1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Av. ...

Mahkememize açılan Menfi Tespit davasının yapılan yargılaması sonucunda;

DAVA :

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; " Müvekkilinin yetkisi ve yönetiminde bulunan ... Ltd. Şti.ile davalı taraf ... Motorlu Arç. Ltd. Şti arasında 233.000,00 TL değerinde araç alım konusunda anlaşıldığını ve satış sözleşmesi düzenlediklerini, sözleşme konusu çeklerin ... Ltd. Şti'ye teslim ettiklerini, davalının ise satım konusu araçları 01/08/2015 tarihinde tesil edeceğini beyan etmesine karşın devir yükümlülüklerine aykırı davaranak basiretli bir tacir gibi hareket etmediğini, davalı tarafa teslim edilen çeklerin konusuz kaldığını ileri sürerek davaya konu çekin bedelsiz kaldığının tespiti ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini " talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde özetle; " davacı tarafından 24/08/2015 tarihinde dosyaya sunulan sözleşmedeki imzanın müvekkiline ait olmadığını, tarihi belli olmayan ve geçerliliği bulunmayan söz konusu sözleşmeye dayanarak açılan bu davanın reddinin gerektiğini, davacı ile müvekkili arasında geçmişten beri süregelen karşılıklı güven ilişkisine dayanan bir ticari ilişki bulunduğunu, söz konusu ilişkinin davacı tarafın aldığı araçlar karşılığında yapması lazım gelen ödemeleri yapmaması üzerine bozulduğunu, 25 Aralık 2014 tarihli sözleşme ile 950.000,00-TL değerinde araç teslim edildiğini, hala bedelinin tahsil edilmediğini, söz konusu davanın kötü niyetli olarak daha fazla haksız kazanç sağlamak saikiyle açıldığını, davacının sunmuş olduğu çeklerin gerçek olmayan sözleşmeye istinaden değil farklı ticari alışverişe dayalı olarak verilen çekler olduğunu savunarak davanın reddine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini" talep etmiştir.

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

Mahkememizce evvelce yapılan yargılama sonunda 05/10/2017 tarih ve ... Esas Esas...Karar sayılı gerekçeli karar ile; "1-Davanın reddine, ..." kararı verilmiş, karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22.Hukuk Dairesi'nin 22/03/2021 tarih ve... Esas ...Karar sayılı ilamı ile; "1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile; Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas, ...Karar sayılı ve 05/10/2017 tarihli kararının KALDIRILMASINA,

2.HMK.'nin 353/1-a-6.maddesi uyarınca davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE,

3.İstinaf başvurma harcı dışında alınan istinaf karar ilam harcının istek halinde davacıya İADESİNE," karar verilmiştir. İade edilen dosya mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmiştir.

Kayseri 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'ne yazılan müzekkereye verildiği, Kayseri 3. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...Esas ... Karar sayılı dosyasında 13/01/2021 tarihinde Mehmet Yaşatır'ın kısıtlanmasına karar verildiği ve vasi olarak...'ın atanmasına dair karar verildiği, hükmün 13/03/2021 tarihinde kesinleştiği görüldü. ... Bankası Denizli Ticari Şube'sine, Talas İlçe Seçim Kurulu'na, Kocasinan 1. İlçe Seçim Kurulu'na, Kayseri Nüfus ve Vatandaşlık İl Müdürlüğü'ne, Türkiye ... Bankası'na, Denizli ... Bankası Çınar Şubesi ve Denizli ... Saltak Şubesi'ne, Pamukkale İlçe Nüfus Müdürlüğü'ne, ... Bankası Çınar Şubesi'ne, Denizli ... Bankası Saltak Şubesi'ne, Melikgazi İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Kocasinan İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Kayseri 11. Noterliği'ne, Kayseri İl Seçim Kurulu'na, Talas İlçe Emniyet Müdürlüğü'ne, Gevher Nesibe Vergi Dairesi Başkanlığı'na, Kocasinan İlçe Nüfus Müdürlüğü'ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği, ıslak imzalı evrak asıllarının celp edildiği görüldü. Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, yazı ve imza incelemesi, sahtecilik konularında uzman bilirkişi Hakan Beyaz'ın 13/12/2024 tarihli raporunda özetle; İncelemeye konu, ... Matorlu Araçlar San, Tic. Ltd. Şti. ile ... Otomotiv Kuy. Emi. İnş. Taah. Gıda Tarım Hayv. Rest. Kafe San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında “...” şase nolu 2014 model Song Yong, ... plakalı 2011 model Skoda Fabia ve 20... plakalı 2012 model Renault Megane araçlar için düzenlenmiş;

a)İnceleme konusu Araç Satış Sözleşmesinde “... MOTORLU ARAÇLAR SAN. TİC. LTD. ŞTİ. ...” içerikli kaşe İzi üzerinde atılı bulunan imzanın, mevcut mukayese imzalarına kıyasen, kuvvetle mümkün muhtemel ...'ın elinden çıkmadığı kanaatine varılmıştır.

