1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARARIN
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalıların yükümlülükler yerine getirilmemiş olması nedeniyle söz konusu depoya alıcısına ulaştırılmak üzere teslimi yapılan ürünler 24.10.2022 tarihinden bugüne kadar halen teslim alınmadığından ilgili depo tarafından şimdiye kadar 5.607-PAUND/GBP depolama ücreti davacı şirkete fatura edilip aynı zamanda taraflarınca 1,894.67-TL PAUND/GBP vergi borcu davalılar adına ödenmek zorunda kalındığını, söz konusu ürünlerin teslim alınmaması nedeniyle doğan depolama ücreti ile şirketin hiçbir kusur ve yükümlülüğünün bulunmadığını müvekkilinin kusursuz bir şekilde taşımanın yapıldığını ve ilgili depoya teslim edildiğini müvekkilinin zararının günden güne arttığını 13.12.2022 tarihi itibariyle Müvekkili şirket tarafından uğrandan zarar olan/ ilave olarak ödenmek zorudda kalınan “bedel olan 3.750-PAUND/GBP DEPOLAMA ÜCRETİ ve 1.894,67-PAUND/GBP vergi borcu olmak üzere toplam: 5.644,67-PAUND/GBP'nin davacı şirkete ödenmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Sanayi Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile diğer davalı .... Nakliyat ve Turizm İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. arasında taşıma hususunda anlaşma yapılmış olduğunu ve iş bu durum davacının da kabulünde olduğunu, davacı şirket arasında yapılmış herhangi bir sözleşme mevcut olmadığını, müvekkili şirket tarafından diğer davalı şirkete karşı anlaşma yükümlülükleri yerine tam ve eksiksiz olarak getirdiğini, iş bu anlaşma uyarınca taşıma bedeli ve navlun giderleri peşin olarak ödendiğini ve faturalandırıldığını, teslimat esnasındaki tüm sorumluluk ve yükümlülükler bu şirkete ait olduğunu, müvekkili şirketin herhangi bir muhataplığı bulunmadığını, 6102 sayılı TTK'nın 868/2. Maddesi "Eşyanın teslim yerine ulaşması ile, gönderenin emir ve talimat verme yetkisi ve tasarrufta bulunmak hakkı sona erer. Bu andan itibaren söz konusu yetki ve haklar gönderilene ait olur. Birinci fıkranın ikinci ila dördüncü cümle hükümleri burada da geçerlidir." şeklinde şirketin emir ve talimat verme yetkisi ile tasarruf hakkı sona erdiğini, zira davacı tarafında kabulü olduğu üzere malların teslim alınacak depoya teslimatının sağlandığı kabul edilmiş olup artık müvekkili şirketin bir sorumluluğu kalmadığını bu nedenlerle davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle;
Davacı tarafça dava dilekçesi ekinde sunulu ihracat konşimento talimatıdan da görüleceği üzere teslimat adresli bir konşimento düzenlendiğini ve bu şekilde düzenlenen talimat teslim adresli olduğunu, nakliyeci firmanın öncelikle sorumluluğu ilgili adrese malın teslimi olduğunu, davacı, teslim adresine malzemeleri götürmediğini ve dava dışı alıcı firma .... Limited tarafından mallar teslim alınmadığını, bu noktada olması gereken gümrük girişi esnasında alıcı firmanın vergi ve diğer masrafları karşılaması ve akabinde malların İngıltere'ye girişinin sağlanarak ilgili adrese teslim edilmesi gerektiğini, gelişen süreçte davacı firma tarafından "alıcıya ulaşılamamaktadır" şeklinde taraflarına bilgi verildiğini ve davacı tarafın verdiği bilgi üzerine taraflarınca ihracatçı firma olan diğer davalı .... Ürünleri ile iletişime geçildiğini ve yapılması lazım gelen işlemlere ilişkin davacı nakliyeci firmaya talimat verilmesi talep edildiğini fakat diğer davalı .... tarafından davacı nakliyeci firmaya herhangi bir talimat verilmeyerek sürecin uzamasına sebep olunduğunu ve bu noktada da malların teslimi imkansız hale getirildiğini, her halde huzurdaki davada firmanın gerek ... ile gerekse ... Lojistik ile arasındaki anlaşmalar gereği olan tüm yükümlülükler yerine getirildiğini, bu sebeple doğmuş ve doğacak olan herhangi bir zarardan sorumluluklarının bulunmadığını bu nedenlerle davanın reddini savunmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE YARGILAMANIN ÖZETİ
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın;
Davacı tarafından 12/10/2022 tarihinde yüklemesi ve 24/10/2022 tarihinde teslimi yapıldığı iddia edilen ürünlerle ilgili olarak ürünlerin alıcı tarafından teslim alınmaması sebebiyle doğan ve kendilerine fatura edilen depolama ücreti ve vergilerden kaynaklı uğramış olduğu zararların davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline ilişkin olduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce Yapılan İşlemler ve Toplanan Deliller:
1.Mahkememizce tensip zaptı hazırlanmış ve taraflara duruşma gününü bildirir meşruhatlı davetiye usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
2.Mahkememizce: a-Kayseri Ticaret Sicili Müdürlüğüne, b-Kayseri .... Asliye Ticaret Mahkemesine, c-İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğüne, müzekkereler yazılmıştır.
