10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Mahkememizde görülmekte olan kooperatifin ihyasına yönelik asıl ve birleşen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

ASIL DAVA: Davacı vekili, müvekkilinin tasfiye halinde ... ... ... Ticaret Sicil Müdürlüğü aleyhine ikame ettiklerini bildirerek, şirketin ihyasına karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı Ticaret Sicil Memurluğu, ihyası istenen kooperatifin 19/06/2017 tarihli genel kurulunda tasfiyeye girme kararı alarak yapılan ilanlar sonucunda tasfiyesinin sonlandığına dair genel kurul kararının 02/11/2018 tarihinde tescil işleminin yapıldığını, kooperatifin hukuka uygun şekilde sicilden terkin edildiğini, kooperatifin ihyası halinde ek tasfiye hükümlerinin uygulanması gerektiğini, ek tasfiyeye karar verilmesi halinde tasfiye memuru atanmasının zorunlu olduğunu, yasal hasım olmaları nedeniyle yargılama giderleri ve vekalet ücretinden sorumlu bulunmadıklarını savunmuştur.

Davalı... ... ... , tasfiyenin usulüne uygun yapıldığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı... ... ... olduğu anlaşılmıştır. İhyası istenen kooperatifin ticaret sicil dosyası örneği getirtilmiştir. Davalı Sicil Müdürlüğü, terkin işlemlerine esas bilgi ve belgeleri ibraz etmiştir. Davacı ortaklık pay senedi ve genel kurula çağrı belgelerini sunmuştur.

Dava, ticaret sicilinden terkin edilmiş kooperatifin ihyası istemine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta ihyası talep edilen kooperatifin tasfiye memurluğuna asıl davanın davalılarının atandığı, tasfiye işlemleri tamamlanarak 02/11/2018 tarihinde tasfiye sonucu sicilden terkin edildiği, öncesinde asıl ve birleşen davanın davacısının ihyası talep edilen kooperatifte ortaklığının bulunduğu, ortaklık belgesi, ortaklık haklarını kullanmadan kooperatifin ihyasının tamamlandığını ve bu ortaklığa bağlı haklarının bulunduğunu ileri sürdüğü hususları uyuşmazlık konusu değidir. Taraflar arasındaki çekişme, sicilden tasfiye sonucu terkin edilen kooperatifin ihyası koşullarının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.

Kural olarak şirketler ile kooperatiflerin tasfiyeden sonra veya mevzuatta belirtilen diğer hallerde ticaret sicilinden terkin edileceği kuşkusuzdur. Ancak, bu terkinin hüküm ve sonuç doğurması için, şirketin veya kooperatifin gerçekten tasfiyesinin tamamlanmış olması veya terkin işleminin mevzuata uygun bulunması gerekmektedir. Koşulları mevcut olduğu takdirde, terkin edilen şirketin veya kooperatifin yeniden ihyası ile tüzel kişilik kazanması mümkündür. 6102 sayılı TTK'nın 547 ile geçici 7. maddelerinde ihyaya ilişkin düzenleme mevcuttur.

TTK'nın 547. maddesinde 'ek tasfiye' olarak şirketin yeniden sicile tescili düzenlenmiştir. 1163 sayılı Kanunun 98. maddesi yollaması ile anılan hüküm kooperatifler hakkında da uygulanacaktır. Kimlerin ve hangi koşullarda ek tasfiye talep edebileceği hükme bağlanmıştır. Hukuki yararı olan kişiler ihya davası açabilecektir. Davacının, ihyası istenen kooperatifle bir dönem ortaklık ilişkisi olduğu anlaşıldığından, işbu davayı açmada hukuki yararının olduğu kabul edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta davacının, ortaklık ilişkisi bulunduğu kooperatifin, ortaklık haklarını kullanmadan terkin edildiğini, bu nedenle ortaklıktan doğan haklarını kullanmadığını ve kooperatife karşı ileri sürmesinin mümkün bulunmadığını ileri sürdüğü, kooperatifin de tasfiyesi tamamlanarak ticaret sicilinden terkin edildiği hususu uyuşmazlık konusu değildir. Ortaklık pay senedi ve diğer belgelerden, davacının işbu davada hukuki yararının olduğu, kooperatifin gerçek anlamda tasfiyesinin tamamlanmadığı kabul edilmiştir. Terkin edilen kooperatifin tüzel kişilik kazanması için, yasal hasım konumundaki ticaret sicil memuru ile tasfiye memuru ve/veya tasfiye memurları hasım gösterilerek ihya davası açılması gerekir. Davacı, asıl davasında yasal hasım ticaret sicil memurluğunu davada taraf göstermeden, eksik hasımlı açtığından, asıl davayla birleştirmek üzere bu davalıya karşı dava açması ve asıl davayla birleştirmesi için süre verilmiş, ...