b)İnceleme konusu Araç Satış Sözleşmesinde “... OTOMOTİV KUY. EML. İNŞ. TAAH. GIDA TARIM HAYV. REST. KAFE SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ. ...” içerikli kaşe İzi üzerinde atılı bulunan imzanın, mevcut mukayese imzalarına kıyasen, kuvvetle mümkün muhtemel ...'ın elinden çıkmadığı kanaatine varılmıştır. Ancak, inceleme konusu Araç Satış Sözleşmesinde belirtilen imzaların fotokopi olması nedeniyle daha ileri derecede bir kanaat beyanında bulunulabilmesi mümkün olamamıştır. Kanaatini bildirir raporunu sunmuştur. Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı ve davalı vekillerinin beyan/itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Bilirkişi raporunun incelenmesinde bilirkişi tarafından imzaların yanlış karşılaştırıldığı anlaşılmakla ... Motorlu Araçlar firması altındaki imzanın İsafettin Topal'a ait olup olmadığı noktasında ve 01/12/2024 tarihli ara karar da belirlenen hususlarda ek rapor alınmasına mahkememizce karar verildiği, bilirkişi ...'ın 26/03/2025 tarihli ek raporunda özetle;

İncelemeye konu, ... Motorlu Araçlar San. Tic. Ltd. Şti. ile ... Otomotiv Kuy. Eml. İnş. Taah. Gıda Tarım Hayv. Rest. Kafe San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında “...” şase nolu 2014 model Song Yong, ... plakalı 2011 model Skoda Fabia ve 20... plakalı 2012 model Renault Megane araçlar için düzenlenmiş; inceleme konusu Araç Satış Sözleşmesinde “... MOTORLU ARAÇLAR SAN. TİC. LTD. ŞTİ. ...” içerikli kaşe izi üzerinde atılı bulunan imzanın, mevcut mukayese imzalarına kıyasen, kuvvetle mümkün muhtemel İsafettin TOPALAK'ın elinden çıkmadığı kanaatine varılmıştır. Ancak, inceleme konusu Araç Satış Sözleşmesinde belirtilen imzaların fotokopi olması nedeniyle daha ileri derecede bir kanaat beyanında bulunulabilmesi mümkün olamamıştır. Kanaatini bildirir raporunu sunmuştur. Rapordan birer suretin taraflara tebliğ edildiği, rapora karşı davacı ve davalı vekillerinin beyan/itiraz dilekçesi sunduğu görülmüştür.

Dava, kambiyo senedinden kaynaklanan menfi tespit istemine ilişkindir.

Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kabulü dava konusu 22/08/2015 vade tarihli ... Sivas Cad. Şubesine ait ... çek numaralı 103.000,00 TL bedelli, 31/08/2015 vade tarihli Finansbank Sivas Cad. Şubesine ait ... çek numaralı 30.000,00 TL bedelli,25/08/2015 vade tarihli ... Düvenönü Şubesi'ne ait ... çek numaralı 50.000,00 TL bedelli, 25/09/2015 vade tarihli ... Düvenönü Şubesi'ne ait 006914 çek numaralı çek bedellerinin %15 oranınında nakdi veya banka teminat mektubu karşılığında dava konusu çeklerin davalı ... Motorlu Araçlar San. Tic. Ltd. Şti. Tarafından ibrazı halinde üzerlerine ödeme yasagı konulmasına İİK. 'nın 72/2 maddesi uyarınca dava konusu çeklerin icra takibine konu edilmesi halinde icra takibinin durdurulmasına tensiben karar verilmiştir.

Dava dilekçesinde yer alan 22/08/2015 tarih, ... çek numaralı 100.000,00 TL bedelli, 31/08/2015 tarih, ... çek numaralı, 30.000,00 TL bedelli, 25/08/2015 tarih, ... çek numaralı 50.000,00 TL bedelli çeklere ilişkin ilgili bankalara müzekkere yazılmış çeklere ait bilgiler ve çek görünteleri temini sağlanmıştır.

