1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ..... Sigorta Anonim Şirketi tarafından ..... numaralı poliçe ile teminat altına alınan ve davalı ..... 'e ait, davalı ..... sevk ve idaresindeki aracın 30/12/2018 tarihinde İstanbul ili Beylikdüzü ilçesi ..... AVM önünde iki aracın daha dahil olduğu maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, .... Bölge Trafik Denetleme İstasyon Amirliği'nde görevli polis memurları tarafından düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre, ..... plakalı araç sürücüsü dava dışı ..... 'ın hakimiyetini kaybederek aydınlatma direğine çarpması neticesinde savrularak davalı ...... sevk ve idaresindeki ..... plakalı aracın sağ yan kısmına çarpmış olduğunu ve çarpmasının neticesinde davalı direksiyon hakimiyetini kaybederek 25 metre ileride bulunan aydınlatma direğine aracın ön kısmıyla çarptığını, davalı ...... sevk ve idaresindeki aracın, aydınlatma direğine çarparak savrulması neticesinde yine aynı istikamette seyreden ..... plakalı araca arkadan çarpmış olduğunu ve bu aracın motor blokunun çökmesi neticesinde maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası meydana geldiğini, anılan tutanakta devamla, .... plakalı araç sürücüsü .....'ın Karayolları Trafik Kanunu m.52/1-b düzenlemesini ihlal ettiği kanaatine varıldığı imza altına alındığını, maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağının yukarıda belirtildiği gibi düzenlenmesinin akabinde, dava dışı sürücü ..... sevk ve idaresindeki ..... plakalı araç maliki ...... 'in 13/03/2019 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvurduğunu, Sigorta Tahkim Komisyonu 19/08/2019 tarih, ..... sayılı Uyuşmazlık Hakem Kararında "..... plaka sayılı ..... Sigorta A.Ş. tarafından sigortalı kamyonetin olay anında alkollü olan sürücüsü ..... bu trafik kazasının hazırlanması ve oluşumunda %70 (yüzde yetmiş) ORANINDA 1.DERECEDEN ASLİ KUSURLUDUR." şeklinde tespit ve değerlendirmede bulunulduğunu, davaya konu maddi hasarlı trafik kazasının oluşumu, kazadaki kusur dağılımı ve tazminat yükümlülükleri kesinleşen Sigorta Tahkim Komisyonu 19/08/2019 tarih, ..... sayılı Uyuşmazlık Hakem Kararı ile açıkça ortaya konduğunu, dava dışı ..... plakalı araç maliki ..... 'in, anılan kararın icrası için müvekkili şirket aleyhine Bakırköy ..... İcra Müdürlüğü .....

E. Sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış olduğunu ve müvekkili şirket bu dosyayı 24.994,49 TL ödeme yaparak işlemden kaldırdığını, buna ek olarak dava dışı ..... plakalı aracın maliki ...... 'in, aracında meydana gelen değer kaybının tazmini için müvekkili şirkete başvuruda bulunduğunu, değer kaybı raporu ile yapılan başvuru neticesinde müvekkili şirketin, 4.557,96 TL ödeme yaptığını, ödenen bu tazminatların, kusurlu ve alkollü araç kullanan sigortalı araç sürücüsü ve malikine rücu edilmesi amacıyla Küçükkçekmece İcra Müdürlüğü .....

