13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin ... adresini kendi el işçiliği ile “ gümüş kaplama ” yapmak üzere 01.011.2019 tarihinde kiralamış olduğunu, Müvekkilinin, faaliyeti her ne kadar ticari olsa da, faaliyetin kapsamının esnaflık sınırını aşmadığını, müvekkilinin dava konusu işyerini kiralamış olduğunu, ertesi gün tadilata başlamış ve tadilatın 3. gününde davalı şirket elamanlarınca işyerinde yapılan okuma sırasında, “kuruma kayıtlı” olmayan sayaçtan enerji kullandığı gerekçesiyle 04.11.2019 tarih H/ nolu tutanak gereğince tutanak tarihine kadar kullanılıp da ödenmeyen önceki kiracının yıllarca kullandığı enerji bedelinin, kaçak fatura olarak müvekkiline fatura edilmiş olduğunu, müvekkiline fatura imzalatılırken kaçak elektrikten bahsedilmediğini, müvekkilinin sadece 4 gün tadilat için dava konusu iş yerinde kalmış olduğunu, tutulan tutunak nedeniyle önceki kiracı tarafından kullanılıp ödenmeyen borç ile ilgisi olmadığı halde ticari faaliyetine başlamadan bu haksız uygulama nedeniyle terk etmek zorunda kalmış olduğunu, müvekkilinin gümüş tamiri yaptığı için iş yerinde elektrikli cihaz olarak yalnızca cila moturu olduğunu, müvekkilinin sayaç alamadığı için, dava konusu yeri 30.09.2019 tarihi itibari ile terk etmiş olduğunu, müvekkilinden önce dava konusu iş yerinde ... olduğunu, davalı şirketin düzenli sayaç okuması yaptığını, müvekkili ilk defa bu adreste tespit edildiğini, önceki sayaç okumalarında kurumun niye enerji fatura tahakkuku yapmadığını izah etmesi gerektiğini, müvekkilinin 3 -4 günde bu kadar enerjiyi el işçiliği yapan küçük atölyesindeki ticari faaliyeti ile orantılı olmadığı gibi bu miktar enerjiyi kullanmasının fiilen de mümkün olmadığını, kaçak ve eksik tüketimin dayanağını oluşturan Kaçak Elektrik Tutanağının davalı kurum çalışanları tarafından tek yanlı düzenlenmiş olduğunu, kaçak kullanım olduğunu ispatlama külfetinin davalı kuruma ait olduğunu, davanın haksız eylemden kaynaklandığını, davalı kurumca tespit edilen güç ve akım değerleri üzerinden yapılan hesaplamaya göre de hiçbir şekilde bu oranda tahakkuk yapılmasının maddi delili bulunmadığını, müvekkilinin iş yerinde daha çok el işçiliği yapmakta ve enerjiye fazla gereksinim duymamakta olduğundan bahisle müvekkilinin açmak istediği “ Gümüş Atölyesinde” takılı ... nolu tesisat ile ilgili kuruma kaydı olmayan sayaçtan enerji kullandığı gerekçesiyle H/... nolu ve 04.11.2019 tarihli Kaçak Elektrik Tespit Tutanağına dayalı, 4 günlük ticari faaliyeti için, önceki kiracı tarafından 3 yıldan bu yana kullanılıp ödenmediği sayaçtaki tüm enerjiyi müvekkili kullanmış gibi tahakkuk edilen 24.252,99 TL kaçak tahakkukun, 252,99 TL dışında kalan 24.000,00 TL oranında borçlu olmadığının tespiti ile vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davalı kuruma yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava şartı gereği davacının arabuluculuk kurumuna dava tarihinden önce başvurup başvurmadığının tespitinin gerektiğini, başvurmamış ise davanın usulden reddinin gerekeceğini, müvekkili şirket tarafından yapılan incelemelerde ... tarafından ... nolu tüketim noktasında tanzim edilen 24.252,90-TL faturaya itiraz ettiği belirtilerek, söz konusu tüketim noktasında 04.11.2019 tarihinde yapılan kontrolde ... nolu yasal şekilde tesis edilmemiş sayaçtan P.S.S. veya ikili anlaşma olmadan enerji tüketildiği tespit edilerek H/... nolu tutanak tanzim edilmiş olduğunu, ilgili tutanağa istinaden hesaplama bilgileri verilen 18989 kWh karşılığı 24.252,90-TL kaçak fatura oluşturulmuş olduğunu, davacının kaçak elektrik kullanmadığına, söz konusu dükkanda dört gün kaldığına, daha önceki kiracının kaçak kullanımı olduğuna yönelik olarak yapmış olduğu savunmaların gerçeği yansıtmadığını, davacı tarafından açılan davanın hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, müvekkili