7. Hukuk Dairesi

KARAR : Kamulaştırılan taşınmazlar yönünden kamulaştırma bedelinin davacıya ödenmesi, diğer dava konusu ve kamulaştırma dışı kalan taşınmazlar yönünden davalıların paylarının iptali ile davacı adına tescili

Davacı vekili tarafından, davalılar aleyhine 26.11.2012 tarihinde verilen dilekçeyle satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil; ıslahen kamulaştırılan taşınmazların kamulaştırma bedellerinin tazmininin talep edilmesi üzerine, bozma ilamına uyularak yapılan duruşma sonunda; kamulaştırılan taşınmazlar yönünden kamulaştırma bedelinin davacıya ödenmesine, diğer dava konusu ve kamulaştırma dışı kalan taşınmazlar yönünden davalıların paylarının iptali ile davacı adına tesciline dair verilen 23.09.2020 tarihli hükmün taraf vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairemizce, Mahkeme kararının düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Süresi içinde davalı ... vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla, karar düzeltme isteminin reddine karar verilerek ilk derece mahkemesi kararı 07.12.2022 tarihinde kesinleşmiştir.

Davalı vekili 07.04.2023 tarihli dilekçe ile hükmün tavzih edilmesini istemiş; Mahkemece 09.05.2023 tarihli kararla, hüküm bölümünün 1 inci maddesinin tavzihine karar verilmiştir. Tavzih kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1.Davacı vekili dava dilekçesinde; davalılar ile müvekkilinin imzalamış olduğu Büyükçekmece .... Noterliğinin 19/01/2012 tarih ve 03417 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi ile davalıların hissedar oldukları ... ilçesi, ... Mahallesi 30, 296, 489, 500, 504, 783, 788, 806, 939, 942, 945, 993, 994, 999, 1000, 1001 ve 1002 parsel sayılı taşınmazlardaki hisselerini satmayı vaat ettiklerini, sözleşmenin imzası üzerinden on ay geçmesine rağmen halen tapuda devir işlemlerinin yapılmadığını belirterek, dava konusu taşınmazlarda davalı hisselerinin tapu kayıtlarının iptali ile müvekkili adına tescilini talep etmiştir.

2.Davacı vekili 05.12.2014 tarihli ıslah dilekçesinde, kamulaştırılmasına karar verilen eski 30 yeni 1030, 489, 500, 504, 993, 1000, 1002 ve 788 parsel sayılı taşınmazlar ile 783 parsel sayılı taşınmazın D harfi ile gösterilen 1.932 metrekarelik kısmının kamulaştırma bedellerinden ... hissesine tekabül eden 147.143,90 TL kamulaştırma bedeli ile ...'nin hissesine tekabül eden 441.431,32 TL kamulaştırma bedelinin müvekkiline ödenmesine; kamulaştırma kararı dışında kalan 296, 788, 789, 806, 939, 942, 945, 994 ve 999 parsel sayılı taşınmazlarla ve 788 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırılan B harfi dışında kalan bölümü yönünden ise bu taşınmazlarda davalılar adına kayıtlı hisselerin müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

1.Davalı ... vekili, tek bir parsel hissenin satışını vekaleten gerçekleştirmesi amacıyla dava dışı bir kişiyi vekil tayin ettiğini, vekilin anılan vekaleti kendisinin rızası dışında 3. kişilere tevkil ettiğini, 3. kişilerin de vekaleten hareket suretiyle hukuksal girişimlerde bulunduklarını, dava açtıklarını, adı geçenler hakkında yasal işlem başlatmak için daha fazla bilgiye ulaşılması ve gelişmeler beklenirken ...'in gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi imzaladığını, bu dava ile aynı kişinin farklı parseller için de sözleşme imzaladığını anladıklarını, müvekkilinin onay vermediği tevkil işlemi ile bilgisi dışında gerçekleştirilen işlemler üzerine tevkil silsilesinde adı geçen tüm kişilerin azledildiğini beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

2.Davalı ... vekili, müvekkilinin söz konusu satış vaadinden haberinin olmadığını ve dolandırıldığını, bir çok taşınmazının dolandırılmak suretiyle satıldığını, miras suretiyle edindiği birçok taşınmazdan yalnızca birisi için ... isimli kişiye vekalet verdiğini, açılan davaların temelini oluşturan Kadıköy .... Noterliğinin 25.05.2005 tarihli geniş kapsamlı vekaleti hatırlamadığını bu vekalete istinaden tevkil yolu ile başka vekaletler de düzenlendiğini, tüm hukuksal çarelere başvuracaklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.

1.Bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemenin 12.04.2018 tarihli kararı ile; "kamulaştırılan taşınmazlar yönünden kamulaştırma bedelinin davacıya ödenmesine, diğer dava konusu ve kamulaştırma dışı kalan taşınmazlar yönünden, davalıların paylarının iptali ile davacı adına tesciline" karar verilmiştir.