E. Sayılı doyası ile icra takibi başlatıldığını, davalıların mezkur icra dosyasına borca itiraz ettiği haricen öğrenilmiş olduğunu, haksız ve hukuka aykırı olan itirazların iptali ile davaya konu icra takibinin asıl alacak, faiz ve ferileriyle beraber devamına, davalıların %20’den az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderlerinin, arabuluculuk ve dava vekalet ücretinin davalılara yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ..... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının açmış olduğu davanın zamanaşımı süresi geçtiğinden davanın reddi gerektiğini, ayrıca hak düşürücü süresinin geçtiğini, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, atılı kaza nedeniyle Büyükçekmece ..... Asliye Ceza Mahkemesince ..... Esas sayulı dosyasıyla yargılama yapılmış ve sanık ......'ın; kazanın oluşumunda asli kusurlu kabul edilmiş olduğunu ve bilinçli taksirle kazaya sebebiyet vermeden dolayı cezalandırılmış ve bu ceza istinaf yolundan da geçmek suretiyle kesinleştiğini, bu durumda davacının müvekkilinin asli kusurlu olduğu yönündeki iddia kesinleşmiş mahkeme kararıyla gerçek dışı olduğu hususu ortaya çıktığını, her ne kadar sigorta tahkim komisyonunda kamera görüntüleri üzerinde yapılan incelemede müvekkilinin asli kusurlu olduğu iddia edilmişse de gerek aynı kamera görüntüleri ve gerekse de keşif yapılmak suretiyle olay yerinde yapılan inceleme sonucunda müvekkilinin kazanın oluşumunda kusurlu olmadığının ortaya çıktığını, kesinleşmiş mahkeme kararının aksi iddia olunamayacağını, her ne kadar müvekkilinde bir kısım alkol tespit edilmişse de; aslolan alkolün kazaya etkisi olduğunu, olay incelendiğinde ve mahkeme kararlarına göre müvekkilindeki alkolün kazaya etkisi bulunmadığını, bu nedenle de davanın reddi gerektiğini, davacının davasının haksız ve mesnetsiz olması nedeniyle reddine, masraf ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalı ..... 'in cevap dilekçesi sunmadığı anlaşılmıştır.

Küçükçekmece İcra Müdürlüğünün ..... Esas sayılı takip dosyası UYAP Bilişim Sistemi üzerinden celp edilmiş incelenmesinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu şahıslar aleyhine 29.552,45-TL asıl alacak, 1.770,72-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 31.323,17-TL alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçlulara tebliğ edildiği, davalı borçluların itirazı üzerine icranın durdurulması kararı verildiği, işbu itirazın iptali davasının yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı görülmüştür.

Mahkememizce verilen 12/06/2024 tarihli ara kararı ile ; Mahkemememizin 27/05/2024 tarihli duruşmanın 2 nolu ara kararı gereğince 30/12/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacı sigorta şirketinin teminattan muaf iddiası ile kendi sigortalısına ve araç sürücüsüne karşı rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, kusur var ise oranın ne olduğu, kazanın salt alkolün etkisi ile meydana gelip gelmediği, zarar var ise ne kadar olduğu hususunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, Makine Yüksek Mühendisi ....., Nöroloji Uzmanı ....., Sigorta Uzmanı ..... ve Adli Trafik Uzmanı .....'ün 30/07/2024 tarihli heyet raporunda özetle; Önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK’ nun 47/c, d, 48, 52/b. Md. Trafik İşaretlerine Uyma, Alkollü araç kullanma yasağı, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama) kurallara karşı dikkat ve özeni yükümlülüğünü yerine getirmeyen sigortalı ...... plakalı kamyonet sürücüsü davalı .....’ in “%70 oranında Asli Kusurlu” olacağı; yine önceden teknik olarak belirlenmiş (KTK’ nun 47/c, d, 48, 52/b. Md. Trafik İşaretlerine Uyma, Alkollü araç kullanma yasağı, Hızın Gerekli Şartlara Uygunluğunu Sağlama) kurallara karşı dikkat ve özeni yükümlülüğünü yerine getirmeyen ...... otomobil sürücüsü dava dışı .....’ ın “%30 oranında Tali Kusurlu” olacağı; Herhangi bir kural ihlali bilgisine rastlanmayan; Buna göre kurallara uygun olarak kendi yolunda ve şeridinde seyretmekte iken arkadan gelen araç tarafından çarpılmaya maruz kaldığı düşünülen ..... plakalı otomobil sürücüsü dava dışı ......’ ün kazada etkisi olmadığı, alabileceği bir tedbir bulunmadığı ve “Tamamen Kusursuz” olacağı, Kaza tarihinde ..... plakalı kamyonetin maliki olan davalı ......’ in ise (KTK’ nun 85. Md. İşleten) kurallara göre araç sürücüsü davalı .....’ in kusuru oranında, adı geçen sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı; ticari araç sürücüsü ....., alkolsüz olması gerekirken, 1.13 promil alkol ile yasal sınırı aşmış, güvenli sürüş yeteneğini kaybettiği, bununla birlikte kazada trafik kusur bilirkişisine göre % 70 kusurlu olduğundan ,yani kazanın oluşumuna etki edecek, yol, hava durumu, karşı taraf kusuru

v)s. gibi başkaca sebeplerden; Karşı tarafın kusuru da bulunduğundan, kazanın münhasıran (salt)alkol etkisinde olmadığı; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4 Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı Maddesine göre Sigortacının Sigortalısına Rücu hakkının oluştuğu, kazada hasar gören ..... plakalı araçta, toplam hasarın 20.184,61 TL (KDV dahil 23.817,84 TL) olduğu, kazada hasar gören ..... plakalı aracın çok yeni model olması ve hasar kapsamı dikkate alındığında mutlaka değer kaybı yaşacağı, sigortaca ödemesi yapılan 4.557,96 TL araç değer kaybının piyasa rayiçlerinde uygun olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

