamı ile reddedildiğini, bu ilama karşı şirket kurucusu ortağı ve davacısı olan ... tarafından yapılan istinaf başvurusunun da İstanbul BAM 11/02/2021 tarih ve 2020/942 E. - 2021/464K. Sayılı ilamı ile reddedildiğini ve verilen bu kararın, Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 18/11/2021 tarih ve 2021/4834E. - 2021/10375K. Sayılı ilamı ile onandığını, müflis şirketin kurucusu ve ortağı tarafından açılan bu dava sonucunda verilen kararın, müflis şirketin, davacıya borçlu olduğunu kanıtladığını; davacı şirketin zarara ve hak kaybına uğramasını önlemek için alacak kayıt talebinin kabulü ile alacağının iflas masasına kaydının hakkaniyetin gereği olduğunu, iflas idaresi tarafından alacak kayıt talebinin reddine ilişkin verilen kararın, haksız, mesnetsiz ve hukuka aykırı olduğunu, davacının, borçlu şirketin iflas ettiğini Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 18/11/2021 tarih ve 2021/4834E. - 2021/10375K. Sayılı ilamını dosyaya sunup sorgulama yapılması talep edildiğinde öğrendiğini, borçlu şirketin müflis olduğunun öğrenilmesinin hemen akabinde davacı şirketin alacağının iflas masasına kaydedilmesi için Gebze 4. İcra ve İflas Dairesi'nin 2018/9 İflas sayılı dosyasına alacak kaydı talebinde bulunulduğunu, ayrıca iflas dosyasına, alacak kayıt talebinin ekinde İstanbul 7. İcra Müdürlüğü'nün 2018/32619 E. Sayılı ödeme emri, bu icra takibine konu olan kambiyo senedi ve dosya kapak hesabı sunulduğunu, kesinleşmiş icra takibi, borçlu şirket ile kurucusu, ortağı ve imza tarihi itibariyle yönetim kurulu üyesi olan kefil ...'ın imzasının bulunduğu bonoya rağmen iflas idaresi memurlarının 163 kayıt sayılı alacak talebinin reddine karar verildiğini, kesinleşmiş icra takibi ve kambiyo senedi olmasına rağmen talebin senetteki TL kısmının USD olarak yazıldığı iddia edilerek reddedilmesi hukuka ve maddi gerçekliğe aykırı olduğunu, zira; İcra takibine esas olan alacağın, fiili ödeme tarihli, USD bedelli alacak olduğundan Müflis şirket ve kefil tarafından keşide edilen bonoda TL ifadesinin yer almasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müflis şirketin Kazancıoğlu A.Ş.'ye olan borcunun USD bedelli olduğunun müvekkili şirketin ticari defter ve belgeleri incelendiğinde kolaylıkla anlaşılacak olup USD bedel üzerinden alınan borcun bonoda TL olarak belirtilmesinin davacı şirketten beklenemeyeceğini, takibe esas olan 22/03/2011 tarih ve 05/07/2018 vade tarihli tutarlı bono incelendiğinde hem yazı hem rakam ile bono bedelinin Amerikan Doları olarak belirtildiğinin tespit edileceğini beyanla; davanın kabulü ile davacı şirketin İstanbul 7. İcra Müdürlüğü'nün 2018/32619 E. Sayılı dosyasına konu olan alacağının iflas masasına alacak kaydının yapılmasına ve sıra cetveline kaydedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Gebze 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2011/641 Esas sayılı dosyasında verilen 12/12/2014 tarih ve 2014/687 sayılı karar ile Torbapak Mad. San. ve Tic. A.Ş.’nin 12/12/2014 tarih ve saat 12:30 itibariyle iflasına karar verildiğini, verilen kararın kesinleştiğini, iflas idaresinin alacak kayıtlarını incelerken, alacaklılar tarafından talep edilen alacağın esasını ve sebebini teşkil ettiği gerekçesi ile sunulan belgelerin İcra ve İflas kanununun 68. vd. maddeleri gereğince kesin nitelikli olup olmadıklarını, kambiyo hukukuna tabi olup olmadıklarını ve kesinleşmiş mahkeme hükmü içerip içermediğinin incelendiğini, kabul edilmesi kesin nitelikte olan belgelerle birlikte sunulan alacaklar dışındaki alacak taleplerinin reddedildiğini, nitekim davacı tarafından sunulan belgelerin incelendiğini, İcra ve İflas Kanunu uyarınca, alacağın kabulünü gerektirir kesin nitelikli belgelere rastlanmalığından alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektiğinden işbu gerekçeyle 06/03/2020 tarihinde davacının talebinin reddine karar verildiğini, iflas İdaresi tarafından alacak talebinin reddedilmiş olması, alacak kayıt talebinde bulunanın müflis şirketten alacağının olmadığı anlamında değil, alacak talebinde bulunurken sunulan belgelerin alacağın kabulünü gerektireceğini, kesin nitelikli belgeler olmadığı anlamında olduğunu, alacaklı tarafından sunulan belgelerin iflas idaresi tarafınca kesin olarak alacağı ispata yeterli bulunmadığından alacak kayıt talebinin reddedildiğini, alacaklı tarafın kayıt kabul talebinde bulunurken alacağını ispata yeterli tüm belgeleri sunmamış olduğundan talebinin reddedilmesinde iflas idaresinin herhangi bir kusuru olmayıp tüm kusurun davacı alacaklının üzerinde olduğunu, Yargıtay 19.HD.’nin 2000/6699E, 2000/7392K, T. 2.11.2000 tarihli kararında “İflas İdaresi, dayanağı gösterilmeyen ve delil ibraz edilmeyen alacağı kabul etmemekte haklı olup, kayıt-kabul davası açılmasına neden olmadığından, yargılama giderleri ile sorumlu tutulamaz” hükmü bulunduğunu, davacının iddiasının kabulü halinde dahi yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde bırakılması gerektiğini, davacı ile müflis Torbapak Mad. San. ve Tic. A.Ş. arasında, hiçbir şekilde ticari ve cari ilişkisi bulunmadığını, diğer taraftan ise davaya konu olan bononun, 22/03/2011 tarihli olup bonodaki ödeme gününün ise 05/08/2018 olduğunu, bu durumun dahi tek başına davacı tarafın haksız ve kötü niyetli olduğunu ortaya koyduğunu, ticari hayatta, bu şekilde vade gününün belirlenmesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, bononun sonradan doldurulduğunun ortada olduğunu, davacı tarafın alacaklı olduğunu kabul etmemekle birlikte; davacının, davalı müflis şirketten talep ettiği alacağın zamanaşıma uğradığını, ayrıca davacı tarafından ikame edilen işbu davanın hak düşürücü süre içerisinde açılmaması nedeniyle de davanın öncelikle usulden reddine, aksi halde müflis şirketin, davacıya borcu olmaması sebebiyle esastan reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Davanın REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ :

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davacının alacağı bonoya yanı kıymetli evrağa dayalı olduğunu, davalı tarafından davaya konu bonodaki imzaya itiraz edilmediğini ve imzanın müflis şirkete ait olduğu kabul edildiğini, bu husus gözetilmeden soyut ve genel geçer ifadeler ile davacı şirketin alacak kaydı talebinin reddinin doğru olmadığını, gerekçeli karar incelendiğinde, alacak kaydı talebinin red sebebi olarak bononun ticari defter kayıtlarında yer almaması gerekçe olarak göstermişse de bu dosya içeriğine ve yeknesak yargıtay içtihatlarına aykırı olduğunu, kıymetli evrakın sebepten mücerret olma ilkesi, bonodaki imzaya itiraz edilmediği ile alacağa ilişkin kesinleşmiş mahkeme ilamı gözetilmeden davanın reddi kararı verilmesi doğru olmadığını, bononun her zaman düzenlenebilecek bir belge olduğuna ilişkin tespit, yasaya ve usule aykırı olduğunu, beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; her ne kadar davacı taraf, Müflis Torbapak Madencilik San. ve Tic. A.Ş. ve kefili ..., borçlu-müflis şirketin Kazancıoğlu A.Ş.'ye olan borçlarına karşılık 22/03/2011 tarih ve 05/07/2018 vade tarihli 1.078825,65-USD tutarlı bonoyu imzalayıp kaşeleyerek şirket adına keşide ettiğini beyan etmişse de müflis şirketin böyle bir borcu bulunmadığını, davacı ile müflis Torbapak Mad. San. ve Tic. A.Ş. arasında, hiçbir şekilde ticari ve cari ilişkisi bulunmadığını, diğer taraftan ise davaya konu olan bono, 22/03/2011 tarihli olup bonodaki ödeme günü ise 05/08/2018 olduğun, bu durumun dahi tek başına davacı tarafın haksız ve kötü niyetli olduğunu ortaya koyduğunu, zira ticari hayatta, yaklaşık sene sonra vade gününün belirlenmesi hayatın olağan akışına aykırı olduğunu bononun sonradan doldurulduğu ortada olduğunu, beyan ile; davacı tarafın istinaf istemlerinin reddine, karar verilmesini, talep ederiz.

