10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- Mahkeme
- İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- Daire
- 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
- Esas No
- 2022/592
- Karar No
- 2024/876
- Karar Tarihi
- 19.12.2024
- Dava Türü
- DIGER
- Hukuk Alanı
- Ticaret Hukuku
- Karar Sonucu
- REDDİNE
T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
DAVA :Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkilş ile davalı taraf arasında imzalanan alt yüklenici sözleşmesi uyarınca müvekkil firmaca tamamlanan iş sonucunda müvekkilime yapılmayan bu ödemenin gerçekleştirilmemesi nedeniyle, öncelikle davanın kabulüne, belirtilen nedenlerle ve fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 10.000,00 TL ödenmeyen alacaklarının davalıya çekilen ihtarname ile temerrüde düşürüldüğü tarihten itibaren hesaplanacak ticari reeskont faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Haksız ve hukuki dayanaktan yoksun usul ve yasaya aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin de karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
RAPOR:Bilirkişi raporunda özetle; "Davacı tarafından bakiye alacak için şimdilik 10.000TL.nin davalıya gönderilen ihtarname ile davalının temerrüde düşürüldüğü tarihten itibaren hesaplanacak ticari reeskont faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği, Mali inceleme neticesinde: Defterlerin açılış ve kapanış tasdikleri tespit edilmek suretiyle HMK 222 maddesi uyarınca lehine delil teşkil edecek vasıfta olup olmadığı hususunda: Davalı ----- incelenen defterlerinin, TTK. md. 85 ve HMK 222. madde uyarınca sahibi lehine delil olarak kullanılma niteliğinde bulunduğu; Davacının defterlerine göre açık hesap ilişkisinden kaynaklı takip tarihi itibariyle davacının davalıdan alacağı bulunup bulunmadığı ve miktarı hususunda: Davalı ---- incelenen kayıtlarına göre, davalı ----- 21.06.2022 tarihinden itibaren davacı ----- 500,- TL alacaklı olduğu; Davalı ----incelenen kayıtlarına göre, davalı ----- 10.06.2022 tarihinden itibaren davadışı ---- - 4.147,80 TL borçlu olduğu; Tarafların defter kayıtları arasında farklılık bulunduğu takdirde müsteminatlarınında incelenmek suretiyle farklılığın neden kaynaklandığı ve hangi tarafın defterindeki kayda değer verilmesinin gerektiği hususunda: Davalı ile davacı defter kayıtlan arasındaki 381.750,- TL farkın, davacı kayıtlarında yer almayan davalının yasal iade süresinde davacıya kestiği 21.06.2022 tarihli ----- numaralı 381.750,- TL tutarlı iade faturasından kaynaklandığı; Yapılan işe mukabil düzenlendiği ileri sürülen faturaların davalı firmaya usulüne uygun tebliğ edilip edilmediği, mezkur faturalara davalı şirket tarafından süresinde itiraz edilip edilmediği, ticari defter ve kayıtlara islendiğine ilişkin bilgi ve belgenin olup olmadığı hususunda:
Davacı tarafından yapılan işe mukabil düzenlendiği ileri sürülen 20.06.2022 tarihli ---- numaralı 381.750,- TL tutarlı "----- Şantiyesi prefabrik bina montaj işçiliği bedeli 29.03.2022 tarihli Sözleşmeye istinaden" açıklamalı e-faturanın davacı tarafından davalı firmaya e-Fatura platformu (GİB) üzerinden elektronik ortamda usulüne uygun tebliğ edildiği ve davalının kayıtlarında yer aldığı, davalı tarafından söz konusu bu faturay--- Noterliği'nin 22.06.2022 tarihli ----- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile yasal süresinde itiraz edilerek ihtarname ekinde iade edildiği, aynı ihtarname ekinde söz konusu bu faturaya karşı davalı tarafaından davacıya düzenlenmiş 21.06.2022 tarihli ----- numaralı 381.750,- TL tutarlı faturanın 22.06.2022 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, davalı tarafından davacıya düzenlenmiş 21.06.2022 tarihli ----- numaralı 381.750,- TL tutarlı iade faturanın yasal süresinde tebliğ edildiği ancak davacının kayıtlarında yer almadığı; Davacı şirketin hakediş tutanağı düzenleyip düzenlemediği; davalı şirkete tebliğ edip etmediği, hakediş tutanaklarına istinaden ödeme alıp almadığı hususunda: Dava dosyası içeriğinde herhangi bir Hakediş Tutanağının görülmediği; 29.04.2022 tarihinde ---- dekontu ile davalı---- hesabına mahsuben" açıklaması ile davacıya 30.000,- TL havale yapıldığı, davacının davalıya 09.05.2022 tarihli ---- Şantiyesi prefabrik bina montaj işçiliği bedeli" açıklamalı 29.500,- TL tutarlı e-Fatura düzenlediği söz konusu bu faturanın davalı kayıtlarında yer aldığı, Davalı ----- tarafından 10.06.2022 tarihinde 31.07.2022 tarihli 60.000,- TL ve 29.08.2022 tarihli 60.000,- TL tutarlı davadışı ---- keşide edilen çeklerin davalının incclenen kayıtlarında davadışı---- cari hesabında yer aldığı, davadışı --- tarafından davalıya düzenlenmiş 10.06.2022 tarihli ----- numaralı 124.147,80 TL tutarlı "Prefabrik Bina Montaj İşçiliği" açıklamalı e-arşiv faturanın davalının incelenen kayıtlarında yer aldığı; Tarafların Gelir İdaresi Başkanlığına beyan ettikleri 2022 yılı Ba ve Bs Formlarında mutabık oldukları ve bu formların taraf kayıtlan ile de uyumlu olduğu; Teknik inceleme neticesinde: Dosya içinde mevcut resmi belgelerde yapılan incelemede: Sahada çalıştığı ileri sürülen işçilerin-personelin kimin emr-i tahtında çalıştığı hususunda: Sahada çalıştığı ileri sürülen işçilerin-personelin -----emr-i tahtında çalıştığı, Sözleşmeye istinaden -----Şantiyesi'nde yapılan prefabrik montaj isinin kim veya hangi şirket tarafından verine getirildiği hususunda: 29.03.2022 tarihinde davacı ile davalı arasında yapılan sözleşmeye istinaden ----- Şantiyesi'nde yapılan prefabrik montaj işinin ---- tarafından ----- adına yerine getirildiği, Davacı şirket çalışanı olduğu ileri sürülen----söz konusu iş ve işlemlerdeki statüsü ve pozisyonun tetkiki, dosyaya sunulu ---- yazışmalarıda göz önünde bulundurularak ihtilafa konu işin yapılış aşamasında davacı şirketin etkinliği, dava dışı -- alt yüklenici olup olmadığı, ödeme kabul etme yetkisinin bulunup bulunmadığı, ödemesi bizzat --- - yapılan çeklerin söz konusu işin teslimatı ile rabıtasının bulunup bulunmadığı: dava dışı ---- yapılan işlerle alakası olup olmadığı hususunda: Dava dosyası içinde dava dışı ----- ile yapılmış alt yüklenici sözleşmesinin bulunmadığı: Davacının, davalının şantiye alanında faaliyet göstererek edim ifa edip etmediği hususunda: Davacının, davalının şantiye alanında faaliyet göstererek edim ifa etmiş olduğu, Sözleşme ile bedeli istenilen işlerin birbiri ile uyumlu olup olmadığı hususunda: Dava dosyası içinde "---- Şantiyesi Prefabrik Bina Montaj İşçiliği" ne ait stopaj ve KDV dahil 381.250,00.-TL'lık faturadaki bedelinin uygun olup olmadığını kontrol etmeye -hesaplama yapmaya yeterli bilgi -belge olmadığından fatura bedelinin uygun olup olmadığı hususunda bir görüş belirtilemeyeceği,
