2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememize tevzi edilen İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA VE SAVUNMA :

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili şirket ile dava dışı ... Otomat San. Ve Tic. A.Ş. Arasında 15/02/2016 tanzim tarihli 6757919/0 sayılı emtia nakliyat sigorta poliçesi akdedildiğini, dava dışı sigortalıya ait emtia, davalı borçlunun işleteni olduğu ... plaka sayılı çekici ve ona bağlı ... dorse ile taşınırken hasar gördüğünü, 23/04/2016 tarihli ekspertiz raporunda yer aldığı üzere araç sürücüsü Gemlik serbest bölgeden çıktığı esnada bir çukura girmemek için yolun bozuk olduğu bir mevkide yoğun trafikten dolayı kaza yapmamak için ani ve sert şekilde fren yapmasından dolayı bazı ruloların araç içerisinde savrulduğunu hissederek yolun kenarında durup kontrol ettiğini ve devrilen rulolar nedeniyle seferine devam etmediğini bildirdiğini, hasar gören emtia nedeniyle araç sürücüsünün Serbest Bölgeye giriş yapmayarak gemlik ... lojistik garajına aracı götürdüğü ve yetkililerce haber verdiğini, müvekkili şirket tarafından sigortalısına 05/05/2016 tarihinde 9.145,82 TL hasar tazminatı ödendiğini, 6102 sayılı TTKnun 1472 maddesi gereğince zarar sigortalarında sigortalısının haklarına halef olan sigorta şirketi tarafından borçluya 22/06/2016 tarihinde uyuşmazlığın sulhen çözümü adına rücu talebi gönderildiğini, borçlu tarafından ödeme yapılmadığını, nakliyat sigorta poliçelerinden kaynaklı rücuen tazminat davalarında Yargıtay'ın müstakar içtihatları gereğince taşıyıcının ağırlaştırılmış özen yükümlülüğünün yerine getirildiğine dair kurtuluş beyinnesinin ispatlanması ile borçtan kurtulmasının mümkün olduğunu, davalı borçlunun hatalı yüklemeye dair hiçbir somut delile dayanmadığını, davalının iddialarının kendisini sorumluluktan kurtarmayacağına ilişkin Yargıtayın emsal kararlarını sunduklarını, bu nedenlerle itirazın iptali ile icra takip dosyasının devamına, alacak likit ve davalı kötüniyetli olduğundan davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Müvekkili ...'in böyle bir borcu bulunmadığını, borca itiraz dilekçesinde hususları tekrar ettiklerini, söz konusu olay sigorta hasarına ilişkin olup, hasardan müvekkilinin sorumlu olmadığını, yüklemeyi yapan müvekkilinin veya şoförü değil ... Lojistik şirketi olduğunu, ............. Lojistik şirketi ile müvekkili ... arasında imzalanan araç kiralama sözleşmesi 13/11/2015 tarihinden 31/12/2016 tarihine kadar geçerli olduğunu, ancak işbu kiralama sözleşmesinin eki olarak belirtilen sözleşme yapılacak tedarikçi profili başlıklı belgeye göre de tenteli kayar perdeli araç ile Coca Cola Bursa rotasında çalışılacağını, yani kiralama sözleşmesine konu araç ile sadece belirtilen rotaya çalışılması gerekirken ... tarafından başka güzergahta ve farklı nitelikte mal taşındığını, olayın meydana gelişinde yüklemede, nakliyesinde hasarın meydana gelmesinde müvekkilinin hiçbir kusurunun bulunmadığını, müvekkiline ait aracın ... Sigorta A.Ş. İle akdedilen genişletilmiş kasko poliçesi, ZMMS poliçesi bulunduğunu, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan ... Sigorta A.Ş. cevap dilekçesinde özetle:

