10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

...

Mahkememize açılan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

Davacı Vekili Dava Dilekçesinde Özetle; 27/06/2018 tarihinde davacının ...Trafik Tesciline kayıtlı ... plakalı ... ... marka aracının, davacı idaresinde ... üzerinde seyir halinde iken, ... sevk ve idaresindeki solundaki sokaktan kontrolsüz çıkış yaparak davacının aracına sol arka taraftan çarpmak suretiyle zarar veren davalı sigortalısı ... plakalı araç ile meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 4.526,00 Euro tazminatın, sigortaya başvuru tarihi olan 15/10/2018 tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanun' un 4/a maddesi uyarınca uygulanacak değişen oranlarda faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı olan TL tutarı karşılığının davacıya ödenmesini ve hasar tespitine yönelik ekspertiz gideri ve tercüme masrafları ile yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle; Usul yönünden davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini, esas yönünden, dava dilekçesinde bahsi geçen ... plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde ... Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile 29.04.2018/2019 tarihleri arasında geçerli olacak şekilde doğacak rizikolara karşı teminat altına alındığını, davaya konu hiçbir meblağı kabul teşkil etmemek kaydıyla, poliçeden dolayı müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalının kusuru oranında olmak üzere maddi zararlarda araç başına 36.000,00-TL ile sınırlı olduğunu, davacı yanın ticari temerrüt faizi talebi olduğunu ancak somut olayda zarar gören 3. kişi konumunda olup, müvekkili şirket ile arasındaki ilişkinin de ticari bir nitelik arz etmediğini ve tazminat talebinin de haksız fiilden kaynaklandığını, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Bozma kararı öncesi ....'den dava konusu trafik kazasına ilişkin hazırlanan poliçe getirtilmiş, incelenmiştir.

Bozma Kararı Öncesi Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Makine Yüksek Mühendisi Bilirkişiden Alınan Son Bilirkişi Raporunda Özetle; Maddi hasar yönünden; dosya kapsamında aracın hasarı ile ilgili 15/09/2018 tarihli Ekspertiz Raporunda davaya konu araçta yapılması gerekli olan tamirat ve işçiliklerin tamamen olayla ilgili hasarları kapsadığı, dosyaya sunulan resimlerin bu hasarları teyit ettiği, parça tedbillerinin isabetli belirlendiği, değiştirilmesi gereken parçaların onarılarak olaydan önceki durumlara getirilmelerinin söz konusu olmadığı, parça ve işçilik bedellerinin meydana gelen hasar ile olay tarihindeki piyasa rayiçlerine uyumlu bulunduğu müşahede edilerek... plaka sayılı ... tipi araçta 16/08/2018 tarihindeki kaza nedeniyle oluşan hasar toplamının 5.904,55 TL olduğu, davacının sunduğu Almanya'dan aldığı 20/09/2018 tarihli Eksper raporunda dava konusu aracın 16/08/2018 tarihli kazadaki hasar ile uyumlu olduğu ve hasar toplamı 5.506,52 Euro olduğu, dolayısıyla aracın tamirinin ekonomik olmadığı eksper raporunda da belirtildiği, dava konusu aracın alım değerinin 3700 Euro olduğu, dava konusu aracın sovtoj değerinin de 60 Euro olduğu, toplam zararın 3.640 Euro olduğu, muadil araçların 15 gün araçtan yoksunluk bedelinin 885 Euro, dava konusu aracın hasarsız olanlarının Almanya'da max 2.250 Euro alınabildiği yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.

Bozma Kararı Öncesi Tüm Dosya Kapsamı Ve Ön İnceleme Duruşmasında Belirlenen Uyuşmazlık Konuları Hakkında Talimat Mahkemesince Belirlenen İTÜ Otomotiv Kürsüsünden Oluşturulan Bilirkişi Heyetinden Alınan Bilirkişi Raporunda Özetle; Davalıya sigortalı aracın sürücüsü...'nun %100 (yüzde yüz) asli kusurlu olduğu, Davacı sürücü ...'in kusursuz olduğu, Aracın Almanya'daki kaza tarihinde ikinci el rayicinin 3.700,00 Euro olduğu, Aracın Türkiye'de onarımının KDV dahil 6.029,16 TL olup Türkiye için taktir edilen hasar onarım tutarının kaza tarihindeki karşılığının 911,40 Euro olduğu, Aracın Almanya'da onarım tutarının ikinci el rayicinin üzerinde olup, pert uygulanması halinde 60,00 Euro sovtaj olmak üzere kalan zararın 3.640,00 Euro olacağı, bu zararın kaza tarihindeki kur üzerinden karşılığının 24.079,69 TL olduğu yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE: Dava; Trafik Kazasından Kaynaklanan Maddi Tazminat İstemine İlişkindir.