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/03/2023 Tarih - 2022/412 Esas - 2023/235 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DAVA; kayıt ve kabul istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müflis Torbapak Madencilik San. ve Tic. A.Ş. ve kefili ...'ın borçlu-müflis şirketin davacıya olan borçlarına karşılık 22/03/2011 tarih ve 05/07/2018 vade tarihli 1.078825,65-USD tutarlı bonoyu imzalayıp kaşeleyerek davacı şirket adına keşide ettiğini, davacı şirketin, borcunun ödenmemesi üzerine alacağını tahsil etmek adına İstanbul 7. İcra Müdürlüğü'nün 2018/32619 E. Sayılı dosyasıyla Torbapak Madencilik San. ve Tic. A.Ş. ile ... aleyhine fiili ödeme tarihindeki yasal karşılığı üzerinden 1.082.062,13 USD takip çıkışlı olarak kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip başlatıldığını, bu süreçte borçlu- kefilin, aynı zamanda şirketin kurucusu ve bononun düzenlendiği tarihte yönetim kurulu üyesi olan ...'ın İstanbul 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2019/382 E. sayılı dosyası ile davacı şirket aleyhine 03/05/2019 tarihinde borcun bulunmadığını ve senedin sonradan doldurulduğu iddiasında bulunarak takibin taliki veya iptalini talep etmiş olduğunu, açılan davanın İstanbul 16. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 03/05/2019 tarih ve 2019/382E.- 2019/1156K. Sayılı ilamı ile reddedildiğini, bu ilama karşı şirket kurucusu ortağı ve davacısı olan ... tarafından yapılan istinaf başvurusunun da İstanbul BAM 11/02/2021 tarih ve 2020/942 E. - 2021/464K. Sayılı ilamı ile reddedildiğini ve verilen bu kararın, Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 18/11/2021 tarih ve 2021/4834E. - 2021/10375K. Sayılı ilamı ile onandığını, müflis şirketin kurucusu ve ortağı tarafından açılan bu dava sonucunda verilen kararın, müflis şirketin, davacıya borçlu olduğunu kanıtladığını belirterek, alacaklı oldukları bedelin kayıt talebiyle iflas idaresine başvurulması neticesinde iflas idaresince alacak kayıt talebinin reddine ilişkin verilen kararın, haksız ve hukuka aykırı olduğu nedeniyle İstanbul 7. İcra Müdürlüğü'nün 2018/32619 E. Sayılı dosyasına konu olan alacağın iflas masasına alacak kaydının yapılması ve sıra cetveline kaydedilmesi için eldeki davanın açıldığı, davalı tarafından davanın reddinin talep edildiği, ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; Gebze 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2011/641 Esas sayılı kararı ile müflis şirketin 12/12/2014 tarihi itibariyle iflasına karar verildiği, ilamın kesinleştiği, 2.alacaklılar toplantısının 01/08/2017 tarihinde yapıldığı, davacı tarafın alacak kaydı için başvuru yaptığı, alacak kaydı talebinin reddine karar verildiği, tebligatın 14/05/2022 tarihinde e-tebliğ ile yapıldığı, davanın 24/05/2022 tarihinde, 15 günlük hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Dosya arasına alınan İstanbul 7. İcra Dairesi'nin 2018/32619 Esas sayılı takip dosyasının incelemesinde; davacı alacaklı tarafından, davalı borçlu müflis şirket aleyhine 22/03/2011 tarih ve 05/07/2018 vade tarihli tutarlı bono ya dayalı 1.082.062,13.-USD alacak için icra takibi yapıldığı anlaşılmıştır.