Davalı tarafın yüklemenin ... Lojistik tarafından yapıldığını bu nedenle meydana gelen hasarda sorumluluğunun bulunmadığını ayrıca dava dışı şirket ile aralarında akdedilen 13/11/2015 tarihli araç kiralama sözleşmesi gereğince ... Lojistik tarafından sözleşmeye aykırı davranıldığını bu nedenle de meydana gelen zarardan sorumlu tutulamayacağını beyan ettiğini, öncelikle dava dışı ... şirketi ile davalı yan arasındaki sözleşmeye aykırılık hallerinin müvekkili sigorta şirketine karşı ileri sürülmesinin mümkün olmadığını, davalı yan tarafından ibraz edilen 13/11/2015 tarihli araç kiralama sözleşmesinin 4.2 maddesinde taşımadan doğan tüm sorumluluğunun tedarikçiye ait olacağını, 4.6 maddesinde ise üçüncü şahıslara verilen maddi zararlar ile nakliye sırasında mala gelecek zarardan tedarikçinin tek başına sorumlu olacağının kararlaştırıldığını, bu nedenle müvekkili şirketin halefiyet ilkesinden kaynaklı tazminat talebinin davalıya yöneltilmesinin elzem olduğunu, davalının cevap dilekçesinde hiçbir kusurunun bulunmadığını beyan etmiş ise de kusursuzluğunu somut delillerle kanıtlayamadığını, hasarın dava dışı araç sürücüsünün hatalı sevki nedeniyle meydana geldiğini beyanla davalı her ne kadar hasarın hatalı istiflemeden kaynaklandığını beyan etmiş ise de bu hususun dahili davalıyı borçtan kurtarmadığına hükmedildiğini, bu nedenlerle davanın kabulü ile takibin devamına, tazminatın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatının davalı borçludan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ihbar dilekçesi, tarafların karşılıklı beyan dilekçeleri, emtia sigorta poliçesi, Bursa 2. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyası, ekspertiz raporu, hasar dosyası evrakları, bilirkişi raporları,, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı.

Dava, dava dışı sigortalıya ait malın davalı tarafından taşınması sırasında hasar görmesi sebebiyle ödenen bedelin rücuen tahsiline vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Taraflara usulune uygun davetiye tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmıştır.

Dava dışı sigortalıya ait malın taşınması sırasında hasar görmesi sebebiyle kusurun ve hasarın ve davalının sorumluluğuna ilişkin rapor düzenlenmesi için dosya 1 trafik bilirkişi, 1 taşıma hukukunda uzman sigorta bilirkişisi ve 1 ruloların değer tespiti konusunda uzman mühendis bilirkişiye tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyetinin mahkememize sunmuş olduğu 06/11/2017 bilirkişi raporunda özetle: Davacı sigorta şirketinin poliçe kapsamında dava dışı sigortalısına yaptığı ödeme nedeni ile TTK'nun 1472 maddesi kapsamında halefiyet ilkesine dayanarak rücuen alacağını talep ettiğini, davacının gerçek zararının 7.284,88 TL KDV hariç genel zarar ziyanı olduğu, dava konusu olayda kusurunun araç sürücüsünün %25 malikinin, %25 ve dava dışı ... Lojistik Dağıtım Depolama Taşımacılık Tic. A.Ş firması, yükleme ve istifleme işini güvenli bir şekilde yapmadığından %50 oranında kusurlu olduğu, davalının 6102 sayılı TTK'nun 875 maddesi hükmü gereğince kural olarak taşıyıcı malları teslim aldığı andan itibaren teslim edilinceye kadar geçecek süre içinde eşyanın ziyaından, hasarından veya teslimdeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur ilkesi gereğince sürücü ve sevk idaresindeki aracı yol zemini, römorktaki yük ve trafik durumunun yoğunluğunu göz önüne alarak, kendisinden beklenen azami dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle sorumluluğunun bulunduğunu, TTKnun da belirlenen ÖÇH üst sınırı altında kalan heyetçe belirlenen 7.284,88 TL KDV hariç bedelin kusura tekabül eden %50'sini talep edebileceği, belirlenen bedele KDV oranının ilave edilmesi gerektiğini, ekspertiz raporunda belirtilen serbest bölge işlem masrafları tutarı olan 888,40 TLnin de davacı sigorta şirketi tarafından kusur durumuna göre %50 talebinin söz konusu olabileceği, alacağın likit olmaması nedeni ile Yerleşik İçtihatlar çerçevesinde %20 icra inkar tazminatı talep edemeyeceği mütalaa edilmiştir. Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna karşı itirazlarını değerlendirir önceki bilirkişilerden ek rapor aldırılmak üzere dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyetinin mahkememize sunmuş olduğu 14/09/2018 havale tarihli bilirkişi ek raporunda özetle: Davacı sigorta şirketinin poliçe kapsamında dava dışı sigortalısına yaptığı ödeme nedeni ile TTK'nun 1472 maddesi kapsamında halefiyet ilkesine dayanarak rücuen alacağını talep ettiğini, davacının gerçek zararının 7.284,88 TL KDV hariç genel zarar ziyanı olduğu, dava konusu olayda kusurunun araç sürücüsünün %25 malikinin, %25 ve dava dışı ... Lojistik Dağıtım Depolama Taşımacılık Tic. A.Ş firması, yükleme ve istifleme işini güvenli bir şekilde yapmadığından %50 oranında kusurlu olduğu, davalının 6102 sayılı TTK'nun 875 maddesi hükmü gereğince kural olarak taşıyıcı malları teslim aldığı andan itibaren teslim edilinceye kadar geçecek süre içinde eşyanın ziyaından, hasarından veya teslimdeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur ilkesi gereğince sürücü ve sevk idaresindeki aracı yol zemini, römorktaki yük ve trafik durumunun yoğunluğunu göz önüne alarak, kendisinden beklenen azami dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle sorumluluğunun bulunduğunu, TTK'nun da belirlenen ÖÇH üst sınırı altında kalan heyetçe belirlenen 7.284,88 TL KDV hariç bedelin kusura tekabül eden %50'sini talep edebileceği, belirlenen bedele KDV oranının ilave edilmesi gerektiğini, ekspertiz raporunda belirtilen serbest bölge işlem masrafları tutarı olan 888,40 TL'nin de davacı sigorta şirketi tarafından kusur durumuna göre %50 talebinin söz konusu olabileceği, alacağın likit olmaması nedeni ile Yerleşik İçtihatlar çerçevesinde %20 icra inkar tazminatı talep edemeyeceği, kök raporunu değiştirecek bir husus olmadığı mütalaa edilmiştir.