Delillerin toplanmasından sonra dosyanın bir muhasebeci/mali müşavir bilirkişiye tevdi edilerek rapor alınmasına karar verilmiş, SMMM- Denetçi Bilirkişi ... mahkememize sunmuş olduğu 13/01/2017 havale tarihli raporunda; İncelenen davalı ticari defterlerinin TTK'nın 64/3 fıkrasında yayınlanan 1 sıra numaralı elektronik defter genel tebliği hükümlerine uygun olarak tutulduğunu, defter beratlarının süresi içinde onay alındığını, sahibi lehine niteliği taşıdığını, incelenen davalı şirket ile organik bağı bulunun dava dışı ... Otom. Arç. Kiralama Ltd. Şti'nin 2015 yılı yevmiye defteri kapanış tasdikinin yasal süre içerisinde yapıldığını, davaya konu ... ... ve ... seri nolu 2 adet toplam 133.000,00 TL bedelli çeklerin davacı tarafından davalı şirketin organik olarak bağlı faaliyet gösteren diğer firması ... Otom. Ltd. Şti.adına keşide edildiğini ve bu çeklerin keşide edilen şirkete ait ticari defterlerde kayıtlı olduğunu, davaya konu ... ... ve ... seri nolu 2 adet toplam 100.000,00 TL bedelli çeklerin davacı şirket temsilcisi ... tarafından davalı şirkete keşide edildiğini, ve bu çeklerin davalı şirkete ait ticari defterlerde kayıtlı olduğunu, davalı şirket tarafından ...'a 12 adet araç satışı yapıldığını ve davalının tahsil edemediği alacaklı olduğu bakiyenin 335.427,90 TL olduğunu, davalı şirketin organik olarak bağlı ve faaliyet gösteren diğer firmasından ...'a 9 adet araç satışı yapıldığını ve davalının tahsil edemediği alacaklı olduğu bakiyenin (331.850,00 -267.000,00) = 64.850,00 TL olduğunu, bu durumda davaya konu çekler nedeniyle davalının davacıdan alacaklı olduğunu, mahkememize bildirmiştir.

Yargılama esnasında 4 nolu celse 3 nolu ara karar gereğince dava dosyasının davacı defter ve kayıtlarının incelenmesi amacıyla Mali Müşavir Muhasebeci Bilirkişiye tevdiine karar verilmiş, bilirkişi Prof. Dr. ...'ın 22/08/2017 havale tarihli bilirkişi raporunda davacı tarafın dava dilekçesinde davalı ile yapılan sözleşmeler kapsamında çekler verildiğini ve buna dair borçlu olmadığının tespitinin istenildiğini, davacı tarafın belirtmiş olduğu 22/08/2015 tarih ve 31/08/2015 tarihli çeklerin lehtarının davalı olmadığı, dava dışı ... Otomotiv Ltd. Şti.olduğu, bu dava dışı şirkete aitte ticari defterlerin incelenmesi neticesinde davacının davalıdan satın almış olduğu araçlar karşılığında verdiği çeklerin ve ödemelerin eksik kaldığının tespit edildiği, davacı tarafın davalıya borçlu olmadığına yönelik ticari defter ve kayıtlarının dosyaya sunmadığı dolayısıyla mevcut delillerle davacının iddiasını ispatlayamacağı, ...'ın sadece şirket ortağı olmadığı kendi şahsi işletmesi adına da çek düzenlediği yani gerçek kişi tacir olduğu anlaşılmakla davacı ...'ın ve diğer davacı ... Otomotiv Ltd. Şti.'nin uyuşmazlığa konu 2014 ve 2015 yıllarına ilişkin ticari deftlerini muavin defter, kayıtlarını, ödeme belgelerini ve faturaları dosyaya sunması gerektiği, mevcut delillerle davacının davasını ispatlayamadığı kanaatini bildirir rapor tanzim ettiği görülmüştür.

Mahkememiz kaldırma öncesi ''Dava, kambiyo senedine dayanılarak yapılan icra takibine karşı açılmış menfi tespit davasıdır. Kambiyo senedine dayanılarak başlatılan icra takibine karşı açılan menfi tespit davasında ispat yükü kural olarak kambiyo senedine karşı iddialarda bulunan davacı borçlu üzerinde olur. Dosyaya sunulan tüm delil,belge ve beyanlar, takibe dayanak olan çekler, bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davaya konusunun kambiyo senedi vasfında çek olması, çekten doğan alacağa karşı ödeme iddiasına dayalı borçlu olmadığının, çekin miktarı da dikkate alındığında HMK'nın 200. Maddesine göre ancak yazılı delil ve belgelerle ispatının gerekmesi, bu ispat yükünün de ödeme iddiasında bulunan davacıda olması, davacının da söz konusu ödeme iddiasına dayalı borçlu olmadığını yazılı delil ve belgelerle ispatlayamamış olması, taraf ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan bilirkişi incelemesinde de davacının dayalıya borçlu olmadığına dair iddiasını kanıtlayamadığı davacının davalıya borçlu olduğu anlaşıldığından ispat edilemeyen davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.'' gerekçesiyle hüküm kurmuştur.

Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 22.Hukuk Dairesi'nin 22/03/2021 tarih ve ... Esas ...Karar sayılı ilamı ile; '' davacı yanca dava dilekçesi ekinde sunulan harici satım sözleşmesi ile davalı şirket tarafından davacı şirkete 20 ...ve 03 ... plaka sayılı araçlar ile ...şase nolu araçların satıldığı karşılığında da dava konusu 4 adet çekin verildiği iddia edilmiştir. Davalı yanca söz konusu tarihsiz sözleşme altındaki imza inkar edilmiş, ayrıca dava konusu çeklerin 20 ..., 34 ... ve 01 ...plaka sayılı araçların devrine ilişkin verildiği, söz konusu araçların devrinin verildiği ve çeklerin avans çeki olmadığı ifade edilmiştir.

Dosya kapsamında fotokopisi bulunan çeklerin incelenmesinden 25.08.2015 ve 25.09.2015 tarihli 50.000,00’er TL bedelli çeklerin davacı ... tarafından davalı şirket lehine keşide edildiği, 31.08.2015 tarihli 30.000,00 TL bedelli çekin davacı şirket tarafından dava dışı .....Ltd. Şti. lehine keşide edildiği, onun tarafından da davalıa ciro edildiği, yine 22.08.2015 tarihli 103.000,00 TL bedelli çekin davacı şirket tarafından dava dışı .....Ltd. Şti. lehine keşide edildiği anlaşılmıştır.

Karayolları Trafik Kanunu'nun 20. maddesine göre araç satış sözleşmesinin resmi şekilde noterlikçe yapılması gerekmektedir, bu şekilde yapılmayan harici araç alım satım sözleşmeleri geçersiz olup herkes aldığını geri vermekle yükümlüdür. Somut olayda dava dilekçesi ekinde yer alan satım sözleşmesi altındaki imza davalı yanca inkar edilmiş olup, mahkemece bu sözleşme altındaki imzanın davalı bakımından geçerli olup olmadığı üzerinde durulmamıştır. Ayrıca davalı yanca dava konusu çeklerin başka araçların satışı nedeniyle verildiği iddia edilmiş ve bu hususta dosya kapsamında satış sözleşmeleri sunulmuş, sunulan sözleşmeler kapsamında davalının iddialarına konu araçların davacı yana teslim edildiği, noter satış sözleşmelerinin yapıldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece tarafların iddia ve savunmaları üzerinde durularak dava konusu çeklerin noterde satış ve devri yapılan araçlar için mi yoksa davacının iddia ettiği gibi harici satış sözleşmesine konu ve devri yapılmayan araçlara ilişkin mi olduğu ve harici satış sözleşmesi altındaki imzanın inkar edilmesi karşısında bu yönde araştırma yapılarak taraflar arasındaki uyuşmazlık hakkında karar verilmesi '' gerekçesiyle hüküm kaldırılmıştır.

Mahkememizce kaldırma kararı uyarınca dava dilekçesi ekinde yer alan satım sözleşmesi altındaki imza davalı yanca inkar edilmiş olup, mahkemece bu sözleşme altındaki imzanın davalı bakımından geçerli olup olmadığı noktasında imza incelemesine karar vermiştir.

Davacı tarafa sözleşme aslını sunması için 03/10/2024 tarihli duruşmada kesin süre verilmiş ancak davacı tarafça sunulmamış ve fotokopi üzerinden yapılan incelemede davalı şirket yetkilise ait olmadığı tespit edildiğinden ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

1.Davanın reddine,

2.492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 615,40-TL harcın davacı tarafından peşin yatırılan 3.979,06-TL harçtan mahsubu ile artan 3.363,66-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,

3.Davacı tarafından yapılan tüm yargılama giderleri, yargılama harçlarının kararın mahiyeti gereği davacı taraf üzerine bırakılmasına,

4.Davalı tarafından yapılan herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda mahkememizce herhangi bir karar verilmesine yer olmadığına,

5.Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. gereğince hesap edilen 37.280,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

6.Kararın mahiyeti gereği davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7.İhtiyati tedbir kararı için alınan teminatın HMK'nun 392/2 maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açıldığının dosyamıza bildirilmemesi halinde davacıya iadesine,

8.6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

9.Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra İstinafa gönderilmesine veya arşive kaldırılmasına, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren HMK'nın 341/1. maddesi uyarınca 2 haftalık yasal süre içinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 12/06/2025 Katip ...