12.ATM'nin 2024/137 Esas sayılı dava dosyası 23/02/2024 tarihinde ikame edilmiş ve bu davayla birleştirilerek taraf teşkili tamamlanmıştır. Davalı tasfiye memuru Mehmet Ali Kükrer, her ne kadar asıl davanın açıldığı dava tarihinde sağ ise de birleşen dava açılmadan önce ölmüştür. Asıl davanın tam olarak açılmamış olması, birleşen davadan önce ölmüş bulunması ve işbu davanın niteliği gereği tasfiye memurluğu görevinin mirasçılara intikal etmemesi dolayısıyla, anılan davalının dava açılmadan önce öldüğü kabul edilerek hakkında hüküm kurulmamıştır.

Bu durum karşısında, davacının, ihyası talep edilen kooperatifte ortaklığının bulunduğu, bu ortaklıktan doğan hakları kullanamadan kooperatifin tasfiye edildiği, tam olarak tasfiyenin tamamlanmadığı, ortaklıktan doğan haklarını kullanabilmesi için ihyanın gerektiği, tasfiyenin tam olarak tamamlanması için sağ olan tasfiye memurları davalıların ek tasfiye işlemlerini yapması için tasfiye memurları olarak atanmasının zorunlu olduğu, davacının davasının sabit olduğu, davalı Ticaret Sicil Müdürlüğünün yasal hasım konumunda bulunması ve mevzuat gereği de yargılama giderlerinden sorumlu bulunmadığı, yargılama giderlerinden sağ olan diğer tasfiye memurlarının sorumlu olduğu olduğu, keyfiyetin tescil ve ilanına karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

1.Asıl davada davalı Mehmet Ali Kükrer dava açılmadan önce ölmüş olduğundan ve ölü kişi hakkında dava açılamayacağından hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

a)492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcı için peşin alınan 269,85 TL'nin mahsubu ile noksan olan 157,75 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

2.Asıl ve birleşen davada davacının davasının diğer davalılar bakımından kabulüne, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü’nün 115076 sicil numarası ile kayıtlı bulunan Tasfiye Halinde Sınırlı Sorumlu Kupon Yapı Kooperatifinin davacının ileri sürdüğü hakların değerlendirilmesiyle sınırlı olmak üzere ihyasına, İhya edilen Kooperatife 1... ... ... tasfiye memuru olarak atanmasına, Tasfiye memurlarına takdiren ücret tayin edilmesine yer olmadığına, İhya kararının ticaret siciline tescil ve ilanına,

a)2-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 427,60 TL maktu karar ve ilam harcı peşin olarak alındığından başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

b)Davacı vekil ile temsil edildiğinden yürürlükte bulunan AAÜT gereğince hesaplanan 17.900,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılar... ... ... en tahsili ile davacıya verilmesine,

c)Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvuru harcı, 427,60 TL peşin harç ve 569,25‬ TL posta gideri olmak üzere toplam 1.424,45‬‬ TL masrafın davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,

5.Davacı tarafça yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, Asıl ve birleşen davada davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere 17/07/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.