şirket tarafından ilgili mevzuat gereğince davacı tarafın kaçak elektrik kullandığının tespit edildiğini ve davacı hakkında mevzuata uygun biçimde gerekli işlemler yapılarak, kullanılan kaçak elektriğin bedeli mevzuat gereği hesaplanarak tahakkuk ettirilmiş olduğunu, davacı tarafın istirdat davası ile ödediği bedellerin iadesini talep etmiş ise de bu taleplerinin mümkün olmadığını, davacının ödemeleri ihtirazi kayıt öne sürmeden yaptığını, serbest irade ile ve ihtirazi kayıt konulmadan ödenen bedellerin geri istenemeyeceğini, davacının iddialarını doğrular yönde yaklaşık bir ispat olmadığından bahisle davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İhbarda bulunulan ... Cevap dilekçesinde özetle : Şahsının İlgili Elektrik İdaresinde bulunan sözleşmesin de şahsı adına bir imza ve abonelik başvurusu olmadığını, dosya ve doğan borç ile hiçbir ilgisinin ve alakasının olmadığını, ...l adresinde bulunan ve ... No lu tesisat ve bu “tesisat sonucu ortaya çıkan borç ile hiçbir ilgisinin ve alakasının olmadığını ve tarafına ihbar edilen davanın reddini talep etmiştir.

... Asliye Hukuk Mahkemenin 16/11/2021 tarih ...sayılı kararı ile ; "Somut olayda; davacının gerçek kişi ticari işletme kaydının bulunduğu, davalının da tacir olduğu, olayın ticari işletme içerisinde meydana geldiği anlaşıldığından ve uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekeceğinden davanın HMK'nun 114/1-c ve 115/2. maddeleri gereğince usulden reddine," gerekçesi ile görevsizlik kararı verilerek, kararın kesinleşmesi ve süresinde yapılan gönderme talebi üzerine iş bu dava mahkememize tevzi edilerek yukarıdaki esasa kaydedilmiştir. Dava; Menfi Tespit davasıdır.

DAVACI TANIĞI ... DURUŞMADA ALINAN BEYANINDA: "Davacı kuyumcu olarak çalışır, kendisi ...'ta şu an tarihini tam olarak hatırlayamadığım bir dönemde bir işyeri kiraladı, bu yer kapalı çarşıdadır, bu iş yerinin bir üst katında benim de dükkanım bulunur, bende kuyumcu olarak çalışıyorum, iş yerinde öncelikle bir tadilat yaptırmak istedi, yanlış hatırlamıyorsam bir 10 gün içerisinde ...'tan yetkililerin gelerek tuttuğu iş yerinin elektriğini kestiklerini davacı bana söyledi, ben ...'tan yetkililerin gelerek elektriği kestiklerini görmedim ancak aynı binada bulunmamız nedeniyle davacının iş yerinde elektriğin kesildiğini gördüm, ...'ın kestiği faturadaki bedel'de yüksek bir meblağmış, davacı bu iş yerinde aktif olarak iş yapmaya başlamamıştı, iş yeri henüz tadilattaydı, davacıdan önce bu iş yerinin kim tarafından kullanıldığını ve ne kadar kullanıldığını bilmiyorum, elektriğin kesilmesi nedeniyle davacı bu iş yerinde çalışamadı ve bu iş yerini terk etti, araya pandemi dönemi girdi, bildiğim kadarıyla davacı bu bedeli davalı kuruma ödedi, bildiklerim bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti istemiyorum" şeklinde beyanda bulunmuştur.

DAVACI TANIĞI ... DURUŞMADA ALINAN BEYANINDA: "Benim İstanbul'un ... İlçesinde ...'ta bulunan kapalı çarşıda ayakkabı dükkanım vardır, yanlış hatırlamıyorsam 2018, 2019 yıllarında davacı bana komşu olan bir dükkanı kiraladı, burada kuyumcu dükkanı işletmek istedi, davacı önce bu dükkanda tadilat yapmak istedi, tadilata başlandığında elektrik vardı, yaklaşık 1 hafta sonra ...'tan bir takım yetkililer geldi, dükkanda fotoğraflama yaptılar, hatta ilk aşamada davacı da dükkanda bulunmuyordu, daha sonra davacı da geldi, daha sonra burada elektriği kestiler, daha sonra duyduğumuz kadarıyla burada bir sayacın olmadığını, elektriğin kaçak olduğunu öğrendik, davacıdan önce bulunan kiracının o iş yerinde ne kadar kaldığını bilmiyorum, iş yerine elektrik verilmeyince davacı o iş yerini terk etti, bu iş yeri halen boş olarak durmaktadır, bildiklerim bunlardan ibarettir, tanıklık ücreti istemiyorum" şeklinde beyanda bulunmuştur.