3.Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler birleşen dosya DAVALI .... tarafına ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek sureti ile davacının dava konusu yapmış olduğu asıl alacak yönünden alacaklı olup olmadığı, alacağının varlığı konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına, davalının ikametgahının Kayseri olması sebebiyle Kayseri Nöbetçi Ticaret Mahkemesine talimat yazılmasına karar verilmiş olup bilirkişi raporu Talimat Mahkemesine sunulmuştur.
4.Bilirkişi raporunda özetle; ''Dosya kapsamına göre taraflar arasında yazılı herhangi bir sözleşme bulunmadığının, davalılardan .... dekorasyon firmasına ait ürünlerin diğer davalı .... aracılığı ile davacı firmadan kiralanan araç ile İstanbul Çatalca’daki antrepodan alınarak dava dışı ... Lımıted firmasına teslim edilmek için İngiltere Dover’e taşındığı ve alıcı firma ile malların teslimi konusunda iletişim kurulamadığı için malların İngiltere’de bir antrepoya teslim edildiğinin anlaşıldığı, (2) Davacının ve davalılardan .... firmasının usulüne uygun olarak tutulmuş olan ticari defter kayıtlarına göre taraflar arasında herhangi bir ticari ilişki bulunmadığı ve ihtilaflı olan taşıma işi nedeniyle davacının davalı ... firmasından herhangi bir alacağı bulunmadığı hususları belirlendiğinden davacının davalı .... firmasından herhangi bir alacak talep edemeyeceği, (3) Davacının ve davalılardan ... firmasının usulüne uygun olarak tutulmuş olan ticari defter kayıtlarına göre taraflar arasında ticari bir ilişki bulunduğu, davacının düzenleyerek defterlerine kaydettiği 21/11/2022 tarihli ve 2.154,00 EURO bedelli yurt dışı depolama bedeli faturasının davalı tarafça benimsenerek defterlere kaydedilmediğinden şeklen kesinleşmiş sayılamayacağı ve ispata muhtaç olduğu, davacının düzenleyerek defterlerine kaydettiği 10/01/2023 tarihli ve 4.200,00 EURO bedelli YDG ücreti ve Yurt dışı depolama bedeli faturasının ise davalı tarafça benimsenerek defterlere kaydedildiği ve TTK’da öngörülen yasal süre içerisinde itiraza uğramadığından şeklen kesinleşmiş sayılabileceği, davalının dava tarihinden sonra TTK’da öngörülen yasal süreden çok uzunca (yaklaşık 9 ay sonra) bir süre sonra düzenleyerek defterlerine kaydettiği iade faturasının davacı tarafından benimsenip defterlere kaydedilmediğinden şeklen kesinleşmiş sayılamayacağı ve ispata muhtaç olduğu hususları belirlendiğinden davacının davalı ... firmasından 4.200,00 EURO alacak talebinde bulunabileceği, (4) Davacının ....’a düzenlediği yansıtma alacağı bakımından davalının süresinde gereği gibi itiraz etmediği, her ikisinin ortak icra ettiği taşıma sürecinde meydana gelen zarar bakımından davacının düzenlediği fatura ile kabul edilen 4.200 EURO da dahil olmak üzere tüm giderlerin teslim engelinin aşılması için yapılması gereken emtia tasfiyesi ile karşılanması gerektiği, (5) Uzun süre antrepo-ardiye masrafına yol açılmasının, gerekli tedbirleri tam ve zamanında gereği gibi almamasının sonuçlarından davacı ve davalı taşıyıcının ortak kusurlu ve sorulu olacağının değerlendirildiği, (6) Gelinen aşamada bir an önce taşınan emtianın tasfiye edilerek oluşacak bakiye ile davacı ve davalı taşıyıcının katlandığı zararın tazmin edilmesi, artan bir bedel olursa onun da yük ihracatçısına ödenmesi gerektiğinin değerlendirildiği, '' şeklinde tespit ve sonuçlarını mahkememize bildirmiştir.