Dosya arasına alınan 19/01/2023 tarihli bilirkişi raporununda özetle; yapılan incelemeler neticesinde, davacının 2011 yılı ticari defter kapanış kaydının yapmadığı ve bu yıla ait ticari defterler davacının lehine delil teşkil etme vasfının taşımadığı, 2011, 2012 2013 ve 1024 yıllarına ilişkin ticari defterleri delil teşkil etme vasfına sahip olduğu, davalının 2011, 2012, 2013 ve 2014 yılı ticari defterleri incelendiği, davalının ticari defterlerinin delil teşkil etme vasfına sahip olduğu, davacının dava dosyasına sunduğu 1.078.825,69 USD'lik alacak senetlerinin ticari defterlerinde yer almadığı, davacının ticari defterlerinde davalıdan 220.459,27.-TL alacaklı olduğu, davalının ticari defterlerinde ise davacıya herhangi bir borcunun bulunmadığı, dava konusu senetle ilgili davalının defterinde herhangi bir kaydın bulunmadığı yönünde görüş bildirildiği görülmüştür.

Kayıt kabul davalarında, ispat yükü, kural olarak, hakkının tanınmasını isteyen davacı alacaklıda olup, davacı alacağının mevcudiyetini gerçek bir hukuki ilişkiye dayandığını sonradan düzenlenmesi mümkün olmayan ve birbirini doğrulayan delillerle ispatlaması gerekir. Kambiyo senetleri kural olarak illetten mücerret sayılsalar da, bunlar tek başına alacağın varlığını ispata yeterli olmayıp, bononun hangi alacak nedeniyle verildiğinin dayanağı davacı tarafça kanıtlanmalıdır (Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2014/10328 Esas, 2014/7923 Karar sayılı ilamı). Her zaman düzenlenmesi mümkün olan bono, alacağın varlığını ispatlamaya tek başına yeterli değildir (Yargıtay 23. Hukuk Dairesi'nin 2014/10117 Esas, 2015/7607 Karar sayılı ilamı). Bu durumda davacı, kayıt başvurusunda bulunulan bononun hangi hukuki ilişkiye dayanarak elinde bulundurduğunu kanıtlamalıdır.

Somut olayda davacı alacaklının takip konusu ettiği bononun tanzim tarihi 22/03/2011, vade tarihi 05/07/2018, takip tarihi ise 27.09.2018'dir.

İİK'nın 193/3 maddesi gereğince tasfiye sürecinde müflis aleyhine takip yapılamaz. Diğer taraftan müflise çıkarılan tebligatların iflas idaresine yapılması gerekir. Bu bakımdan müflis hakkında iflas sürecinde başlatılmış bir takibin kesinleştiğinden söz edilemeyecektir.

Davacının alacağına dayanak gösterdiği bono her zaman düzenlenebilecek belgelerdendir. Bu davada, alacağının varlığını ispat yükü davacı alacaklıda olup, bu alacağını her zaman düzenlenmesi mümkün bir bonoya dayandırarak ispat etmesi mümkün değildir. Dosya kapsamına göre; taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığı, bononun her iki tarafın da ticari defter ve kayıtlarında yer almadığı görülmektedir. Davacının dayandığı bononun vade tarihi davalının iflas tarihinden sonra olduğu gibi bononun iflas tarihinden önce resmi bir işleme (protesto, ihtiyati haciz, icra takibi vs.) konu olmadığı dikkate alındığında davacının alacağını sadece bono ile ispat etmesi olanaklı değildir. Davacının bu alacağının varlığını ispata yarayacak başka deliller de sunması gerekir. Davacı bu yönde bir delil sunmadığından ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmadığı anlaşılmıştır

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına,

HMK'nın 355. maddesi uyarınca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1.HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; Davacının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2.Bakiye 247,70 TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302-(5) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

3.İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4.İstinaf kanun yoluna başvuru için yaptığı masrafların, istinaf eden davacı taraf üzerinde bırakılmasına,

5.İstinaf eden davacı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davacıya iadesine,

6.İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7.Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin kararın temyize tabi bulunması nedeniyle Dairemiz tarafından yerine getirilmesine, İlişkin; Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğinden itibaren (2) hafta içerisinde Yargıtay İlgili Hukuk Dairesi'ne TEMYİZ yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.08/11/2024 ... Başkan ...