Elektrik Mühendisi Bilirkişi tarafından hazırlanan 11.12.2023 tarihli raporda; davacının mahal yeri olan ... adresindeki yerini 01.11.2019 tarihinde kiraladığını, ancak kira kontratının dosya kapsamında görülmediği ve söz konusu yerde ne kadar ikame ettiği belirlemediği, ancak, tanık beyanlarında davacının kiralama tarihinden sonra elektriğinin davalı tarafından kesildiğinden dolayı kısa sürede söz konusu mahalli terkettiğini beyan ettiği, ayrıca, davalının davacı adına düzenlediği kaçak tutanağında söz konusu adresin "... olarak yazıldığı, ancak, tarafların da mutabık kaldıkları ve davacının dava dilekçesinde belirttiği adres olan ..." adresi ile aynı olmadığı, yani davacının kiraladığı iddia edilen adres ile davalının, davacı adına tanzim ettiği ve dava konusu olan kaçak tutanağına istinaden kesilen toplam 24.252,99 TLtutarında kaçak kullanım bedeli adresinin aynı olmadığı hususlarının tespit edildiği, davalı yetkililerinin, "... adresinde 04.11.2019 tarihinde yapılan incelemede, davacı hakkında H/... seri nolu Kaçak Elektrik Tespit Tutanağı"nın tanzim edildiği, söz konusu tutanakta," ...Yapılan kontrolde, kayıtsız sayaçtan enerji kullanıldığı tespit edildi..." şeklinde düzenlendiği, Kaçak/Usulsüz Elektrik Tüketim Tespit Tutanağında sayaç seri nosunun ..., toplam endeksin 18.989,000 kWh olduğu, söz konusu kaçak tespit tutanağının davalı yetkilileri tarafından imzaladığı davacının imzasının olmadığı hususlarının tespit edildiği, EPDK'nin yönetmeliğinin 42/1-a maddesinde, "... Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi," hususunun kaçak elektrik kapsamına girdiği, ancak, davacının söz konusu yere ilişkin kira kontratı ve ne kadar sürede orada ikame olduğu, davacımn dava dilekçesinde belirttiği adres olan " ..." ile davalının kaçak tutanağındaki "... "adresin aynı olmadığı, söz konusu mahal yerinde davacıdan önce işlettiği iddia edilen ve ihbar olunan ...'nin ne kadar süre ile söz konusu yeri işlettiği, işlettiği sürece aboneliğinin olup olmadığı, aboneliği var ise söz konusu mahali boşalttığında aboneliğinin iptal edilip edilmediği, yani söz konusu tüketim noktasındaki en son aboneliğin kimin adına olduğu hususlarının davalı tarafından ispatlanmasının gerektiği, dava konusuna ilişkin en önemli hususunun, tarafların mutabık kaldıkları adres ile kaçak tutanağındaki adresin aynı olmaması nedeniyle davacının, tutulan kaçak tutanağına istinaden tanzim edilen toplam 24.252,99 TL'den sorumlu tutulmasının gerektiği, sonuç olarak; EPDK'nin yayınladığı yönetmeliğin 42/1-a maddesinin, "... Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,....." şeklinde düzenlendiği, bu hususun kaçak elektrik tüketimine girdiği, ancak, yukarda detayları açıklanan nedenlerden ve dava konusuna ilişkin en önemli husus olan tarafların mutabık kaldıkları adres ile kaçak tutanağındaki adresin aynı olmaması nedeniyle davacının, tutulan kaçak tutanağına istinaden tanzim edilen toplam 24.252,99 TL den sorumlu tutulmamasının gerektiği kanaatine varıldığı, bu nedenle davacının, davalıya borcu olmadığı tespit ve rapor edilmiştir.

Elektrik Mühendisi Bilirkişi tarafından hazırlanan 19.04.2024 tarihli ek raporda; EPDK’nin yayınladığı yönetmeliğin 42/1-a maddesinde, ‘’… Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,….’’ şeklinde düzenlendiği, bu hususun kaçak elektrik tüketimine girdiği bu nedenle davacı mahal yerinde kaçak elektrik kullandığı, davalı, kaçak tutanağına istinaden davacı adına toplam 24.252,99 TL tutarında fatura tanzim ettiği, ancak detayları yukarda açıklanan ve EPDK birim fiyatları ve ilgili yönetmelikleri doğrultusunda, davacının kullandığı kaçak kullanımına ilişkin asıl alacak tutarının 267,56 TL hesaplandığı ve davacının, davalıya 267,56 TL borçlu olduğu kalan 24.252,99 TL - 267,56 TL =23.985,43 TL den borçlu olmadığı tespit ve rapor edilmiştir.