Davacı vekilinin kısmi ödeme alındığına ilişkin beyanı çerçevesinde söz konusu ödemelerin bizzat davacı şirketin hesabına yapılıp yapılmadığı: davalı tarafından dava dışı ---- yapıldığı ileri sürülen çek ödemelerinin dava konusu olup olmadığı hususunda: Borçlar mevzuatına yönelik değerlendirme neticesinde: Dosya kapsamı incelendiğinde dava dışı ----- TBK m. 40 hükmü gereğince davacı şirketin "yetkili temsilcisi' olduğunu gösteren bir belgeye rastlanmadığı; dolayısıyla dosya kapsamından da davacı tarafından dava dışı ----- yaptığı işlemlere ilişkin olarak TBK m. 46 hükmünce onama yönünde irade beyanı da bulunmadığı görülmekle TBK m. 40/1 hükmü uyarınca yetkili temsilci sıfatını haiz olmayan dava dışı ----- davacı şirket adına ve hesabına hukuki işlem yapamayacağı, bunun sonuçlarının davacıyı bağlamayacağı kanaatine varıldığı; takdirin elbette Sayın Mahkeme've ait olduğu. Davacının davalıdan faturadan kaynaklı bir alacağının bulunup bulunmadığı, var ise miktarı hususunda mali inceleme neticesinde: Davacı kayıtlarına göre 381.250,00 TL Davacı Alacaklı, Davalı kayıtlarına göre 500,00 TL Davalı Alacaklı Davadışı ---- yapılan ödemelerin davacı kayıtlarından düşülmesi halinde 261.250,00 TL Davacı Alacaklı" şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
RAPOR:Bilirkişi raporunda özetle; "---- Asliye Ticaret Mahkemesinin---- Esas sayılı Talimat dosyası doğrultusunda;
Davalı taraf olan ----Davacı Taraf olan -----kendisinin yaptığını beyan ettiği işin; Metraj hesabının yapılarak bu işin bedelinin Sözleşme tarihi, Dava tarihi ve keşif tarihleri itibari ile yapım bedellerinin tespiti istenmektedir. ---- Asliye Ticaret Mahkemesinin ----- Esas sayılı Talimat dosyasında belirtilen hususlar doğrultusunda, tarafımızdan yapılan inceleme ve tespitler neticesinde; 29.03.2022 tarihli Alt Yüklenici Sözleşmesinde yapılan incelemede davaya konu hafif çelik binanın montaj işçiliği için birim fiyat cetveli bulunmadığı, bu nedenle yapılan işlerin bedeli Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı birim fiyatları kullanılarak hesaplama yapılması gerektiği. Davacının yaptığını iddia ettiği hafif çelik binanın montaj işçiliği bedelin; 15.04.2024 keşif tarihi itibari ile KDV HARİÇ 834.805.000,00 TL, 16.08.2022 dava tarihi itibari ile KDV HARİÇ 440.950,00 TL, 29.03.2022 sözleşme tarihi itibari ile KDV HARİÇ 327.458,00 TL olacağı," şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
TALEP
Davacı vekilinin dava değeri arttırım dilekçesinde özetle; Dava değerini de ilk açılan 10.000,00-TL den mahkemece benimsenen 381.750,00-TL'ye yükseltiklerini beyan etmişlerdir. DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE: Davacı yan davalı için Prefabrik Bina Montaj işçiliği hizmetinden kaynaklı ödenmeyen alacağın tahsili için dava ikame etmiştir.Davalı yan ise söz konusu işi dava dışı ----- yaptırdığını ve tüm ödemelerin yapıldığından bahisle davanın reddini savunmuştur.
Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Davacı yüklenici davalı iş sahibidir. Taraflar arasında imzalanan 29/03/2022 tarihli sözleşme gereğince davacı tarafça davalının işinin yapılması nedeniyle oluşan işçilik alacağını talep ettiği anlaşılmaktadır.
Davacı vekilince davalı şirkete ihtar edilen ----Noterliği'nin 27/06/2022 tarihli ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesindeki; " iş bu ihtarın tarafınıza tebliğini takip eden 7 gün içerisinde müvekkil firmaya 381.750,00 TL olan borcunuzu ödemenizi... İhtaren bildiririz" şeklindeki ifade nazara alınarak alacağını talep ettiği görülmüştür. Dava dilekçesinde de ---- Noterliği'nin 27/06/2022 tarihli ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesi delil olarak gösterilerek; " Müvekkil firma tarafından işin tamamlanmasının ardından bakiye alacak nedeniyle davalı firmaya 381.750,00 TL tutarında 20.06.2022 tarihli fatura kesilmiştir. İşbu faturaya 22.06.2022 tarihinde davalı firma tarafından itiraz edilmiştir.