Dosya İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek, tarafların rapora karşı itirazlarını değerlendirir, davanın itirazın iptali davası olduğu da dikkate alınarak asıl alacak ve faiz miktarının ayrı ayrı tespit edilerek kusur oranı, kurtuluş beyyinesi ve zarar miktarları hususlarında ayrıntılı rapor düzenlenmek üzere dosya 1 makine mühendisi, 1 hesap bilirkişisi, 1 taşıma hukuku bilirkişiden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyetinin talimat mahkemesine sunmuş olduğu 24/04/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacı sigorta şirketinin poliçe kapsamında dava dışı sigortalısına yaptığı ödeme nedeni ile TTK'nun 1472 maddesi kapsamında halefiyet ilkesine dayanarak rücuen alacağını talep ettiğini, hasar kaynaklı zararın toplam 8.173,28 TL olduğu, meydana gelen hasarın %50 sigortalı, %50 dava dışı ... kusurundan kaynaklandığını, davalının somut olayda taşıyıcı sıfatının sabit olmadığı, işletene araç maliki sıfatı ile kusursuz sorumluluğu gerektirir bir trafik kazası veya benzer haksız fiil sorumluluğunun da söz konusu olmadığı, esasen somut olayda davalının ya da sürücünün taşıyıcı sıfatı ile değil araç kiralayan sürücülü araç kiralayan sıfatı ile ticari faaliyette bulunduğu, bu nedenle taşıyıcının sorumluluğu hükümlerine göre sorumlu tutulamayacağı, kusur, zarar, illiyet bağı ve sorumluluk ile tazminatın hesaplanması hususlarında yargılamayı gerektiren ve likit olmayan alacak bakımından inkar tazminatı ve kötü niyet tazminatı değerlendirmelerinin mahkemeye ait olduğu mütalaa edilmiştir.

Dosya önceki bilirkişi heyetine tevdi edilmek üzere İstanbul Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilerek, davacı vekilinin bilirkişi raporuna karşı itirazlarını değerlendirir ve mahkemece alınan bilirkişi raporu ve ek raporlardaki haksız fiil ve taşıma hukuku nitelendirmeleriyle talimat yoluyla aldırılan rapor arasındaki çelişkilerin giderilmesi ve davacının rücuen tazminat alacağıyla ilgili asıl alacak ve ferilerinin ayrı ayrı belirtir şekilde rapor düzenlenmesi amacıyla dosya önceki bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir.

