11. Hukuk Dairesi

Taraflar arasındaki tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirketin üretmiş olduğu tütün mamullerinin Uşak ilinde dağıtımı ve pazarlanması konusunda müvekkili şirket ile davalı şirket arasında 07.05.2004 tarihli gezici toptan satıcılık sözleşmesi imzalandığını, sözleşmenin iki yılı kapsadığını, müvekkili şirketin sözleşme ve eklerinin gerektirdiği tüm yasal yükümlülüklerini yerine getirdiğini, sözleşme gereği bir adet depo kiralanarak 2 yıllık kira bedelini ödediğini, 6 adet dağıtım aracı ve 8 adet personelin istihdam edildiğini, 150.000,00 YTL civarında yatırım harcaması yapıldığını, ancak müvekkili şirketin işine son verdiği 2 personelinin atfı cürüm teşkil eden beyanları ile yürütülen soruşturma sonunda kaçakçılık kanununa muhalefet ve dolandırıcılık iddiasıyla davalar açıldığını, bu davalardan haberdar olan davalının gezici toptan satıcılık sözleşmesini tek taraflı olarak feshettiğini, ancak açılan davalardan beraat ettiklerini, yapılan tek taraflı fesih ile müvekkilinin zararının oluştuğunu, sözleşme konusu dağıtım işinin 1 yıl daha süreceği inancıyla, edinilen 6 araç, 2 yıllık depo kirası, 6 işçiye ödenen tazminatlar, bir yıllık kazanç kaybını tahsilini davalıdan tahsilini talep ettiklerini belirterek öncelikle davalı ile akdedilen gezici toptan satıcılık sözleşmesinin haksız feshedildiğinin tespitine, fazlaya dair dava ve talep hakları saklı tutularak şimdilik fesih tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont faizi ile birlikte 25.300,00 YTL ademi ifa teminatından 1.000,00 YTL'lik kısmının müvekkiline ödenmesine, sözleşmenin 2 yıl süreceği inancıyla kiralanan depo için ödenen kira bedelinden sözleşme fesih tarihi ile sözleşmenin bitim tarihi arasını kapsayan kira bedeli olan 3.000,00 YTL'den 1.000,00 YTL'sinin davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, yine kredili satın alımlar için davalıya verilen 6 adet teminat mektubu komisyonlarından 500,00 YTL'lik kısmının davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, müvekkili şirkette çalışıp bu fesih nedeniyle işine son verilmek zorunda kalınan işçiler için ödenen tazminatlardan 500,00 YTL'lik kısmının davalıdan alınıp müvekkiline ödenmesine, sözleşmenin davalı tarafça fesih tarihi ile sözleşme bitim tarihleri arasında müvekkilinin uğrayacağı yaklaşık 120.000,00 YTL kazanç kaybından 2.000,00 YTL'lik kısmının davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine, haksız fesih nedeniyle müvekkili şirketin uğradığı manevi zararın bir nebze giderilmesi açısından 5.000,00 YTL'lik manevi tazminatın davalıdan alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının 07.05.2004 tarihli toptan satıcılık sözleşmesinin 9/c maddesinde, toptan satıcılar; işyerleri ve araçlarında sahte veya kaçak tütün, tütün mamülü ve alkollü içki bulunduramayacağını, satış ve dağıtımını yapamayacaklarının düzenlendiğini, emniyet güçlerince bir takım bayilerde yapılan aramada sahte ve kaçak sigara yakalandığını, bu mamullerin davacı tarafından bayilere satıldığının tespit edildiğini, dolandırıcılık suçundan ve kaçakçılık suçundan kamu davası açıldığını belirterek davanın reddini istemiştir.

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında 07.05.2004 tarihli gezici toptancılık sözleşmesi imzalandığı, davacı şirket teftiş kurulu başkanlığınca yapılan değerlendirmede toptan satıcılık sözleşmesinin feshedilmesinin önerildiği, davacı şirketin işçileri ve ortakları hakkında açılan kamu davasının zamanaşımı sebebiyle düşmesine karar verildiği, usul yönünden verilen kararın bağlayıcı olmadığı, sözleşmeyi fesih tarihindeki durum ve koşulların mevcudiyetine göre davalının sözleşmeyi tek taraflı bozucu yenilik doğurucu irade beyanı ile haklı olarak feshettiği kanaatine varıldığı ve davalı tarafa atfedilebilecek bir kusur bulunmadığı, davacı tarafın talep edebileceği alacağının bulunmadığı gerekçesi ile sübut bulmayan davanın reddine karar verilmiştir.

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin sözleşmede belirlenen tüm yükümlülükleri yerine getirdiğini, müvekkiline ait ceza soruşturması ile ilgisinin olmadığını, müvekkili şirket çalışanları konusunda düzenlenen iddianameye göre yargılama yapıldığı ve ilk kararda beraat ettiklerini, Yargıtayın verdiği bozma kararı sonrasında ise, dosyanın düştüğünü, ceza dava dosyasının sonucunun hükümde etkili olmayacak ise 13 yıldır bekletici mesele yapılmasının anlaşılamadığını, yerel mahkeme tarafından delillerin toplanıp tartışılıp değerlendirilmediğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrarlayarak kararın bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe

1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, sözleşmenin feshinin haklı olup olmadığı, davacının sözleşmenin feshi nedeniyle alacak talebinde bulunup bulunamayacağı hususlarına ilişkindir.

2.İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.

3.Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.05.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.