1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
T.C. ANKARA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/92 Esas - 2024/672
TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
ANKARA
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ..... adresinde bulunan merkez işyerinde 11.01.2024 tarihinde server değişikliği yapılmak üzere ... Ltd. Şti. isimli firmadan hizmet alındığını, söz konusu firma yetkilileri işyerine geldiğinde, e-defterlerin kurulu olduğu ve yedeklendiği bilgisayarın yalnızca C sürücüsüne format atılacağını bildirdiklerini ve bu sürücünün yedeklerinin bilgisayar kullanıcısı tarafından alındığını, ancak işlemlere başladıklarında D sürücüsüne de format atmaları gerektiğini ve bu durumu şirketlerinden kimseye bildirmediklerini, dolayısıyla D sürücüsünden yedek alınmadan, kendileri de yedekleme yapmadan doğrudan format attıklarını ve bu sürücüdeki verilerin kalıcı olarak silinmesine sebep olduklarını, söz konusu işlem farkedilince derhal kapsamlı bir veri kurtarma işlemine başlandığını, birçok verinin kurtarılabildiğini ancak ne 2023 yılı Temmuz Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli e-defterlere hiçbir şekilde ulaşılamadığını, inceleme yapılacak olması halinde tüm bu hususların teyit edilebileceğini, ayrıca konuyla ilgili, hizmet alınan ... Ltd. Şti. isimli firma tarafından tutanak tutulduğunu, E-defterlerin tutulduğu ... isimli entegratör firmaya durumun bildirildiğini, ilgili firmanın da ikincil kopyaların ...'ndan temin edilebileceğini beyan ettiğini, bunun üzerine Mali Müşavir ... tarafından ...'na e-posta gönderildiğini ve ikincil kopyaların talep edildiğini, şirketlerinin hiçbir kusuru olmadığı halde, yetkili kişilerce yapılan yanlış müdahale sonucu ilgili e-defterler kaçınılamaz, öngörülemez ve önlenemez şekilde silindiğini, söz konusu defterlerin onaylı olduğunu ve süresi içerisinde verildiğini, tasdik edildiğini, 3 aylık kanuni süresinde verilen defterleri zayi olduğundan TTK 82/7 düzenlemesi gereği, mahkememizden 2023 yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tüm e-defterlerin zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep etme zarureti hasıl olduğunu beyanla, müvekkili şirkete ait karar defterinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava; zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Mahkememizce ...'nın ve ...'nün yazı cevabı dosya kapsamına alınmıştır.
Dosya mahkememizce bilgisayar mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, alınan 17/07/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davacı ... A.Ş.'nin bulunduğu adrese 17.07.2024 tarihinde saat:11:00 sularında ticari defterlerin tutulduğu bilgisayar üzerinde inceleme gerçekleştirilmiş olup; şirket muhasebe yazılımının bulunduğu bilgisayarın 10/01/2024 tarihinde formatlanması sonucu “C” ve “D” sürücülerindeki tüm verilerin silindiği, yedeklerin bulunduğu “D” diskine format işleminin teknik destek firmasının yaptığına dair tutanak düzenlendiği, Verilerin kaybının teknik destek firmanın hatası sebebiyle kaybolduğu ve bu durumun tutanak altına alındığı, verilerin ük kısmının yedeğinin farklı bir ortam olan harici harddisk'de olması sebebiyle kaybolan verilerin bir kısmının geri dönülebildiği, ancak 2023 yılı Temmuz Ağustos ve Eylül aylarında ait kayıtların yedekleri bulunmadığından dolayı bu verilerin zayi olduğu, bilgisayar formatlanması sonrasında ..... programının tekrar kurulduğu, harici Disk'de bulunan yedeklerden yeniden dönüldüğü, ancak harici diskte 2023 yılı Temmuz- Ağustos-Eylül aylarına ait kayıtların yedeklerinin bulunmamasından dolayı bu bilgilere ulaşılamadığı, ..... muhasebe programı incelendiğinde kayıp dönemlere ait (2023 yılı Temmuz-Ağustos-Eylül) veriler incelenmek üzere ulaşılmak istenildiğinde “dosya bulunamadı” hatası verildiği, farklı dönemlere ait kayıtlara ulaşılmak istenildiğinde verilere erişildiği, Adli bilişim teknikleri ile veri kurtarma yöntemleri ile verilerin kurtarılma imkânı ve yedeklerin tekrardan oluşturulması imkanının bulunmadığı, 10/01/2024 tarihinde format atılan masaüstü bilgisayarda bulunan 2023 yılı Temmuz- Ağustos-Eyül aylarına ait e-defter kayıtlarına artık ulaşılmasının mümkün olmadığı rapor edilmiştir. 6102 sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme yapılmakla tacirlere ticari defter ve kayıtlarını saklama ve ibraz hususunda zorunluluk getirilmiş, 01/07/2022 tarih 7417 sayılı kanunun 55. maddesiyle fıkrada belirtilen on beş gün ibaresi otuz şeklinde değiştirilmiştir.
Anılan TTK'nun 82/7. maddesinde zayi belgesi istenebilmesi için tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin ziyaa uğraması halleri tahdidi olarak sayılmamış ise de, yapılan tadadi sayımdan defterlerin tacirin elinde olmayan sebepler ile ziyaa uğraması gerektiği anlaşılmıştır. Bir başka anlatımla, tacir saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin saklanması ve korunmasına yönelik gerekli özeni göstermekle yükümlü olup, bu özene rağmen defter ve belgelerin ziyaa uğraması halinde zayi belgesi verilmesini talep edebilecektir.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; davacı şirketin 2023 Yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli e-defterlerinin tutulduğu sisteme yapılan harici müdahale sonucu bilirkişi raporunda belirtildiği şekilde söz konusu kayıtları artık ulaşılmasının mümkün olmadığı, bu haliyle davacı şirketin 2023 Yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli e-defterlerinin zayi olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
1.Davanın KABULÜ ile; davacı şirketin 2023 Yılı Temmuz, Ağustos ve Eylül aylarına ait tasdikli e-defterlerinin zayi olduğunun tespitine, davacıya zayi belgesi verilmesine,
2.Alınması gerekli karar ve ilam harcı peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,
3.Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
4.Davacı tarafından yatırılan gider avansından artan kısmın karar kesinleştiğinde yatırana iadesine, Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı kararın tebliği tarihinden itibaren 2 hafta içinde ..... Bölge Adliye Mankemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/11/2024 Katip ..... ✍ e-imzalı Hakim ..... ✍ e-imzalı