Mahkememizce ... Esas sayılı dosyada yapılan yarlama neticesinde 2021/1 karar numaralı ve 11/01/2021taihli kararı ile davanın kabulüne karar verilmiş, iş bu karara karşı istinaf kanun yoluna gidilmesi üzerine .... Sayılı 10/07/2023 Tarihli kararı ile mahkememiz kararı kaldırılmış, iş bu esasa kaydı yapılarak yargılamasına devam olunmuştur. ... ile sigortalı olduğu görülmüştür.

Kaldırma ilamı doğrultusunda İTÜ otomotiv kürsüsünden seçilen bilirkişi heyetinden alınan raporda Davalıya sigortalı aracın sürücüsü ...'nun %100 (yüzde yüz) asli kusurlu olduğu, Davacı sürücü ...'in kusursuz olduğu, Aracın ...'daki kaza tarihinde ikinci el rayicinin 3.700,00 Euro olduğu, Aracın ...'de onarımının KDV dahil 6.029,16 TL olup Türkiye için taktir edilen hasar onarım tutarının kaza tarihindeki karşılığının 911,40 Euro olduğu, Aracın ...'da onarım tutarının ikinci el rayicinin üzerinde olup, pert uygulanması halinde 60,00 Euro sovtaj olmak üzere kalan zararın 3.640,00 Euro olacağı, bu zararın kaza tarihindeki kur üzerinden karşılığının 24.079,69 TL olduğu yönünde görüş bildirilmiş, raporun kaldırma ilamına uygun tanzim edildiği, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu görülmüş bu sebeple hükme esas alınmıştır. .... 24.12.2012 tarihli ilamında ‘’...

Davalı taraf kusuru oranında sigortalı araçta meydan gelen gerçek zarardan sorumlu olacağından, olayda kaza tarihi itibariyle yurt dışında uğranılan gerçek zarar miktarı belirlenerek bu miktara hükmedilmesi gerektiği açıktır. Yurt dışında yaşayan araç malikinin geçici olarak Türkiye’de bulunduğu sırada oluşan hasar nedeniyle, aracın Türkiye’de tamiri mümkün olabilecek olsa da, aracın tamirini burada yaptırmaya zorlanamayacağı kabul edilmelidir. sigortalı aracın hasar tarihi itibariyle yurt dışı tamirine dair gerçek hasar bedelinin ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık bir şekilde belirlenmesi, belirlenen yabancı para cinsindeki bedelin kaza tarihindeki Türk Lirası karşılığından dava dışı trafik sigorta şirketince ödenen miktar indirilerek hesaplanacağına..’’ ve .... 23.12.2014 tarihli İlamında ‘’...Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporlarında da aracın yurt dışındaki hasar tespiti ve onarım bedeline yakın meblağların belirlendiği görülmektedir.