5.Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir.
6.Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda davasını ıslah etmiş, ıslah harcını mahkememize yatırdığı gibi ıslah dilekçesi davalılara tebliğ olmuştur. Delillerin Değerlendirilmesi ve Kararın Hukuki Gerekçeleri:
Davacı Mahkememiz nezdinde açmış olduğu dava ile davalılar ile aralarında taşıma sözleşmesi kurulduğunu, taşıma sözleşmesine konu malların varış yerine taraflarınca götürüldüğünü ancak alıcının kabul etmediğini, alıcıya ulaşılamadığını bu sebeple ilgili mallar yönünden taraflarınca depo ücreti ve çeşitli vergilerin taraflarına yansıtıldığını, bundan kaynaklı zararlarının tazminine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... sunduğu cevap dilekçesinde; davacı ile aralarında herhangi bir taşıma sözleşmesi olmadığını bu sebeple davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... sunduğu cevap dilekçesinde; taşıma sözleşmesinin diğer davalı ile davacı arasında olduğunu, davacının iddialarının ve alacak talebinin zamanaşımına uğradığını, taşıma sözleşmesinde kendi üzerlerine düşen yükümlülüklerini yerine getirdiklerini, davacının alacak taleplerinden sorumlu olmadıklarını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ....'in ticari defterleri incelendiğinde; davalının ticari defterlerinin usul ve yasaya uygun olarak tutulduğu, yasal süresi içerisinde tasdiklerinin yaptırıldığı, davalı .... ile davacı arasında herhangi bir ticari ilişkinin tespit edilemediği, davalılar arasında ticari ilişkinin bulunduğu tespit edilmiştir.
Mahkememizce davacı ve diğer davalı ... şirketinin ticari defterlerinde de bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, davacı ve diğer davalı ... şirketinin ticari defterlerinin usul ve yasaya uygun olarak tutuldukları, yasal süresi içerisinde tasdik ve onaylarının yaptırıldığı, sahibi lehine delil vasfının bulunduğu tespit edilmiştir.
Davacının ticari defterlerine göre davalı ... ile herhangi bir ilişkinin bulunmadığı tespit edilmiş olup, davalı ... yönünden ise; depolama bedeli ve navlun ücreti yönünden üçüncü kişilerce kesilen faturaların davalı ... şirketi adına alacak olarak kaydedildiği, davalı .... şirketinin ticari defterlerine göre ise; 4.200,00-Euro miktarındaki davacı şirket tarafından düzenlenen depolama bedeli faturasının davacı şirketi alacaklı olarak gösterecek şekilde davalının defterlerine kaydedildiği tespit edilmiştir.
Davacı ve davalı .... şirketleri tarafından delil olarak sunulan belgeler incelendiğinde; davalı ... şirketi tarafından gönderici olarak teslim edilen malların davacı tarafından teslim alınarak taşındığı sabit görülmüş olup bu durum tarafların da kabulündedir.
Mahkememizce taşıma sürecine ilişkin olarak bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, taşımaya konu emtiaların DAP teslim şekli ile taşımasının gerçekleştirildiği, ancak varış yerinde alıcı tarafından alınmadığı, CMR konvansiyonu gereğince davacı taşıyıcının bu durumda CMR konvansiyonu gereğince alması gereken çeşitli önlemler bulunduğunun bilirkişi tarafından tespit edildiği, davacı taşıyıcının profesyonel ve basiretli tacir olarak durum ve koşullar ile emtianın değerine göre en uygun seçenek önlemi uygulayarak gerekli işlemleri yapmasının gerektiği, taşımaya konu emtianın değerine göre davacı tarafından alınan depoya bırakma yönündeki önlemin CMR konvansiyonu ve tarafların profesyonel taşıma şirketi olduğu gözetildiğinde davacı ve davalı yönünden uygun nitelikte önlem olmadığı, davacının en uygun tedbiri almayarak zarar hususunda müterafık kusurlu olduğu tespit edilmişti.