Davalı firmaca her ne kadar işbu faturaya itiraz edilmiş ise de----taahhüdü altında davalı tarafın alt yüklenici olduğu iş müvekkil firma tarafından yapılmıştır. Müvekkil firma tarafından yapılan iş karşılığı olan 381.750,00 TL alacağımız ödenmemiştir. " şeklindeki açıklamalarına istinaden 381.750,00 TL alacağın dava açılış aşamasında 10.000,00 TL sini dava konusu ettiği görülmüştür.Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacının davalıdan faturadan kaynaklı alacağının olup olmadığı, davalının şantiye alanında davacının faaliyet göstererek edim ifa edip etmediği, taraflar arasında yapılan sözleşme ile bedeli istenilen işlerin birbiri ile uyumlu olup olmadığı, dava dışı ---- yapılan işlerle alakası olup olmadığı, davalı şirket tarafından dava dışı ----- yapıldığı ileri sürülen çek ödemelerinin dava konusu olup olmadığı, davacının dava açmakta haklı olup olmadığı noktalarında toplandığı görülmüştür.
İhtilafın özünün tespitinden sonra mahkememizce uyuşmazlığın çözümü teknik bilgi gerektirdiğinden bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş ilk önce davacının ticari defterleri de dahil olmak üzere bilirkişi incelemesi için mahal mahkemesine talimat yazılmış, talimat mahkemesince aldırılan 07/06/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda; "Cari hesap bakiyesinin 381.250.TL olduğu, 120.000 TL ödemenin de davacı şirketin temsilcisi konumundaki ----- yapıldığının kabulü halinde, davacı şirketin alacak bakiyesinin 261.250,00 TL olduğu söylenebileceği" tespit edilmiştir.
Aynı şekilde mahkememizce aldırılan davalı şirketin ticari defter ve kayıtlarının da incelendiği 26/02/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda ise;" 29.03.2022 tarihinde davacı ile davalı arasında yapılan sözleşmeye istinaden ----- Şantiyesi’nde yapılan prefabrik montaj işinin ---- adına yerine getirildiği, Sahada çalıştığı ileri sürülen işçilerin-personelin ---- emr-i tahtında çalıştığı, Davacının, davalının şantiye alanında faaliyet göstererek edim ifa etmiş olduğu, ...
Dosya kapsamı incelendiğinde dava dışı ----’ın TBK m. 40 hükmü gereğince davacı şirketin “yetkili temsilcisi” olduğunu gösteren bir belgeye rastlanmadığı; dolayısıyla dosya kapsamından da davacı tarafından dava dışı --- ’ın yaptığı işlemlere ilişkin olarak TBK m. 46 hükmünce onama yönünde irade beyanı da bulunmadığı görülmekle TBK m. 40/I hükmü uyarınca yetkili temsilci sıfatını haiz olmayan dava dışı -----’ın davacı şirket adına ve hesabına hukuki işlem yapamayacağı, bunun sonuçlarının davacıyı bağlamayacağı.... Tarafların Gelir İdaresi Başkanlığına beyan ettikleri 2022 yılı Ba ve Bs Formlarında mutabık oldukları ve bu formların taraf kayıtları ile de uyumlu olduğu..." tespit ve kanaatlerinin bildirildiği görülmüştür.