YARGILAMANIN ÖZETİ, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, 6098 sayılı TBK. nun m. 49 ve devamında düzenlenen haksız fiil nedeni ile oluşan zararın davacı sigorta şirketince giderilmesinden akabinde halefiyet ilkesi kapsamında sorumlusundan tahsili için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkememizce taraflara usulüne uygun davetiye tebliğleri yapılarak taraf teşkili sağlanmış ve davanın esasına başlanmıştır. Taraf vekilleri karşılıklı olarak delillerini bildirmişler, bildirdikleri deliller toplanılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın;

Uyuşmazlık konusunun; 30/12/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacı sigorta şirketinin teminattan muaf iddiası ile kendi sigortalısına ve araç sürücüsüne karşı rücu şartlarının oluşup oluşmadığı, zarar var ise ne kadar olduğu, davalının zaman aşımı defii ve hak düşürücü süre itirazının yerinde olup olmadığı, esasa ilişkin savunmalarının yerinde olup olmadığı hususunda olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacının ZMMS sigorta poliçesi kapsamında kazada zarara uğrayan 3.kişiye ödediği hasar bedelinin, sigortalı araç maliki ve araç sürücüsünden rücuen tahsili amacıyla başlatılan Küçükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı icra takibine davalı taraflarca yapılan itirazın iptali ile icra inkar tazminat ilişkin olduğu, icra dosyasının incelenmesinde davacı tarafından 29.552,45-TL asıl alacak ve 1.770,72-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 31.323,17-TL üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı-borçlulara 02/01/2021 tarihinde tebliğ edildiği, davalı taraflarca 29/12/2020 tarihinde süresinde yapılan ödeme emrine itiraz dilekçesi üzerine takibin durduğu, itirazın iptali istemli açılan iş bu davanın yasal süre içerisinde olduğu anlaşılmıştır.

Davacı ZMMS sigorta şirketi ile davalı sigortalı ..... arasında sigorta akti mevcut olup, sözleşmesinin tarafı davalı maliktir. KTK'nın 95/2.maddesine göre davacı sigorta şirketi zarar gören 3. kişiye ödediği bedeli kural olarak akidine rücu edebilir. (Aynı yönde Yargıtay 17.HD'nin 2016/10391 Esas, 2019/4112 Karar sayılı ilamı) Bu nedenle aktin tarafı olmayan araç sürücüsü ......'e karşı açtığı icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin davasının reddine karar verilmiştir.

ZMMS'de sigortacının rücu hakkı,

TTK’nın 1301/2. maddesi, 2918 sayılı KTK'nın 95/2. maddesi ile ZMSS poliçesi genel şartlarında düzenlemeye tabi tutulmuştur. Davaya konu kazanın meydana geldiği tarih itibariyle yürürlükte olan Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.d maddesinde, tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin veya motorlu aracın hatır için karşılıksız olarak verildiği kişilerin uyuşturucu veya keyif verici maddeler almış olarak aracı sevk ve idare etmeleri esnasında meydana gelmiş veya olay yukarıda sayılan kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa, sigortacının sigorta ettirene rücu hakkı olduğu açıklanmıştır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 95/2. maddesinde; "Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." hükmü ve Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4/2 maddesinde; “Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir” düzenlemesi mevcuttur.