Mahkememizce bilirkişi tarafından yapılan söz konusu tespit, dosya kapsamındaki delil durumu, taşımaya konu emtianın değeri, davacının zararın büyümesini önleme ve en uygun tedbiri almak konusunda basiretli tacir ve taşıma işlerinin profesyoneli olarak hareket etmesi gerekirken aldığı tedbirin uygun olmadığı anlaşılmakla bilirkişi raporu hükme esas alınmış, davacı ve davalı ... şirketinin meydana gelen zarar hususunda %50 olarak birlikte kusurlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Nitekim ... şirketi de gerekli talimatları vermeyerek kusurlu olarak hareket etmiş olup, davalı ... şirketinin de %50 olarak kusurlu olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Mahkememizce davacıya süre verilerek meydana gelen zarar yönünden ödediği meblağları ispatlaması ve buna ilişkin dekontlarını sunması için süre verilmiş olup, davacı sunduğu dilekçesinde ve dekontlarında meydana geldiğini iddia ettiği zararlar yönünden 3.816,33-EURO ödeme yaptığını ancak gerçek zararının daha fazla olduğunu ıslah dilekçesinde iddia etmiştir. Bilindiği üzere taraf ancak ödediği zarar miktarında rücuen tazminat talebinde bulunabilecek olup, davacı tarafından ödendiği ispat edilemeyen iddia edilen zararlar yönünden tazminat talep edemeyeceği değerlendirilmiştir.
Buna göre davacı tarafından taşıma sözleşmesi sonucunda uğranılan zarar olarak üçüncü kişilere 3.816,33-EURO ödeme yapıldığı ispatlanabilmiş olup Mahkememizce kabul ve tespit edilen %50 kusur oranı üzerinden bu meblağın %50'sine isabet eden 1.908,165-Euro'yu talep edebileceği sonucuna ulaşılmıştır.
Buna göre; toplam 1.908,165-Euro asıl alacağın 50,00-Euro'sunun dava tarihinden kalan 1.858,165-Euro'nun 28.10.2024 ıslah tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalı ..... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin alacak talebinin ise davacı tarafından ödendiği ispatlanamadığından reddine karar vermek gerekmiştir.
Davalı .... yönünden ise davacı ve davalı .... arasında taşıma sözleşmesinin bulunmadığı, davacının talebine konu taşıma sözleşmesinin davacı ve davalı ... şirketleri arasında sözlü olarak kurulduğu, davalılar arasındaki sözleşme ve ilişkinin davacıya arasında sözleşme olmayan davalı .... bakımından talep hakkı vermeyeceği gözetilerek davalı ...... yönünden davanın reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;
1.Davanın KISMEN KABULÜNE KISMEN REDDİNE,
-Buna göre; 50,00-EURO asıl alacağın dava tarihinden, 1.858,165-EURO asıl alacağın 28.10.2024 ıslah tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanun'un 4/a maddesi gereğince işleyecek faizi ile birlikte davalı .... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2.Davalı ... yönünden davanın REDDİNE,
3.Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken 4.783,71-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL harç ile 2.613,00-TL ıslah harcın mahsubu ile noksan kalan 1.990,81-TL harcın .... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4.Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 3.120,00-TL arabulucuk ücretinin davanın kabul/ret oranı dikkate alınarak takdiren 1.418,28-TL'sinin ... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak, kalan kısmın ise davacı üzerinde bırakılıp alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
5.Davacı tarafça yatırılan 179,90-TL peşin harç ve 179,90-TL başvurma harcı ile 2.613,00-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 2.972,80-TL harcın ... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
6.Davacı tarafça yapılan 6.149,50-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre hesaplanan 2.795,41-TL'sinin ..... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,
7.Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin ..... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den alınarak davacıya verilmesine,
8.Kısmen reddedilen tutar yönünden: Davalı .... Nak. Ve Tur. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 30.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ... Sanayi Limited Şirketi'ne verilmesine,
8.Davalı ... Sanayi Limited Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 1.051,44-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak ... Sanayi Limited Şirketi'ne verilmesine,
9.Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansının HMK 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra talep halinde taraflara iadesine,
10.HMK'nin uygulanmasına dair yönetmeliğin 58/1 maddesi gereğince taraflardan birinin talebi halinde gerekçeli kararın taraflara tebliğine,
Dair; 6100 sayılı HMK.'nun 341. ve devamı maddeleri gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı davalı .... vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/12/2024 Katip ...
(e-imzalıdır)
Hakim ....
(e-imzalıdır)