Dosya içeriği, toplanan deliller, bilirkişi raporları, tanık beyanları, tarafların karşılıklı iddia ve savunmaları, dayandıkları belgeler esas alınarak incelenen dosya kapsamında 29.03.2022 tarihinde davacı ile davalı arasında yapılan sözleşmeye istinaden ----- Şantiyesi’nde yapılan prefabrik montaj işinin ---- tarafından -----adına yerine getirildiği, davacının; davalının şantiye alanında faaliyet göstererek edim ifa etmiş olduğu, davalının işi dava dışı ---- yaptırdığına ilişkin savunmalarının yerinde olmadığı, 09.03.2022 tarihinde davacı ile davalı arasında yapılan sözleşmeye istinaden işin ifa edildiği, davalının davacı şirkete 30.000,00 TL havale yaparak kısmi ödemede bulunduğu, davalı yanca dava dışı --- ’ın davacı şirketi temsil ettiğini ispatlayamadığı, bu nedenle dava dışı -----’a yapılan ödemelerden davacının sorumlu olmayacağı, diğer yandan davalı yan işi--- yaptırdığını savunmasına rağmen tüm ödemenin --- yapıldığını da ispatlayamadığı, davalının incelenen ticari defter ve kayıtlarından ----- iki adet 60.000 TL bedelli çekin keşide edildiği, yapılan işin dava dışı ----- tarafından yapıldığı savunmasına karşı bu bedelin de yapılan iş ile uyumlu bir ödeme olmadığı, tüm bu hususlar nazara alındığında davalının ödemeye yönelik savunmalarına mahkememizce itibar edilmediği, davacının ticari defter ve kayıtlarından 381.250,00 TL alacaklı olduğunun anlaşıldığı, davacının bu miktar üzerinden alacağını ispatladığı, davacının davalıyı -----Noterliği'nin 27/06/2022 tarihli ve ----- yevmiye numaralı ihtarnamesi ile temerrüde düşürdüğü, ilgili ihtarnamede davalıya 7 gün süre verildiği, söz konusu ihtarnamenin 28/06/2022 tarihinde tebliğ edildiği, bu nedenle tebliğ tarihini takip eden 7 gün sonunda davalı şirketin temerrüde düştüğü, 06/07/2022 temerrüd tarihinden itibaren faiz talebinin yerinde olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.Her ne kadar davacı vekili dava dilekçesinde alacağını kısmi dava olarak belirtip alacak talebinde bulunmuş, 11 nolu celsede ıslah için süre talep etmiş ise de ıslah harcı yerine tamamlama harcı yatırdığı, 29/11/2024 tarihli dilekçesin de "dava değeri arttırılması" yönünde beyanda bulunduğu anlaşılmış ise de söz konusu davanın kısmi dava olması, dava dilekçesinde belirsiz alacak davası olduğuna ilişkin hiç bir ibarenin yer almaması, söz konusu alacak bedelini açıkça dava öncesi ihtarname ile davalı yana bildirmiş olması, dava dilekçesinde de 20/06/2022 tarihli 381.750 TL bedelli faturadan kaynaklı alacak talebinde bulunması hususları hep bir arada değerlendirilerek davanın belirsiz alacak davası değil kısmi dava olarak nitelendirilmesine karar verilmiş faiz başlangıç tarihleri bu şekilde hükme vazedilmiştir.
1.Davanın KISMEN KABULÜ ile 381.250,00 TL'nin 10.000 TL si bakımından temerrüd tarihi olan 06/07/2022 tarihinden itibaren; 371.250 TL'si bakımından harcın yatırıldığı 29/11/2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı tarafa ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2.Hüküm altına alınan miktar üzerinden hesaplanan 26.077,34 TL harçtan, dava açılırken peşin olarak alınan 170,78 TL ve 6.349,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 19.557,56 TL karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3.Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL başvuru harcı, 170,78 TL peşin harç ve 6.349,00 TL tamamlama harcı toplamı 6.600,48 TL ile 38.678,50 TL ( Bilirkişi ücreti, tebligat gideri, müzekkere gideri, dosya ücreti) olmak üzere toplam 45.278,98 TL yargılama giderinden davanın kabul 0,99 ve red 0,01 oranına göre hesaplanan 44.826,19 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4.Davalı tarafından dava dosyasına yatırılan bir gider avansı bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5.Arabuluculuk ücreti 1.560,00 TL'nin kabul oranına göre 1.544,40 TL'sinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6.Arabuluculuk ücreti 1.560,00 TL'nin red oranına göre 15,60 TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
7.Taraflarca dava dosyasına yatırılan gider avansından artan kısmın HMK. 333.maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,
8.Davacı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın kabul edilen miktarı üzerinden 61.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
9.Davalı davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine uyarınca davanın reddedilen miktarı üzerinden hesaplanan 500,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,Dair, Gerekçeli mahkeme kararının taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde ---- Bölge Adliye Mahkemesi'nde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.