Somut olayda; kazaya ilişkin celp olunan evrakları ile alkol promil raporları nöroloji uzmanı, trafik bilirkişi, makine mühendisi ve sigortacı sektörel bilirkişiye incelettirilmiş olup, davalı sürücü .....'in %70 oranında asli kusurlu olduğu, dava dışı sürücü ...... 'ın %30 oranında tali kusurlu olduğu, dava dışı sürücü .....'ün kazada etkisi olmadığı, kusursuz sayılacağı, davalı araç maliki .....'in araç sürücüsü davalı .....'in kusuru oranında müştereken ve müteselsilen sorumluluğunun bulunduğu, sürücü ...... 'in 1.13 promil alkol ile yasal sınırı aştığı, ancak karşı tarafın kusuru da bulunduğundan kazanın salt alkolün etkisinde olmadığı, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4 Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının Sigortalıya Rücu Hakkı maddesine göre sigortacının sigortalısına rücu hakkının oluştuğu, kazada hasar gören ...... plakalı araçta, toplam hasarın 20.184,61-TL (KDV dahil 23.817,84-TL) olduğu, kazada hasar gören ..... plakalı aracın çok yeni model olması ve hasar kapsamı dikkate alındığında mutlaka değer kaybı yaşacağı, sigortaca ödemesi yapılan 4.557,96-TL araç değer kaybının piyasa rayiçlerinde uygun olduğu kanaatinin bildirildiği, bilirkişi raporunun kazanın oluşuna uygun, denetime açık ve hüküm vermeye elverişli olduğu, rücuen tazminat şartlarının gerçekleştiği, bilirkişi raporu ile tespit edilen 23.817,84-TL hasar bedeli ve 4.557,96-TL değer kaybı bedeli toplamı 28.375,80-TL'den araç sürücüsünün %70 oranında kusuruna tekabül eden 19.863,06-TL bedeli davalı .....'e rücu edebileceği, davacı tarafından ödemenin 21/01/2020 tarihinde yapıldığı, takip talebinde 22/01/2020 tarihinden takip tarihi olan 21/09/2020 tarihine kadar yasal faiz işletildiği, 19.863,06-TL asıl alacağa 22/01/2020-21/09/2020 tarihine kadar (243 gün) işlemiş yasal faiz miktarının 1.190,15-TL olarak hesap edilmiş olmakla, davacının, davalı işleten .....'e karşı açtığı itirazın iptali davasının kısmen kabulü ile, davalı .....'in Küçükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen iptali ile; icra takibinin 19.863,06-TL asıl alacak, 1.190,15-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 21.053,21-TL üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, alacağın varlığı ve miktarının yargılamayı gerektirdiği, koşulları oluşmadığından davacının icra-inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

1.Davacının davasının KISMEN KABULÜ ile KISMEN REDDİNE,

2.Davacının, davalı ...... 'e karşı açtığı icra takibine itirazın iptali istemine ilişkin davasının REDDİNE,

3.Davacının, davalı işleten .....'e karşı açtığı itirazın iptali davasının KISMEN KABULÜ ile, davalı .....'in Küçükçekmece İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın kısmen İPTALİ ile; icra takibinin 19.863,06-TL asıl alacak, 1.190,15-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 21.053,21-TL üzerinden DEVAMINA, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

4.Koşulları oluşmadığından davacının icra-inkar tazminatı talebinin REDDİNE,

5.Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 1.438,14-TL harçtan, peşin alınan 534,93-TL harcın mahsubuna, bakiye 903,21-TL harcın davalı ..... 'den tahsili ile hazineye irad KAYDINA,

6.Davacı tarafça başlangıçta sarf edilen 269,85-TL başvurma harcı ve 534,93-TL peşin harç olmak üzere TOPLAM 804,78-TL harcın davalı .....'den alınarak DAVACIYA VERİLMESİNE,

7.Arabuluculuk aşamasında devlet hazinesinden karşılanan 2.666,67-TL arabuluculuk ücretinin red ve kabul oranı gözetilerek hesaplanan 874,40-TL'sinin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına, bakiye 1.792,27-TL'sinin davalı ......'den tahsili ile hazineye irad kaydına,

8.Davacı tarafça yapılan ve ayrıntıları UYAP'ta belirtilen 18.548,25-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 12.466,27-TL'sinin davalı ...... 'den alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının davacı üzerinde bırakılmasına,

9.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 21.053,21-TL vekalet ücretinin davalı .....'den alınarak davacıya verilmesine,

10.Davalı ..... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,

11.Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının HMK m.333 hükmü gereği ilgilisine iadesine,

12.HMK'nın uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara TEBLİĞİNE,

Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı (e duruşma yolu ile) verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/11/2024 Katip .....