Davalı taraf kusuru oranında sigortalı araçta meydan gelen gerçek zarardan sorumlu olacağından, olayda kaza tarihi itibariyle yurt dışında uğranılan gerçek zarar miktarı belirlenerek bu miktara hükmedilmesi gerektiği açıktır. Yurt dışında yaşayan araç malikinin geçici olarak Türkiye’de bulunduğu sırada oluşan hasar nedeniyle, aracın Türkiye’de tamiri mümkün olabilecek olsa da, aracın tamirini burada yaptırmaya zorlanamayacağı kabul edilmelidir...’’ yer verilmiştir. ...:24.06.2015 tarihli İçtihat Metninde, ‘’... Bu açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; geçici olarak ... bulunan ve davacı ... şirketinin sigortalısı olan ... plakalı araca, 18.07.2007 tarihinde ... davalıların işleten ve sürücüsü olduğu ... plakalı aracın arkadan çarpması sonucunda, ...plakalı araçta maddi hasar meydana geldiği, trafik kazası tespit tutanağına göre... aracın asli kusurlu olduğu, kazadan bir gün sonra 19.07.2007 tarihinde yetkili servis tarafından düzenlenen ön ekspertiz raporunda araçtaki hasarın belirlendiği, ancak sigortalı araç sürücüsünün aracını Türkiye’de tamir ettirmeyi tercih etmeyerek ... ülkesine döndüğü ve aracını Almanya’da tamir ettirdiği, dosyada bulunan faturalara göre aracın onarım bedelinin 13.237,80 Euro olduğu, davacı ... tarafından sigortalıya 12.573,72 Euro ödeme yapıldığı, ödenen bu bedelin tahsili için davacı ... tarafından davalılar aleyhine icra takibi başlatıldığı, icra müdürlüğü tarafından gönderilen ödeme emrine davalılar tarafından itiraz edildiği, bunun üzerine davacı vekilinin itirazın iptali istemini içeren eldeki davayı açtığı anlaşılmaktadır. Mahkemece, her ne kadar aracın değiştirilmesi için gerekli tüm parçaların orjinalinin ülkemizde mevcut olduğu gibi üretici ve satıcı firmanın yetkili servislerinin bulunduğu, bu nedenle sigorta ettirenin aracı yurt dışında onarmayı tercih etmesinin haklı bir sebebinin olmadığı, BK'nın 44. maddesine göre zarar görenin zararın artmasını önleyecek tedbirleri almakla yükümlü olduğu, buna göre sigortalının zararının Türkiye'de yapılacak onarım giderinden ibaret olduğu gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmişse de, mahkemenin gerekçesi yerinde değildir. Almanya’da ikamet eden, tatilini geçirmek üzere Türkiye’de bulunan ve geçici olarak getirdiği aracı trafik kazası sonucunda hasara uğrayan sigortalının, aracının onarımını Türkiye’de yapması konusunda zorlanamayacağının kabulü gerekir. Sigorta ettiren, aracını Türkiye’de veya ikamet ettiği ülkede tamir ettirmek konusunda seçimlik hakka sahiptir. Sigorta ettirenin bu seçimlik hakkını ikamet ettiği ülkede tamir ettirme yönünde kullanması durumunda, yurt dışı tamirine ilişkin gerçek hasar bedelinin tespit edilerek bu bedelin Türk Lirası karşılığının rücuen tazminine karar verilmelidir.

Hukuk Genel Kurulundaki görüşmeler sırasında bir kısım üyeler tarafından, yurt dışında yetkili servisler tarafından hasar gören aracın parçalarının onarımı yerine daha çok orijinali ile değişimi yapıldığından maliyetin yükseldiği, ülkemizde ise işçilik ücretleri düşük olduğundan, parçaların çoğu kez onarımının yapıldığı, ülkemizdeki onarım maliyetinin bu yüzden düşük olduğu, davalıların zararının Türkiye’de belirlenen gerçek hasar bedeli olması gerektiği görüşü savunulmuşsa da, yukarıda açıklanan nedenlerle bu görüş Kurul çoğunluğunca benimsenmemiştir...’’denilmiştir.

Alınan bilirkişi raporu, kaldırma ilamı ve yargıtay ilamları dikkate alınarak Davanın kısmen kabulü ile, 3.640,00 Euro tazminatın (olay tarihinde geçerli olan maddi hasarlar için belirlenen araç başı teminat limiti olan sigorta poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla) 15/11/2018 tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı kanunun 4a maddesi uyarınca uygulanacak değişen oranlarda faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru karşılığı olan TL tutarının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, araç mahrumiyetinin davalı ... şirketinden tahsili talebinde davalı ... sorumlu olmadığından bu yöndeki talebin de reddine karar verilmiş, ekspertiz gideri ve tercüme ücreti yargılama giderlerine dahil edilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm tesisi yoluna gidilmiştir.