2.Mahkemece verilen üçüncü kararın davalı ... vekili ile davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, "tapu iptal ve tescile karar verilen hisselerin bedeli ve kamulaştırılan taşınmazlar yönünden kamulaştırma bedeli olarak tahsiline karar verilen miktarın toplamı üzerinden nispi karar harcı alınması gerekirken, yalnızca kamulaştırılan taşınmazların kamulaştırma bedeli olan 588.575,22 TL üzerinden eksik nispi harca hükmedilmesi doğru olmadığı" gerekçesiyle Yargıtay 14. (Kapatılan) Hukuk Dairesinin 05.02.2019 tarih ve 2018/4130 Esas, 2019/902 Karar sayılı ilamıyla bozulmasına karar verilmiştir.

A. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Yargıtay (Kapatılan) 14. Hukuk Dairesinin 05.02.2019 tarih ve 2018/4130 Esas, 2019/902 Karar sayılı bozma ilamına uyularak Mahkemece verilen 23.09.2020 tarih ve 2020/237 Esas, 2020/910 Karar sayılı belirtilen kararı ile; "davacının davasının dava dilekçesi ve ıslah dilekçesi uyarınca eski 30 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile oluşan 1030, 489, 500, 504, 788, 993, 1000, 1002 parsel sayılı taşınmazlar ile ve 783 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile oluşan 1253 parsel sayılı taşınmazın kamulaştırma bedeli olarak tespit edilen ve ...'e tekabül eden 441.431,32 TL'nin ...’ya tekabül eden 147.143,90 TL'nin taraflar arasında yapılan satış vaadi sözleşmesi geçerli olarak kabul edildiğinden ve taşınmaz yerine geçen bu bedellerin davacıya ait olduğu aidiyeti ile davacıya ödenmesine; dava konusu olan 296, 789, 806, 939, 942, 945, 994, 999, 1001 parsel sayılı taşınmazlar ile eski 30 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile oluşan 1031 ve 783 parsel sayılı taşınmazın ifrazı ile oluşan 1252 parsel sayılı taşınmazda davalıların hisselerinin iptali ile davacı adına tesciline" karar verilmiştir.

B. Temyiz ve Düzelterek Onama İlamı

Hükmün, davalı ... vekili ve davalı ... vekili ile katılma yoluyla davacı vekili temyiz edilmesi üzerine Dairemizin 14/06/2022 gün ve 2021/2666 Esas, 2022/4259 Karar sayılı ilamı ile "harca esas toplam dava değerinin 1.025.864,00 TL olduğu. Bu değer üzerinden hesap edilecek karar ve ilam harcı, nispi vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin 1/4’ünden davalı ..., 3/4'ünden diğer davalı ...'in sorumlu tutulması gerekirken mahkemece karar ve ilam harcı, vekalet ücreti ile yargılama giderinin hatalı hesaplanmış olduğu" gerekçesiyle hüküm sonucunun düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.

Dairemizin 14.06.2022 gün ve 2021/2666 Esas, 2022/4259 Karar sayılı hükmün düzeltilerek onanması ilamına karşı davalı ... vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş, Dairemizin 07.12.2022 tarihli, 2022/6233 Esas, 2022/ 7519 Karar sayılı ilamı ile "davalı vekilinin karar düzeltme isteminin reddine" karar verilerek, hüküm 07.12.2022 tarihinde kesinleşmiştir. VI. TAVZİH SÜRECİ

A. 1. Mahkemenin Kesin Kararına Karşı Tavzih Talebinde Bulunanlar

Davalı ... vekili 07.04.2023 tarihli tavzih dilekçesinde özetle; kesinleşen mahkeme kararına dayalı olarak davacının ilamlı icra takibine başladığını, kamulaştırma bedelinin bankada olduğunu, buna karşın kamulaştırma bedeli 147.143,90TL'nın icra emrinde alacak kalemi olarak müvekkilinden tahsilinin talep edildiğini, oysa ki mahkeme ilamında "147.143,90 TL'nin ...'dan tahsiline" yönelik bir hüküm bulunmadığını, bu sebeple anılan bedelin müvekkilden tahsilinin istenemeyeceğini, bu hususun İcra Hukuk Mahkemesine şikayet konusu yapıldığını ancak mahkemece "ilamda belirtilen bedelin ...'dan istenemeyeceği hususun icra mahkemesince yorum yoluyla belirlenmesinin mümkün olmadığı" gerekçesiyle şikayet taleplerinin reddine karar verildiğini, hüküm sonucunun açık olmaması nedeniyle bu süreçlerin yaşandığını, mahkemece verilen ve kesinleşen hükmün icrasında tereddüt yaratacak nitelikte olduğunu belirterek, "taşınmazların kamulaştırma bedeli olarak tespit edilen, ...'ya tekabül eden ve halen bankada yatmakta olan 147.143,90TL'nin davacıya aidiyeti ile davacıya ödenmesi" ile bu nedenle bankada bulunan kamulaştırma bedelinin "...'dan tahsilinin söz konusu olmadığı" şeklinde hükmün tavzihini talep etmiştir.