Bilirkişi heyetinin talimat mahkemesine sunmuş olduğu 22/10/2019 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle: Davacının sigortalısı ile davalı taraf arasında taşımanın yapıldığı araç da nazara alındıkta eylemli ilişki kurulduğu, asli takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere gözetilerek davalının bu kapsamda ve teselsüle egemen prensipler ile kanuni lazıme de gözetilerek davacı sigortacıya karşı bu davadaki istem itibariyle tam sorumlu olduğunun kabul edilebileceği, davacının savları ve istemi, delillerle doğrudan temas eden mahkemece yerinde görülecek olursa emtia nakliyat sigortası kapsamında yaptığı tazminat ödemesini TTK m.1472 gereği yasal halefiyete dayalı olarak davalı tarafa rücu edilebileceği, somut durumda TTK. md. 858/2 hükmünün uygulanmasının mahkemece kıyasen tefsire konu kılınabileceği, davalı tarafın yaptığı aktarma durumu gözetildiğinde teknik perspektifle dava konusu oluşan taşıma hasarında davalı yanın davacıya karşı tamamen sorumlu olduğu, davalının taşıma ilişkisinde yer alan başkaca kişilerle sorumluluk paylaşmasına gerek bulunup bulunmadığının bu davanın konusu olmadığı, koşulları varsa davalının egemen esaslar dairesinde hasardan kendisi ile birlikte mesul olanlar olduğu savında ise bu davadan müstakil olarak onlarla olan iç ilişkisinde varsa kendi payını aşan sorumluluk payı için rücu etmesinin teorik planda mümkün olabileceği lakin mezkur veçhile bu yönünün huzurdaki davanın mevzuu olmadığı mütalaa edilmiştir.

O halde toplanan delillerden somut olayda, davacı ile dava dışı ... Otomot Sanayi ve Ticaret A.Ş arasında emtia nakliyat sigorta poliçesi düzenlendiği, rulo saç cinsi emtianın dava dışı sürücü ...' ın sevk ve idaresinde ve davalı adına kayıtlı ... plakalı çekici ve buna bağlı ... plakalı yarı römork ile Gemlik Serbest Bölgeden yüklenerek Ankara İline taşınması sırasında sürücünün ani fren yapması sebebiyle yarı römorkta bulunan beş adet saç rulonun zarar görmesi sonucunda, davacının sigortalıya ödediği bedelin davalı rücuen tahsilinin talep edildiği anlaşılmakla, taraflarca ibraz edilen deliller ve belgeler üzerine düzenlenen bilirkişi raporları ve raporlara karşı yapılan itirazlar üzerine düzenlenen 22/10/2019 tarihli bilirkişi raporunun gerekçeli denetime açık hüküm kurmaya elverişli olduğu, davalının dava konusu saç rulo cinsi ürünleri Gemlik Serbest Bölgeden Ankara İline taşımasında, davacının halefi olduğu sigortalı ile davalı arasında taşıma ilişkisinin kurulmuş olup davalının taşıyıcı sıfatına sahip olduğu 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 858/2. Maddesine göre taşıma süresi içerisinde taşıyıcının naklini üstlendiği işin eşyayı gözetim sorumluluğu altında olup eşyaya gelecek zararlarda sorumlu olduğu, eşyanın yüklenmesi, istiflenmesinde davalının özen yükümlülüğü olup davalının ... Lojistik Dağıtım Depolama Taş ve Tic A.Ş ile arasındaki araç kiralama sözleşmesinin ancak iç ilişkide davalının rücu etmesinde ileri sürüleceği, davalı taşıyanın özen yükümlüğünü yerine getirmediğinden davacıya karşı tam sorumlu olduğundan bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen raporun TTK' nın858/2 ve-886 .maddelerine uygun gerekçeli ve denetime açık olduğundan 22/10/2019 tarihli rapora itibar edilerek sorumlu olması gerektiği zarar miktarının KDV ile birlikte 9145,82 TL den fazla olduğu ve rücuen tazminat talebinde bedelin ödendiği 05/05/2016 tarihinden takibin yapıldığı tarih 02/12/2016 tarihine kadar yasal işlemiş faizin 475,83 TL olduğundan davanın kabulune, itirazın iptaline, davacının icra inkar tazminatı talebinin alacağın likit olmadığı kusur ve zarara yönelik bilirkişi incelmesi yapılması gerektiğinden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlere,

1.Davanın kabulü ile, davalının Bursa 2. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına,

2.İİKnun 67. maddesi uyarınca icra inkar tazminatının koşulları oluşmadığından reddine,

3.Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 657,25 TL nispi karar ve ilam harcından peşin alınan 164,31 TL'nin mahsubu ile bakiye 492,94 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,

4.Davacı tarafından yapılan bilirkişi gideri 1650,00 TL, posta, talimat ve tebligat gideri 381,88 TL, talimat bilirkişi gideri 2400,00 Tl, talimat bilirkişi gideri 1800,00 Tl olmak üzere toplam 6.231,88 TL yargılama gideri ve 164,31 TL peşin harç olmak üzere toplam 6.396,19 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5.Davacı vekil ile temsil edildiğinden AAÜT'ye göre belirlenen 2725 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6.HMK'nın 333. Maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının hükmün kesinleşmesinden sonra ilgilisine iadesine, Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMKnın 341. Ve 345. Maddeleri gereğince 2 haftalık yasal süre içinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/12/2019