Davalı çalışanlarının, davacının .... adresinde 04.11.2019 tarihinde yapılan incelemelerinde, davacı hakkında "Yapılan kontrolde kayıtsız sayaçtan enerji kullanıldığı" şeklinde H/... seri nolu Kaçak/Usulsüz Elektrik Tüketim Tespit Tutanağı'nın tanzim edildiği, taraflar arası uyuşmazlığın ve davanın temelinin bu tutanaktan kaynaklandığı ; tarafların iddia ve savunmaları , mahkememizce toplanan deliller , aldırılan bilirkişi kök ve ek raporu ve tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmeler sonucunda ; mahkememizce aldırılan dosya kapsamına uygun ve hükme dayanak bilirkişi ek raporundan da anlaşılacağı üzere, mahal yerinde, davalı yetkilileri tarafından kaçak elektrik kullanım hususu ile ilgili tespitin yapıldığı ve bu hususları tutanağa geçirildiği, EPDK'nin yayınladığı yönetmeliğin 42/1-a maddesinde, “...Perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşma olmaksızın dağıtım sistemine müdahale ederek elektrik enerjisi tüketmesi,....” şeklinde düzenlemenin kaçak elektrik tüketimine girdiği , davacı kaçak kullanım miktarını kayıtsız sayacın yazdığı toplam 18.989 kWh baz alarak hesaplama yaptığı, ancak söz konusu hesaplamanın EPDK nın yönetmeliklerine uygun olmadığı, EPDK nın ilgili 44/a maddesinde ”.... a) Öncelikle tüketimi doğru olarak kaydetmiş olan yasal şekilde tesis edilmiş sayaç değerine göre, ...” hususunun belirtildiği, yani kayıtsız sayacın endeks değerlerinin alınmamasının gerektiği, çünkü söz konusu sayaç kayıtlı olmadığı için dışardan her türlü müdahalelere açık olduğu, bu nedenle kaçak tüketim miktarının EPDK nin yukardaki yönetmeliğine göre hesaplama yapılması gerektiği , davalı tarafından tanzim edilen kaçak elektrik tespit tutanağının aksini gösterir somut bir delilin davacı tarafça dosya kapsamına sunulmadığı , davacının mahal yerinde kaçak elektrik kullandığı, davalı kaçak tutanağına istinaden davacı adına toplam 24.252,99 TL tutarında fatura tanzim ettiği, ancak detayları yukarda açıklanan ve EPDK birim fiyatları ve ilgili yönetmelikleri doğrultusunda, davacının kullandığı kaçak kullanımına ilişkin asıl alacak tutarının 267,56 TL hesaplandığı ve davacının, davalıya 267,56 TL borçlu olduğu kalan 24.252,99 TL - 267,56 TL 23.985,43 TL den borçlu olmadığı mahkememizce dosya kapsamına kazandırılan hükme dayanak bilirkişi raporuyla tespit edilmiş olmakla ; davacı vekilinin 16/07/2024 tarihli beyan dilekçesinde ; davacının dava konusu borcu, dava devam ederken haciz tehdidi altında 11.08.2021 tarihinde icra vekalet ücreti, işlemiş faiz ve harçlar ile birlikte 40.222,58 TL olarak ödediği bu nedenle davalarına istirdat davası olarak devam ettikleri şeklinde beyanda bulunduğu , mahkememizce .... İcra Dairesi 2020/... Esas sayılı dosyasına yazılan müzekkere cevabında da davacının 40.222,58 TLyi icra dosyasına ödediği bu haliyle menfi tespit davasının istirdat davasına dönüştüğü anlaşılmış olmakla ; davanın kısmen kabulü ile, davalı tarafından düzenlenen davaya konu H/... nolu ve 04.11.2019 tarihli Kaçak Elektrik Tespit Tutanağına dayalı tahakkuk edilen 24.252,99 TL kaçak tahakkuka istinaden davacının davalıya 23.985,43 TL borçlu olmadığının tespitine, davacının davalıya .... İcra Dairesinin 2020/... E.sayılı takip dosyasına konu borçtan dolayı icra takibine konu edilen borç için ödemiş olduğu 40.222,58-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan istirdadı ile davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine, dair aşağıdaki hüküm kurma yoluna gidilmiştir.