2.Davacı vekili 04.05.2023 tarihli tavzih talebine cevap dilekçesinde; talebin HMK'nın 305 inci maddesine aykırı olduğunu, kamulaştırma bedeli banka tarafından icra dosyasına ödendiğinde icra müdürlüğünün mükerrer ödemeye meydan vermeyeceğini belirterek, talebin reddine karar verilmesini istemiştir.

B. Mahkeme Tavzih Talebinin Değerlendirilmesi Kararı

Mahkemece 09.05.2023 tarihli karar ile "davalı ... vekilinin tavzih talebinin kabulü" ile hüküm fıkrasının 1. numaralı bendinin "Davacının davasının dava dilekçesi ve ıslah dilekçesi uyarınca eski 30 nolu parselin ifrazı ile oluşan 1030, 489, 500, 504, 788, 993, 1000, 1002 ve 783 No.lu parselin ifrazı ile oluşan 1253 No.lu parselin tamamı davalı 3. Şahıs kurum İSKİ tarafından kamulaştırıldığı gerekçesi ile Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2012/327 Esas sayılı dosyası ile bu taşınmazların kamulaştırma bedeli olarak tespit edilen bankada yatmakta olan ...'e tekabül eden 441.431,32 TL'nin ve bankada yatmakta olan ...'ya tekabül eden 147.143,90 TL'nin taraflar arasında yapılan satış vaadi sözleşmesi geçerli olarak kabul edildiğinden davacıya aidiyeti ile banka tarafından davacıya ödenmesine" şeklinde tavzihine karar verilmiştir.

A. Mahkemenin Tavzih Kararına Karşı Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen 09.05.2023 tarihli tavzih kararına karşı süresi içinde davacı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; davalı şikayetinin İcra Hukuk Mahkemesince "mahkeme ilamlarının hüküm sonucunun yorum yoluyla genişletilmesinin mümkün olmadığı" gerekçesiyle reddedildiğini,

HMK'nın 305 inci maddesindeki tavzih şartlarının oluşmadığını, kamulaştırma bedeli dosyasından tahsil edildiğinde, bankadan icra dosyasına kamulaştırma bedel gönderildiğinde icra müdürlüğünün mükerrer tahsilata yol açmayacak şekilde mahsubunu zaten yapacağını, takibe konu icra emrinde sadece kamulaştırma bedelinin değil, ilamda hükmedilen vekalet ücreti, faiz ve yargılama giderlerinin de yer aldığını belirterek tavzih kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, satış vaadi sözleşmesine dayalı tapu iptali ve tescil davasında kesinleşen kararın tavzihi istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk

1.Hükmün tashihi ve tavzihi 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 304 üncü (1086 sayılı HUMK'nın 455 inci) ve devamı maddeleri,

2.6100 sayılı HMK'nın 304 üncü maddesinde "(1) Hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hatalar, Mahkemece resen veya taraflardan birinin talebi üzerine düzeltilebilir. Hüküm tebliğ edilmişse hâkim, tarafları dinlemeden hatayı düzeltemez. Davet üzerine taraflar gelmezse, dosya üzerinde inceleme yapılarak karar verilebilir. (2) Tashih kararı verildiği takdirde, düzeltilen hususlarla ilgili karar, mahkemede bulunan nüshalar ile verilmiş olan suretlerin altına veya bunlara eklenecek ayrı bir kâğıda yazılır, imzalanır ve mühürlenir." şeklinde belirtilmiştir.

Aynı Kanunu'nun 305 inci maddesinde de "(1) Hüküm yeterince açık değilse veya icrasında tereddüt uyandırıyor yahut birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa, icrası tamamlanıncaya kadar taraflardan her biri hükmün açıklanmasını veya tereddüt ya da aykırılığın giderilmesini isteyebilir. (2) Hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yüklenen borçlar, tavzih yolu ile sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez." şeklinde hükmün tavzihi müesseseleri düzenlenmiştir.

3.Değerlendirme

Büyükçekmece .... Noterliğinin 19.01.2012 tarih ve 03417 yevmiye numaralı düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi sözleşmesine konu payların kamulaştırılması gerekçe gösterilerek mahkemece tazminata hükmedilmiştir. Hükümde birden fazla davalı olduğundan, davalılara düşen kamulaştırma bedelinin alınmasına karar verilmiş ise de hangi miktarın kimden alınacağı hükümde belirtilmemiştir. İnfazda oluşan engel nedeniyle mahkemece; davalılardan ...'e isabet eden kamulaştırma bedeli olan 441.431,22 TL'nin davalı ...'den alınarak davacı ...'a verilmesine ve ...'nın hissesine düşen 147.143,90TL'nin davalı ...'dan alınarak davacı ...'a verilmesine şeklinde tavzih hükmü oluşturulacak yerde, davada taraf sıfatı bulunmayan banka tarafından ödenmesine şeklinde tavzih hükmü kurulması doğru görülmemiş, tavzih kararının bu nedenle bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir.

Açıklanan sebeplerle; Yukarıda açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile 09.05.2023 tarihli TAVZİH KARARININ BOZULARAK ORTADAN KALDIRILMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgilisine iadesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,04.12.2023 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.